လိူၼ်ၵျုၼ်ႊၼႆႉပဵၼ်လိူၼ်ဢၼ် ပေႃႈမႄႈလႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ တိုၼ်ႇတဵၼ်ႈ တႃႇၶိုၼ်ႈႁူင်းႁဵၼ်း ။ ၽွင်းလူဝ်ႇၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉမႂ်ႇလႄႈ ဢွၼ်ၵၼ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်းၶူဝ်းႁူင်းႁဵၼ်းမႂ်ႇမႂ်ႇသေ  ၵႂႃႇသူင်ႇလုၵ်ႈၵႂႃႇႁူင်းႁဵၼ်း။     ၵူၺ်းၵႃႈယၢမ်းလဵဝ် ၸူဝ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်းမႃးၼႆႉ  ၶၢဝ်းၶိုၼ်ႈႁူင်းႁဵၼ်းၸိူင်ႉၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇမီးတၢင်းသိူဝ်းသႂ်သေပီ။  ၽွင်းပၢင်တိုၵ်းပဵၼ်တူဝ်ႈမိူင်းၸိူင်ႉၼႆ  ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵုမ်း ပႃးၸဵမ်ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်သိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းၵုမ်းၼၼ်ႉ ၶိုင်ပွင်တေပိုတ်ႇႁူင်းႁဵၼ်းပၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇယူႇသေတႃႉၵေႃႉ ၽႂ်ဢမ်ႇမီးတၢင်းသိူဝ်းၸႂ်တႃႇၵႂႃႇႁူင်းႁဵၼ်း။ ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈ  မိူဝ်းၼႃႈ လုၵ်းႁဵၼ်း ၸိူဝ်းၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းဝႆႉယူႇတႂ်ႈ မုၵ်ႉၸုမ်းဢၼ်ဢမ်ႇၸႂ်ႈ  လူင်ပွင်ၸိုင်ႈတႄႉ မႃးၽွင်းငမ်းဝၢၼ်ႈမိူင်းၼၼ်ႉ တေသိုပ်ႇပဵၼ်ႁိုဝ်ၵႂႃႇ...

ၼုမ်ႇၸၢႆးၼုမ်ႇယိင်းဢွၼ်ႇ သႅၼ်းပၢၼ်သိၵ်းႁိၵ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၽွင်းလူဝ်ႇလဵပ်ႈႁဵၼ်းလွင်ႈၵူၼ်း ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းၵေႃႈ ယုၵ်ႉယွင်ႈဢဝ်မုၼ်ဝႆႉဝႃႈ ၼေႃႇတႅၼ်းၶိူဝ်းမိူဝ်းၼႃႈ ၼႆဝႆႉ။ ၵွပ်ႈၼႆ ယူႇတီႈ ၼုမ်ႇ ယိင်းၸၢႆး ၼေႃႇတႅၼ်းၶိူဝ်းၵေႃႈဢွၼ်ၵၼ်မီး ယိူင်းဢၢၼ်း၊ မီးတၢင်းမုင်ႈမွင်းဝႆႉ တွၼ်ႈတႃႇ မိူဝ်းၼႃႈ ၸၢတ်ႈပၢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၽႂ်မၼ်း။ ပေႃးပဵၼ်ဝဵင်းယႂ်ႇဝဵင်းလူင် ယင်းမီးတိုဝ်ႉတၢင်းႁႃတၢင်းႁူႉသႂ်ႇတူဝ်ယူႇ။ ပေႃးပဵၼ်ပိုၼ်ႉတီႈ ဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈ ၼႃးပၢင်ႇ တီႈဢၼ်ယၢၼ်ၵႆဝဵင်း၊ သမ်ႉထူပ်းၽေးသိုၵ်း ...

ၸူဝ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်းမႃးၼႆႉ ငဝ်းလၢႆးၼႂ်းၵႄႈၵၢင် ၽူႈမီးၸၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တီႈၼေႇပျီႇတေႃႇၶဝ်ယၢမ်းလဵဝ် မိူၼ်ၵႂႃႇၶိုၼ်းမိူဝ်ႈ 15 ပီပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈယဝ်ႉၼႆ ၽႂ်တေဢမ်ႇၸၢင်ႈထဵင်ႈလႆႈ။ မိူဝ်ႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီ 2010 ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ လွင်ႈဢၼ်ၼႂ်းတူင်ႇဝူင်း ၽူႈမီးၸၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ၶႂ်ႈႁူႉ လိူဝ်ပိူၼ်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈပဵၼ် ၽႂ်တေလႆႈယူႇၵိုတ်းဝႆႉတီႈၼႂ်းတပ်ႉသိုၵ်း လႄႈ ၽႂ်တေလႆႈၶဝ်ႈၶေႉၶဵင်ႇၼႂ်းပၢင် လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။ ယၢမ်းလဵဝ်ၵေႃႈ ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ တႄႇယွၼ်းသဵၼ်ႈမၢႆ ၽူႈမီးၸၼ်ႉ...

ၵိူတ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်းမႃး ၼိုင်ႈၵေႃႉ ၊ ပဵၼ်ၵူၼ်းမႃးၼိုင်ႈၸူဝ်ႈၼိုင်ႈၸၢတ်ႈၼႆႉ တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ မီးၽွၼ်းလီ တႃႇတူဝ်ၵဝ်ႇၸိူင်ႉႁိုဝ်လႄႈ မီးၽွၼ်းလီတႃႇတူင်ႇၵူၼ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆ ၵမ်ႈၼမ် တေဢမ်ႇတၼ်းဝူၼ်ႉ သွၼ်ႇထတ်းတူၺ်း ။ ၵုမ်ႇမိုင်ႉၸိုၼ်ႇ ႁဵတ်းသၢင်ႈဢၼ်ၼႃႈၵၢၼ် ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၵူႈဝၼ်းဝၼ်းၼၼ်ႉၵူၺ်း။  မၢင်ပွၵ်ႈဢမ်ႇၶႆႈဢမ်ႇၼၢဝ်ၵေႃႈ မိူၼ်ႁၢင်ႈဢမ်ႇမီးႁႅင်းၸႂ်တေႃႇသူႈၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈၵေႃႈ ၵႆႉယၢမ်ႈမီး ၵၼ်ယူႇ။လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်တၢင်းပဵၼ်ယူႇသႅၼ်းၼိုင်ႈလူၺ်ႈတူဝ်ၵဝ်ႇဢမ်ႇႁူႉတူဝ် တၵ်းလူဝ်ႇၸႂ်ႉလၢႆးတၢင်းယႃၸႂ် Well- being (ၸူဝ်ႈပၢၼ်လီ)...

ၼႂ်းလိူၼ်ၵျုၼ်ႊ ပီ 2025 ၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁႅၼ်းသိုၵ်း ၶဝ်ႈလေႃႇတိုၵ်း တပ်ႉသိုၵ်းပူတ်းပွႆႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတဢၢင်း TNLA ၸိူဝ်းၵုမ်းၵမ်ယူႇသဝ်း တူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇမႃး ပၵ်းတပ်ႉပၢင်သဝ်းယူႇတီႈ ၼႂ်းထုင်ႉတွင်းၶမ်း လႄႈ ၸွမ်းဝၢၼ်ႈၸွမ်းသူၼ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၼပ်ႉႁူဝ်ႁဵင်ၵေႃႉ လႆႈပၢႆႈၶၢမ်ႈႁူၺ်ႈၵိုတ်ႈၵႂႃႇသွၼ်ႈယူႇတီႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး၊ လႃႈသဵဝ်ႈ လႄႈ ဝဵင်းပၢင်ႇဢူႈလူင် (ပျိၼ်ႇဢူးလုၼ်ႇ)...

“မႄႈၼမ်ႉၵူၵ်း ပဵၼ်သၢႆၸႂ်၊ မႄႈၼမ်ႉၵူၵ်း ၺႃးငူၼ်ႉၵွင်ႉ၊ မႄႈၼမ်ႉတၢႆ ၵေႃႈ သၢႆၸႂ်ႁၢႆ၊ ၵၢင်ၸႂ်ႁဝ်းၵူၼ်းမိူင်းၶႂ်ႈတုၵ်း ယွၼ်း ၶေႃႈလဵဝ်  ပိၵ်ႉဢိုတ်းၶူင်းၵၢၼ်ၶုတ်းႁႄႈ၊ ၶုတ်းၶမ်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးတင်းသဵင်ႈၶႃႈ”ၼႆသေ ၼၢင်းယိင်းတႆး ဢႃႇယု 40 ပၢႆ ၵေႃႉလႆႈ ယၢၼ်ပၢႆႈၽေးပၢင်တိုၵ်းၼႂ်းမိူင်းတႆးသေ မႃးပိုင်ႈႁူမ်ႈၽူၺ်းယူႇ ၼႂ်းဝဵင်းတႃႈတွၼ်း ၸႄႈဝဵင်းမႄႈဢၢႆး ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႂ်ႇ ၸိုင်ႈထႆးပွတ်းႁွင်ႇ...

လုၵ်ႉတိုၼ်ႇၸိုၼ်ႇၽိုၼ်ႉ ၶႆႈၶိုၼ်းပိုၼ်း ဝၼ်းလင်ပူၼ်ႉမႃး ႁဝ်းႁႃးလႆႈထူပ်းၺႃးသင် လွင်ႈပိူၼ်ႈမင်ပေႃႉ သေႃႉပၢႆႈလွတ်ႈယၢပ်ႇ ႁၢပ်ႇလွင်ႈသုၵ်ႉၸႂ် ၽႂ်ဝူၼ်ႉထိုင်ၽွင်ႈ ၶီမွင်ၸႂ် ၼႅၼ်ႇ သဵင်သႅၼ်ႇႁွင်ႉႁႆႈ လႆႈယၢၼ်ႁိူၼ်းယေး ၽႄၽၢတ်ႇထုင်ႉတူင်ႈသဝ်း ႁွပ်ႇဢဝ်ၶူဝ်းတဵင်ႇလႅၼ်ႈ ထုၵ်ႇပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇၵူၼ်း ပၢႆႈဢမ်ႇပူၼ်ႉထိုင်တၢႆထင်တီႈ ထုၵ်ႇတီႉၸၼ် ၽၼ်းတႅင်းထုပ်ႉပေႃႉ ႁေႃႈလိုပ်ႈလမ်းယိုဝ်းသႂ်ႇ ၽႂ်ၽူႈလႂ်ၵေႃႉလႆႈၶၢမ်ႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်ပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်း လုင်းပႃႈဢႃၼႃႉ ပူႇမွၼ်ႇၼၢႆးယႃႈ ႁဝ်းၶႃႈတင်းသဵင်ႈယဝ်ႉၶႃႈ။ တႃႇတေဢမ်ႇလိုမ်း...

ပေႃးထိုင်ၶၢဝ်း လိူၼ်ႁူၵ်း/ လိူၼ်ၸဵတ်း/ လိူၼ်ပႅတ်ႇ  (June/July) မႃးၼႆ တေလႆႈႁၼ် မွၵ်ႇၶဵတ်ႉလႃး ၵီႈပူင်း တဵမ်တူၼ်ႈ သမ်ႉပေႃးႁွမ်လူင်ဝႆႉ ။ မွၵ်ႇၶဵတ်ႉလႃးၼႆႉ မိူဝ်ႈၵီႈမီးယူႇ တီႈၼိူဝ်တူၼ်ႈၵေႃႈႁွမ် ၊ ႁူင်ႈတူၵ်းလူင်း သႂ်ႇ ၼိူဝ်လိၼ်တေႃႇထိုင် ပေႃးႁႅင်ႈႁဵဝ်ႇၵေႃႈ ယင်းတိုၵ်ႉႁွမ် ။ ဢၼ်လီဢၢမ်းထႅင်ႈ လွင်ႈၼိုင်ႈသမ်ႉ...

ၵၢၼ်ၵၢဝ်ႉၼႃႈတၢင်းၼႃႈတီႈၵၢၼ်ငၢၼ်း ပဵၼ်ၵၢၼ်လမ်ႇလွင်ႈလူင်ၶွင်ၵူၼ်းၵူႈၵေႃႉတၵ်းယုၵ်ႉမုၼ်း တူဝ်ၵဝ်ႇယူႇၵူႈမိူဝ်ႈၵူႈယၢမ်း မၢင်ၵေႃႉ မိူဝ်ႈႁွတ်ႈထိုင်ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈလီငၢမ်းယဝ်ႉ တေၶဝ်ႈၸႂ်ဝႃႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ယူႇၼႂ်းၸုတ်းတီႈသုင်သုတ်းယဝ်ႉၼႆႉၵေႃႈပဵၼ်လႆႈ။ လူၺ်ႈၵႂၢမ်းၶဝ်ႈၸႂ် ၸုတ်းသုင်သုတ်း ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်တီႈလႂ်။ ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉလူၵ်ႈလုမ်ႈၾႃႉပိၼ်ႇပႅင်လႅၵ်ႈလၢႆႈႁမ်ႉဝႆးၽႅဝ်လႄႈသိင်ႇပႅၵ်ႇလၢၵ်ႇၵိူတ်ႇမႂ်ႇၼႂ်းၵၢပ်ႈပၢၼ်ပၢႆးသၢႆႊၵူၼ်းႁဝ်း ၼႂ်းၵၢၼ်ၶေႉၶဵင်ႇၶႅင်ႇၶၼ်လွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်။ ဢမ်ႇဝႃႈ ၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉ ၵၢၼ်မိူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ မီးၵူၼ်း သၢႆႇသၢင်ႁဵတ်းတႃႇႁုၼ်ႈမုၼ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇယူႇတႃႇသေႇ ။   ပုၼ်ႈတႃႇၽူႈမီးပၢႆးဝူၼ်ႉၵၢဝ်ႉၼႃႈၼၼ်ႉ ၵွပ်ႈဝူၼ်ႉလွင်ႈ လီလီယူႇၵူႈမိူဝ်ႈလႄႈသိင်ႇဢၼ်လႆႈမႃးၵေႃႈပဵၼ်လွင်ႈလီငၢမ်းၵူႈယၢင်ႇ ၼွၵ်ႈၼိူဝ်သေႁတ်းဝူၼ်ႉ ႁတ်းႁဵတ်း...

ၵူၵူၼ်းဢၼ်ဝူၼ်ႉဝႃႈ ၵူဝ်လႆႈႁွတ်ႈထိုင်ဝၼ်းၸၼ် ၼႆၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ မီးၸဝ်ႈၵဝ်ႇၵေႃႉလဵဝ် ၵူၺ်း။ ပေႃးမႃး ဝူၼ်ႉတူၺ်းၸိုင် ဝၼ်းၸၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်တေလႆႈ ၶိုၼ်ႈလုမ်းႁဵတ်းၵၢၼ်၊ တေလႆႈၶိုၼ်ႈႁူင်းႁဵၼ်းၶိုၼ်း။ တႃႇတေႁွတ်ႈထိုင်ၶိုၼ်း ဝၼ်းလိုဝ်ႈထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈၼၼ်ႉ တေလႆႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်ထႅင်ႈ/ပႂ်ႉထႅင်ႈပဵၼ် 5 ဝၼ်းၵွၼ်ႇ။ ၵွပ်ႈၼႆ ဝၼ်းသဝ်/ဝၼ်းတိတ်ႉၼႆႉ မိူၼ်ၼင်ႇ ဢမ်ႇ တၼ်းလႆႈ  လိုဝ်ႈႁိူဝ်ႉသင်လီလီသေ...

မိူင်းတႆး ဢၼ်မီးၼႃႈလိၼ်ၵႂၢင်ႈယႂ်ႇ မွၵ်ႈ 4 ပုၼ်ႈ 1 ပုၼ်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉၼႆႉ မီးပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ် ဢၢႆၵႂၼ်းမၢၵ်ႇမိုဝ့်ၸိုၼ်းယၢမ်းႁုပ်ႇမိုတ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းမိုတ်းမူဝ်းတၼ် မႃးၶၢဝ်းတၢင်း 70 ပီ။ ၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၵေႃႈ တေႁိုင်ၵႂႃႇထႅင်ႈ ၵႃႈႁိုဝ် ငဝ်းလၢႆးၸိူင်ႉၼႆ ၽႂ်ႁိုဝ်လၢမ်းၶၢတ်ႈလႆႈ။ မိူင်းတႆးၼႆႉ ဢမ်ႇဝႃႈၼိူဝ်လိၼ်တႂ်ႈလိၼ် မီးၶူဝ်းၶွင် ႁိၼ်ႁႄႈ မႆႉသၵ်း မႆႉတိုင်း...

ၶမ်ႈၶိုၼ်းလိုၵ်းယဵၼ် ၽွင်းၵူၼ်းလပ်းမွႆႈၼွၼ်းဝၢၼ် ပႃႈၼၢင်းၵေႃႉၼိုင်ႈ  ဢမ်ႇၸၢင်ႈလပ်း ၸၢင်ႈၼွၼ်း ။ တေဝႃႈ  ယွၼ်ႉပၢႆးယူႇလီၵေႃႈဢမ်ႇၸႂ်ႈ၊ ယွၼ်ႉငဝ်းလၢႆးပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ် ၼႆၵေႃႈဢမ်ႇၸႂ်ႈ ယွၼ်ႉဝႃႈ မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်းၼႆႉဢမ်ႇမီးပၢင်တိုၵ်းဢၼ်ထိုင်တီႈလႆႈၵူဝ် ၶိူင်ႈမိၼ်မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇ။ ပဵၼ်ယွၼ်ႉ ပႃႈၼၢင်း ၵပ်းသိုပ်ႇၽူၼ်ႊတေႃႇၸူးလုၵ်ႈယိင်း ဢမ်ႇလႆႈလႄႈ ၼႂ်းၸႂ်ၼႆႉမႆႈမိူၼ်ၼင်ႇၾႆး။  ၼွၼ်းဢမ်ႇလပ်း တေလုၵ်ႉဢမ်ႇၸၢင်ႈ တေယၢင်ႈဢမ်ႇထုၵ်ႇ။ ၶွင်ပိူဝ်ႈလုၵ်ႈယိင်းပႃႈၼၢင်း ၸိုဝ်ႈႁွင်ႉ ၼၢင်းဢေးၼွင်ႉ...

ယၢမ်းလဵဝ် ႁွတ်ႈထိုင်ၶၢဝ်းႁႅင်ႈ ၶၢဝ်းမႆႈမႃးယဝ်ႉလႄႈ လိူဝ်သေဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈတေလႆႈၾၢင်ႉ လွင်ႈၽိုၼ်း၊ လွင်ႈၾႆးယဝ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈယင်းထုၵ်ႇလီဝႆႉၾၢင်ႉပႃး လွင်ႈပၢႆးယူႇလီၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၶၢဝ်းမႆႈၼႆႉ လႅတ်ႇမႆႈႁႅင်းၼႃႇလႄႈ ပေႃးဢွၵ်ႇႁိူၼ်း ဢမ်ႇတိုဝ်းၵုပ်း ဢမ်ႇတိုဝ်းမၢၵ်ႇႁူဝ် ဢမ်ႇၵင်ႈၸွင်ႈႁႄႉလႅတ်ႇၸိုင် တေၸၢင်ႈပဵၼ် ၼႃႈၽႃႈ၊ ၼိူဝ်ႉလမ်၊ ၼိူဝ်ႉမၢၼ်ႉလႅတ်ႇယဝ်ႉ ယင်းၸၢင်ႈ တုမ်ႉတိူဝ်ႉပႃးပၢႆးယူႇလီ ထႅင်ႈလူးၵွၼ်ႇ ၼႆၶႃႈဢေႃႈ။ တၢင်းပဵၼ်ဢၼ်မႃးၸွမ်းၶၢဝ်းမႆႈၼႆႉ မီးတင်းၼမ်တင်းလၢႆ၊ မိူၼ်ၼင်ႇ...

တႄႇႁူဝ်ပီ 2025 မႃး လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇ ယူႇၵႄႈၵၢင် ႁဵတ်းၶဵဝ်ပၼ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တင်း သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉသေ ဢုပ်ႇဢူဝ်း ၵၼ် ၶိူဝ်းၶိူဝ်းယႂ်းယႂ်း ပိူဝ်ႈတႃႇၵိုတ်းတိုၵ်းၵၼ်ၼႆယူႇ။ ထိုင်မႃးၵၢင်လိူၼ် April ဢိင်ၼိူဝ်ငဝ်းလၢႆး ၵူႈၾၢႆႇၾၢႆႇသေ မီး ၶၢဝ်ႇလိုဝ်းဢွၵ်ႇမႃးဝႃႈ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ တေလႆႈထွႆဢွၵ်ႇ ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ။ တေႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ႈၵုမ်းၵမ်ၶိုၼ်း တႃႇ...

တၢင်းပဵၼ်လိူတ်ႈသုင်ၼႆႉ ပဵၼ်တၢင်းပဵၼ်ဢၼ်ၸၢင်ႈၵူတ်ႇထတ်းႁူႉလႆႈငၢႆႈ - ”ၽွင်းႁႅင်းလိူတ်ႇႁဝ်းသုင်လိူဝ် ၵဝ်ႇသေ ပဵၼ်ထပ်းတၢမ်းၵၼ် ႁိုင်ၼၢၼ်း”  ။ ၸုမ်းပၢႆးယူႇလီလုမ်ႈၾႃႉ  WHO  လႆႈမၵ်းမၼ်ႈမိူဝ်ႈပီ 1999 ဝႆႉဝႃႈ ၽႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ တီႈမီးႁႅင်းလိူတ်ႈသုင်လိူဝ် 140/90  မီႊလီႊမီႊတႃႊပရွတ်ႇ (ဢမ်ႇၼၼ် မီႊလီႊမီႊတႃႊ မႃႊၵိဝ်ႊရီႊ  mm Hg ) သွၼ်ႇဝႃႈပဵၼ်တၢင်းပဵၼ်လိူတ်ႈသုင်။...