ဝၼ်းဝိသႃၶပူးၸႃးၼႆႉ ၽူႈႁူႉသၢႆတၢင်းပုတ်ႉထၶဝ်ၼပ်ႉဝႃႈ- ပဵၼ်ဝၼ်းၵိူတ်ႇ၊ ဝၼ်းႁူပ်ႉလႆႈၺၢၼ်ႇသပ် ပၺ်ၺုတ လႄႈဝၼ်းဢဝ်ပရိၼိပ်ႉပၢၼ်ႇ ပုၼ်ႈတႃႇၶမ်းၸဝ်ႈပုတ်ႉထၵေႃးတမ- ၼႆၵၼ်။ တင်းသၢမ် ဝၼ်းၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းလိူၼ်ႁူၵ်းမူၼ်းၼင်ႇၵၼ်၊ ဝၼ်းၵိူတ်ႇလဵင်ႉ တင်းဝၼ်းႁူပ်ႉလႆႈၺၢၼ်ႇသႅင်(ဝၼ်း လႆႈၸိုဝ်ႈ- ပုတ်ႉထ) ႁၢင်ႇယၢၼ်ၵၼ် 35 ပီႊမိူင်း လႄႈဝၼ်းလႆႈၸိုဝ်ႈပုတ်ႉထ တင်းဝၼ်းဢဝ်ပရိၼိပ်ႉ ပၢၼ်ႇ(ဝၼ်းတၢႆ) ႁၢင်ႇယၢၼ်ၵၼ် 45 ပီႊမိူင်း။...

ဝၼ်းဝိသႃႇၶပူႇၸႃႇ  မၢင်ပီၵေႃႈတူၵ်းမႅၼ်ႈလိူၼ်ႁူၵ်းမူၼ်း မၢင်ပီၵေႃႈတူၵ်းမႅၼ်ႈလိူၼ် 7 မူၼ်းၼႆႉပဵၼ်ယွၼ်ႉသင်။ ယွၼ်ႉသင်လႄႈလမ်ႇလွင်ႈတႃႇၸၢဝ်းပုတ်ႉထ။ ၵမ်ႈၼမ် ၸၢဝ်းပုတ်ႉထ တေႁဵတ်းသင် ၼႂ်းဝၼ်းၼၼ်ႉ။   ဝၼ်းတီႈ 31/05/2026 ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းလမ်ႇလွင်ႈၶိုၵ်ႉယႂ်ႇ ၸၢဝ်းပုတ်ႉထ ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ ”ဝိသႃႇၶပူႇၸႃႇ” ဢမ်ႇၼၼ် တူၵ်းမႅၼ်ႈလိူၼ် 6 မူၼ်း ၼႂ်းဝႃႇလဵဝ်လႄႈ တူၵ်းမႅၼ်ႈလိူၼ် 7...

ဝၼ်းတီႈ 21 လိူၼ်မေႊ ၵူႈပီပီ တင်ႈဢဝ်ပီ 1958 ၼီႈမႃးၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၸိုင်ႈတႆး (Shan State Resistance Day) ၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးႁဝ်း ဢွၼ်ၵၼ်မၵ်းမၼ်ႈလႄႈ ယုၵ်ႉယွင်ႈဢဝ်ၵုၼ်းမုၼ်ၵၼ်မႃး ။ ပိူင်လူင်မၼ်း ပဵၼ်တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆးယဝ်ႉ ၶႂ်ႈၵူႈၸုမ်းၸိူဝ်းပႆၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်း ၵၢၼ်မိူင်း-  ၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၸိုင်ႈတႆးၼႆႉ မႃး။  ၼႂ်းပီ...

ၽွင်းယၢမ်းဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇၶၢတ်ႇပီႈႁၢမ်းၼွင်ႉမူတ်းသဵင်ႈတီႈပိုင်ႈတီႈဢိင်ဝူၼ်ႉသင်ဢမ်ႇဢွၵ်ႇ ပဵၼ်တိုဝ်ႉတၢင်းႁွမ်ႁႅင်း ၾိုၼ်ႉၽူး သၢင်ႈၼိူဝ်ႉသၢင်ႈတူဝ် ႁႅင်းတူဝ်ႁႅင်းၸႂ်  လႄႈၼပ်ႉသွၼ်ႇထတ်းထွင်တီႈဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇယူပ်ႈယွမ်း ၶိုၼ်း ဝူၼ်ႉမႄးၵႄႈလိတ်ႈယူၵ်ႉမုၼ်းဝၢင်းၽႅၼ်မႂ်ႇၼႂ်းၶၢဝ်းယၢမ်းၵိုတ်းလိုဝ်ႈၵၢၼ်တေႃႇသူႈတင်းၽူႈၶဵၼ်။ ပၺ်ႁႃတႆး ဢမ်ႇၵွမ်ႉၵႃႈပဵၼ်ပၺ်ႁႃၵၢၼ်လဵင်ႉတွင်ႉ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးၵွႆး ၵၢၼ်မိူင်း ၵၢၼ်သိုၵ်း ၵၢၼ်ၾိင်ႈငႄႈလိၵ်ႈလၢႆး ၽႃသႃ ၵႂၢမ်းလၢတ်ႈ ၵမ်ႈၼမ်ပဵၼ်ၵၢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတင်းမူတ်း ၊ လႆႈဝႃႈမီးပၺ်ႁႃၶႂ်ႈၵူႈတီႈၵူႈၾၢႆႇယူႇ ၼမ်လႄႈဢေႇ။  ပဵၵ်ႉသမ်ႉၸႂ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်းတၢင်းၵွပ်ႇၵူႈၾိုၼ်ႉၽူးယူၵ်ႉမုၼ်းမႃး  6-7 သိပ်းပီယဝ်ႉသေတႃႉၵေႃႈ ဢမ်ႇထိုင်လႂ် ပၼ်ႇတူင်ႇ...

“ၶမႃ၊ ၸႃၵရိယုတ်ႉတႃၼမ်၊ သမ်ဝိၽႃၵေႃးတယိၵ်ႉၶၼႃ” (1)  ၶမႃ - လွင်ႈယိူၼ်ႉၵၼ်ႈတဵမ်ထူၼ်ႈ။ လွင်ႈလီလွင်ႈႁၢႆႉ ပေႃးမႃးတုမ်ႉတိူဝ်ႉ ၺႃးမႅၼ်ႈၸိုင် ႁၢႆႉၵေႃႈဢမ်ႇၶီ လီၵေႃႈဢမ်ႇၵိုင်ႉ ၵၢင်ႉၸူမ်း၊ မၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ် မၼ်ႈၼိမ်ၵႅၼ်ႇၶႅင်၊ မိူၼ်ၼင်ႇသဝ်ႁိၼ် သဝ်လဵၵ်း။ ၶမၢၵုင်ႇဢၢင်ႇ ၵႃႇ ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ဢၼ်ၼိုင်ႈယဝ်ႉ။ (2) ၸႃၵရိယ - တႃၼွၼ်းလဵၵ်ႉဢေႇ လွင်ႈမိူၼ်ႇမိုင်ငဝ်ၵိူဝ်ႉဢမ်ႇမီး။ လၵ်းလႅတ်းဢဝ်ၶၢဝ်ႇၽႂ်းၽၢႆ၊ ၶိုတ်းယၢမ်း၊ ပွင်ႇၸႂ်ၵပ်းတၢမ်း...

ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (2) ဝၢၼ်ႈမိူင်း (3) ၽႃႇသႃႇ (4) သႃႇသၼႃႇ - ၶွင်ႁဝ်းၼႆႉ ၸွင်ႇမႂ်းႁၵ်ႉႁိုဝ်? ပေႃးထၢမ်ၼင်ႇၼႆၸိုင် - ၵူၼ်းႁူဝ်ၸိၾႃႉတင်းမူတ်း တေတွပ်ႇဝႃႈ ႁၵ်ႉဢိူဝ်ႈ ႁၵ်ႉဢိူဝ်ႈၼႆယူႇ ယဝ်ႉ၊ ၸွင်ႇတႄႉႁိုဝ်? တႄႉဢိူဝ်ႈ - တႄႉဢိူဝ်ႈ - တေဝႃႈၼႆယူႇယဝ်ႉ။ ၵႂၢမ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ပေႃးမေႃလၢတ်ႈၵႂၢမ်းၵူၼ်းတႄႉ ၽႂ်ၵေႃႈတိုၼ်းႁူႉမေႃလၢတ်ႈသဵင်ႈယဝ်ႉ။...

ႁဵတ်းၵၢၼ်ၵႃႉသႅင် ဢမ်ႇပေႉၼမ်ႉသႅင် ႁဵတ်းၵၢၼ်ၵႃႉၶမ်း ဢမ်ႇပေႉၼမ်ႉၶမ်း ႁဵတ်းၵၢၼ်ၵႃႉငိုၼ်း ဢမ်ႇပေႉၼမ်ႉငိုၼ်း ႁဵတ်းၵၢၼ်သႃႇသၼႃႇ ဢမ်ႇပေႉၼမ်ႉၵၢၼ်သႃႇသၼႃႇ ( ဢမ်ႇလႆႈႁဵၼ်းဢဝ် ႁူႉပွင်ႇ ပိတၵၢတ်ႈ 3 ၵွင် ) ႁဵတ်းၵၢၼ်မိူင်း ဢမ်ႇပေႉၼမ်ႉၵၢၼ်မိူင်း ႁဵတ်းၵၢၼ်သိုၵ်း ဢမ်ႇပေႉၼမ်ႉၵၢၼ်သိုၵ်း ႁဵတ်းၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ဢမ်ႇပေႉၼမ်ႉၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်လဵင်ႉလူ ဢမ်ႇပေႉၼမ်ႉၵၢၼ်လဵင်ႉလူ ႁဵတ်းၵၢၼ်ယူႇလီ ဢမ်ႇပေႉၼမ်ႉၵၢၼ်ယူႇလီ ႁဵတ်းၵၢၼ်ၶူးသွၼ်ဢမ်ႇပေႉၼမ်ႉၵၢၼ်ၶူးသွၼ် ႁဵတ်းၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ ဢမ်ႇပေႉၼမ်ႉၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ ႁဵတ်းၵၢၼ်ၸၢၵ်ႈ ဢမ်ႇပေႉၼမ်ႉၸၢၵ်ႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်လိၵ်ႈလၢႆး ဢမ်ႇပေႉၼမ်ႉလိၵ်ႈလၢႆး ဢဝ်ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူဝ်ႁုပ်ႈတီႈၵႅပ်ႈမၼ်း ပဵၼ်ၵၢၼ်သႃႇသၼႃႇလႄႈ ၵၢၼ်မိူင်း2 ပိူင်ၵူၺ်း...

ၵူၼ်းဢမ်ႇလႆႈမႆႈၸႂ်သင်သၢမ်ၵေႃႉ၊ သမ်ႉပဵၼ်ၵူၼ်းလမ်ႇလွင်ႈတင်း သၢမ်ၵေႃႉ- ၵူၼ်းဢမ်ႇႁူႉ သၢမ်ၵေႃႉၸမ်ႉ - (1) ၸဝ်ႈမုၼ် (2) ၶုၼ် (3) လုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႅင်။ ၼႂ်းၶဝ်သၢမ်ၵေႃႉၼႆႉ မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇၵွၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်းဢမ်ႇႁူႉၶီသင်ယဝ်ႉ။ ႁဵတ်းႁိုဝ်လႄႈဝႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းဢမ်ႇႁူႉၶီသင်ဢေႉ?။ 1 မုၼ်ၸဝ်ႈၼႆႉ လူဝ်ႇႁႃလဵင်ႉလုၵ်ႈမေး ႁဵတ်းႁႆႈသူၼ်ၼႃး ၵႃႉၶၢႆ၊ လူဝ်ႇသႂ်ႇၵႃႈၼမ်ႉၵႃႈလိၼ်၊ လူဝ်ႇသႂ်ႇငိုၼ်းၸွႆႈၶဝ်ႈထႅမ်ဢမ်ႇမီး။ တမ်းၸႂ်သေၵိၼ်ၶဝ်ႈၽၵ်းၼုင်ႈၶူဝ်းတၵ်ႃႇၸၢႆးယိင်းၶဝ်ပၼ်။ ယူႇၼႂ်းတီႈတၵ်ႃႇၶဝ်ႁဵတ်းပၼ်သေ တူၺ်းလိၵ်ႈတူၺ်းလၢႆးသွၼ်လိၵ်ႈႁဵၼ်းလၢႆးၵူၺ်း။...

ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈႁဝ်း လႆႈလူႉလႅဝ်တူၵ်းသုမ်းမႃး လၢႆသိုပ်ႇလၢႆပၢၼ်ၼႂ်းပိုၼ်းၼၼ်ႉ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈပဵၼ်ယွၼ်ႉ “ၼမ်ႉၽိုင်ႈတႃးၶူမ်းလႅဝ်း” “ၼိူဝ်ႉၶႅဝ်းသဵပ်ႇပၢႆႁွၵ်ႇ” ပိူၼ်ႈလႄႈမိူဝ်ႈၵွၼ်ႇၵူႈပွၵ်ႈၼႆႉ ၵူၼ်းထဝ်ႈၶဝ်သမ်ႉ ပေႃးယၢမ်ႈဝႃႈ “ၶႄႇပၼ်လၢႆ-တႆးၵိၼ်တၢႆ” ၼႆမႃးယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ်ႉသေ ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းႁဝ်းလႆႈတႅၵ်ႇယၢႆႈ ပၢႆႈၶၢႆႉယၢႆႉၼီၽၢတ်ႇၽႄၵၼ် ဢမ်ႇမီးလွင်ႈပၼ်ႈၵႅၼ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်း- လိုမ်းႁၢင်ႈလိုမ်းတူဝ်မႃး။ ယၢမ်းလဵဝ်သမ်ႉပဵၼ်ၵၢပ်ႈပၢၼ် “မၢၼ်ႈပၼ်လၢႆ-တႆးၵိၼ်တၢႆ” မႃးထႅင်ႈ၊ ၽႂ်ပၼ်လၢႆၵေႃႈ တႆးတေၵိၼ်တၢႆတိၵ်းတိၵ်းတႄႉ တေႁဵတ်းႁိုဝ်ၸၢင်ႈၶွၼ်ႈႁႅင်းၵၼ်...

ၸဝ်ႈၵွၼ်းၸိူင်းယၢမ်ႈလၢတ်ႈ- “ၼႂ်းမိူင်းၶူင်းၵၢင်ၼႆႉ တီႈလႂ်မိူဝ်ႈလႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ- လွင်ႈလီမီးၼမ် ၵႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈ ဢၼ်ၸႃႉမူၵ်းၶမ်ၸွမ်းၵႃႈၼၼ်ႉ၊ လွင်ႈၸႃႉ မီးၼမ်ၵႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈ ဢၼ်လီမူၵ်းၶမ်ၸွမ်း ၵႃႈၼၼ်ႉ” ဝႃႈၼႆ။ တေမိူၼ်ၼင်ႇ ၵၢင်ဝၼ်းလႄႈ ၵၢင်ၶိုၼ်း တိုၼ်းၵိုၵ်းၵၼ်မႃး၊ ပူႇၽိူၵ်ႇလႄႈ ၼၢႆးလမ် မီးလုၵ်ႈၵိူတ်ႇမႃး ပႃးၵၼ်သႂ်ႇၸိုဝ်ႈပၼ် ဢီႇလၢႆး ၼၼ်ႉႁိုဝ်? ၼႂ်းလုၵ်ႈလိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်ၼႆႉ ငိူၼ်ႈပိုၼ်းတိုၼ်းမီးဝၼ်းယႂ်ႇလူင် ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈၵိုတ်းၵပ်းၸိုင်ႈတႆးႁဝ်း မႃးလၢႆၸိူဝ်ႉလၢႆပိူင်။ 1946...

လုၵ်ႉမႃးတီႈ ၸဝ်ႈမုၼ်ဝႃႊလႅၼ်ႊထၢႆႊ ( St. Valentine ) ၽွင်းပၢၼ်ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းၶလေႃႊ ၻီႊဢွတ်ႉသ် ( Claudius ) တူၼ်ထိ 2 ဝဵင်းရူမ်ႊ ( Rome ) မိူင်းဢီႊတီႊလီႊ ( Italy ) ယၢမ်းလဵဝ် ။ ၵွပ်ႈဝႃႈ ၶုၼ်ႁေႃၶမ်း...

လွင်ႈပၢင်လူင် 1947  ၸိူဝ်းဢၼ်ၶိုတ်းၸွမ်းသေ တေႃႉတႆႇၶႆႈၼႄၵၼ် ၼႂ်းလိၵ်ႈလႂ် ၊ ၵႂၢမ်းသိုပ်ႇၵႂၢမ်းလႂ် မီးတင်းၼမ် ။  မိူၼ်ၼင်ႇ ဢၼ်ၸဝ်ႈၸၼ်ႇတႃႇယွင်ႁူၺ်ႈ ၊ ၶူးမေႃလူင် ၸၢႆးဢွင်ႇထုၼ်း ၊ လုင်းသူၺ်ႇဢူင်း ၊ ဢူးတိၼ်ႇဢေး ဢိၵ်ႇတင်း ဢူးထုၼ်းမျိၼ်ႉတွင်ႇၵျီး ၶဝ်တႅမ်ႈ ။  ပေႃးဢၢၼ်ႇသေမႃးႁုပ်ႈတူၺ်း ၶေႃႈမုၼ်းၶဝ်လႄႈ တၢင်းႁၼ်ထိုင်ၶဝ်...

1 . မိူင်းႁူမ်တုမ်ၼႆႉ ပဵၼ်ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်မိူင်းတႆး ၵေႃႇသၢင်ႈမႃးၼႆၼၼ်ႉ လၵ်းထၢၼ်ပိုၼ်းမီးဝႆႉ 12.2.1947 ဝၼ်းလူင်းလၢႆးမိုဝ်းလႆႈၸႂ်ၵၼ် ။ ၵွပ်ႈတႆးၸူးငၢႆႈ ဢမ်ႇႁၼ်ထိုင်မိူဝ်းၼႃႈ ၶႂ်ႈလႆႈလွတ်ႈလႅဝ်းဝႆးဝႆးၼႃႇလႄႈ ဢွင်ႇသၢၼ်းမႃးယွၵ်ႇႁူၺ်းသူၼ်းတုမ်းသေ ၽွမ်ႉၸွမ်းငၢႆႈငၢႆႈ ။ လီဢဝ်ပဵၼ်တွၼ်ႈသွၼ်ၾၢင်ႉၵႅမ်းတႃႇၵၢၼ်မိူင်း မိူဝ်းၼႃႈတႄႉတႄႉဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်တႆးၵူႈၵေႃႉလီႁူႉဝႆႉယူႇ ။ 2 . ယွၼ်ႉမိူင်းမၢၼ်ႈဢမ်ႇမီးၸႂ်သိုဝ်ႈ ဢမ်ႇႁဵတ်းၸွမ်းၶေႃႈလႆႈၸႂ်တူၵ်းလူင်းသေ ႁၵ်းလင်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းသၼ်လွႆ ၊...

မိူင်းၸိူဝ်းၼႂ်းၵုၼ်ယူႊရူပ်ႊ(Europe)  ၼႆႉ မိူဝ်ႈၵေႃႇႁႅၵ်ႈ မၼ်း တႄႇႁူမ်ႈၵၼ်ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၼႆသေ ႁဵတ်းမႃးထိုင်တီႈပဵၼ်မႃးငိုၼ်းႁူမ်ႈၵၼ် ဢၼ် ႁွင်ႉဝႃႈငိုၼ်းယူးရူဝ်ႊ(Euro)ယၢမ်းလဵဝ်။ ဝၢႆးၼၼ်ႉမႃး -“ႁဝ်းလူဝ်ႇႁူမ်ႈပႃးလွင်ႈၵၢၼ်ၵပ်းသိုပ်ႇ ၼွၵ်ႈမိူင်း”ၼႆသေ ၸင်ႇလႆႈပူၵ်းတင်ႈပဵၼ်မႃး ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ယူးရွပ်ႉ(European Union) လႄႈ ပႃႇလီႇမၼ်ႇယူးရူပ်ႊ(European Parliament)။ ပိၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ တိုၵ်ႉပဵၼ်မိူင်းၽႂ်/မၼ်းသေၵွၼ်းၶေႃ ၽႂ်မၼ်းယူႇသေတႃႉ သမ်ႉထၢင်ႇႁၢင်ႈၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၸူးၵၼ်လႆႈ။ မိူဝ်ႈၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈၵႂႃႇလႄႇ မိူင်း ၵျိူဝ်ႇမၼီႇ...