Saturday, June 22, 2024

CATEGORY

ပိုၼ်း

ၾိင်ႈႁိတ်ႈႁွႆး“ၵႅၼ်ၵွင်”ၵဵင်းတုင်

မိူင်းၵဵင်းတုင် ပဵၼ်ၼိုင်ႈၼႂ်းမိူင်းတႆးလႄႈ ပဵၼ်မိူင်းဢၼ်လီသူၼ်ၸႂ်လွင်ႈပဵၼ်မႃး လူၺ်ႈမီးတီႈမၼ်ႈပၵ်းယူႇ ၼႂ်း ၵႄႈၵၢင်မႄႈၼမ်ႉၶူင်း ဢၼ်မီးၾၢႆႇဝၼ်းတူၵ်း လႄႈၾၢႆႇဝၼ်းဢွၵ်ႇ မီးၼမ်ႉၶွင်ၶႅၼ်ႈလႅၼ်လိၼ်တင်း  လၢၼ်ႉၸၢင်ႉ (မိူင်းလၢဝ်း) ပွတ်းႁွင်ႇမီး မိူင်းသိပ်းသွင်ပၼ်းၼႃး ၵဵင်းႁုင်ႈ ၾၢႆႇၸၢၼ်းတိတ်းၸပ်းလႅၼ်လိၼ် လၢၼ်ႉၼႃး (သယၢမ်) မိူင်းထႆး။ မိူင်းၵဵင်းတုင် ပဵၼ်မိူင်းၸဝ်ႈၾႃႉဢၼ်ပဵၼ်ၸၢဝ်းတႆးၶိုၼ်ၽွင်းငမ်းလႄႈ မိူဝ်ႈပီ 1410 ၼၼ်ႉ ဝၢၼ်ႈမိူင်းႁႅင်ႈလႅင်ႉ ၾူၼ်ဢမ်ႇတူၵ်းမႃးတင်းႁိုင်ယဝ်ႉလႄႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႆႈၼႃးသူၼ်...

ၵဵင်းမႂ်ႇပၢၼ်ၽယႃးၵႃဝိလ

ပိုၼ်းငဝ်ႈႁူဝ်ႁႅၵ်ႈႁူဝ်တီး ၶွင်ၽယႃးၵႃဝိလ ၵဵင်းမႂ်ႇယူႇၼႂ်းၽွင်းၾိုၼ်ႉတူဝ်ယူၵ်ႉမုၼ်းဝၢႆးလင်ပူၼ်ႉဢွၵ်ႇၼႂ်းတူင်ႇၶွပ်ႇ တႂ်ႈၵမ်မိုဝ်းၵၢၼ်ၽွင်းငမ်ႊၶွင်မၢၼ်ႈ ၸဝ်ႈၼၢႆးမၢင်ၵေႃႉၶွင်ၵဵင်းတုင် ၸိူင်ႉၼင်ႇၸဝ်ႈမႁႃၶၼၢၼ် ယင်းပႆႇယုမ်ႇယမ် လွင်ႈမၼ်ႈၵိူမ်းၶွင်ၵဵင်းမႂ်ႇလႄႈယင်းပႆႇဝႆႉဝၢင်းၸႂ်ၵဵင်းမႂ်ႇ တေၽႄႇဢမ်းၼၢၸ်ႈထိုင်ၵဵင်းတုင် ၼႂ်းထႃႇၼဢဝ်ၵဵင်းတုင် ၶဝ်ႈပဵၼ်မိူင်းၶိုၼ်ႈလႆႈ မၼ်းၸဝ်ႈဢမ်ႇယွမ်းမႃးၵူမ်ႈႁူဝ်တေႃႇၵဵင်းမႂ်ႇ လႄႈဢၢင်ႈဝႃႈ ၵူဝ်ၸၢင်ႈဢဝ်ၸိူဝ်ႉႁိူဝ်ႇသၢႆၶႆႈ တႆးၶိုၼ်မူၺ်ႉဝွတ်ႈႁၢႆသဵင်ႈၸၢတ်ႉၸိူဝ်ႉၽၼ်း။ ၵွႆးၵေႃႈယင်းဝႆႉလွင်ႈၵိုဝ်းလီၵၼ်တင်းၵဵင်းမႂ်ႇယူႇ။ ၸဝ်ႈမႁႃၶၼၢၼ်တင်ႈပိုၼ်ႉတီႈလွတ်ႈလႅဝ်းယူႇပွတ်းမိူင်းယၢင်း လႆႈထုၵ်ႇမၢၼ်ႈတိုၵ်းတေႃး မိူဝ်ႈပီသႃသၼႃ 2354 (ပီႈၶရိတ်ႉသ် 1811) လႄႈ မၼ်းၸဝ်ႈၸင်ႇယွၼ်းတၢင်းၸွႆႈထႅမ်ၵႂႃႇတၢင်းၵဵင်းမႂ်ႇ ၵွႆးၵႃႈ...

ၵၢၼ်ၵုသူလ် တၢင်းယုမ်ႇယမ်တႆး လႄႈ ပွႆးသၢင်ႇလွင်း

ပေႃးထိုင်မႃး လိူၼ်သၢမ်လိူၼ်သီႇ ၽွင်းၶၢဝ်းဢဝ်ၶဝ်ႈဢဝ်ၼမ်ႉယဝ်ႉ ၽွင်းၵၢၼ်ဢေႇ သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းၵႂႃႇမႃး ၸူး ၵၼ် ၵေႃႈငၢႆႈ ပဵၼ်ၶၢဝ်းႁႅင်ႈႁွင်လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ၸိူဝ်းၼပ်ႉယမ် ၸၢဝ်းပုတ်ႉထၽႃသႃ ဢွၼ်ၵၼ်ဢဝ်လုၵ်ႈလၢၼ် ၽႂ်မၼ်း ႁဵတ်းပွႆးၶၢမ်ႇသၢင်ႇၶၢမ်ႇၸၢင်းၵၼ်မႃး။ ၵမ်ႈၼမ် ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ပေႃးၵိူတ်ႇပဵၼ်ၸၢဝ်းပုတ်ႉထယဝ်ႉတိုၼ်းလူဝ်ႇ ဢဝ်လုၵ်ႈၸၢႆး လၢၼ် ၸၢႆး ၶၢမ်ႇသၢင်ႇၶၢမ်ႇၸၢင်း ဢဝ်လွင်ႈၼႆႉသေ ၾင်ၸႂ်ၵၼ်မႃး...

ၵဵင်းတုင်ဝၢႆးပၢၼ်ၸဝ်ႈၽယႃးမင်းရၢႆး

ဝၢႆးသေပၢၼ်ၸဝ်ႈဢၢႆႈဢွၼ်ႊလႄႈ ၸဝ်ႈၶႅၼ်လဵၵ်းလုၵ်ႈၸၢႆးၶွင်ၸဝ်ႈၸဵတ်းၽၼ်းတူလၢမ်းၼၢႆဝႃႈ ၵဵင်းတုင်တၵ်း တေတူၵ်းယူႇတႂ်ႈဢူငဝ်းၶွင်ၶႄႇၸူဝ်ႈယၢမ်းၼိုင်ႈ။ လၵ်းထၢၼ်ဢၼ်ၼႄႁႂ်ႈႁၼ်ၸႅင်ႈလႅင်းဝႃႈ မိူင်းၵဵင်းတုင်လႆႈၶိုၼ်း မႃးယူႇတႂ်ႈဢူငဝ်းၶွင်ၵဵင်းမႂ်ႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၼႂ်းၸုပ်ႈပၢၼ်ၸဝ်ႈတိလူၵ်ႉရၢၶျ်ႉ (ပီသႃသၼႃ 1984 – 2030) ပီၶရိတ်ႉသ် 1441 - 1487 မႅၼ်ႈယၢမ်းၵၢပ်ႈပၢၼ်ၸဝ်ႈၽယႃးသီသတ်ႉထမ်းမရႃးၸႃးၸုလႃးမၼီး ၶွင်ၵဵင်းတုင် လွင်ႈၵိူဝ်းလီၵၼ် ၵေႃႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸမ်ၸႂ်ၼႅၼ်ႈၵႅၼ်ႇၵၼ်လီၶိုၼ်ႈမိူၼ်သႁၢႆၵၼ်။ ဝၢႆးလင်ၵၢၼ်ႁူမ်ႇပူၼွၼ်းၽႄး ၸဝ်ႈၽယႃႊသီသတ်ႉထမ်းမရႃးၸႃးၸုလႃးမၼီး ၸဝ်ႈတိလူၵ်ႉရၢၶျ်ႉသၢၼ်သ် မႃး...

ၾိင်ႈတႆးမိူဝ်ႈလိူၼ်သီႇ

(ၵႂၢမ်းဝၢၵ်ႇပွႆးလိူၼ်သီႇ) လိူၼ်သီႇလုၵ်ႈလႅင်းၶိုၼ်ႈၸမ်မူၼ်း မွၵ်ႇသဵဝ်ႈလွၼ်ႉၽိူၵ်ႇၵီႈတဵမ်တူၼ်း - လွႆထၢၼ်ႇပေႃးၶၢဝ်၊ လိူၼ်သီႇၼႆႉ မၢဝ်ႇလႄႈတင်းသၢဝ် - ၶဝ်မူၼ်ႈၸႂ်သိူဝ်း၊ ၸူဝ်ႈၵၼ်ထၢၼ်ႈပဵၼ်ၸုပ်ႈပဵၼ်ၸိူဝ်း - မိူဝ်းၶဝ်ႈပွႆးပၢင်၊ ၵူၼ်းၼုမ်ႇၵႆႉႁဵတ်းႁၢင်ႈႁဵၼ်းၽၢင် - ဝၢင်းပူၺ်ႈၽိုၼ်ၶူဝ်း၊ ႁႃလႄႇၶဝ်ႈပွႆးၼူၵ်ႉပွႆးတူဝ်း - တူၺ်းမႄႈၼၢင်းဝႅၼ်၊ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵႃႈယွပ်ႇယွၼ်ႈၽႅတ်းၶႅၼ် - မေႃႁွင်ႉႁဵတ်းၵႂၢမ်း၊ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈလႄႇၵႃႈလၢႆးၵျၢမ်း - ဝႅၼ်ၶိုၼ်ႈၸွၵ်းမဝ်၊ လၢႆးႁွၵ်ႇၶွၼ်ႉလႅဝ်းလိုင်ႈၸိူင်းၽဝ် - ဢဝ်မႄႈလၢႆးတႅၼ်း၊ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈလႄႇႁၢင်ႈပွင်ႁႅၼ်း - ႁၢမ်တူၼ်ႈတၢင်းလူႇ၊ ၵမ်ႈၽွင်ႈႁွင်ႉၶဵတ်ႇလႄႈတင်းမူ - ၸွမ်းၵႄႈပၢင်လွင်း၊ ၵူၼ်းဢုမ်ႇၽိုတ်ႉၽိုင်းယိုင်ႈၼမ်ၼွင်း - လွမ်ငွၵ်ႈတူၺ်းၸမ်၊ လိူၼ်သီႇပီၶူပ်ႇၼႆႉပွႆးၵိုၼ်း...

ပိုၼ်းမိူင်းၵဵင်းတုင်

မိူင်းၵဵင်းတုင်မီးပိုၼ်းပဵၼ်မႃးလွင်ႈလီသူၼ်ၸႂ် ၼပ်ႉတင်ႈတႄႇ လုၵ်ႉဢဝ်တီႈၵေႃႇၵဝ်ႉငဝ်ႈလိူင်ႈ တမ်ႊၼၢၼ်ႊ (ပိုၼ်းပဵၼ်မႃး- legend) လိူင်ႈလဝ်ႈၵၢဝ်ႇၶၢၼ် “ၽူင်ႊသႃဝၻၢရ်း“ ”သိူၵ်ႈပိုၼ်း”Chronicles ဢၼ်လႆႈတႅမ်ႈၶဵၼ်ဝႆႉပဵၼ်တီႈတွင်းမၢႆမႃး လူၺ်ႈၽူႈ တႅမ်ႈပိုၼ်းၶဝ်လႄႈသင် ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇတၢင်းၾၢႆႇၶူဝ်းၶွင်ၵဝ်ႇ Archaeologist ၶဝ်လႄႈသင် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလႄႈသင်ၶ ၶဝ်ၸဝ်ႈ ၵူၼ်းသႅၼ်းႁုၼ်ႈၵဝ်ႇ တေႃႇထိုင်ႁုၼ်ႈသႅၼ်း ပၢၼ်ၵၢပ်ႈမိူဝ်ႈလဵဝ်ၶဝ် လႆႈတေႃႉတႆႇၶႆႈႁွႆးႁုပ်ႈႁူမ်ႈၵၼ်ဝႆႉ - လွင်ႈပဵၼ်မႃးၶွင်မိူင်းၵဵင်းတုင် ဢမ်ႇပေႃးၶႂ်ႈပိူင်ႈၵၼ်တင်းလၢႆလၢႆမိူင်း ၶႂ်ႈငၢႆးမိူၼ်ၵၼ်...

မိူင်းၸဵင်း(ၵဵင်း)တုင် မိူင်းၶိုၼ် ႁိုဝ် ၶေမရတ်ႉထ

မိူင်းၸဵင်း(ၵဵင်း) တုင် မီးလၢႆၸိုဝ်ႈ မိူင်းၶိုၼ် မိူင်းၶေမရတ်ႉထ မီးၶေႃႈယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ပဵၼ်ၶေႃႈၵႂၢမ်းၸီႉၸႅင်ႈ ၵဵဝ်ႇၵပ်း တီႈမႃး - မႄႈၼမ်ႉသၢႆၼိုင်ႈၼႂ်းၵဵင်းတုင် မီးၵၢၼ်လႆႈၶိုၼ်ႈၶိုၼ်းတၢင်းၼိူဝ်(တၢင်းႁွင်ႇ) ၵွပ်ႈဝႃႈမီးၼႃႈလိၼ် ပွတ်းတႂ်ႈ (တၢင်းၸၢၼ်း)  သုင်ၸၼ်းႁႄႈလိင်ႇၵႂႃႇတၢင်းၼိူဝ်(တၢင်းႁွင်ႇ) လႄႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်တင်းမႄႈၼမ်ႉလၢႆလၢႆသၢႆ ၸင်ႇႁဵၵ်ႈ ၶၢၼ်ၵၼ်ၸွမ်းၼမ်ႉဢၼ်လႆၶိုၼ်ၶိုၼ်ႈ ၶိုၼ်းတၢင်းၼိူဝ်လႄႈႁွင်ႉၸွမ်းသၢႆၼမ်ႉဝႃႈ မိူင်းၶိုၼ် ၽူႈၵူၼ်းဢၼ်ယူႇ ၼႂ်းမိူင်းၼႆႉၵေႃႈ ႁဵၵ်ႈၶၢၼ်ၸွမ်းဝႃႈပဵၼ်“တႆးၶိုၼ်”။ ၼႂ်းပၢၼ်ၸဝ်ႈၽယႃးမင်းရၢႆး ဢဝ်သိုၵ်းတိုၵ်းပေႉၸၢဝ်းလွႆလ(လဝ...

ၶေမရတ်ႉထ မိူင်းၵဵင်းတုင်

မိူင်းၵဵင်းတုင် ပဵၼ်ၼိုင်ႈၼႂ်းမိူင်းတႆး တင်ႈယူႇသိုဝ်ႈ လတိၸုတ်ႉ latitude 21 ၻီႊၷရီႊ (degree) 17 လိပၻႃႊ minute 48 ၾိလိပၻႃႊ Philippa လႄႈ လွင်ႊတိၸုတ်ႉ Longitude 99 ၻီႊၷရီႊ (degree) 40 လိပၻႃႊ minute တႃဝၼ်းဢွၵ်ႇ...

ဝတ်ႉၾႃႉဝဵင်းဢိၼ်း – ဝတ်ႉၵိုၵ်းပိုၼ်းၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉတႆး

ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼိုင်ႈၶိူဝ်း တႃႇတေသိုပ်ႇယူႇယိုၼ်းယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင်ၵႂႃႇလႆႈၼႆႉ မၼ်းဢိင်ၼိူဝ် လိၵ်ႈလၢႆးပၢႆပေႇ လႄႈ ၾိင်ႈငႄႈၾိင်ႈထုင်းဝႆႉတင်းၼမ်ၼႆ ၽႂ်ႁိုဝ်တေထဵင်လႆႈ။ ပေႃးမႃးတူၺ်းၶိူဝ်းတႆးႁဝ်းၼႆၵေႃႈ သင်ၶႂ်ႈႁူႉ လွင်ႈယူႇသၢင်ႈၵိၼ်သဝ်းပူႇမွၼ်ႇၼၢႆးယႃႈႁဝ်း မီးႁိုဝ်ပဵၼ်ႁိုဝ်ၼႆၼၼ်ႉ ပေႃးၽိုၼ်ႉတူၺ်းၶိုၼ်း လိၵ်ႈလူင်လင်ႇၵႃႇ ဢၼ်ၸဝ်ႈၶူးမေႃလိၵ်ႈလၢႆးတႆးႁဝ်း ၶတ်းၸႂ် တႅမ်ႈမၢႆၼႄမႃးပၢၼ်သိုပ်ႇပၢၼ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ တၵ်းႁူႉထိုင်တီႈလႆႈၵမ်းလဵဝ်။ ယွၼ်ႉၼၼ် လိၵ်ႈလၢႆးၼႆႉ မၼ်းလမ်ႇလွင်ႈတႃႇၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း။ ၾိင်ႈငႄႈၾိင်ႈထုင်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆးႁဝ်းၵေႃႈ ၼႄဝႃႈ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းႁဝ်း တိုၵ်ႉၽွမ်ႉသဵင်ပဵင်းပၢၵ်ႇၵၼ်လႆႈယူႇ၊...

ဝၼ်းမႃႇၶပူးၸႃး ႁွတ်ႈထိုင် 2611 ပီ

မႃႇၶပူးၸႃး(မႃႇၶပုၼ်းၼမီးပူးၸႃး) − လူႇတၢၼ်းဝႆႈဝၢၼ်းပူႇၸေႃႇမူးၸႃးပုတ်ႉထ ထမ်ႇမသင်ႇၶမိူဝ်ႈၼႂ်း ဝၼ်းလိူၼ်မႃႇၶ ၼၵ်ႉၶတ်ႈၼၼ်ႉ ႁွင်ႉဝႃႈ− ဝၼ်းမႃႇၶပူးၸႃး။ သမ်ႉပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်ၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းလိူၼ်မႃႇၶ (15) ဝၼ်း၊ ဝၼ်းလိူၼ်မူၼ်းလႄႈ − မႃႇၶပုၼ်းၼမီးပူးၸႃး (ပူးၸႃး − မူးၸႃး − ဝူးၸႃး မိူၼ်ၵၼ်)။ ဝၼ်းၼႆႉ သမ်ႉမႃးမႅၼ်ႈလိူၼ်သၢမ်တႆးႁဝ်းလႄႈ ႁွင်ႉဝႃႈ− လိူၼ်သၢမ်မူၼ်း...

ၸဝ်ႈမႁႃၶၼၢၼ် (ၸဝ်ႈၾႃႉၶေမႃးရတ်းထ) ၽူႈယုၵ်ႉမုၼ်းလိၵ်ႈတႆးၶိုၼ်လႄႈမိူင်းၵဵင်းတုင်

ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈမႁႃၶၼၢၼ် ဢၼ်သၢင်ႈပဵၼ်ဢၼုသႃဝရီႊ ၵိုၵ်းပိုၼ်းဝႆႉယူႇတီႈၽၵ်းတူဝဵင်းပႃႇလႅင် မိူင်းၵဵင်းတုင် ၼၼ်ႉ လႆႈသၢင်ႈၶိုၼ်ႈမႃး မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 20/09/2020 လူၺ်ႈပဵၼ်မဵတ်ႇမၢႆ မိူင်းၵဵင်းတုင် လႄႈ လႆႈၸတ်းပၢင် မင်းၵလ “မူင်းၶူလ်း” (မင်ႇၵလႃႇ) ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈ ၸဝ်ႈၾႃႉၶေမႃးရတ်းထ ၸဝ်ႈၾႃႉၵဵင်းတုင် တူၼ်တီႈ 32 ပဵၼ်ၸဝ်ႈဢၼ် ယုၵ်ႉမုၼ်း မိူင်းၵဵင်းတုင်ႁုၼ်ႈႁိူင်းယိင်ႈယႂ်ႇ။ ဢၼုသႃဝရီႊႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈမႁႃၶၼၢၼ် ဢၼ်သၢင်ႈၶိုၼ်ႈမႃး...

ပေႃႈလဵင်ႉၵုင်ႇၼ ပဵၼ်ဢဵၼ်ႁႅင်းၵၢၼ်ငိုၼ်းတွင်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ႁူမ်ႈသၢင်ႈၼုမ်ႇသိုၵ်းႁၢၼ်

မွၼ်းၶိူဝ်း -ႁွၼ်ႈတွမ် ဢွမ်ၶေႃႈမုလ်း ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ဝၢႆးသေပၢင်ၵုမ်တီႈမိူင်းယႆ ပွၵ်ႈၵမ်း 2 ဢၼ်ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၵူၼ်းမိူင်း တင်းၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းတႆးၶဝ် ႁဵတ်းၵႂႃႇမိူဝ်ႈပီ 1957 ယဝ်ႉတူဝ်ႈ မုၼ်ၸၢင်းၸဝ်ႈပၼ်ႇတိတ ၸဝ်ႈၶိူဝ်းသိူဝ် (ဝတ်ႉၶိူဝ်းတႆးပွၵ်ႉဝၢၼ်ႈဢႆႇ လႃႈသဵဝ်ႈ) ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်းၽူႈတႅၼ်း မိူင်းတႆးသေ ၵႂႃႇထူပ်းဢူးၼု (ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်) တီႈတႃႈၵုင်ႈ တႃႇႁႂ်ႈမိူင်းတႆးမိူင်းမၢၼ်ႈၵွၼ်းၶေႃ ပူၵ်းပွင် ၽွင်းငမ်းဝၢၼ်ႈမိူင်း ႁင်းၽႂ်ႁင်းမၼ်းလႄႈယူႇၽႂ်ယူႇမၼ်းၼၼ်ႉ...

သူၼ်ႇလႆႈၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇ ဢွင်ႇသၢၼ်းလွၵ်ႇတႆးလႆႈတၢႆၸႂ်

မွၼ်းၶိူဝ်း - ၶိုၼ်းၵဵပ်းၶူၼ်ႉၶႆႈ လွၵ်ႈသႆႈၸႂ်ၶဵၼ် ပဵၼ်ဢၼ်လီပႅၵ်ႇၸႂ်ယူႇ ၶေႃႈဢဵၼ်းဢၢၼ်းလူင်ဢၼ်တႆးဢဝ်မိူင်းၵွၼ်းၶေႃၸွမ်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉ ပိူင်လူင်မၼ်းၵေႃႈ တႃႇမိူင်းတႆးၵွၼ်းၶေႃ ဢမ်ႇၸႂ်ႈတႃႇမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်။ ပိူဝ်ႈတႃႇမိူင်းတႆးၵွၼ်းၶေႃၼၼ်ႉ ႁူမ်ႈဝႃႈလႆႈထုၵ်ႇၸၵ်ႉၸၼ် ၶဝ်ႈပႃး ႁဵတ်းပဵၼ်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ဢွၼ်တၢင်း တေၸႂ်ႉၶၢဝ်းတၢင်း 10 ပီသေ ၸင်ႇၵွႆႇၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇ ပဵၼ်မိူင်းတႆးၵွၼ်းၶေႃ ၵေႃႈယင်းလီလိူဝ် တေလႆႈဢမ်ႇလႆႈမိူင်းၵွၼ်းၶေႃ ပေႃးဢမ်ႇဢဝ်ၸွမ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ၼႂ်းၸႂ်တႆးထၢင်ႇထိူမ်ၼင်ႇၼၼ်။ ၵွႆးၵႃႈ ၼႂ်းၶေႃႈဢဵၼ်းဢၢၼ်းလူင်ၼၼ်ႉသမ်ႉဢမ်ႇပႃးၼႂ်းလိၵ်ႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇပၢင်လူင် ဢၼ်လႆႈလူင်းလၢႆးမိုဝ်းႁဵတ်း လိၵ်ႈမၼ်ႈၵႅၼ်ႇၵၼ်...

လၵ်းထၢၼ်ၵၢၼ်သၢင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ပၢင်ၵုမ်ပၢင်လူင်

မွၼ်းၶိူဝ်း - ၶူၼ်ႉၶွၵ်းၶိုၼ်းပိုၼ်းမိုၼ်ႉသိုၼ်း ၵွမ်ႉၵႃႈတူၵ်ႇၸိုဝ်ႈဝၼ်းၸၢတ်ႈ(ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ) ဢၼ်ပၼ်ႇႁွပ်ႈၶွပ်ႈထိုင်ၵူႈပီပီသေႁူမ်ၸူမ်းယူႇၼၼ်ႉၵွႆးပႆႇပေႃး ၼႃႈၵၢၼ်တႃငၢၼ်းဢၼ်တေလႆႈႁဵတ်းမီးထႅင်ႈတင်းၼမ် ၸွမ်းၼင်ႇၶေႃႈယုမ်ႇယမ်လႄႈဢဵၼ်းဢၢၼ်းၼၼ်ႉ ႁဝ်း ႁဵတ်းထိုင်လႂ် ႁွတ်ႈထိုင်တီႈလႂ်ယဝ်ႉ ၵိုတ်းယူႇထႅင်ႈၶၢဝ်းတၢင်းၵႃႈႁိုဝ်တေထိုင်ယိူင်းမၢႆ ပႆႇမီးၽႂ်ပၼ်လႆႈၵႂၢမ်းတွပ်ႇ။ ပေႃးပႆႇမီးၵႂၢမ်းတွပ်ႇၵေႃႈပွင်ႇဝႃႈႁဝ်းပႆႇလႆႈႁဵတ်းလူၺ်ႈၵႂၢမ်းတင်ႈၸႂ် ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈတိုၵ်ႉႁဵတ်းယူႇ ၵွႆးၵႃႈပႆႇယင်ႇ ထတ်းၼပ်ႉသွၼ်ႇလၢမ်းလႆႈ။ မၼ်းၵေႃႈပွင်ႇဝႃႈ ၵႂၢမ်းတင်ႈၸႂ် လွင်ႈဢဝ်ၸႂ်သႂ်ႇယင်းတိုၵ်ႉလူမ်လၢမ်ဝဝ်ဝၢင် ယင်းပႆႇ မီးလွင်ႈမၼ်ႈၸႂ်ၼႂ်းတွၼ်ႈၵၢၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈ။ လႆႈပၵ်းလၵ်းပၵ်းထၢၼ်ၵၢၼ်ဝၢၼ်ႈၵၢၼ်မိူင်း ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၸိုင်ႈတႆး လႆႈမီးၼႃႈမီးတႃႇၼႂ်းလူၵ်ႈ(လုမ်ႈၾႃႉ) လုၵ်ႈၼႆႉၼင်ႇပိူၼ်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇလႆႈပဵၼ်မႃးတုင်းၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ႁူဝ်ဝႃႇပဵင်းၵၼ်တင်းမၢၼ်ႈယူႇၼႆ ပဵၼ်လၵ်းထၢၼ်...

ဝၼ်းၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈ 76 ပီ

ယွၼ်ႉမီးလိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆပၢင်လူင်ပီ 1947 လႄႈ ၸင်ႇမီးၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈ ပီ 1948 ၊ ယွၼ်ႉမီးဝၼ်းမိူင်းတႆး မိူဝ်ႈ ဝၼ်းတီႈ 7 လိူၼ်ၾႅပ်ႊပိဝ်ႊရီႊလႄႈ ၸင်ႇမီးဝၼ်းၸိုင်ႈမိူင်းၽွမ်ႉႁူမ်ႈမၢၼ်ႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 12 လိူၼ်ၾႅပ်ႊပိဝ်ႊရီႊ။ ၼႆႉ ပဵၼ် သၢၵ်ႈသေႇ တၢင်းၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆးႁဝ်း ၼႂ်းပီႁူဝ်ပၢၵ်ႇၸဵင်ပီတီႈ 20 တမ်းဝၢင်းဝႆႉ...

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း