ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူးလူင် ၽတ်ႉတၼ်ႇတၵေႃးလိယ ၽူႈၵွၼ်းတိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈ ပရိယတ်ႉတိ ဝတ်ႉလူင်ၵၢင်မိူင်း ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ၶဝ်ႈသူၼ်မၢၵ်ႇႁၢၵ်ႈၶမ်းၵႂႃႇ တီႈႁွင်ႈယႃ ႁိမ်းလွႆၸၢၵ်ႈ ၵႄႈၵၢင် မိူင်းယေႃ တင်း မၢၼ်ႈမၢၵ်ႇ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 04/03/2025 (ပီတႆး 2119 ၼီႈ လိူၼ်သီႇမႂ်ႇ 6 ၶမ်ႈ) ၶၢဝ်းယၢမ်းဝၢႆး ဝၼ်း 3:39...

လွင်ႈပဵၼ်မႃး ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် ဝၼ်းၸိုင်ႈတႆး ဢမ်ႇၼၼ် ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈႁွင်ႉဝႃႈ ဝၼ်းတႆး ၼႆၵေႃႈမီး။ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းၼၼ်ႉ ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၼႆၼၼ်ႉ ႁဝ်းဢမ်ႇလႆႈၸႂ်ႉ ႁွင်ႉဝၼ်းၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး ၼႆၵေႃႈမီး မၼ်းပဵၼ်မႃးၸိူင်ႉၼႆ။ လွင်ႈဢၼ်ပဵၼ်မႃးၼႆႉ မိူဝ်ႈပၢၼ်ၵူႈပွၵ်ႈလႄႈ ပၢၼ်မိူဝ်ႈလဵဝ် ၵဵဝ်ႇၵပ်းလူၺ်ႈ ၵႂၢမ်းဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ “ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း” - “ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း” ၼႆႉ ၶေႃႈတီႈပွင်ႇမၼ်း...

ဝၼ်းတီႈ 5 တီႊသႅမ်ႊပိူဝ်ႊၼႆႉပဵၼ်ဝၼ်း ၵိူတ်ႇၸဝ်ႈမုၼ်ယႂ်ႇၶုၼ်ႁေႃၶမ်းၸိုင်ႈထႆးတူၼ်ထူၼ်ႈ 9  ဢၼ်မီးၸိုဝ်ႈဝႃႈ ၽူမိၽူလ်း ဢၻုလ်ယတဵတ်ႇ မႁႃရၢတ်ႉပရူမ်ႊမၼၢတ်ႉ ပၽိတ်း  ဢႃယု 70 ပီ ဢၼ်လူႉလွၼ်ႇၼွၼ်းၽေးၵႂႃႇလႆႈ 8 ပီ။ ၸဝ်ႈမုၼ်ယႂ်ႇၶုၼ်ႁေႃၶမ်း တူၼ်ထူၼ်ႈ 9 ၼႆႉ ၵိူတ်ႇဝၼ်းတီႈ 5/12/1927  ။ မၼ်းၸဝ်ႈပဵၼ်  ၸဝ်ႈၽူႈဢၼ်ဝႆႉ...

ပႃႇတီႇ ရီႊပပ်ႉပလီႊၵၼ်ႊ  (Republican Party) ၼႆ့ တေဢွၼ်ၵၼ်ႁူႉၸၵ်းဝႃႈ ပဵၼ်ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢၼ်လဵၵ့်လဵၵ်ႉဢွၼ်ႇ လႄႈ မီးဝႆ့ပၵ်းပိူင်မူႇဝႃႇတၵူၼ်း ဢၼ်ၽဵင်ႈၽဵင်ႈ (သမရိုးကျ) ၼႆယူႇ။ ပႃႇတီႇ ရီႊပပ်ႉပလီႊၵၼ်ႊ  (Republican Party) ၼႆ့တႄႇၶွတ်ႇၽွတ်ႈမႃး တီႈၸႄႈတွၼ်ႈပွတ်းႁွင်ႇ မိူင်း ဢမေႊရိၵၼ်ႊ မိူဝ်ႈပီ 1854 ။ ယွၼ့်ၶႂ်ႈၵေႃႇတင်ႈ ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ်ၵႅၼ်ႇၶႅင်...

ထႆး “ไท” မီးၸိုဝ်ႈၶွင်ၵုမ်ႇၵူၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ဢၼ်ၸႂ်ႉၽႃးသႃၶိူဝ်းႁိူၼ်းထႆး “ไท” ႁူမ်ႈတင်းၵုမ်ႇၵူၼ်းၵမ်ႈၽွင်ႈ ၼႂ်းၽၢၵ်ႈဢီးသၢၼ် ဢိၼ်ႊၻီႊ(ဢႃးႁူမ်) မိူဝ်ႈလဵဝ်ဢမ်ႇပေႃးၶႂ်ႈလၢတ်ႈၽႃးသႃၶိူဝ်းႁိူၼ်းထႆး “ไท” ယဝ်ႉလႄႈ ၸၢဝ်းၵူၼ်းထႆး ၼႂ်းမိူင်းထႆးၵေႃႈပဵၼ်ၼိုင်ႈၼႂ်းၵုမ်ႇၵူၼ်းထႆး“ไท”မိူၼ်ၵၼ်။ ၼႆႉပဵၼ်ႁဵတ်ႇၽူလ်(ႁေႇတုၽလ) လွင်ႈၼိုင်ႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸိုင်ႈမိူင်း“သယၢမ်” ၵၢႆယဵၼ်းမႃးပဵၼ်ၸိုင်ႈထႆး လူၺ်ႈ ၸွမ်ၽူလ်းပေႃႊ. ၽိၿုၼ်းသူင်ၶရၢမ်ႊ ၸွမ်ၽွင်းလူင်ထႆးၼႂ်းၶၢဝ်းယၢမ်းၼၼ်ႉ ၶႂ်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈပိၼ်ႇလႅၵ်ႈၸိုဝ်ႈမိူင်းပိူဝ်ႈႁႂ်ႈၵိုင်ႇငၢမ်ႇတင်း “ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ” ၶွင်...

ဝၢႆးၵေႃႇတင်ႈၵွင်တပ်ႉ “ၼုမ်ႇသိုၵ်းႁၢၼ် ႁဵတ်းၵၼ်ၵွၼ်းၶေႃၸိုင်ႈတႆး” မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 21 လိူၼ်မေႊ 1958 ယဝ်ႉ ပိုၼ် ၽၢဝ်ႇပူၵ်းတိုၼ်ႇတိုၵ်းသူၼ်းၵူၼ်းမိူင်းတႆး ထုၵ်ႇလႆႈဢွၼ်ၵၼ်ဢွၵ်ႇမႃးယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇတေႃႇသူႈလိုၵ်ႉၾိုၼ်ႉတိုၵ်းတေႃး လိုပ်ႈႁေႃႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈဢွၵ်ႇၽႅၼ်ႇလိၼ်မိူင်းၸိုင်ႈတႆးယဝ်ႉၼႆၵေႃႈ ၵႃႈပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းၵူႈၸၼ်ႉထၢၼ်ႈ ၼႂ်းမိူင်းတႆးၵေႃႈမီးၸႂ်လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇသၢၼ်ၶတ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်းၶိုၼ်ႈမႃး။ ငဝ်ႈႁႅၵ်ႈၵၢၼ်တႄႇပူၵ်းတင်ႈ “ၼုမ်ႇသိုၵ်းႁၢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်ၵွၼ်းၶေႃ ၸိုင်ႈတႆး” ၵိၼ်ၼမ်ႉသၸ်ႉၸႃး ၶွတ်ႇမၼ်ႈ ၽၼ်ႈ ၶွတ်ႇသၢႆလိူတ်ႈၵဵဝ်ႇၵၼ် တီႈႁူၺ်ႈပု သူပ်းၼမ်ႉၵျွတ်ႈၼၼ်ႉ မီးၽူႈႁၵ်ႉၸၢတ်ႈ 31...

ႁွင်ႈၼႄပိုၼ်း ၸဝ်ႈၶုၼ်သႃႇ ဢၼ်မီးဝႆႉတီႈ ဝၢၼ်ႈႁိၼ်တႅၵ်ႇ (ထိူတ်ႉထႆး) ၼၼ်ႉ ၺႃးၾူၼ်ယႂ်ႇ လူမ်းလူင် ၽတ်ႉသႂ်ႇတူၼ်ႈမႆႉလူင် လူမ်ႉတဵင်သႂ်ႇ လူႉၵွႆပႅတ်ႈတင်းလင်။ ဝၼ်းတီႈ 17/05/2024 ယၢမ်းႁူဝ်ၶမ်ႈ ၾူၼ်ယႂ်ႇလူမ်းလူင် တူၵ်းႁႅင်းသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတူၼ်ႈမႆႉလူင် ဢၼ်မီးၼႂ်းဝၢင်းႁွင်ႈ ၼႄပိုၼ်း ၸဝ်ႈၶုၼ်သႃႇ တီႈမူႇဝၢၼ်ႈႁိၼ်တႅၵ်ႇ (ထိူတ်ႉထႆး) ဢိူင်ႇထိူတ်ႉထႆး ၸႄႈဝဵင်းမႄႈၾႃႉလူင် ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်း...

“ဝၼ်းတီႈ  21 လိူၼ်မေႊ” ၵွပ်ႈသင်ႁဵၵ်ႈၶၢၼ်ၵၼ်ဝႃႈ ဝၼ်းလုၵ်ႉ ၽိုၼ်ႉ ဢဝ်ပဵၼ်ၵၢၼ်ၾုၵ်ႇၾင်ၸႂ်ၵၼ်ၼႅၼ်ႈ ၼၵ်းပၵ်းၸႂ် ယွင်ႈၵုၼ်းယွင်ႈမုၼ်ဢူငဝ်း ၸိူဝ်းၽူႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းႁူႉပိုၼ်း ၸဵမ်လဵၵ်ႉယႂ်ႇၼုမ်ႇထဝ်ႈ ၼႂ်းၸိူဝ်း ၽူႈႁၵ်ႉ ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈလၢႆပၢၼ်လၢႆသႅၼ်းမႃး 66 ပီ ၼပ်ႉတင်ႈတႄႇ 1958 ဝၼ်းတီႈ 21 လိူၼ်မေႊ။   ပိူင်လူင်မၼ်းလူၺ်ႈၵၢၼ်ဢမ်ႇယုမ်ႇၸႂ်မၢၼ်ႈ ဢၼ်လႆႈၸႂ်ၵၼ်သေႁဵတ်းလိၵ်ႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇပၢင်လူင်မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 12...

ၸဝ်ႈႁၢၼ်တႆး ၽူႈယၢမ်ႈႁၢပ်ႇၵၢၼ် ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ပၢၼ်ၼုမ်ႇသိုၵ်းႁၢၼ် လူႉသဵင်ႈ လူၺ်ႈတၢင်းပဵၼ်ၵူၼ်းထဝ်ႈ ၽွင်းဢႃယု 80 ပီ။ ဝၼ်းတီႈ 18/2/2024 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 6 မူင်း ၸဝ်ႈႁၢၼ်တႆး ၽူႈယၢမ်ႈႁၢပ်ႇၵၢၼ် ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆး ပၢၼ်ၼုမ်ႇသိုၵ်းႁၢၼ် (ဢၼ်ၸဝ်ႈၼွႆႉသေႃးယၼ်ႇတ) ဢွၼ်ႁူဝ်ၼၼ်ႉ လူႉသဵင်ႈၵႂႃႇ တီႈႁိူၼ်းမၼ်းၸဝ်ႈ ဢိူင်ႇမႄႈၸူဝ်ႉ ဝဵင်းသၼ်သၢႆး ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႂ်ႇ...

ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေမၵ်းမၼ်ႈ 7 ဝၼ်းၾႅပ်ႉၿိဝ်ႊရီႊပဵၼ်ဝၼ်းၶိူဝ်းတႆးယဝ်ႉယင်းပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉလႄႈၽူႈ ၼမ်း ၵူၼ်းမိူင်းၶဝ် ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွင်ႊသီႊၸိုင်ႈတႆး လႆႈၸႂ်တႅပ်းတတ်းမၵ်းမၼ်ႈတုင်းၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးလႄႈ ၽဵင်း ၸၢတ်ႈ(ၽဵင်းၵႂၢမ်းတၢင်ႇတုင်း) ၶိူဝ်းတႆးၶိူဝ်းရႃးၸႃး ဢၼ်ၻွၵ်ႉတိူဝ်ႊလုင်းပႃႉၺၢၼ်ႇၸုမ်းမူၵ်ႇႁူဝ်ၽိူၵ်ႇ ၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈတႅင်ႇဝႆႉၼၼ်ႉသေ ၶုၼ်ပၢၼ်းၸိင်ႇ ၸဝ်ႈၾႃႉလူင်ၼမ်ႉသၼ်ႇ ၸင်ႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၼႂ်းလိၵ်ႈသၢႆလူမ်း သူင်ႇထိုင်ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်းလႄႈ ၼႂ်းသၢႆလူမ်းၼၼ်ႉဝႃႈ - “မၢႆသၢႆလူမ်း No.36 ဢၼ်သူင်ႇမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 6 ၾႅပ်ႉၿိဝ်ႊရီႊ...

ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေမၵ်းမၼ်ႈ 7 ဝၼ်းၾႅပ်ႉၿိဝ်ႊရီႊပဵၼ်ဝၼ်းၶိူဝ်းတႆးယဝ်ႉယင်းပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉလႄႈၽူႈ ၼမ်းၵူၼ်းမိူင်းၶဝ် ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွင်ႊသီႊၸိုင်ႈတႆး လႆႈၸႂ်တႅပ်းတတ်းမၵ်းမၼ်ႈတုင်းၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးလႄႈ ၽဵင်း ၸၢတ်ႈ(ၽဵင်းၵႂၢမ်းတၢင်ႇတုင်း) ၶိူဝ်းတႆးၶိူဝ်းရႃးၸႃး ဢၼ်ၻွၵ်ႉတိူဝ်ႊလုင်းပႃႉၺၢၼ်ႇၸုမ်းမူၵ်ႇႁူဝ်ၽိူၵ်ႇ ၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈတႅင်ႇဝႆႉၼၼ်ႉသေ ၶုၼ်ပၢၼ်းၸိင်ႇ ၸဝ်ႈၾႃႉလူင်ၼမ်ႉသၼ် ၸင်ႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၼႂ်းလိၵ်ႈသၢႆလူမ်း သူင်ႇထိုင်ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်းလႄႈ ၼႂ်းသၢႆလူမ်းၼၼ်ႉဝႃႈ - “မၢႆသၢႆလူမ်း No.36 ဢၼ်သူင်ႇမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 6 ၾႅပ်ႉၿိဝ်ႊရီႊ 1947...

တႃႇတေၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၼႂ်းပိူင်ပိုင်းၸိုင်ႈမိူင်း 1947 ၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈမၵ်းတမ်းဝႆႉတီႈၶေႃႈမၢႆ မတ်ႉတႃ - 201    ၼႂ်းပၵ်းပိူင်(ဢုပတေႇ) ပိူင်ပိုင်းၼႆႉလႄႈသင် ဢိင်ၼိူဝ်ၶေႃႈ 199 ၼႂ်းပၵ်းပိူင်(ဢုပတေႇ) မီးပၵ်းပိူင် (Act) ဢၼ်သၽႃး(ပႃႊလီႊမၼ်ႊ) မၵ်းမၼ်ႈဝႆႉၼၼ်ႉလႄႈသင် ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေဢၼ်ၸီႉၸမ်ႈ ၼႄဝႆႉတၢင်ႇၸိူဝ်ႉတၢင်ႇပိူင်ၸွမ်းၼင်ႇလၵ်းမၢႆၶေႃႈၼွင်ႇမတ်ႉပႃႈတႂ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉသေၵူႈၸႄႈမိူင်းမီးသုၼ်ႇလႆႈၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်။ မတ်ႉတႃ - 202    သုၼ်ႇလႆႈၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇၼႆႉ တေဢမ်ႇလႆႈၸႂ်ႉတိုဝ်းႁဵတ်းသၢင်ႈ ၼႂ်းၶၢဝ်းယၢမ်း 10 ပီ...

တုင်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ဢၼ်မီး သီလိူင် ၶဵဝ် လႅင် သၢမ်တႃ မီးဝူင်းလိူၼ်ၶၢဝ်ယူႇၼႂ်းၵၢင်လႄႈ ထုၵ်ႇမၵ်းမၼ်ႈမႃး မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 7 လိူၼ်ၾႅပ်ႊၿိဝ်ႊရီႊ ၸွမ်းၼင်ႇၵၢင်ၸႂ်တူဝ်တႅၼ်းၽူႈၼမ်းတႆးလႄႈတူဝ်တႅၼ်းၸဝ်ႈၾႃႉ ဢၼ်မီး ၸဝ်ႈၶုၼ်ပၢၼ်းၸိင်ႇ ၸဝ်ႈၾႃႉလူင်ၼမ်ႉသၼ်ႇ (ႁူဝ်ပဝ်ႈၶွင်ႊသီႊၸိုင်ႈတႆး) ႁူမ်ႈတင်း “ၽဵင်းၵႂၢမ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ” ( ၵႂၢမ်းတၢင်ႇတုင်း/ၸွမ်ပိဝ်) ဢၼ် ၻွၵ်ႊတိူဝ်ႊပႃႉၺၢၼ်ႇ   ပဵၼ်ၽူႈတႅမ်ႈၶူင်ဢွၵ်ႇ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉဢိင်လူၺ်ႈၶဝ်ၸဝ်ႈ 14...

ၵၢၼ်ယူႇႁူမ်ႈၵၼ်လၢႆၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းတႆးလႄႈ ဢၼ်ပဵၼ်ပိုၼ်ႉထၢၼ်ႁၢၵ်ႈငဝ်ႈတင်ႈတႄႇလႂ်မႃးလႂ် လူၺ်ႈ ၾိင်ႈ ၵိၼ်ယူႇသဝ်းၶိူဝ်းၼိုင်ႈလႄႈၶိူဝ်းၼိုင်ႈ ႁူမ်ႈဝႃႈမီးလွင်ႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ၽွင်ႈယူႇၵေႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈပၼ်ႁႃ ၵၢၼ် လေႃႇယွၼ်ႈတုမ်ႉတွၵ်ႈၵၼ်လႄႈ ဢမ်ႇပဵၼ်လွင်ႈၶတ်းၶွင်ႈၶႂၢင်ၸႂ်သင်ၵၼ်မႃးၼႂ်းမိူင်းတႆးဢၼ်မီးႁူဝ်ၵူၼ်းမွၵ်ႈ 8 လၢၼ်ႉၵေႃႉ။ မၢႆတွင်း ၼႂ်းၵၢၼ်ယင်ႇထွင်သၢႆမၢႆႁူဝ်ၵူၼ်း (ပၢၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉၽွင်းမိူင်း) ။ ၸိူင်ႉၼင်ႇ 1. ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆး ဢၼ်မီးႁူဝ်ၵူၼ်းၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈ မွၵ်ႈ 68% ပုၼ်ႈၼႂ်းမိူင်းတႆး ယူႇၸွတ်ႈတူဝ်ႈၵႂႃႇၵူႈတီႈသေ ၵမ်ႈၼမ်ႁဵတ်းၵၢၼ်ႁႆႈၵၢၼ်ၼႃးလႄႈလဵင်ႉသတ်း ၵႃႉၶၢႆ ...

ပီ 1922 ဢိင်းၵလဵသျ်ႊတင်းၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းတႆး ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွင်ႊသီႊမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၸိုင်ႈတႆး (FEDERATED SHAN CHIEF COUNCIL) ဢဝ်မိူင်းတႆးတင်ႈပဵၼ်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် (FEDERATED SHAN STATES)။ ၼႂ်းၶွင်ႊသီႊ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼၼ်ႉ ၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊၼိူဝ်ႊ ပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ ၵႅမ် ၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊၼိူဝ်ႊ ပဵၼ်ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ၊ ၶုၼ်ၽွင်းငမ်း ဝဵင်းတွင်ၵီႈ(တူၼ်ႈတီး) ပဵၼ်ၽူႈၼမ်းၼႂ်း ၸဝ်ႈၾႃႉ 33...