ၼပ်ႉယမ်တၵ်ႉဝႆႈ- ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်လီ

ပေႃးထိုင်ၼႂ်းမိူင်းထႆးသေ ႁွတ်ႈၽႅဝ်ဝဵင်းၵဵင်ႈမႂ်ႇ – ၵဵင်းႁၢႆးမိူဝ်ႈလႂ်ဢမ်ႇဝႃႈ-ပေႃးလႆႈလတ်းလဵပ်ႈၵႂႃႇႁိမ်းႁုၼ်ႇႁၢင်ႈတွင်း လူင်ပေႃႈၶုၼ်မင်းရၢႆး (ၵဵင်းႁၢႆး) လႄႈသင်၊ ႁိမ်း ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈႁေႃၶမ်းသၢမ်ၸဝ်ႈ-ပေႃႈၶုၼ်ၽႃမိူင်း၊ ပေႃႈၶုၼ်ငမ်းမိူင်းလႄႈပေႃႈၶုၼ်မင်းရၢႆး (ၵဵင်းမႂ်ႇ) လႄႈသင်-ယုၵ်ႉမိုဝ်းၼပ်ႉယမ်တၵ်ႉဝႆႈတႃႇသေႇ။

ၵွပ်ႈသင်?။ မိူင်းပိူၼ်ႈဢမ်ႇလႆႈပဵၼ်ၶီႈၶႃႈၵူၼ်းတၢင်ႇၸၢတ်ႈလႂ် ၸိူင်ႉၼင်ႇ ၵူၼ်း မိူင်းတႆး ႁဝ်းသေပိူၼ်ႈမီးဝၢၼ်ႈမီးမိူင်း ပူတ်းပွႆႇလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃ ထၢင်ႇႁၢင်ႈၵတ်းယဵၼ်ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႃးၼႆႉ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈပိူၼ်ႈမီးၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်လီ၊ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၵတ်ႉၶႅၼ်ႇ၊ ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၸႅတ်ႈၸၢင်ႇ၊ ၽူႈ ဢွၼ်ႁူဝ်ႁၵ်ႉၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႄႉတႄႉ- ဢၼ်ၸုၼ်ႉ ပုၼ်ႈလီ သုၼ်ႇတူဝ်၊ ဢၼ်ဝူၼ်ႉလိုၵ်ႉတူၺ်း ယၢဝ်းႁၼ်ၵႆၸႂ်ၵႂၢင်ႈ၊ ဢၼ်မေႃဢီးလူ တူၺ်းထိုင် ၶႃႈဝၢၼ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်း( ဢၼ်ဢမ်ႇယွင်ႇမဝ်းဢႃႇ ၼႃႇႁူမဝ် ထွမ်ႇၵႂၢမ်းယုမ်ႇငၢႆႈ မႅင်းမူၼ်း-မတ်းမဵၼ်း-ႁႆး-ႁိမ်းႁွမ်း၊ ဢၼ်ဢမ်ႇတွၼ်ႉတဵၵ်း တဵင် ၸႅၵ်ႇၽႄ ထၢင်ႇလဵၵ်ႉ၊ ၼဵပ်းၸွၵ်ႉယၢင်ႈၶႃႇ ၽူႈၼမ်း ၵၢၼ်ၽူႈမီးၸၼ်ႉ) ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈၶုၼ်မင်းရၢႆး ၵဵင်းႁၢႆး

မိူၼ်ၼင်ႇၽူႈၶဵၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈႁဝ်းဢၼ်ပဵၼ်မၢၼ်ႈၽူႈၶႂၢၵ်ႈမိူင်းၶဝ်ၼႆၵေႃႈၶဝ်မီးၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်လီၸိူင်ႉၼင်ႇ ပယိၼ်ႉၼွင်ႇ၊ ဢလွင်းၽယႃး၊ ပၼ်ႇတုလ၊ ဢွင်ႇသၢၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ လႄႈၶဝ် ၸင်ႇ လႆႈလွတ်ႈလႅဝ်းၵွၼ်းၶေႃထၢင်ႇႁၢင်ႈၶႂၢၵ်ႈလိၼ် ပေႉၵိၼ်ႁဵတ်းၶုၼ်ၼိူဝ်ႁဝ်းႁႃးမႃးႁၢၼ်ႉ တေႃႇယၢမ်းလဵဝ်။ ၵွပ်ႈၼၼ် ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၶုၼ်ႁေႃၶမ်း – ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ဢၼ်ၶႅၵ်းတွင်ႈ သွၼ်း လေႃႇ ၶဝ်ၵေႃႈ မၢၼ်ႈၶဝ်ႁဵတ်းဝႆႉၸွမ်းဝဵင်းယႂ်ႇဝဵင်းလူင်တီႈမိူင်းမၢၼ်ႈၶဝ်ၵူႈတီႈတီႈဢမ်ႇၵႃး  ပေႃးလၢမ်း မႃးယဵပ်ႇယမ်ႈ တမ်းပၵ်းဝႆႉတီႈၼိူဝ်ၽႅၼ်ႇလိၼ်မႄႈမိူင်းတႆးႁဝ်းလၢႆလၢႆတီႈယဝ်ႉ။

လၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉႁဵတ်းၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈႁဝ်းၶၢဝ်းတၢင်း 30-40 သမ်ႉဝႃႈႁဝ်း ယၢမ်ႈ မီးၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်လီလၢႆသိုပ်ႇလၢႆပၢၼ်မႃးၸိူင်ႉၼင်ႇ-ၸဝ်ႈငႃးၶမ်း၊ ၸဝ်ႈၸၢမ်ႇမိူင်း၊ ၸဝ်ႈ ပိုၼ်းတႆး၊ ၸဝ်ႈၸၢမ်ႇလဵၵ်း၊ၸဝ်းၵွၼ်းၸိူင်းၶဝ်ၸဝ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉမႃးသေတႃႉၵေႃႈ ဢႃႇယုသၢႆၸႂ်ၸီႇ ဝိတ်ႉတၶဝ်ၸဝ်ႈသမ်ႉဢမ်ႇလႆႈယိုၼ်းယၢဝ်း၊ လႆႈတူၵ်းသုမ်းတၢႆၼမ်ႉတိုၼ်ႈၵႂႃႇလႄႈဢဝ် ၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈႁဝ်းတိူဝ်ႉသၢင်ႈ ပုတ်းပင်းၵႂႃႇၼမ်တႄႉတႄႉ။

HsurKanFa
Photo by – SHAN/ ၸဝ်ႈသိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉ

ၼႂ်းၵၢပ်ႈပၢၼ်ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ သင်ဝႃႈႁဝ်းမီးမႃးၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်လီၸိူင်ႉၼင်ႇ ၸဝ်ႈ သိူဝ် ၶၢၼ်ႇၾႃႉ၊သိူဝ်ႁၢၼ်ၾႃႉ၊ ၸဝ်ႈထုၼ်းယဵၼ်ႇၼွင်ဝွၼ်ၶဝ်၊ သင်ဝႃႈႁဝ်း မီးမိူၼ် ၼင်ႇၸဝ်ႈၼရေးသူၼ်၊ ၸဝ်ႈတၢၵ်ႇသိၼ် (ၶွင်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈထႆး) ၶဝ်ၼႆၸိုင် ႁဝ်းၵေႃႈတေလႆႈ ယုၵ်ႉ မိုဝ်းၼပ်ႉ ယမ်တၵ်ႉဝႆႈယွင်ႈၵုင်ႇဢဝ်မုၼ်သေၵႃႈႁိုဝ်?။

ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈႁဝ်းတိုၵ်ႉလႆႈၶွႆလႆႈဢၢမ်းပိူၼ်ႈ တိုၵ်ႉလႆႈဝူၼ်ႉၾၼ်ၸႂ်ယႂ်ႇ ၶႂ်ႈမီးၶႂ်ႈႁၼ်ၶႂ်ႈလႆႈၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်လီ ၸိူင်ႉၼင်ႇပိူၼ်ႈလႄႈ-ၸင်ႇလႆႈၼပ်ႉ ယမ်တၵ်ႉဝႆႈႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၶုၼ်ဢွၼ်ႁူဝ်မိူင်းပိူၼ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်လီၼႆႉႁဝ်းတေၵႂႃႇႁႃတီႈလႂ် မိူဝ်ႈလႂ် ၸိူင်ႉႁိုဝ်?။ ထၢမ်တူၺ်းတူဝ်ၸႂ်ၸဝ်ႈ ၵဝ်ႇသေ ဝူၼ်ႉႁႃတွပ်ႇၵႄႈပွင်ႇၸႂ်ဢဝ်ႁင်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၵူၺ်းၼၼ်ႉ ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈလိူဝ်ပိူၼ်ႈသုတ်း ယဝ်ႉ။

ဝၼ်း႞ၸဝ်ႉၸဝ်ႉ- ၼိူဝ်ၽႅၼ်ႇလိၼ်ၸိုင်ႈတႆးႁဝ်းၵေႃႈတၵ်းတေလႆႈမီးႁုၼ်ႇႁၢင်ႈ တွင်းလေႃႇၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်လီ မိူၼ်ပိူၼ်ႈႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းလႆႈ ယုၵ်ႉမိုဝ်းၼပ်ႉ ယမ် တၵ်ႉဝႆႈၼၼ်ႉယူႇဢမ်ႇႁၢင်ႉ။

ယုမ်ႇယမ်ၾင်ၸႂ်ဝႆႉႁင်းၽႂ်မၼ်းၼင်ႇၼႆသေ ၸွမ်းၼင်ႇၼမ်ႉၵတ်ႉတူဝ်ၵဝ်ႇမီး ဝႆႉဝႃႈ လႆႈပွင်ပဵၼ်ဝႆႉၼၼ်ႉဢွၼ်ၵၼ်ဝူၼ်ႉ-လၢတ်ႈ-ႁဵတ်းတႃႇပုၼ်ႈၸိူဝ်ႉ ၸၢတ်ႈၵၼ်ၵူႈၵေႃႉ ၶိင်း ၵူၼ်းတႃႉ။

သွႆႈၶမ်းႁိူင်း (11.7.96)

ပပ်ႉၵွၼ်းၶေႃမၢႆ 144

ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ

promotion

SHAN Membership

฿ 19฿ 169 /mo
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ႁဵၼ်းဢဝ်ၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ၊ ရေႊတီႊဢူဝ်ႊ၊ ထႆႇႁၢင်ႈ၊ Blogger, Vlog ထႆႇဝီႊတီႊဢူဝ်ႊ တတ်းတေႃႇ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ပိုၼ်ၽႄႈ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၵၢၼ်သိုဝ်ႇ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်လႅၵ်ႈလၢႆႈပိုၼ်ႉႁူႉပၢႆးႁၼ် ဢၼ်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၸတ်းႁဵတ်း
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းတွင်ႈထၢမ် ၵဵဝ်ႇၵပ်းငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်မိူင်း၊ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး၊ ပၢႆးမွၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်ၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈငိၼ်း။
  • လႆႈႁပ်ႉဢၢၼ်ႇ ၶၢဝ်ႇၶိုၵ်ႉတွၼ်း ပိူင်ပဵၼ်ဝူင်ႈလႂ်ဝူင်ႈ ၼၼ်ႉ။

ၶၢဝ်ႇဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း

သိုၵ်းဝႃႉ တႄႇၶုတ်းဢဝ်ၶိုၼ်း ႁဵၵ်ႇသေ သူင်ႇၶၢႆၸူးမိူင်းၶႄႇ

မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 10 လိူၼ်သႅပ်ႉထႅမ်ႊပိူဝ်ႊ ၸုမ်းၽူႈၶူၼ်ႉၶႂႃႉၵူႈၸိုင်ႈမိူင်း International Crisis Group ႁၢႆးငၢၼ်းဢွၵ်ႇဝႃႈ ၸုမ်းသိုၵ်းဝႃႉ (UWSA) တႄႇပၼ်ႇၵၢၼ်ၶုတ်းဢဝ်ႁဵၵ်ႇ (သံဖြူ) သႅၼ်းၵႃႈၶၼ်ယႂ်ႇ သုတ်း ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉသေ သူင်ႇၶၢႆပၼ်မိူင်းၶႄႇ ဝႃႈၼႆ။ သိုၵ်းဝႃႉၼႆႉ တႄႉၶုတ်းဢဝ်ႁဵၵ်ႇ ဢၼ်မီးယူႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ မၢၼ်းမေႃႇ (မန်းမော်) မႃး မိူဝ်ႈပီ...

ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉ တီႈတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၺႃးၺွပ်း 56 ၵေႃႉ

သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇဝႃႈ တီႉၺွပ်းဢဝ်လႆႈ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉ  56 ၵေႃႉ  ၼႂ်းဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း မိူင်းတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ။ ၸိူဝ်းၺႃးတီႉၼၼ်ႉ ပႃးၵူၼ်းမိူင်းၶႄႇ 5 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။ မိူဝ်ႈဝႃးဝၼ်းတီႈ 9 လိူၼ်သႅပ်ႉထႅမ်ႊပိူဝ်ႊ ယၢမ်းတၢမ်းၶမ်ႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ႈသွၵ်ႈတဝ် ၵူတ်ႇထတ်း ၸွမ်းပွၵ်ႉဝၢၼ်ႈၵွင်း ၼႂ်းဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း  တီႉဢဝ်လႆႈ ၵူၼ်းမိူင်းၶႄႇ 5 ၵေႃႉ...

လိၼ်ၵူၼ်ႇတီႈဝဵင်းမိူင်းသူႈ  4 ၵေႃႉပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈ    တၢႆထင်ႇတီႈ

ၾူၼ်တူၵ်းထပ်းၵၼ်လၢႆလၢႆဝၼ်း  ႁဵတ်းႁႂ်ႈလိၼ် ၵူၼ်ႇပင်းသႂ်ႇ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ 4 ၵေႃႉပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈ   တၢႆထင်တီႈ   တီႈဝၢၼ်ႈႁူဝ်သႅင်  ထုင်ႉသၢႆးလႅင် ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းသူႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း  ။ မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းတီႈ 8/9/2026 ယၢမ်းၵင်ၼႂ် 4 မူင်း လိၼ်ၵူၼ်ႇတဵင်သႂ်ႇ ႁိူၼ်း တီႈဝၢၼ်ႈ ႁူဝ်သႅင် ၊ ႁိူၼ်းယေးလူႉၵွႆ 2...

ၵေႃလိၵ်ႈ/ၾိင်ႈတႆးတူၼ်ႈတီး ပုတ်ႈလၢႆႈၵေႃပွင်ၵၢၼ်မႂ်ႇ ၵွပ်ႈသင်

ၼင်ႇႁိုဝ် ၵူၼ်းၼိုင်ႈၶိူဝ်း ပေႃးတေဢမ်ႇၸူမ်ႁၢႆၵႂႃႇၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၼႆႉ ၶိူဝ်းလႂ်ၵေႃႈ ၶတ်းၸႂ်ပႅင်းမႅတ်ႇဝႆႉႁင်းၽႂ်မၼ်း ။ မိူၼ် ၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆးႁဝ်းၵေႃႈ ၼင်ႇႁိုဝ် ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတေဢမ်ႇႁူင်ႈဢမ်ႇႁၢႆၼၼ်ႉ ပုတ်ႈတိၼ်တၢင်မိုဝ်းၵၼ်မႃးတႃႇသေႇ။ တႃႇတေယုၵ်ႉမုၼ်းလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးဝႆႉ ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈတႆးၵူႈဝဵင်းဝဵင်း။ တႃႇၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးတေမီးလွင်ႈၶိုပ်ႈၼႃႈၵေႃႈ မီးလွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈၵေႃပွင်ၵၢၼ်မႃးတႃႇသေႇ ။ၵေႃလိၵ်ႈ/ၾိင်ႈတႆးတီႈတူၼ်ႈတီးၼႆႉသမ်ႉ မီးဝႆႉၵေႃပွင်ၵၢၼ်ယူႇသေတႃႉ သမ်ႉပဵၼ်တႃႇၸူဝ်ႈၶၢဝ်းၵူၺ်း ။ ဢိင်ၼိူဝ်လွင်ႈတၢင်းလၢႆလွင်ႈသေ ၵေႃပွင်ၵၢၼ်ၸူဝ်ႈၶၢဝ်းၼၼ်ႉ ႁိုင်ပဵၼ်လၢႆပီ။ ၸင်ႇၼၼ်လႄႈ မိူဝ်ႈလဵဝ်တႄႉ...

ယိင်းဢွၼ်ႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ ၺႃးၵၼ်ႉၸၼ်ပႆႇလႆႈႁပ်ႉလွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်း

ယိင်းဢွၼ်ႇဢႃယု 11 ၶူပ်ႇ ၺႃးၵူၼ်းၸၢႆးသႅၼ်းပၢၼ်ပေႃႈ (ဢူႈ) ႁွင်ႉၵႂႃႇၵၼ်ႉၸၼ်လူလၢႆ ၼႂ်းထိူၼ်ႇတီႈၼိုင်ႈ ဢိူင်ႇၼႃးမၢၵ်ႇၶေႃ ၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ ႁိုင် ၶၢဝ်းတၢင်း 3 လိူၼ်ပၢႆယဝ်ႉ ၵေႃႈ ၵေႃႉထုၵ်ႇပူၼ်ႉပႅၼ်ပႆႇ လႆႈႁပ်ႉလွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်း - ဝႃႈၼႆ။ ၵူၼ်းၸၢႆးၵေႃႉဢၼ်ၵၼ်ႉၸၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼႆႉ ၸိုဝ်ႈႁွင်ႉ ၸၢႆးၼေႃႇသႅင် ဢႃယု 48 ပီ ပဵၼ်ၵႅမ်ပူႇၵျွင်းဢိူင်ႇ...