ၵူၼ်းၼႆႉ ပဵၼ်သတ်ႉတဝႃႇဢၼ်မီးပၢႆးဝူၼ်ႉၸၼ်ႉသုင် ၊ ပဵၼ်တူဝ်မီးၸႂ်ဢၼ်ပဵၼ်သႅၼ်း မေႃၶုၺ်ႉႁၼ် မေႃႁပ်ႉႁူႉပၢႆးတူဝ်ပၢႆးၸႂ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇပဵၼ်သင်ၼႆၸိူဝ်းၼႆႉ ။ ၵူၼ်းတင်းၼမ်တင်းလၢႆ ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၼင်ႇၵၼ်သေတႃႉ ၶိုၼ်းၸႅၵ်ႇဢွၵ်ႇမႃးပဵၼ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းလႂ်ၶိူဝ်းၼၼ်ႉထႅင်ႈ။ ၶိူဝ်းၼိုင်ႈလႄႈၶိူဝ်းၼိုင်ႈၵေႃႈ ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်။ ၵေႃႉၼိုင်ႈလႄႈၵေႃႉၼိုင်ႈၵေႃႈ ပႅၵ်ႇပိူင်ႈလၢၵ်ႇလၢႆၵႂႃႇသဵင်ႈမူတ်း ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ  ၶိုၼ်းတူၺ်းလွင်ႈတူင်ႉၼိုင် လွင်ႈသူၼ်ၸႂ် ၵူၼ်းၵေႃႉလႂ်ၵေႃႉၼၼ်ႉသေ ၸႅၵ်ႇဢွၵ်ႇလႆႈ ထႅင်ႈသၢမ်ႇသႅၼ်း မိူၼ်ၼင်ႇ Introvert , Extrovert လႄႈ Introvert ၼႆ ၽူႈၶူၼ်ႉၶႂႃႉၶဝ်လၢတ်ႈဝႆႉ ။

ပဵၼ်ၵူၼ်းမႃးယဝ်ႉ ၸွင်ႇယၢမ်ႈထတ်းသၢင်ႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇႁိုဝ် ဝႃႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇ လႆႈၸႂ်သိူင်ႇတူဝ်ႁႃႉ လႆႈၸႂ် သူင်လႄႇလၢဝ်းတၢင်ႇတီႈတၢင်ႇတၢင်း ။ ၽူႈၶူၼ်ႉၶႂႃႉ ၶဝ်တႄႉ ၶူၼ်ႉၶႂႃႉႁၼ်ဝႆႉ ၵူၼ်းသၢမ်သႅၼ်း ။ 1) ၵူၼ်းဢၼ် လႆႈၸႂ်သိူင်ႇတူဝ်ယူႇသေႇသေႇ Introvert ။  2) ၵူၼ်းဢၼ်သူင်လႄႇသူင်ၵိၼ်တၢင်းၼွၵ်ႈၸွမ်းဢူၺ်းၵေႃႉဢူၺ်းသႄႈ  Extrovert လႄႈ ။ 3) ၵူၼ်းဢၼ် ယူႇၸွမ်းၵူၼ်းၼမ်ၵေႃႈလႆႈ ယူႇၵေႃႉလဵဝ်ၵေႃႈဢမ်ႇၶီ ၼႆႉ ႁွင်ႉဝႃႈ Ambivert  ၼႆယူႇ။

1)ၵူၼ်းဢၼ် လႆႈၸႂ်သိူင်ႇတူဝ်ယူႇသေႇသေႇ Introvert ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ

ၵူၼ်းဢၼ်ၵႆႉ သိူင်ႇတူဝ် ဢမ်ႇပေႃးသူႈၵႂႃႇတၢင်းၼွၵ်ႈ ၊ ဢမ်ႇသူင်ယူႇၸွမ်းမူႇၾုင် ပဵၼ်ၵူၼ်းၵဵပ်းတူဝ် ဢမ်ႇသူပ်းဢမ်ႇသဵင် ။ ပေႃးဢမ်ႇလွင်ႈယႂ်ႇၼႃႇတႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈ ဢမ်ႇသူႈလၢတ်ႈၵႂၢမ်း။ ပဵၼ်ၵူၼ်းတႅတ်ႈတေႃး ၊ ပုတ်းၶၢတ်ႇ ၊ ဝႆႉၶၢဝ်းယၢမ်းသုၼ်ႇတူဝ် ပဵၼ်လွင်ႈယႂ်ႇ။

ၵူၼ်းသႅၼ်းၼႆႉ ဢမ်ႇၶႂ်ႈဢွၵ်ႇၼႃႈ ၊ ပေႃးဢမ်ႇႁူႉၸၵ်းၵေႃႈ တႃႇတေၵႂႃႇတၵ်ႉပိူၼ်ႈဢွၼ်တၢင်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇငၢႆႈ။ ၵဵပ်းတူဝ်ၼႃႇဢႃးလႃးသေ ထိုင်တီႈဢမ်ႇၵႂႃႇၼႂ်းၵႄႈၵူၼ်းၵိုၼ်းတႄႉဢမ်ႇဝႃႈၼင်ႇၵဝ်ႇ ၊ ၵႂႃႇတႄႉၵႂႃႇယူႇ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇပေႃးသူပ်းပေႃးသဵင်သေ တေယူႇၸွမ်းဢူၺ်းၵေႃႉဢၼ်ၶဝ် ယၢမ်ႈလဵၼ်ႈၵေႃႉၼၼ်ႉၵူၺ်း ဢမ်ႇၶႂၢၵ်ႈတူင်ႇဝူင်းမႂ်ႇ။

ဢမ်ႇသူႈဝၢင်းၸႂ်ပိူၼ်ႈငၢႆႈငၢႆႈ ၊ တေလၢတ်ႈသင်ၵေႃႈ တေဝူၼ်ႉလိုၵ်ႉလိုၵ်ႉၸင်ႇ တုမ်ႉတွပ်ႇၶိုၼ်း။ တေႃႈၼင်ႇ ၽွင်းမိူဝ်ႈတူၵ်းသုမ်း ၊ ႁႅင်းၸႂ်တူၵ်းယွၼ်ႉၵူႈလွင်ႈလွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ယင်းတိုၵ်ႉၵဵပ်းတူဝ်သိူင်ႇတူဝ်သေ ယူႇၵေႃႉလဵဝ်ၵူၺ်း။ ဢမ်ႇသူႈပၼ်ၽႂ်ႁူႉၸွမ်း လွင်ႈလိူတ်ႈလွင်ႈမႆႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇ။

2) ၵူၼ်းဢၼ်သူင်လႄႇသူင်ၵိၼ်တၢင်းၼွၵ်ႈၸွမ်းဢူၺ်းၵေႃႉဢူၺ်းသႄႈ Extrovert ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉသမ်ႉ

ပိၼ်ႈၽူၼ်ၵၼ်တင်း Introvert ၼၼ်ႉ။ ၵျိူၵ်ႈဢွၵ်ႇလႄႇၸွမ်းၵူၼ်းၼမ် ၊ ၵႂႃႇလႂ်ပႆလႂ်ၵေႃႈ ႁႂ်ႈပဵၼ်မူႇပဵၼ်ၵေႃ ၊ ဢမ်ႇသူႈယူႇၵေႃႉလဵဝ် ၊ သင်ဝႃႈ ယူႇၵေႃႉလဵဝ်ၵေႃႈ တေထၢင်ႇဝႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇဢမ်ႇမီးဢူၺ်းၵေႃႉဢူၺ်းသႄႈသေ တေၶုၺ်ႉႁၼ်ဝႃႈ ငဝ် ထိုင်တီႈ ဢမ်ႇယူႇလႆႈ။

Extrovert  ၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းဢၼ် မီးဢူၺ်းၵေႃႉၼမ် ၊ မေႃမိုတ်ႈပိူၼ်ႈငၢႆႈ ၊ ၵူၼ်းၶဝ်ႈၸူးယွၼ်းတၢင်းမိုတ်ႈၵိုဝ်းၵေႃႈငၢႆႈ ။ ပိူၼ်ႈပႆႇလၢတ်ႈတေႃႇၵေႃႈ တေတၵ်ႉတေထၢမ်ဢွၼ်တၢင်းလူးၵွၼ်ႇ။

တေလၢတ်ႈပိုတ်ႇဢူၵ်းပိုတ်ႇၸႂ်ငၢႆႈလိူဝ်သေ Introvert ၶဝ်။ ဢမ်ႇသူႈဝူၼ်ႉၼမ် မီးသင်ၵေႃႈ ၵႆႉလၢတ်ႈဢွၵ်ႇ ၵႃႈၼင်ႇ ၸႂ်မီး။ ပေႃးတူၺ်းၸွမ်း တူင်ႇၵူၼ်း မိူၼ်ၼင်ႇ ၸၼ်ႉၸွမ် ၊ ႁူင်းၵၢၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ၵူၼ်းသႅၼ်း Extrovert ၼႆႉ ၽႂ်ႁၼ်ၵေႃႈ တေထၢင်ႇဝႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းမေႃၵျေႃႇ ၊ မေႃလၢတ်ႈ ၊ ၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၵူၼ်းၼမ်လႆႈ ၼႆၸိူဝ်းၼႆႉ။

3) ၵူၼ်းဢၼ် ယူႇၸွမ်းၵူၼ်းၼမ်ၵေႃႈလႆႈ ယူႇၵေႃႉလဵဝ်ၵေႃႈဢမ်ႇၶီ ၼႆႉ ႁွင်ႉဝႃႈ Ambivert  

ၵူၼ်းသႅၼ်းၼႆႉသမ်ႉ ပဵၼ်သႅၼ်းဢၼ် ယူႇၼႂ်းၵႄႈ ဢၼ်လၢတ်ႈမႃး ပႃႈၼိူဝ်ၼၼ်ႉ။ ယူႇၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ လႆႈ လူၺ်ႈဢမ်ႇတတ်းမၵ်း တူဝ်မၼ်းဝႃႈ ယူႇၵေႃႉလဵဝ်သိူဝ်းၸႂ်ႁႃႉ ယူႇၸွမ်းၵူၼ်းၼမ်လႄႈသိူဝ်းၸႂ်။

ႁဵတ်းၵၢၼ်ၸွမ်းၵူၼ်းၼမ်လႆႈ ၊ ႁဵတ်းသၢင်ႈလွင်ႈတူင်ႉၼိုင်ၸွမ်း ၵူၼ်းၼမ်လႆႈထၢင်ႇႁၢင်ႈ လူၺ်ႈဢမ်ႇဝႆႉၸႂ် ပႅင်းၸင်းသင်။ တေၶဝ်ႈႁႃၵူၼ်းငၢႆႈ ၊ မိုတ်ႈၵူၼ်းၼမ်။  ၵူၺ်းၵႃႈ ပေႃးလူဝ်ႇလိုဝ်ႈသဝ်းမႃးတႄႉတႄႉသမ်ႉ တေၵဵပ်းတူဝ်ယူႇၵေႃႉလဵဝ် ။

ၵူၼ်းသႅၼ်းၼႆႉ ႁဵတ်းၵေႃႉၵူၼ်း သွင်သႅၼ်းပႃႈၼိူဝ်ၼၼ်ႉလႆႈတင်းသွင်ၵေႃႉ ၊ သင်ၶဝ်ႁၼ် ၵူၼ်းဢၼ်ပဵၼ်သႅၼ်း Introvert လႄႈ Extrovert ၼႆ တေပွင်ႇၸႂ်ပၼ်လႄႈ ပိုတ်ႇၸႂ် လဵၼ်ႈၵေႃႉတင်းသွင်ၵေႃႉၼၼ်ႉ။

ပေႃးဝႃႈ လူဝ်ႇႁွမ်ႁႅင်း ၊ လူဝ်ႇတင်ႈသမႃႇထိမႃးတႄႉတႄႉၼႆ တေဢွၵ်ႇယူႇၵေႃႉလဵဝ် ယူႇမိူၼ်ၵၼ်။ လၢတ်ႈငၢႆႈငၢႆႈၵေႃႈ မေႃလႅၵ်ႈလၢႆႈသေႁပ်ႉယူႇၸွမ်းငဝ်းလၢႆး။

ဢၼ်လၢတ်ႈမႃး ၵူၼ်း 3 သႅၼ်းၼႆႉ ဢမ်ႇမီးၽႂ်လီလိူဝ်ၽႂ်သေၵေႃႉ ။ ၽူႈၶူၼ်ႉၶႂႃႉၶဝ်လၢတ်ႈဝႆႉဝႃႈ မီးၽွၼ်းလီ ၽွၼ်းၸႃႉ ၵူပ်ႉၵၼ်တင်း 3 သႅၼ်း။ ပေႃးလီပိူင်ၼိုင်ႈၵေႃႈ တေဢမ်ႇလီပိူင်ၼိုင်ႈ။ ပွင်ႇဝႃႈတႄႉ ပဵၼ်သႅၼ်းလႂ်ၵေႃႈ ၵႃႈတေလႆႈယွမ်းႁပ်ႉသေ ၵူၼ်းတေႃႇၵူၼ်းၼင်ႇၵၼ် လူဝ်ႇမေႃပွင်ႇၸႂ်ၵၼ်ၼၼ်ႉၵူၺ်း လမ်ႇလွင်ႈ။

ႁဝ်းမႃးတူၺ်း လၢႆးတႃႇယူႇႁူမ်ႈၵၼ်တင်းၵူၼ်း 3 သႅၼ်းၼႆႉၼေႃႈ

1)သင်လႆႈႁူမ်ႈၽၢၵ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၸွမ်း ၵူၼ်းသႅၼ်း ဢၼ်မေႃသိူင်ႇတူဝ် Introvert ၼၼ်ႉ ၼႆ ၸိုင် ယႃႇပေၵုမ်ႇတူၺ်းႁၼ်ဝႃႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်ၸွမ်းယၢပ်ႇ ၊ လၢတ်ႈတေႃႇယၢပ်ႇၼႆ မွၵ်ႈၼၼ်ႉၵူၺ်း။

ႁႂ်ႈမေႃႁပ်ႉႁူႉဝႃႈ ၶဝ်ပဵၼ်ၵူၼ်းဢၼ်ဢမ်ႇပေႃးမေႃယူႇၸွမ်းၵူၼ်းၼမ် ၊ ႁႂ်ႈမေႃပိုတ်ႇၸႂ် ဝႆႉၸႂ်ၵႂၢင်ႈသေ ပိုတ်ႇတၢင်းပၼ် ႁႂ်ႈၶဝ်မိုတ်ႈၵိုဝ်းႁဝ်းမႃး ။ ယႃႇပေ ဢီးႁႂ်ႈၶဝ်ႁဵတ်း လွင်ႈဢၼ်ၶဝ်ဢမ်ႇၶႂ်ႈႁဵတ်း မိူၼ်ၼင်ႇ ၵၢၼ်ဢွၵ်ႇၼႃႈ ၊ ၵၢၼ်လၢတ်ႈတေႃႇၵူၼ်းၼမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။ သင်ဢမ်ႇလွင်ႈယႂ်ႇတႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈၼၼ်ႉ လူတ်းယွၼ်ႇပၼ်ၶဝ်။

တႃႇႁႂ်ႈၶဝ်တေယုမ်ႇယမ်ႁဝ်းၼၼ်ႉ ႁဝ်းလူဝ်ႇမေႃပွင်ႇၸႂ် လႄႈ ၼပ်ႉယမ်မၼ်းဢွၼ်တၢင်ၵွၼ်ႇ ၸင်ႇတေယူႇႁူမ်ႈၶဝ်လႆႈ လူၺ်ႈလၢႆးတၢင်းၵတ်းယဵၼ်။

2) သင်ဝႃႈ လႆႈႁူမ်ႈၽၢၵ်ႈ ႁူပ်ႉထူပ်း ၵၼ်တင်း ၵူၼ်းသႅၼ်ဢၼ် မေႃယူႇၸွမ်းၵူၼ်းၼမ် Extrovert ၼႆ ႁႂ်ႈမေႃဝႆႉဝၢင်းၸႂ်ၶဝ် ၊ ႁႂ်ႈမေႃပၼ်ႁႅင်းၶဝ် ၽွင်းၶဝ်တေလၢတ်ႈၵႂၢမ်းၵႄႈၵူၼ်းၼမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။

သင်ဝႃႈ ႁၼ်ၶဝ်ယူႇၵေႃႉလဵဝ်ၼႆ ႁႂ်ႈၶဝ်ႈၸမ်ၶဝ်သေ ယူႇပဵၼ်ၵေႃႉၶဝ်။ ၵွပ်ႈဝႃႈ ၽွင်းၶဝ်ႁႅင်းၸႂ်တူၵ်းၼၼ်ႉ ၶဝ်လူဝ်ႇၵေႃႉယူႇၸမ် ၊ ၶဝ်ၶႂ်ႈလႆႈလွင်ႈဢုၼ်ႇၸႂ်တီႈၵူၼ်းၼမ်။ ပေႃးမေႃ ပွင်ႇၸႂ်ပၼ်ၶဝ် ၶဝ်ႈႁႃၶဝ်ၵေႃႈ တေတိူဝ်းယူႇႁူမ်ႈၵၼ်ငၢႆႈလိူဝ်ၵဝ်ႇ။

3) တႃႇတေယူႇႁူမ်ႈၽၢၵ်ႈၸွမ်း ၵူၼ်းသႅၼ်းဢၼ်ယူႇၼႂ်းၵႄႈ Introvert လႄႈ Extrovert ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ Ambivert ၼၼ်ႉၼႆၸိုင် ငၢႆႈသေတၢင်းၼိူဝ်ၼၼ်ႉတႄႉတႄႉ။

ႁႂ်ႈၾၢင်ႉႁၼ်ဝႃႈ ၶဝ်ၵၢၼ်ဢၼ်ၶဝ်ႁဵတ်း လွင်ႈတူင်ႉၼိုင်ၵူႈၸိူဝ်းၸိူဝ်းၶဝ်ၼၼ်ႉ တူဝ်ၵဝ်ႇၸၢင်ႈၸွႆႈတွၼ်ႈလႂ်လႄႈ ၾၢႆႇမၼ်းၸၢင်ႈၸွႆႈတွၼ်ႈလႂ်ၼႆၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈမေႃငူပ်ႉငီႉၵၼ်။ ပေႃးၵႆႉတွင်ႈၵႆႉထၢမ် ၸမ်ၸႂ်ၵၼ်ၵေႃႈ တေႁဵတ်းၵေႃႉၵၼ်ငၢႆႈယူႇ။