ၸိုဝ်ႈ               ၸဝ်ႈဢမၢတ်ႈလူင် မိူင်းၼွင် ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ     ၸၢႆးသႃႇဢွင်ႇ၊ မွင်ႇငႄႇ တၢင်ႇၸိုဝ်ႈ        ၸိုဝ်ႈမုၼ်ၸဝ်ႈ ၸဝ်ႈသေႃးၽိၼ်ႇၼ၊ ၸရေးၸူင်ယၢဝ်း ပေႃႈၸိုဝ်ႈ         လုင်းမၢၼ်ႇၸီႇ မႄႈၸိုဝ်ႈ     ...

ၾိင်ႈလူႇတၢၼ်းၽႃႈၵထိၼ။ မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃး 2600 ပီမိူင်းလိူဝ်လိူဝ်ၼႂ်းပၢၼ်ပုတ်ႉထၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၵူဝ်းတမ။ ၽွင်းၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈသင်ၶ(ၽဢရႁၼ်)ၶဝ် ႁႃၽႃႈၶူဝ်းတႃႇဢဝ်မႃးႁဵတ်းပဵၼ်သၢင်ႇၵၢၼ်းယၢပ်ႇလိူဝ်ၸႂ် တႄႉတႄႉ။ တႃႇတေ ယဵပ်ႉလႆႈၽႃႈသၢင်ႇၵၢၼ်းၼိုင်ႈၽိုၼ် ၼႂ်းသၢမ်ၽိုၼ်ၼၼ်ႉ လႆႈ တွင်ႈတဵဝ်းလႄႇႁႃၽႃႈၽႅၼ်ႇပဵၼ်ပိတ်းပဵၼ်ပွတ်းမႃးလၢႆလၢႆတီႈယဝ်ႉ ဢဝ်မႃးသၵ်ႉတၢၵ်ႇႁႅင်ႈ၊ မွၵ်ႈပေႃးႁဵတ်းၽႃႈၼုင်ႈ ဢဝ်ႁဵတ်းၽႃႈၼုင်ႈ၊ မွၵ်ႇပေႃးႁဵတ်းၽႃႈမႆ ဢမ်ႇၼၼ် မွၵ်ႈပေႃး ႁဵတ်းၽႃႈၵူပ်ႉၵေႃႈ ဢဝ်ႁဵတ်းၽႃႈမႆၽႃႈၵူပ်ႉ၊ ယဵပ်ႉပဵၼ်ၽိုၼ်ယဝ်ႉယွမ်ႉပဵၼ်သီဢရႁၼ်၊ ယဝ်ႉမႃးႁဵတ်းဢထိထၢၼ်၊ ၸမ်ႈတွမ်ႇၵပ်ႉပပိၼ်တုၸင်ႇၶဝ်ႈတြႃးဝႃႈပဵၼ်ၽႃႈၸီဝရ(သၢင်ႇ ၵၢၼ်း)...

ၸွမ်းၼင်ႇၸဝ်ႈၾႃႉတင်းလၢႆဝူၼ်ႉဝႆႉ ၸဵမ်မိူဝ်ႈ 1946 ၼၼ်ႉဝႃႈ- ၶႂ်ႈပူၵ်းပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆး ႁႂ်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင် ၶိုတ်းတၼ်းသၢႆငၢႆငဝ်းလၢႆးၵၢပ်ႈပၢၼ်လုမ်ႈၾႃႉ လႅၵ်ႈလၢႆႈၶိုတ်းၵၢပ်ႈမႃး ၼၼ်ႉၵေႃႈပိူင်ၼိုင်ႈ။ ၼင်ႇၾိင်ႈထုင်း မိူင်းလုမ်ႈၾႃႉၶဝ် တႄႇတီႈလွၵ်းပိူင် ဢၼ်ပႃးၸဝ်ႈၾႃႉလႄႈၵူၼ်းမိူင်း ၽွမ်ႉႁူမ်ႈႁွမ်းဢွၼ်ႁူဝ်လူၺ်ႈၵၼ်သေ ၽွင်းငမ်းဝၢၼ်ႈမိူင်း၊ လႅၵ်ႈလၢႆႈပူၵ်းပွင်ၵႂႃႇလွႆးလွႆးၼၼ်ႉၵေႃႈပိူင်ၼိုင်ႈ။ ထႅင်ႈလွင်ႈၼိုင်ႈၸမ်ႉ ပေႃးမွပ်ႈဝၢင်း ဢႃႇၼႃႇ ပၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆးယဝ်ႉ ၸဝ်ႈၾႃႉၶဝ်ၵေႃႈ မီးသုၼ်ႇၶဝ်ႈလိူၵ်ႈတင်ႈ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၽွင်းလူင် ၼႂ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆး-ၼႆသေ...

ဝဵင်းၼမ်ႉတူႈၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉမႄး ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။ ပဵၼ်ဝဵင်းၵိုၵ်းပိုၼ်း ဢၼ်မီးမေႃႇႁႄႈ ဢွၵ်ႇ ငိုၼ်း ဢွၵ်ႇၽွႆႈ လႄႈ ၶူဝ်းႁႄႈတၢင်ႇပိူင် လၢႆလၢႆယၢင်ႇ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸိုဝ်ႈယႂ်ႇလိုဝ်းႁူင်။ ၵွၼ်ႇပႆႇထိုင် သိုၵ်းလုမ်ႈၾႃႉပွၵ်ႈ သွင်ၼၼ်ႉမေႃႇပၢင်ႁႆး ဝဵင်းၼမ်ႉတူႈ ယၢမ်ႈပဵၼ် မိူင်ငိုၼ်း၊ မိူင်ၸိုၼ်း ဢၼ်ယႂ်ႇသေ ပိူၼ်ႈ ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ။ ဝဵင်းၼမ်ႉတူႈၼႆႉ ၵေႃႇတင်ႈမႃး ဢမ်ႇယွမ်း...

ၼႂ်းဝူင်ႈဝၢင်ႈပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ၽူႈၵိူဝ်းၵုမ်ၸိုင်ႈမိူင်း တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ မိူဝ်းလႄႇႁွတ်ႈထိုင်တီႈ မိူင်းၵျႃႇပၼ်ႇသေယဝ်ႉ လႆႈယွမ်းႁပ်ႉ တွင်ႈထၢမ်လူၺ်ႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ Asia Review ၶဝ်သေ ဢွၵ်ႇမႃးၶေႃႈၵၢင်ၸႂ် ၶေႃႈယိူင်းဢၢၼ်းၵၢၼ်မိူင်းမၼ်း ပွတ်းဢွၼ်ႇ တွၼ်ႈ ၼိုင်ႈၼႆ ႁဝ်းၶႃႈလႆႈႁူႉၸွမ်းၼင်ႇၼႆ။ တီႈတွင်ႈထၢမ်ၼၼ်ႉ မၼ်းလၢတ်ႈၵႂႃႇဝႃႈ 1) တေမူၼ်ႉမႄးပၵ်းပိူင်လၵ်းမိူင်းယူႇ ၵၢၼ်ဢၼ်ၼႆႉ တိုၼ်းတေလႆႈႁဵတ်းယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵွၼ်ႇပႆႇထိုင် ပီ...

မိူင်းၶႄႇ ႁိုဝ် ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶႄႇ ၼႆႉ ၵမ်ႈၼမ် တေဢွၼ်ၵၼ် ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ဢမ်ႇပေႃးသူၼ်ၸႂ်ၵၢၼ်မိူင်း၊ သူၼ်ၸႂ် ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ၵႃႉၶၢႆပိူင်လဵဝ် - ၸွမ်းၼင်ႇတင်းယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ “ဢမ်ႇၵူဝ်တၢႆ ၵူဝ်ၽၢၼ်ၵူၺ်း” ၼႆသေတႃႉ ယၢမ်းလဵဝ် ဢေႃးၸႃႇပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ဢေႃးၸႃႇၵၢၼ်မိူင်း ဢေႃးၸႃႇၵၢၼ်သိုၵ်း သုမ်ႇငမ်းၼိူဝ် မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈ မႃးၵူႈမိုဝ်ႉၵူႈ ဝၼ်း။ ႁၢင်ပီ...

“ၽွၼ်းလီ NCA ဢမ်ႇမီးသင်၊ လိူဝ်သေ လွတ်ႈၽေးသိုၵ်းၸူဝ်ႈၶၢဝ်း” (တွင်ႈထၢမ် ၸွမ်သိုၵ်းလူင် ယွတ်ႈသိုၵ်း ၽူႈၼမ်း RCSS/SSA) ဝၼ်းတီႈ 15/10/2019 ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းလူင်းလၢႆးမိုဝ်းၵိုတ်းတိုၵ်း NCA တဵမ် 4 ပီ။ ၸွမ်း ၼင်ႇငဝ်းလၢႆးၵူႈပိူင်ပိူင်သေ ပၢင်ပွႆးၶွပ်ႈတဵမ် 4 ပီၼႆႉ လႆႈၶၢႆႉမႃးၸတ်းႁဵတ်းၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 28/10/2019 ။...

တၢင်းပဵၼ်ယဵဝ်ႈဝၢၼ် (Diabetes Mellitus: DM)ၼႆႉ ပဵၼ်ယွၼ်ႉၵွပ်ႈၼႂ်းတူဝ်ၶိင်းၵူၼ်းႁဝ်း မီးထၢတ်ႈ ၵိူဝ်ဝၢၼ်ၼမ်လိူဝ်ပၵတိ ႁိုဝ် ၼမ်လူၼ်ႉ။ ပဵၼ်ယွၼ်ႉၵွပ်ႈတွမ်ႇမၢမ်ႉ (တပ်းဢွၼ်ႇ) ဢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၼမ်ႉတႃႇယွႆႈဢႁႃႇရတၢင်းၵိၼ်/ ႁေႃႊမူၼ်ႊဢိၼ်ႊသူႊလိၼ်ႊ (Insulin) ဢွၵ်ႇမႃးဢမ်ႇၵုမ်ႇထူၼ်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၶၢတ်ႇႁေႃႊမူၼ်ႊဢိၼ်ႊသူႊလိၼ်ႊ။ ႁေႃႊမူၼ်ႊဢိၼ်ႊသူႊလိၼ်ႊၼႆႉ မၼ်းမီးၼႃႈတီႈပုၼ်ႈၽွၼ်းလုတ်ႇထၢတ်ႈၵိူဝ်ဝၢၼ်ၼႂ်းလိူတ်ႈ ႁႂ်ႈပဵၼ်ႁႅင်း လဵင်ႉသဵလ်ႊ (Cell)ၼႂ်းတူဝ်ၶိင်းဢမ်ႇၵုမ်ႇထူၼ်ႈ။ ပေႃးဝႃႈႁႅင်းထၢတ်ႈ Insulin...

ဝၼ်းတီႈ 26/10/2019 ၼႆႉ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်ဢၼ်ၸႂ်ႉၸိုဝ်ႈပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ဝႃႈ - ငဝ်ႈငုၼ်းတီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး (Shan Nationalities League for Democracy – SNLD) ၼႆႉ ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၵေႃႇတင်ႈမႃး ၶွပ်ႈၶူပ်ႇ 31 ပီတဵမ်ယဝ်ႉ။ ပႃႇတီႇ ၵၢၼ်မိူင်းၼႆႉ ၵေႃႇတင်ႈမႃးမိူဝ်ႈပီ 1988 လိူၼ်ဢွၵ်ႊထိူဝ်ႊပိူဝ်ႊ...

ၼႂ်းဝူင်ႈဝၢင်ႈၼႆႉ ၽူႈၵိူဝ်းၵုမ်ၸိုင်ႈမိူင်းတေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ မိူဝ်ႈလႄႇႁွတ်ႈထိုင်တီႈမိူင်းၵျပၼ်ႊသေယဝ်ႉ မၼ်း ၼၢင်းလၢတ်ႈၵႂၢမ်း ၾၢႆႇၼႃႈၵူၼ်းၼမ်လႄႈ လႆႈႁူႉၸွမ်းဝႃႈ ပိူဝ်ႈတႃႇတေမူၼ်ႉမႄး ပၵ်းပိူင်လၵ်းမိူင်း 2008 ၼႆႉ ၼႂ်းပီ 2020 မႃးၾၢႆႇၼႆႉ တေဢမ်ႇၸၢင်ႈပွင်ပဵၼ်လႆႈယဝ်ႉ ၼႆၵေႃႈဝႃႈပႃးၵႂႃႇ။ ၵမ်းၼႆႉ ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈလွင်ႈၼႆႉသေ ယူႇတီႈ UPDJC ဢၼ်ပဵၼ်ၸုမ်းႁူမ်ႈႁွမ်း ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်ပၢင်ၵုမ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ် မိူင်းႁူမ်ႈ တုမ် ဢၼ်ပႃးၽူႈၼမ်းၼႂ်းၾၢႆႇၵၢၼ်မိူင်း...

(ၸၢႆးၸိူင်းသႅၼ် သူင်ႇၶၢဝ်ႇ) ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် SNLD ၸႄႈတွၼ်ႈတူၼ်ႈတီး ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်သွၼ် ယုၵ်ႉမုၼ်းၼမ်ႉ ၵတ်ႉ ၵူၼ်းၼုမ်ႇလႄႈ လုၵ်ႈၸုမ်း ၶၢဝ်းတၢင်း (5) ဝၼ်း ပိူဝ်ႈတႃႇ ႁဵၼ်းႁူႉလွင်ႈၵၢၼ်မိူင်း၊ ၵၢၼ်ပႃႇတီႇလႄႈ ၵၢၼ်သ ၽႃး ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ပၢင်သွၼ်ၼႆႉ ၸတ်းႁဵတ်း တႄႇဢဝ် ဝၼ်းတီႈ 19-23/10/2019 တီႈႁိူၼ်းၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ...

ၶေႃႈၵႂၢမ်းဢၼ်တေလၢတ်ႈမိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဢဝ်ဢပုမ်ႇႁဵတ်းပိုၼ်း၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဢဝ်ပိုၼ်းႁဵတ်းဢပုမ်ႇ၊ မၼ်းပဵၼ် လွင်ႈတၢင်းဢၼ်လႆႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းမႃး ၸူဝ်ႈယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင်သေ လုၵ်ႉၸဵမ်မိူင်းတႃႈလီ ၶၢမ်ႈပႆထိုင် လူင်ႉလိၼ်ႉ ၽဝ်ႈသၢၼ်ႇ လုၵ်ႉတီႈမိူင်းမႅၼ်း ပႆထိုင်မိူင်းမၢဝ်း ပႆထိုင်မွၵ်ႇမႆႇ မိူင်းပၼ်ႇ။ လုၵ်ႉတီႈၵဵင်းသႅၼ် ပႆထိုင်ၵဵင်းႁၢႆး၊ ၵဵင်းမႆႇ သိုပ်ႇၵႂႃႇထိုင် လမ်းပုၼ်း ၵႂၢမ်းတႆးႁဝ်းႁွင်ႉဝႃႈ လပွၼ်း ပူၼ်ႉၵႂႃႇထႅင်ႈ ၵႂႃႇၽႅဝ် ထိုင်မိူင်းလမ်းပၢင်း။ လမ်းပၢင်းၼႆႉ...

  ၵေႃလိၵ်ႈလႄႈ ၾိင်ႈငႄႈတႆး ပတ်းပိုၼ်ႉလႄႈ တင်းၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈ ၾိင်ႈငႄႈတႆး ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ႁူမ်ႈၵၼ်ၸတ်း ပၢင်ဢၢၼ်ႇၽိုၼ်လၢႆးတႆးယူၼ်း တီႈႁူင်းႁေႃၵေႃလိၵ်ႈလၢႆး ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 6/10/2019 ။ မီးၸဝ်ႈၽူႈ ၶူၼ်ႉၶႂႃႉလဵပ်ႈႁဵၼ်းပိုၼ်း 10 ၸဝ်ႈပၢႆမႃးဢၢၼ်ႇၶႆႈၼႄ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉၸၢႆးမဵဝ်းမိူင်းၼၢႆး လႆႈဢၢၼ်ႇၶႆႈၼႄလွင်ႈပီႈၼွင်ႉ တႆးယူၼ်းလႄႈ ပိုၼ်းမိူင်းၼၢႆး။ ၸၢႆးမဵဝ်းမိူင်းၼၢႆး ဢုပ်ႇလၢတ်ႈၵႂႃႇၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈ...

ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း 8 ၸုမ်းလူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၵိုတ်းတိုၵ်းတူဝ်ႈမိူင်း NCA ၸွမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ ၶွပ်ႈတဵမ် 4 ပီၼႂ်းဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 15/10/2019 ။ ၸုမ်းလူင်းလၢႆးမိုဝ်းလႄႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈယိူင်းဢၢၼ်းတေၸတ်း ပၢင်မၢႆ တွင်းဝၼ်း NCA ၶွပ်ႈတဵမ် 4 ပီ သေတႃႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈငဝ်းလၢႆးဢမ်ႇတူဝ်ႈတၼ်းလၢႆလၢႆလွင်ႈသေ တူၵ်းလူင်းလႆႈၶၢႆႉလၢႆႈဝၼ်းမၼ်းၵႂႃႇပဵၼ် ဝၼ်းတီႈ...

ၸုမ်းၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ႁူမ်ႈၵၼ်သေ ႁဵတ်းႁူင်းၾႆးမိၼ်လုၵ်ႈၼိုင်ႈ၊ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းတႃႇတေ ၶဝ်ႈပၢင် ၶေႉၶဵင်ႇပွႆႇႁူင်းၾႆးမိၼ် ၼႂ်လိူၼ်သိပ်းသွင်မူၼ်း။ မီးယိူင်းဢၢၼ်းသင်လႄႈ တေၶဝ်ႈၶေႉၶဵင်ႇ ပွႆႇႁူင်းၾႆးမိၼ်။ ယၢမ်း လဵဝ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႆႉထိုင်လႂ်ယဝ်ႉ။ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ယူႇတီႈ ၸၢႆးၸွမ်သႅင် လႆႈတွင်ႈထၢမ်ဝႆႉ ၶုၼ်ႇရႃႇၸႃႇ လႄႈ ၶုၼ်ႇ ၸူဝ်းဢူး ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်တႃႇၶဝ်ႈပၢင်ၶေႉၶဵင်ႇပွႆႇႁူင်းၾႆးမိၼ်ဝႆႉၼင်ႇၼႆ။ ထၢမ် - ႁဵတ်းသင်လႄႈ...