တၢင်းပဵၼ်လိူတ်ႈသုင်ၼႆႉ ပဵၼ်တၢင်းပဵၼ်ဢၼ်ၸၢင်ႈၵူတ်ႇထတ်းႁူႉလႆႈငၢႆႈ - ”ၽွင်းႁႅင်းလိူတ်ႇႁဝ်းသုင်လိူဝ် ၵဝ်ႇသေ ပဵၼ်ထပ်းတၢမ်းၵၼ် ႁိုင်ၼၢၼ်း”  ။ ၸုမ်းပၢႆးယူႇလီလုမ်ႈၾႃႉ  WHO  လႆႈမၵ်းမၼ်ႈမိူဝ်ႈပီ 1999 ဝႆႉဝႃႈ ၽႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ တီႈမီးႁႅင်းလိူတ်ႈသုင်လိူဝ် 140/90  မီႊလီႊမီႊတႃႊပရွတ်ႇ (ဢမ်ႇၼၼ် မီႊလီႊမီႊတႃႊ မႃႊၵိဝ်ႊရီႊ  mm Hg ) သွၼ်ႇဝႃႈပဵၼ်တၢင်းပဵၼ်လိူတ်ႈသုင်။...

တၢင်းပဵၼ် ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ (Covid 19) လၢမ်းၽႄႈၶိုၼ်းၼႂ်းမိူင်းထႆး ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းမီး 7,000 ပၢႆ ၼႂ်းၼၼ်ႉ လူႉတၢႆၵႂႃႇၵေႃႉၼိုင်ႈ ႁွင်ႈၵၢၼ် ၾၢႆႇၵုမ်းတၢင်းပဵၼ်မိူင်းထႆး DDC ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ဝႆႉ မိူဝ်ႈဝူင်ႈပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ၼင်ႇၼႆ။ ၼႂ်းမိူင်းထႆးၼၼ်ႉ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း တၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ မီးဝႆႉ 7, 013 ၵေႃႉ၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းပဵၼ်ၵေႃႉ...

ၸုမ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆးၵဵင်းမႂ်ႇၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွပ်ႈတဵမ် 25 ပီ  တေၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ပိတ်ႉမၢၵ်ႇၼင် လႄႈ ၵိၼ်ၶဝ်ႈႁူမ်ႈမူႇၵၼ် တီႈဝဵင်းၵဵင်းမႂ်ႇ ၸိုင်ႈထႆး ။   ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 25/5/2025 ဝၼ်းတိတ်ႉယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 9 မူင်း မိူင်းထႆး တေပိုတ်ႇပၢင်ပိတ်ႉမၢၵ်ႇၼင်တီႈပၢင်ႇပိတ်ႉမၢၵ်ႇၼင်ႇ Rocket Arena สนามฟุตบอลหญ้าเทียม သေယၢမ်းႁူဝ်ၶမ်ႈ  7 မူင်း ထိုင် 10...

မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 05/05/2025 ၾၢႆႇၼႃႈ ႁူင်းယႃလူင်ၵူၼ်းမိူင်း ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ တႅမ်ႈလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ တႄႇႁပ်ႉၵူၼ်းပဵၼ်ၵႂႃႇ ၶၢဝ်းယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 8 မူင်း တေႃႇ ၵၢင်ဝၼ်း 12 မူင်း တွၼ်ႈၼိုင်ႈ၊ ၵၢင်ဝၼ်း 1 မူင်း တေႃႇ 5 မူင်း တွၼ်ႈၼိုင်ႈ ဝႃႈၼႆ။ ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ...

ၾၢႆႇပၢႆးယူႇလီ ၸႄႈတွၼ်ႈလမ်းပၢင်းမိူင်းထႆး ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ပီၼႆႉ ၵူၼ်းၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈလမ်းပၢင်း ဢွၼ်ၵၼ်ပဵၼ် တၢင်းပဵၼ်တွင်ႉၵႂႃႇတွင်ႉႁေႈ။ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 4 လိူၼ် ႁူဝ်ပီ 2025 ၼႆႉၵူၺ်း ၵူၼ်းပဵၼ်တွင်ႉၵႂႃႇ ၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈလမ်းပၢင်း မီး 3,237 ၵေႃႉယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၾၢႆႇပၢႆးယူႇလီဝႃႈ - ဢမ်ႇၸႂ်ႈပဵၼ်တီႈလဵဝ် ၽွမ်ႉၵၼ်မိူဝ်ႈလဵဝ်ၵၼ်လႄႈ ၵိၼ်တၢင်းၵိၼ်ၽိတ်း မဵဝ်းလဵဝ်ၵၼ်။...

ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းၼွင်ႁၢႆးယႃႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း  ပဵၼ်တွင်ႉႁႄႈ ၊ ၽိဝ်ၼင်ႇၶူမ်းၵၢႆး ၊ ပဵၼ်ၶႆႈပဵၼ်ၼၢဝ် ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈလႆႈၸႂ်ႉ ၼမ်ႉဢမ်ႇ ၸိုၼ်ႈသႂ် ဝႃႈၼႆ။ ဝၢႆးလင်ၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆ ႁၢင်လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ် ယဝ်ႉသေ   ၵၢင်လိူၼ် April ၼႆႉ ၾိင်ႈၾႃႉရႃႇသီႇလႅၵ်ႈလၢႆႈ ၾူၼ်တူၵ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်း ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၼမ်ႉၼႂ်းၼွင်ႁၢႆးယႃႈဢူၼ် ၊ ၶုၼ်ႇ။ ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းယူႇၼႂ်းၼွင် ၸိူဝ်းၸႂ်ႉၼမ်ႉၼႂ်းၼွင်ၼၼ်ႉ...

ၵူၼ်းၵူႈၵေႃႉၼႆႉ ဢမ်ႇလွတ်ႈၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉၽႂ်မၼ်း ဢမ်ႇမီးၵေႃႈႁႃ ဢမ်ႇမႃးၵေႃႈလႅၼ်ႈယူႇတႃႇသေႇ။ ၽွင်းတိုၵ်ႉ တေႃႇသူႈၸၢတ်ႈပၢၼ်ၽႂ်မၼ်းၼၼ်ႉ ႁူႉတေႁိူဝ်ႉ ဢူၼ်ႈၼူၼ်းၸႂ် ပဵၼ်ပွၵ်ႈပဵၼ်ၵမ်း။ သင်လႆႈၵိၼ် ဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇမၵ်ႉ သင်လႆႈႁဵတ်း ဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇလႆႈၸႂ်တႄႉ ၸၢင်ႈလိုမ်းလႆႈ တၢင်းႁိူဝ်ႉတၢင်းဢူၼ်ႈဢမ်ႇၼမ်ၵေႃႈဢေႇ။ သင်ဝႃႈ လႆႈထွမ်ႇၽဵင်းၵႂၢမ်း ဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇလႆႈၸႂ်ၼႆၵေႃႈ ၸၢင်ႈယႃႁိူဝ်ႉတူဝ် ႁိူဝ်ႉၸႂ်လႆႈမိူၼ်ၵၼ်။ သင်ထွမ်ႇၽဵင်းၵႂၢမ်းသေ လိုဝ်ႈႁိူဝ်ႉလိုဝ်ႈၸႂ် ၼႃႈၵၢၼ်တႃငၢၼ်း ၸၢင်ႈမီးလွင်ႈၶိုပ်ႈၼႃႈလူးၵွၼ်ႇ။ ၸဵမ်မိူဝ်ႈပၢၼ်ၶုၼ် ပၢၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉတႆးႁိူင်းၼၼ်ႉၵေႃႈ...

ၶၢဝ်းမႆႈၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်ၾိင်ႈၾႃႉမႆႈႁွၼ်ႉလိူဝ်ႁႅင်းသေ ၵိၼ်သင်ၵေႃႈဢမ်ႇဝၢၼ်ႈ ဢမ်ႇထုၵ်ႇပၢၵ်ႇ။ လိူၵ်ႈႁႃတၢင်းၵိၼ်ယၢပ်ႇ။ ၵိၼ်သင်ၵေႃႈ ဢမ်ႇမိူၼ်ၸႂ် ဢမ်ႇႁၢၼ်ႉၸႂ် ဢမ်ႇဝၢၼ်ၸႂ်။ သင်ဝႃႈ လႃႈလီႈၵိၼ်သေ ဢမ်ႇထုၵ်ႇၸွမ်းၾိင်ႈၾႃႉ (ၵိၼ်ဢမ်ႇထုၵ်ႇ/ ၵိၼ်ၽိတ်း) ၵေႃႈ ၸၢင်ႈၸပ်းတၢင်းပဵၼ်သေ တေလိူဝ်ၸႂ်ၽွင်းၶၢဝ်းမႆႈထႅင်ႈ။ ထုၵ်ႇလီလိူၵ်ႈၵိၼ် တၢင်းၵိၼ်သႅၼ်းဢၼ်မီးၶႆမၼ်းဢေႇ ၶၢဝ်းမႆႈၼႆႉ လိူတ်ႈလူမ်းၵူၼ်း ၸၢင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈ။ ယွၼ်ႉမႆႈႁႅင်းၼႃႇဢႃးလႃးလႄႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်သင်ၵေႃႈ တေႁိူဝ်ႉဢူၼ်ႈၼူၼ်းငၢႆႈ။ ႁိူဝ်ႇတေဢွၵ်ႇၼမ်သေ...

 ၸုမ်းၸွႆႈထႅမ်လႄႈ ဢေႊၵျႅၼ်ႊသီႊ ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ UNAIDS ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ - ယွၼ်ႉမိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊ တတ်းလွင်ႈၵမ်ႉၸွႆႈငိုၼ်းတွင်း ၸူးတၢင်ႇၸိုင်ႈမိူင်း ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉသေ ၵူၼ်းၸၢင်ႈၸပ်းတၢင်းပဵၼ် HIV ၼိုင်ႈဝၼ်းဢမ်ႇယွမ်း 2000 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။ ဝိၼ်ႊၼီႊ ဝီႊယႃႊယီႊမႃႊ တိူဝ်ႊရႅၵ်ႊထိူဝ်ႊ ၽူႈၸတ်းၵၢၼ် UNAIDS လၢတ်ႈဝႃႈ -“ ယၢမ်းလဵဝ်တႄႉၶဝ်ဝႃႈတေၵိုတ်းဝႆႉၵမ်းၼိုင်ႈၼႆၵူၺ်း။သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ၶဝ်ဢမ်ႇပၼ်လွင်ႈၵမ်ႉၸွႆႈၶိုၼ်းၼႆၸိုင်...

ပေႃးႁွတ်ႈထိုင်မႃး ၶၢဝ်းလိူၼ်သီႇ၊ လိူၼ်ႁႃႈၼႆ ပဵၼ်ၶၢဝ်းတႅင်တဝ်ႈ(ႁိုဝ်)တႅမ်ၸမ်ႇပူႇလိူင်ႇၼမ်။ တႅင်တဝ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်မၢၵ်ႇမႆႉ မဵဝ်းဢၼ်မီးၼမ်ႉလႅမ်ႉၸဵမ်းဝၢၼ်လႄႈ ပဵၼ်ထၢတ်ႈၵတ်း ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ယင်းမီးၽွၼ်းလီတွၼ်ႈတႃႇၵူၼ်း တင်းၼမ် ။    တႅင်တဝ်ႈၼႆႉၼွၵ်ႈလိူဝ်မီးၼမ်ႉလႅမ်ႉဝၢၼ် ၵတ်းယဵၼ်ယဝ်ႉ ယင်းမီးထၢတ်ႈ Vitamin လၢႆမဵဝ်း။ မိူၼ်ၼင်ႇ ထၢတ်ႈဢႃႇႁႃႇရ၊ ထၢတ်ႈၵႄႊသီႊယမ်ႊ၊ မၵ်ႊၵၼီႊသီႊယမ်ႊ၊ ထၢတ်ႈပရူဝ်ႊတိၼ်ႊ၊ ထၢတ်ႈ...

ၾိင်ႈၾႃႉလႅၵ်ႈလၢႆႈလႄႈ ႁႅင်းလူမ်းမႆႈၵေႃႈသုင်ၶိုၼ်ႈမႃးၵူႈပီပီ ၊ ပီၼႆႉၵေႃႈ လူမ်းမႆႈတေသုင်ႁႅင်း ၵွပ်ႈၼႆ ၽွင်းၶၢဝ်းမႆႈမႃးႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၾၢင်ႉယူႇၾၢင်ႉၵႂႃႇ ၊ တႃႇႁႂ်ႈလူတ်းယွမ်းလွင်ႈၸဵပ်းမႆႈၶႆႈတၢႆ ယွၼ်ႉလူမ်းမႆႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈထႆးပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၼင်ႇၼႆ။ ယွၼ်ႉၾိင်ႈၾႃႉမႆႈႁႅင်းသေ မိူဝ်ႈပီၵၢႆ  တီႈမိူင်းထႆး မီးၵူၼ်းလူႉတၢႆထိုင် 63 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။ ၶၢဝ်းယၢမ်းၵၢင်ဝၼ်းတဵင်ႈ ပဵၼ်ၶၢဝ်းႁႅင်းလူမ်းမႆႈၶိုၼ်ႈသုင်လႄႈ မီးၽေးၼမ်။ ၸၢင်ႈပဵၼ် ႁႅင်းမႆႈၼႂ်းတူဝ်ၶိုၼ်ႈသုင် ၊ မဝ်း...

ၶၢဝ်းၵတ်းပူၼ်ႉၵႂႃႇ ၶၢဝ်းမႆႈထိုင်မႃး ။ ပီၼိုင်ႈယဝ်ႉပီၼိုင်ႈ မႆႈမႃးလိူဝ်ၵဝ်ႇၼႆ ၽႂ်ၵေႃႈတေၾၢင်ႉႁၼ်မႅၼ်ႈယူႇ။ ပေႃးထိုင်ၶၢဝ်းမႆႈမႃး  လုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႄႈၵူၼ်းထဝ်ႈ ၸိူဝ်းမီးႁႅင်းၵမ်ႉတူဝ်ဢေႇၼၼ်ႉ  ၵႆႉမေႃပဵၼ်ဢမ်ႇယူႇလီ။   ပေႃးပဵၼ်ဢမ်ႇယူႇလီၶၢဝ်းမႆႈၼႆႉ ၵႆႉမေႃပဵၼ်ႁႅင်း၊ ဢၼ်ပဵၼ်သျွၵ်ႉၶ် ပဵၼ်လူမ်း ၊ ပဵၼ်လူမ်းမႆႈႁုပ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ မီးၽေးထိုင် သၢႆၸႂ်။ ယွၼ်ႉၼၼ် ၼင်ႇႁိုဝ်ပၢႆးယူႇလီၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေဢမ်ႇယူပ်ႇယွမ်း ၼင်ႇႁိုဝ်တေဢမ်ႇၶႆႈဢမ်ႇၼၢဝ်ၼႂ်းၶၢဝ်းမႆႈၼႆႉ  လူဝ်ႇၾၢင်ႉလွင်ႈယူႇသဝ်းၵိၼ်သၢင်ႈ ။ တႃႇၾၢင်ႉပၢႆးယူႇလီၸဝ်ႈၵဝ်ႇၼၼ်ႉ တၵ်းလႆႈႁူႉပႃးလွင်ႈဢၼ်ထုၵ်ႇလီႁဵတ်းၸွမ်းလႄႈ...

ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈ လွင်ႈၾိင်ႈၾႃႉမႆႈႁႅင်းသေ မိူဝ်ႈပီၵၢႆ တီႈမိူင်းထႆးၼၼ်ႉ မီးၵူၼ်းလူႉတၢႆထိုင် 63 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။ ယၢမ်းလဵဝ် ၶၢဝ်းယၢမ်းၵၢင်ဝၼ်းတဵင်ႈ ပဵၼ်ၶၢဝ်းႁႅင်းလူမ်းမႆႈၶိုၼ်ႈသုင်လႄႈ မီးၽေးၼမ် ၸၢင်ႈပဵၼ်ႁႅင်းမႆႈ ၼႂ်းတူဝ်ၶိုၼ်ႈသုင် မိူၼ်ၼင်ႇ - မဝ်း၊ ထူၺ်ႈၸႂ်ဝႆး၊ ႁူဝ်ၸႂ်တွတ်ႇဢမ်ႇမၢၼ်ႇလႄႈ ပဵၼ်သျွတ်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ ပိူင်လူင် ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢွၵ်ႇႁဵတ်းၵၢၼ်တၢင်းၼွၵ်ႈ တေလႆႈတိူဝ်းၾၢင်ႉသတိၵၼ် ၼႆယဝ်ႉ။ ၸွမ်းၼင်ႇ...

ၼႂ်းလေႃးၵၼႆႉ ၵူၼ်းၵေႃႉၼိုင်ႈလႄႈၵေႃႉၼိုင်ႈ မီးတူဝ်ထူပ်းဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်။ မၢင်ၸိူဝ်း လႆႈလတ်းငဝ်း လၢႆးႁုၵ်ႉႁၢႆႉလၢႆလွင်ႈသေ ၶၢမ်ႈပူၼ်ႉၵႂႃႇၵူႈဝၼ်းဝၼ်း။ ယူႇၼႂ်းငဝ်းလၢႆး ဢၼ်ဢမ်ႇမိူၼ်ၸႂ်ၼၼ်ႉသေ သမ်ႉၺႃးသႄႉၼႄးလႄႈ ၸိူဝ်းလႆႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉပၢႆးၸႂ်ၵႂႃႇၵေႃႈ မီးၼမ်။ ဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈႁႅင်းၸႂ်တူၵ်း တၢင်းမုင်ႈမွင်းဢမ်ႇပဵၼ်မႃး၊ ပဵၼ်ၸႂ်ဢမ်ႇလီ တုၵ်ႉၸႂ် ၶီၸႂ်မႆႈၸႂ် ၸိူဝ်းၼႆႉ ၾၢႆႇတၢင်းမၢၼ်ႈတႄႉ ႁွင်ႉဝႃႈ ထူပ်းလွင်ႈလူလၢႆပၢႆးၸႂ်။   လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ၾၢႆႇႁဝ်းၽိတ်းၵေႃႈလီ ဢမ်ႇၽိတ်းၵေႃႈယဝ်ႉ...

လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊ ၵိုတ်းယင်ႉပႅတ်ႈ လွင်ႈပၼ်တၢင်းၸွႆႈထႅမ်ၼွၵ်ႈမိူင်းဝႆႉလႄႈ ယႃႈယႃ တႃႇတေယူတ်းယႃတၢင်းပဵၼ် HIV တႃႇ 8 ၸိုင်ႈမိူင်း ပႃးၸဵမ်မိူင်းၼၢႆႊၵျီႊရီႊယိူဝ်ႊ၊ ၵိၼ်ႊၺႃႊ၊ လီႊသူဝ်ႊတူဝ်ႊ ၸိူဝ်းၼႆႉ တေၸၢင်ႈၵိုတ်းၶၢတ်ႇၵႂႃႇၼႆ - ၸုမ်းပၢႆးယူႇလီ လုမ်ႈၾႃႉ WHO လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။ ၼႂ်းလိူၼ်ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊ ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵိုတ်းယင်ႉဝႆႉ လွင်ႈပၼ်တၢင်းၸွႆႈထႅမ် တီႈၼွၵ်ႈမိူင်းၸူဝ်ႈၶၢဝ်း...