မႂ်ႇသုင် ၵူႈၵေႃႉ ၵူႈၵူၼ်းၶႃႈ ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ဢၼ်ပဵၼ်ဝၼ်းမၢႆတွင်း ၸဝ်ႈၾႃႉၶုၼ်မိူင်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်တႆး လႄႈ ပေႃႈမႄႈၵူၼ်း မိူင်း ၽွမ်ႉႁူမ်ႈသၢၼ်ၶတ်းတေႃႇ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈဢိင်းၵလဵတ်ႈ ၽူႈၶႂၢၵ်ႈမိူင်းၶဝ်သေ ပူၵ်းတင်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်း တႆးမႃးၼႆႉ ၶွပ်ႈထူၼ်ႈ 72 ပီယူႇယဝ်ႉ။ လုၵ်ႉတီႈ ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ပီ 1947လိူၼ်ၾႅပ်ႊပိဝ်ႊရီႊ 7 ဝၼ်းၼၼ်ႉသေ ယိုၼ်ယၼ်မၵ်းမၼ်ႈမီးမႃးပႃး...

ယွၼ်ႉလူၺ်ႈ ရ ပ လ ၶဝ်ၶတ်းသၢင်ႈၶႂ်ႈၸွမ်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉ ဢင်းၵိတ်ႉၶဝ်ႁူႉသေ ထၢင်ႇဝႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးတင်းသဵင်ႈ ၶႂ်ႈ ႁွမ်းၸွမ်းမိူင်းမၢၼ်ႈလႄႈ မိူဝ်ႈ 16.1.1947 ပဵၼ်ပၢင်ပွႆးဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်တီႈမျူဝ်ႉတေႃႇၶၢၼ်းမ ဝဵင်းယၼ်ႇၵုင်ႇၼၼ်ႉ ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်း(မိူင်းမၢၼ်ႈ) ဢင်းၵိတ်ႉ ၸင်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်းဝႃႈ - “ၼင်ႇႁိုဝ် ဝၢၼ်ႈမိူင်းၼိူဝ်သၼ်လွႆ တေသႃႇယႃႇ သိူဝ်းလီၸွမ်းၼင်ႇ ၾိင်ႈထုင်းသူမီးမႃးၼၼ်ႉသေ ႁႂ်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်ၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈထႅင်ႈၵေႃႈ...

လွင်ႈမိူင်းသၼ်လွႆတေလႆႈဢဝ် ႁွမ်းၸွမ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ဢင်းၵိတ်ႉဢမ်ႇၽွမ်ႉ။ ၵွပ်ႈဝႃႈ သုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ် မိူင်း သၼ်လွႆၼႆႉ ဢမ်ႇၸိုဝ်ႈၵၢၼ်မၢၼ်ႈ တေမႃးတုၵ်းယွၼ်းပၼ်။ ၵၢင်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းသၼ်လွႆဢမ်ႇပႃးၼၼ်ႉ ၶဝ်ၵေႃႈဢမ်ႇ ၶႂ်ႈႁဵတ်း ၸွမ်းၼင်ႇၵၢင်ၸႂ်မၢၼ်ႈမီးၼၼ်ႉလႄႈ ၶဝ်ၸင်ႇၵႅတ်ႇၶႄပၼ်ယူႇထၢၼ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ။ ယၢမ်းၼၼ်ႉ ၸင်ႇမီးသၢႆ လူမ်းဢၼ်တေၵမ်ႉထႅမ် ဢွင်ႇသၢၼ်းၼႆႉၼၼ်ႉၽႅဝ်ၵႂႃႇလႄႈ ဢွင်ႇသၢၼ်းၵေႃႈ လႆႈႁႅင်းထၢင်ႇႁၢင်ႈတုၵ်းယွၼ်းသေ ဢင်းၵိတ်ႉၶဝ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇၵမ်ၶဵင်ႈၵႂၢမ်းၶႅင်လႆႈၸင်ႇလႆႈယွၼ်းယွမ်းပၼ် ၼင်ႇဢွင်ႇသၢၼ်းၶဝ်တုၵ်းယွၼ်းၼၼ်ႉ မႃး...

ပူဝ်ႇၶျူၵ်ႈဢွင်ႇသၢၼ်း ၵႂႃႇပွႆးပီမႂ်ႇယၢင်းလႅင်ၶဝ် တီႈလွႆၶေႃ(လွႆၵေႃႇ = လျွိင်ကော်) သေ မႃးဝႄႉတီႈတွင်ႇၵျီး။ မႃးထူပ်း ဢုပ်ႇၵၼ်တင်း ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ် ရ ပ လ လႄႈ ပျီႇတူႉယႄးၽေႃႇသေ 23.12.1946 ၼၼ်ႉ ႁဵတ်းပၢင်သပ်းလႅင်းထိုင် ၵူၼ်းမိူင်း တီႈပၢင်လဵၼ်ႈမၢၵ်ႇၼင်(တောင်ကြီးမြို့မဘော်လုံးကွင်း) ၼၼ်ႉ ပူဝ်ႇၶျူၵ်ႈဢွင်ႇသၢၼ်း လၢတ်ႈဝႃႈ -...

March, 1946 ၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၾႃႉၶဝ် ႁဵတ်းပၢင်ၵုမ်တီႈပၢင်လူင်ၼၼ်ႉသေ လိူၵ်ႈတၢင်ႇတင်ႈၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွင်ႇသီႇ ၸဝ်ႈ ၾႃႉမႃးယူႇယဝ်ႉ။ ထိုင်မႃး 21.7.1946 တေႃႇထိုင် 27.7.1946 ၼၼ်ႉ ၶဝ်မႃးႁဵတ်းပၢင်ၵုမ်ၶွင်ႇသီႇၸဝ်ႈၾႃႉထႅင်ႈ တီႈ ဝဵင်းတွင်ႇၵျီးယဝ်ႉ။ တီႈပၢင်ၵုမ်ၼႆႉ ၶဝ်လိူၵ်ႈတၢင်ႇထႅင်ႈ ၽူႈပွင်ၵၢၼ်ၶွင်ႇသီႇၸဝ်ႈၾႃႉ (Executive Committee of the Council...

တေထိုင်မႃး ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ၶွပ်ႈတဵမ် 72 ယဝ်ႉ။ တႄႇတီႈဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးသေယဝ်ႉ ၸင်ႇတေ ပဵၼ်မႃး ဝၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ (ပြည်ထောင်စုနေ့)။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈ မီးမႃးဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး လႄႈ ၸင်ႇ တေမီးမႃး ဝၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်၊ မီးမႃးဝၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်လႄႈ ၸင်ႇတေပဵၼ်မႃး မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈယူႇသဝ်း ၵိုၵ်းၸွမ်းၵၼ်မႃး တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်...

ယိူင်းဢၢၼ်းၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွင်ႇသီႇၸဝ်ႈၾႃႉ မိူဝ်ႈမိူင်းၵိုင်ၼၼ်ႉသေတႃႉ ၽွမ်ႉႁူမ်ႈႁဵတ်းထႅင်ႈပၢင်ၵုမ်တီႈပၢင်လူင်ၼႆ လႄႈ လႆႈဝႃႈဝၢႆးသိုၵ်းၼႆႉ ပဵၼ်ပၢင်ၵုမ်ၸဝ်ႈၾႃႉၶဝ်ပွၵ်ႈထီႉသွင်ယူႇယဝ်ႉ။ ပၢင်ၵုမ်ၼႆႉ ႁဵတ်းမိူဝ်ႈ 20.3.1946 တေႃႇထိုင် 28.3.1946 တီႈပၢင်လူင်ယူႇယဝ်ႉ။ ၶဝ်မွၵ်ႇပၢင်းထိုင်ၸွမ်ပွင်မိူင်းသေတႃႉ ယွၼ်ႉဢမ်ႇယူႇလီသေဢမ်ႇၶိုၼ်ႈ ႁွတ်ႈမႃး လႆႈ။ ပူဝ်ႇၶျုၵ်ႈဢွင်ႇသၢၼ်ၵေႃႈ မီးၵၢၼ်ၵႂႃႇမိူင်းရၶႅင်ႇလႄႈ ဢမ်ႇၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈလႆႈ။ ၸုမ်း ၽ. သ. ပ. လ....

တီႈၼႆႈထုၵ်ႇလႆႈတတ်းသေၶႆႈၼႄလွင်ႈ 3 ပီႈၼွင်ႉတႆး ဢၼ်ႁဵတ်းၶုၼ်ၽွင်းငမ်းယူႇ ၼႂ်းၼမ်ႉ ပွတ်းလိၼ် တွၼ်ႈ ထုင်ႉၾၢႆႁိၼ် (ကျောက်ဆည်) ၼၼ်ႉလူးၵွၼ်ႇ။ မိူဝ်ႈပီ 10 58 ၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈဢၼေႃႇရထႃႇ (1044 – 1077) မိူင်းပူးၵမ်ႇၼႆႉ တေၵႂႃႇပၢင်းဢဝ်ငႃးသႅင် ၵႅၼ်ႇၸဝ်ႈ (ၶဵဝ်ႈငႃးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ) တီႈၼွင်သႄၼႆသေလတ်းၶၢမ်ႈမိူင်းတႆး (မိူင်းမၢဝ်း) ၵႂႃႇ။ လႆႈႁၼ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆး...

ဝၢႆးသေ သိုၵ်းလူင်လူမ်ႈၾႃႉပွၵ်ႈသွင်ယဝ်ႉ ဝၢႆးယဝ်ႉၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၾႃႉၵေႃႉဢၼ် တူင်ႉတိုၼ်ႇလွင်ႈမိူင်းတႆးမိူဝ်းၼႃႈ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်းၼႆႉပဵၼ် ၸဝ်ႈၶမ်းသိူၵ်ႈ @ ၸဝ်ႈသူၺ်ႇတႅၵ်ႈ ၸဝ်ႈၾႃႉယွင်ႁူၺ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈ October, 1945 ၼၼ်ႉ မၼ်းၸဝ်ႈတၢင်ႇၼႄလွင်ႈမိူင်းတႆးမိူဝ်းၼႃႈယူႇယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ မၼ်းၸဝ်ႈတၢင်ႇလၢတ်ႈပၼ်ပၢႆးဝူၼ်ႉဝႆႉ ၵပ်း ၵၢႆႇလူၺ်ႈ လွင်ႈမိူင်းတႆးမိူဝ်းၼႃႈၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈပဵၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉၵေႃႉလဵဝ်သေၵေႃႉ ဢုပ်ႉပိူင်ႇၽွင်းငမ်း ၼႆယူႇယဝ်ႉ။ ၸဝ်ႈၾႃႉၼမ်ႉသၼ်ႇ ၸဝ်ႈၶုၼ်ပၢၼ်းၸိင်ႇ...

လွင်ႈမူၼ်ႉမႄးပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း ငမ်းငဝ်းၼိူဝ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈတင်းသိုၵ်း ၸဝ်ႈၶိုၼ်းသႂ် ၸႂ်ယဵၼ် တၢင်းၾၢႆႇသိုၵ်းလူင်ပွင်ၸိုင်မၢၼ်ႈ တင်း ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း NLD ၼႆႉ ၸွင်ႇၶဝ်မီးလွင်ႈ ဢုပ်ႇ ဢူဝ်းၵၼ် ဝႆႉလူင်ႈၼႃႈ ႁႃႉ၊ တိူင်ႇပၢင်ႇၵၼ်ဝႆႉလူင်ႈၼႃႈႁႃႉ ဢၼ်ၼႆႉတႄႉ ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ မီးတၢင်းငမ်းငဝ်းၸႂ်ယူႇ၊ မီးၵႂၢမ်းထၢမ်ယူႇၵႃႈ။ ႁဵတ်းသင်သိုၵ်းသမ်ႉပေႃး လုၵ်ႉၸုၵ်းသေ သၢၼ်ၶတ်းၸိူင်ႉၼႆ မၼ်းႁဵတ်းလႆႈမဵဝ်းၼႆသေတႃႉၵေႃႈ မၼ်းသမ်ႉ ႁၢင်ႈ ၸႃႉၼႃႇ။ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ...

ယူႇတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ လႆႈတွင်ႈထၢမ်ဝႆႉ ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင် ၸၢႆးငိုၼ်း ၽူႈၼမ်းၼႂ်း မၢႆ 2 RCSS/SSA ဝႆႉၼင်ႇၼႆ။ ထၢမ် - လွင်ႈဢၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ NLD တၢင်ႇထိုင်ၼႂ်းသၽႃးမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 29 Jan ၼၼ်ႉဝႃႈ ၶႂ်ႈၶွတ်ႇၽွတ်ႈ ၵေႃသေ မူၼ်ႉမႄးပိူင်ပိုင်းၸိုင်ႈမိူင်း 2008 သေ တေႁၢင်ႈႁႅၼ်းမူၼ်ႉမႄး...

ၸဝ်ႈပေႃႈသိလ်ထမ်းဝုၼ်းၸုမ့် ယူႇတီႈမိူင်းပူႊတၢၼ်ႊသေ ယၢတ်ႇၼမ့်မဵတ့်တႃတြႃးပၼ် လုင်းၸၢႆးဢႃးၽႃႇ ပေႃႈလဵင့်သထေးလူင် ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းၵေႃ့ ဢၼ်ၺႃးယိုဝ်းတၢႆ။ ဝၼ်းတီႈ 30/01/2019 ၸဝ်ႈပေႃႈသိလ်ထမ်းဝုၼ်းၸုမ့် ယူႇတီႈမိူင်းပူႊတၢၼ်ႊသေ ယၢတ်ႇၼမ့် မဵတ့်တႃ တြႃး ထိုင် လုင်းၸၢႆးဢႃးၽႃႇ ႁိုဝ်လုင်းၸၢႆးၼုမ်ႇ ဢႃယု 50 ပီပၢႆ ဢၼ်ၺႃးယိုဝ်းတၢႆ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 29/01/2019 ၶၢဝ်းယၢမ်း ဝၢႆးဝၼ်း...

တူဝ်တႅၼ်း RCSS/SSA တင်း သုၼ်ႊၵေႃႇသျႅင် ၽူႈမီးၸၼ်ႉႁွင်ႈၵၢၼ်လူင်ၾၢႆႇၼွၵ်ႈမိူင်း မိူင်းၶႄႇ တူဝ်တႅၼ်းၶိုၵ်ႉ တွၼ်းဢေႊသျိူဝ်ႊ ႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ် တီႈလုမ်းၽွင်းတၢင်မိူင်းၶႄႇ ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ ၸိုင်ႈထႆး ဢၼ်ႁူပ်ႉထူပ်း ၵၼ်ၼၼ်ႉ ဢုပ်ႇဢူဝ်းလွင်ႈသင်လၢႆလၢႆ ၵဵဝ်ႇၵပ်းၸိုင်ႈတႆး၊ တင်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၸၢႆးယွတ်ႈၶမ်းၵပ်းသိုပ်ႇတွင်ႈထၢမ် ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင် ၸၢႆးငိုၼ်း ၽူႈၼမ်းၼႂ်းမၢႆ 2 ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး/ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး...

ယွၼ်ႉလူၺ်ႈ ႁဝ်းၵႆႉလႅၵ်ႈလၢႆႈပိၼ်ႇပႅင်မႄးလိၵ်ႈတႆးႁဝ်းယူႇတိၵ်းတိၵ်းလႄႈႁိုဝ် ဢမ်ႇၼၼ် ယွၼ်ႉႁဝ်းဢမ်ႇလႆႈ သူၼ်ၸႂ်လႄႈ ၵူၼ်းတႅမ်ႈ ၵူၼ်းဢၢၼ်ႇ ၵူၼ်းသူင်ႁဝ်း မၼ်းဢေႇလႄႈႁိုဝ် ဢမ်ႇၼၼ် ယွၼ်ႉလူၺ်ႈ ထုၵ်ႇပိူၼ်ႈတဵၵ်းတဵင် တဵၵ်းႁႅတ်ႉလႄႈႁိုဝ် ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈ ယွၼ်ႉႁဝ်းဢမ်ႇမီးႁူင်းႁဵၼ်းႁဝ်းႁင်းၵွႆး ႁဝ်းဢမ်ႇမီး ဢမ်းၼၢတ်ႈပူၵ်းပွင် လႄႈ လိၵ်ႈတႆးႁဝ်း ဢမ်ႇၶိုၼ်ႈယႂ်ႇႁိုဝ်။ လီၶႆႈၸႂ်တူၺ်းယူႇ မိူဝ်ႈၵူၼ်းတႆးပဵၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းယူႇယိုၼ်းယၢဝ်း မႃးၼႂ်းလူၵ်ႈ(လူဝ်းၵ)လုၵ်ႈၼႆႉ ပီယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင် ၼပ်ႉႁဵင်ပီၼႂ်းၵုၼ်လူင်...

ဝၢႆးႁူမ်ႈမိူင်းတူင်ႈပဵင်း (မိူင်းမၢၼ်ႈ) ဢဝ်ၵွၼ်းၶေႃယဝ်ႉ ၸမ်တဵမ်မႃး 10 ပီ ၼၼ်ႉ မိူင်းသၼ်လွႆ ၸဝ်ႈၾႃႉတႆး တင်းလၢႆ မီးၵၢင် ၸႂ် ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်၊ ၸုမ်းၼိုင်ႈ ၶႂ်ႈဢဝ် လၢႆးၵၢၼ်မိူင်း သေဢုပ်ႇဢူဝ်း ၵၼ်ၼိူဝ်ၽိူၼ် ၸုမ်းၼိုင်ႈသမ်ႉဝႃႈ တၵ်း တေလႆႈ လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ တိုၵ်းဢဝ် လွင်ႈလွတ်ႈ...