သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း ဢၼ်တႅင်ႇတင်ႈၶိုၼ်းတူဝ်ၵဝ်ႇပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈဝႆႉၼႆႉ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းတေၵႂႃႇႁူပ်ႉထူပ်း ဢုပ်ႇဢူဝ်း ၸွမ်း ၽူႈၼမ်းၸုမ်းသိုၵ်းဝႃႉ (UWSA) တင်း ၸုမ်းသိုၵ်းမိူင်းလႃး (NDAA) ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း ၵၢင်လိူၼ်ၵျုၼ်ႊ ပီ 2026 ၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။

တူဝ်တႅၼ်းၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေပဵၼ် ၸွမ်သိုၵ်းလူင် ယႃႇပျေႉ ၼမ်းၼႃႈ၊ တေၵႂႃႇႁူပ်ႉဢုပ်ႇဢူဝ်း ၵဵဝ်ႇၵပ်းလူၺ်ႈလွင်ႈၶၵ်ႉၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် ။ တေၵႂႃႇႁူပ်ႉၸုမ်းသိုၵ်းဝႃႉ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 18/6/2026 ၼႆႉ တီႈ ဝဵင်းပၢင်သၢင်း ငဝ်ႈငုၼ်းၸုမ်းသိုၵ်းဝႃႉ (UWSA) ၼႆယဝ်ႉ။

လွင်ႈတေႁူပ်ႉဢုပ်ႇလွင်ႈငမ်းယဵၼ်တင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ၾၢႆႇသိုၵ်းမိူင်းလႃးတႄႉ ယိုၼ်ယၼ်ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ဝႆႉသေတႃႉ ၾၢႆႇတၢင်းသိုၵ်းဝႃႉတႄႉ ပႆႇယွမ်းႁပ်ႉၾူၼ်းတီႈၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ ၊ ပႆႇပိုတ်ႇလၢတ်ႈ ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ဝႆႉသင်။

ၸုမ်းသိုၵ်းမိူင်းလႃး NDAA တင်း ၸုမ်းသိုၵ်းဝႃႉၼႆႉ ဢမ်ႇၶဝ်ႈပႃးဝႆႉၼႂ်းသဵၼ်ႈမၢႆ ၸုမ်းသိုၵ်းၸိူဝ်းလူင်းလၢႆး မိုဝ်း ၵိုတ်းတိုၵ်းပတ်းပိုၼ်ႉတူဝ်ႈမိူင်း NCA ဝႆႉသေတႃႉ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 30 ပီပၢႆၼႆႉ ဢဝ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ဝႆႉတင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ။

ဝၢႆးလင်ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ လႆႈၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉပဵၼ် ၸွမ်ၸိုင်ႈ မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇယဝ်ႉ ၸူဝ်ႈၵႅပ်ႉၵမ်းၵူၺ်း ၸုမ်းသိုၵ်းမိူင်းလႃး လႄႈ ၸုမ်းသိုၵ်းဝႃႉ ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ယိၼ်းလီႁပ်ႉတွၼ်ႈ ႁူမ် ၸူမ်းၸွမ်း ဢွၼ်တၢင်းသုတ်းပိူၼ်ႈမႃး။

ၽႅၼ်ၵၢၼ် ၶၢဝ်းတၢင်း 100 ဝၼ်း ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း တမ်းဝၢင်းဝႆႉ တႃႇႁဵတ်းသၢင်ႈ ၶၵ်ႉၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ်ၼၼ်ႉ ယၢမ်းလဵဝ် ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁွင်ႉဢဝ် ၸုမ်းယိပ်း ၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸိူဝ်းလူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA လႄႈ ဢမ်ႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်းၼၼ်ႉ မႃးႁူပ်ႉဢုပ်ႇၸွမ်း ၵမ်းၸုမ်းၸုမ်း ၸွမ်းၼင်ႇ ၶပ်ႉၶိုင်ဝႆႉၼၼ်ႉယူႇ။

ၽွင်းၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း လၢႆလၢႆၸုမ်း ၵႂႃႇႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၸွမ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တီႈဝဵင်းလူင်ၼေႇပျီႇတေႃႇၼၼ်ႉ မႅၼ်ႈၼႂ်းၶၢဝ်းယၢမ်း မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းၵႂႃႇ ႁူပ်ႉဢုပ်ႇၸွမ်း ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇ သျီႊၸျိၼ်ႊၽိင်ႊ မိူၼ်ၵၼ်။

ၽူႈပၵ်းတႃပႂ်ႉတူၺ်းၸွမ်း ၵၢၼ်မိူင်း ၵၢၼ်သိုၵ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၵေႃႉၼိုင်ႈတႄႉ ထတ်းသၢင်လၢတ်ႈၼႄဝႆႉဝႃႈ “ဝႃႉတင်းမိူင်းလႃးတႄႉ ၶဝ်ၵႆႉႁူပ်ႉဢုပ်ႇၸွမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈယူႇ။ ႁွင်ႉမိူဝ်ႈလႂ် ၵေႃႈၵႂႃႇမိူဝ်ႈၼၼ်ႉ လမ်ႇလွင်ႈသုတ်းတႄႉ ၶဝ်တမ်ႉဢမ်ႇယိုဝ်းၵၼ်ၼႃႇ။ ပၼ်ႁႃဢၼ်ၼိုင်ႈတႄႉ ၸွင်ႇၶဝ်တေယွမ်း လူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ၼႆၵူၺ်း။ ပေႃးၾၢႆႇမိူင်းၶႄႇ ပၼ်ႁႅင်းဢီးမႃးတႄႉ တေၸၢင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈၵႂႃႇထႅင်ႈမဵဝ်းၼိုင်ႈၵေႃႈ ပဵၼ်လႆႈယူႇ” ဝႃႈၼႆ။

ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၵေႃႇမတီႇၸတ်းပွင်ၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆသေ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 4/6/2026 ႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၸွမ်း ၸုမ်းသိုၵ်းတႆးလႅင် ၊ ဝၢႆးၼၼ်ႉ ႁူပ်ႉ ထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၸွမ်း ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း 7 ၸုမ်း ၸိူဝ်းလူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ဝႆႉ ၼၼ်ႉသေ သိုပ်ႇႁူပ်ႉဢုပ်ႇၸွမ်း ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး၊ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး SSPP/SSA ထႅင်ႈ။

ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းမိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ တိုၵ်ႉႁွတ်ႈၽႅဝ်ဝႆႉ ၼႂ်းမိူင်းၶႄႇသေ ဢုပ်ႇဢူဝ်းၸွမ်း သျီႊၵျိၼ်ႉၽိင်ႊ ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇယူႇၼႆႉသမ်ႉ ႁၢင်ႈႁႅၼ်း တေႁူပ်ႉဢုပ်ႇၸွမ်း သိုၵ်းဝႃႉ တင်း သိုၵ်းမိူင်းလႃးထႅင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။