တၢင်ႇၾၢႆႇတၢင်ႇၶွၼ်ႈႁႅင်း တၢင်ႇၾၢႆႇတၢင်ႇမႅတ်ႇပႅင်းႁုပ်ႈၼႃႈလိၼ် တၢင်ႇၾၢႆႇတၢင်ႇၶိၼ်ၵဵပ်းသိုၵ်း တၢင်ႇၾၢႆႇ တၢင်ႇႁႅၼ်းၽႅၼ်သိုၵ်း တၢင်ႇၾၢႆႇတၢင်ႇၽွမ်ႉတိုၵ်း သိုၵ်းဢၼ်တေၵိူတ်ႇၵမ်းၼႆႉၼၵ်းၼႃ ႁႃတၢင်းယူတ်းယႃ ယိင်ႈယၢပ်ႇ  မိူဝ်ႈမၼ်းပဵၼ်ဝူတ်ႈဝဵၼ်းၵၢမ်ႇ (ၿၢပ်ႇၵမ်(sin)) ၵူၼ်းမိူင်း ထိုင်သုတ်းတိူၵ်ႈ လႆႈပိုၼ်ႉၽႃႈတိူၵ်ႇႁိူၵ်ႈ သူၼ်ၼႃး ပႃးၵၼ်ၼီဢွၵ်ႇၽူင်ႉပၢႆႈပႅတ်ႈႁိူၼ်းယေးဝၢၼ်ႈၶူင်ႇ မိူင်းတီႈယၢမ်ႈယူႇ ဢူႇတီႈယၢမ်ႈၼွၼ်း ဢၼ်ပူႇ မွၼ်ႇယႃႈ ၽုၵ်ႇၵႃႈသွမ်ႈဝၢၼ်ႇမႃးလၢႆသိုပ်ႇၸူဝ်ႈၵူၼ်းၸဵမ်မိုၼ်းသိုၼ်းဢွၼ်။ သဝ်ႁိူၼ်းတမ်းၾင် ႁွႆးလမ်ၾႆးမႆႈ လႆႈၵၢႆယဵၼ်းပဵၼ် သၢၵ်ႈၸဵၼ်ယုၵ်းယၵ်း...

တူင်ႇဝူင်းၼႂ်းၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉၵၢပ်ႈပၢၼ်မႂ်ႇ ဢၼ်တႃႉတၢႆးတေႃႇလူၵ်ႈ ၶီႇၼိူဝ်ၸိၵ်းၸွမ်ႁူဝ်ပိူၼ်ႈတင်းၼမ် ယၢမ်းလဵဝ်ပဵၼ်ၵၢၼ်ပႅတ်ႉလွၵ်ႇလႅၼ်ၽူႈၵူၼ်းတူဝ်ႈလူၵ်ႈ လူႉသုမ်းသေႁၢႆငိုၼ်းၼပ်ႉႁူဝ်သိပ်းႁူဝ်ပၢၵ်ႇလၢၼ်ႉ ၸူဝ်ႈၽႅပ်ႉတႃ ဢၢႆႈၸွပ်ႇၸၢင်ႉပႅတ်ႉပေႃးႁွင်ႉပူႇ။ ၵႅင်ႉ(ၸုမ်း)လွၵ်ႇလႅၼ်ပႅတ်ႉၵိၼ်တၢင်းဢွၼ်ႊလၢႆႊ လူၺ်ႈၵၢၼ်တၵ်ႉတၢႆးယွၼ်းပဵၼ်ၵေႃႉပဵၼ်သႄႊ ႁႃလၢႆးႁူႉမၢႆ ဝႂ်ၵပ်းတူဝ် မၢႆပပ်ႉယေးငိုၼ်း သူၼ်းတုမ်ၼၢဝ်ႉၼွင်ႇယွၵ်ႇလႅၼ်လၢႆၸိူဝ်ႉလၢႆလၢႆး ႁူမ်ႈတင်းၵၢၼ်လူင်းတိုၼ်း ႁူမ်ႈၵၼ် တေလႆႈၼမ်ႉတွၼ်းၽွၼ်းလီၼမ် မၢၵ်ႈမီးဝႆး ဢမ်ႇဝႃႈၵဵဝ်ႇတၢင်းၵၢၼ်ၵႃႉ ၵၢၼ်လူင်းတိုၼ်း ၵၢၼ်လွင်း ဢွၼ်ႊလၢႆႊ ၵၢၼ်လႆႈႁပ်ႉရၢင်းဝလ်းဝႃႈမီးၸူၶ်ႈလၢၽ်ႈ ၵူႈပိူင်ၵူႈလၢႆးလႄႈၸၵ်ႉၸုင်ဢွၼ်ၼမ်းၼၢဝ်ႉၼွင်ႇ ပၢႆးဝူၼ်ႉသေ ထုၵ်ႇပဵၼ်ယိူဝ်ႇၵႂႃႇတင်းၼမ်တင်းလၢႆ...

မိူဝ်ႈ 4 ပီပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ လူၺ်ႈမိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ ၽူႈၵွၼ်းငမ်း ၵွင်တပ်ႉသုင်သုတ်းၶွင်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပၼ်ၵႂၢမ်းမၼ်ႈ သၼ်ယႃးဝႃႈ တၵ်းတေယွမ်းႁပ်ႉၽူလ်ၽွၼ်းၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဢၼ်လႆႈၸတ်းႁဵတ်း ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 8 လိူၼ် ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊၿိူဝ်ႊ ပီ 2020 ဝၢႆးသေတူဝ်မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇၵႂႃႇတွတ်ႈယွၼ်ႇဝႂ်ၵၢင်ၸႂ်လူင်းၼႂ်းႁိပ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈ ဢွၼ်ၼႃႈ မၼ်းတေၶႅင်ႁၢဝ်ႈတေႃႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ပႃႊတီႈ NLD လႄႈ တင်ႈၵႂၢမ်းထၢမ်ဝႃႈ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵမ်းၼႆႉ...

ၽွင်းယၢမ်းပၢႆးသိုၵ်းလွၼ်ႉလိူတ်ႇၶိုၼ်ႈၼႃႈ ပၢႆးမိူင်းႁႅင်ႈႁိူတ်ႇတူၵ်းလႃႈယူႇ ၼင်ႇၼႂ်းဝၼ်းမိူဝ်ႈလဵဝ် ၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးဢမ်ႇၵႃး ပႃးတင်းတၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉ ဢွၼ်ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ တပ်ႉသိုၵ်းတႆးသွင်ၸုမ်း ဢၼ်ပဵၼ် SSPP / SSA လႄႈ RCSS / SSA ၼႆႉ ပေႃးတေသိုပ်ႇယူႇၵႂႃႇမိူၼ်ၼႆ တေၸၢင်ႈလုတ်ႈတိုဝ်ႉ ႁၢမ်းသုၼ်ႇ ပႅတ်ႈ တႃႇၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း လၢႆးၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇသိုၵ်းယဝ်ႉၼႆယူႇ။ မိူဝ်ႈပိူၼ်ႈတၢင်ႇၸုမ်းၸၢဝ်းႁွမ်ႁႅင်းယူႇ...

ၼႂ်းႁူဝ်လိူၼ်မၢတ်ႉသ်ၼႆႉ ၸုမ်းဢူၺ်းလီသၢမ်ပီႈၼွင်ႉ လႄႈ ၸၵၸ(စကစ) သိုပ်ႇဢုပ်ႇၵၼ်ထႅင်ႈ တီႈမိူင်းၶႄႇသေ မီးၶေႃႈတူၵ်းလူင်းလၢၵ်ႇလၢႆၶိုၵ်ႉတွၼ်း ႁူၵ်းၸဵတ်းၶေႃႈ ၼႆ ႁူင်ၵၼ်ဢုပ်ႇလၢတ်ႈ ပေႃးပၼ်းၸင်ႇၸင်ႇ ။ ၵမ်ႈၽွင်ႈမႆႈၸႂ်၊ ၵမ်ႈၽွင်ႈဢႃးလႃး၊ ၵမ်ႈၽွင်ႈပွင်ႉၶၢင်းလႃႇလင်လႃႉလိူင်း၊ ၸိူဝ်းႁဵတ်းႁၢင်ႈလူၼ်ႉသေ ၵိူဝ်ႉလဵၼ်ႈၵေႃႈယင်းမီး။ ႁႂ်ႈလႆႈဢဝ်ပဵၼ်တွၼ်ႈသွၼ်ၼႆသေ ထတ်းသၢင်ၼပ်ႉသၢင်ႈ ပိူင်းၼေလၢႆးၵၢၼ် မႅၼ်ႈလွၵ်းၸွမ်းပိူင်ၼၼ်ႉတႄႉ လႅပ်ႈဢမ်ႇပေႃးမီး။ ပဵၼ်လႆႈ ဢမ်ႇပဵၼ်လႆႈ ဢမ်ႇၶႆႈၸႂ်ဝူၼ်ႉသွၼ်ႇ၊...

လုၵ်ႈၸုမ်း The Elders ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈတီႈ ၽူႈၵၢၼ်မိူင်းၼႂ်းတႆးၵေႃႉၼိုင်ႈ " ႁဝ်းႁႃး လီယႅၵ်ႈႁၼ်ဝႃႈ  မဢလ လႄႈ တပ်ႉမတေႃႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ဝႆႉတွၼ်ႈၽႂ်တွၼ်ႈမၼ်းၼႆၸင်ႇ တေၵေႈၶႆလႆႈ လိူင်ႈပၼ် ႁႃၵၢၼ်မိူင်းမိူင်းမၢၼ်ႈဢိူဝ်ႈ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ မဢလသေ တပ်ႉသိုၵ်းလႆႈပဵၼ်ၶွၼ်ႉတဝ်ႉယူႉၼၼ်ႉ လီတူၺ်း ႁၼ်ပွင်ႇၸႂ်ယူႇ"ၼႆယဝ်ႉ။ The Elders ၼႆႉ ပဵၼ်ၸုမ်း...

ၼႂ်းၶၢဝ်းယၢမ်း 9 ပီ ပၢႆးတႂ်ႈၵၢၼ်ၼမ်း ၸွမ်ၽွင်းလူင်ပရႃႊယုထ်ႉ ၸၼ်ႊဢူဝ်ႊၶျႃႊ ၵဵဝ်ႇလွင်ႈလၵ်းၼမ်း တၢင်း ၵၢၼ်လွင်ႈၵိူဝ်းလီ ဝူင်ႈၵၢင်ၵၢၼ်ၶပ်းၶိုင်ၸိုင်ႈမိူင်းလႄလွင်ႈၶပ်းၶိုင်ၵၢၼ်တၢင်းၽွင်းၶဵဝ်ၶွင်ထႆး ထုၵ်ႇပၵ်းတႃလႄႈ ထုၵ်ႇထတ်းသၢင်ယူႇၶိူဝ်းယႂ်း ဢမ်ႇဝႃႈလွင်ႈႁိပ်ႇႁႅတ်ႉမိူင်းမၢၼ်ႈ ၵၢၼ်ဝႆႉဝၢင်းတူဝ်ၼႂ်းၵႄႈၵၢင် ၵၢၼ်ၶႄႉၶႅင်ႇ ၶွင် ပိုၼ်ႉတီႈၵၢၼ်မိူင်းၼႂ်းၵုၼ်ၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇ (geopolitical rivalry) ဝူင်ႈၵၢင် ဢမေႊရိၵၼ်ႊ လႄႈ ၶႄႇ ၸိူင်ႉၼင်ႇသိုၵ်းၼႂ်းယူႊၶရဵၼ်ႊ...

ၶၢဝ်းတၢင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်းမႃး 3 ပီပၢႆၼႆႉ ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ် ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ ပဵၼ်မႃးဢမ်ႇထၢတ်ႇဢမ်ႇဝၢႆး ယၢမ်းလဵဝ် ယိုင်ႈၶႅၼ်း ယႂ်ႇၵႂၢင်ႈထႅင်ႈ။ ယွၼ်ႉထုၵ်ႇၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းလႄႈ ၸုမ်းၵႅတ်ႇၶႄၵူၼ်းမိူင်း PDF ႁႅၼ်းသိုၵ်းလေႃႇတိုၵ်းမႃး ႁၢဝ်ႈႁႅင်း မိူၼ်ၼင်ႇ တၢင်းၸႄႈမိူင်းယၢင်းၽိူၵ်ႇ၊ ယၢင်းလႅင်၊ ရၶႅင်ႇ၊ တႆး၊ ၶျၢင်းလႄႈ တိူင်းၸႄႈ ၵႅင်း၊...

ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေမၵ်းမၼ်ႈ 7 ဝၼ်းၾႅပ်ႉၿိဝ်ႊရီႊပဵၼ်ဝၼ်းၶိူဝ်းတႆးယဝ်ႉယင်းပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉလႄႈၽူႈ ၼမ်း ၵူၼ်းမိူင်းၶဝ် ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွင်ႊသီႊၸိုင်ႈတႆး လႆႈၸႂ်တႅပ်းတတ်းမၵ်းမၼ်ႈတုင်းၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးလႄႈ ၽဵင်း ၸၢတ်ႈ(ၽဵင်းၵႂၢမ်းတၢင်ႇတုင်း) ၶိူဝ်းတႆးၶိူဝ်းရႃးၸႃး ဢၼ်ၻွၵ်ႉတိူဝ်ႊလုင်းပႃႉၺၢၼ်ႇၸုမ်းမူၵ်ႇႁူဝ်ၽိူၵ်ႇ ၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈတႅင်ႇဝႆႉၼၼ်ႉသေ ၶုၼ်ပၢၼ်းၸိင်ႇ ၸဝ်ႈၾႃႉလူင်ၼမ်ႉသၼ်ႇ ၸင်ႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၼႂ်းလိၵ်ႈသၢႆလူမ်း သူင်ႇထိုင်ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်းလႄႈ ၼႂ်းသၢႆလူမ်းၼၼ်ႉဝႃႈ - “မၢႆသၢႆလူမ်း No.36 ဢၼ်သူင်ႇမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 6 ၾႅပ်ႉၿိဝ်ႊရီႊ...

Mr. Guterres ၽူႈၼမ်းၼႂ်းလူင် ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ လၢတ်ႈဝႃႈ တီႈမိူင်းမၢၼ်ႈၼႆႉ တႃႇတေၶိုၼ်းထိုင်ၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်း လိူင်ႈပိၼ်ႇလႅၵ်ႈၸူးတီမူဝ်ၶရေၸီ လႄႈ လၢႆးၽွင်းငမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵူၼ်းၽၵ်းၵႃႇၼၼ်ႉ လူဝ်ႇတၢင်းၸွႆႈ ၶွင်ၵူႈမိူင်းမိူင်း လႄႈ ၸိုင်ႈမိူင်းၼႂ်းတူင်ႇတၢင်ႇၶဝ် ၶၼ်ဝႆးသုတ်းယူႇယႅၼ်ႈယႅၼ်ႈၼႆယဝ်ႉ။  ပေႃးဢဝ် ၶေႃႈၼပ်ႉသၢင်ႈၼိူဝ်ၽေးၶဵၼ်လုမ်ႈၾႃႉ ( The Global Risks Report ) ဝႃႈၸိုင် ပီႊ...

ဝၼ်းတီႈ 12/2/2024 ၼႆႉ တူၵ်းမႅၼ်ႈ ဝၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၶွပ်ႈတဵမ် 77 ပီ ၊ ပဵင်းဢႃယုၸူဝ်ႈပၢၼ်ၵူၼ်းၼိုင်ႈၵေႃႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈ ၵေႃႇတင်ႈမီးမႃးၶၢဝ်းတၢင်း 77 ပီၼႆႉ ႁူမ်ႈတုမ် မၼ်ႈၵႅၼ်ႇၵိုမ်းမွၵ်ႈႁိုဝ်၊ ဝၢၼ်ႈမိူင်းၵတ်းယဵၼ်ႁိၼ်ႉၼွၼ်းမွၵ်ႈႁိုဝ်ယဝ်ႉ ။ ပေႃးမႃးထတ်းသၢင်လဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်းပိုၼ်းၸိုင် ဢမ်ႇႁၼ်မီးလွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈသင်မႃး မိူင်း...

SAC ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်းၼႆႉ ယၼ်ၼိူဝ်လၵ်းမိူင်း 2008 မတ်ႉတႃ 425 ယဝ်ႉ ၼေၶေႃႈဢၢင်ႈဝႃႈ မၢၼ်ႈမိူင်းပႆႇၼိမ်တဵင်ႈၼႆသေ တေသိုပ်ႇယိပ်းငမ်ဢႃႇၼႃႇၵႂႃႇထႅင်ႈ ၵေႇသုတ်း 6 လိူၼ်ၵွၼ်ႇ ဝႃႈၼႆယူႇ ၵေႃႈ ဢမ်ႇပေႃးမီးၽူႈလႂ် တိုၼ်ႇတဵၼ်ႈသူၼ်ၸႂ်ၸွမ်း တေႉတေႉဝႃႈဝႃႈ။  တူၺ်းၸွမ်းတၢင်းႁဵတ်းမၼ်း ၼႃႈတေတေႃႇဢႃႇယုယိုတ်းမိူင်းထႅင်ႈၼၼ်ႉ မွၵ်ႈဝၼ်းသွင်ဝၼ်းသေလႄႈ ဢွၼ်လၢမ်းႁၼ် ယၢင်ႈတိၼ်ထႃႈၵေႃႈပႃး၊ ၽၢႆႇၼိုင်ႈသမ်ႉ ၼပ်ႉလႆႈယူႇဝႃႈ...

ႁဵတ်ႇၵၢၼ်လွင်ႈ ၸၢဝ်းၶႄႇ ၶႄႇမူၼ်ႇ(ထႆးဝႃႈၸိၼ်းထဝ်ႊ) ၼႆၼၼ်ႉပွင်ဝႃႈ ၵူၼ်းၵုမ်ႇၼႆႉ ငဝ်ႈငႃႇလႄႈတီႈမႃး ၵမ်ႈၼမ်ပဵၼ် ၸၢဝ်း ၶႄႇ ဢၼ်မူၵ်းယူႇၸွမ်းလႅၼ်လိၼ် မၢၼ်ႈ ထႆး ၶမဵရ်(ၵမ်ႊပူႊၶျႃႊ) ႁဵတ်းၵၢၼ် ၽိတ်းၵူတ်းမၢႆ လွၵ်ႇလႅၼ်ပႅတ်ႉၵိၼ် တၢင်းဢွၼ်ႊလၢႆး ပဵၼ်ၵိူင်းၶွလ်ႊသဵၼ်ႊတိူဝ်ႊလႄႈၵၢၼ်တေႃႇလွင်းတၢင်းဢွၼ်ႊလၢႆႊ ၸိူဝ်းၼႆႉ လႆႈၸိုဝ်ႈဝႃႈ “ၶႄႇမူၼ်ႇ” ၵွပ်ႈပဵၼ်ၵူၼ်းၶႄႇ ႁဵတ်းၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးၼႂ်း သီမူၼ်ႇ...

မိၼ်းဢွင်ႇလႅင်ႇ ဢွၼ်ဢဝ်တပ်ႉသိုၵ်းမၼ်း ယိုတ်းၸူၼ်ဢႃႇၼႃႇပၢၼ်ႇပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းမႃးၼႆႉ ၶွပ်ႈတဵမ်သၢမ်ပီယဝ်ႉ။ ၽွင်းယၢမ်းပၢင်တိုၵ်း ၼႂ်းၵႄႈ ၸၵၸ လႄႈ ဢူၺ်းလီသၢမ်ပီႈၼွင်ႉ တိုၵ်ႉပဵၼ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်းၼၼ်ႉတႄႉ မီးၶၢဝ်ႇႁူင်ဝႃႈ မိၼ်းဢွင်ႇလႅင်ႇ တေၽွတ်ႈတင်ႈပၼ် ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸူဝ်ႈၶၢဝ်းသေ ပွႆႇႁႂ်ႈဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း ႁၢင်ႈႁႅၼ်းၶိုင်ပွင် ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၵႂႃႇ၊ တၢမ်တူဝ်မၼ်းတႄႉ ၵွႆးတေယိပ်းၵမ်တပ်ႉသေ ထိင်းသိမ်းၸိုင်ႈမိူင်းၵႂႃႇ ၵွၼ်ႇပႆႇပဵၼ်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼၼ်ႉၵွႆး ၼႆယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၽိူဝ်ႇမိူင်းၶႄႇၶဝ်ႈယူႇၵၢင်သေ...

တႄႇဢဝ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းဢႃႇၼႃႇမႃး ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး တီႈၼႂ်းမိူင်ႈမၢၼ်ႈ တူၵ်းတႅမ်ႇမႃးသေ  လွင်ႈႁုၼ်ႈမုၼ်းၶိုၼ်းယႂ်ႇ ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၼၼ့် ၼႂ်းႁူဝ်ပၢၵ်ႇၼႆ့ မီး 1 % ၵူၺ်းၼႆ ယေးငိုၼ်း လုမ်ႈၾႃႉ လၢမ်းၶၢတ်ႈသေပိုတ်ၽၢဝ်ႇဝႆ့ၼင်ႇၼႆ ။ ယွၼ့်တၢင်းပဵၼ် ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ - 19 ၽႄႈလၢမ်းလႄႈ မီးလွင်ႈတုမ့်တိူဝ့် ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး တီႈ ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ...