ၼႃႈၶၢဝ်းသၢင်းၵျၢၼ်ႇၼႆႉ ၸၢဝ်းလႃးႁူႇၼႂ်းၵဵင်းႁၢႆးၸိုင်ႈထႆး ဢွၼ်ၵၼ်ၸတ်း ပၢင်ၼပ်ႉယမ် ႁွင်ႉၶႂၢၼ်ပႃႇထိူၼ်ႇလႄႈမႄႈၼမ်ႉမႃး ၵူႈပီပီ ဝႃႈၼႆ။ ၸၢဝ်းလႃးႁူႇ ဢၼ်ယူႇသၢင်ႈၵိၼ်သဝ်း ၸွမ်းသၢပ်ႇၼမ်ႉၵူၵ်း ႁူမ်ႈၵၼ် ၸတ်းပၢင်ၼပ်ႉယမ် ႁွင်ႉၶႂၢၼ် ပႃႇထိူၼ်ႇလႄႈမႄႈၼမ်ႉ တီႈမူႇဝၢၼ်ႈၽႃမုပ်ႉ ဢိူင်ႇမႄႈယၢဝ်း ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းႁၢႆး မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 08/04/2026 ။ တၢင်းယိူင်းဢၢၼ်း ၸတ်းပၢင်ဢၼ်ၼႆႉတႄႉ တႃႇၾိင်ႈၾႃႉရႃႇသီႇၽဵင်ႇၵၼ်လႄႈ တႃႇပၼ်ၾၢင်ႉႁႂ်ႈမေႃႁၵ်ႉသႃသိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉ ၾိင်ႈတိုၼ်းပဵၼ် ။ ဢိင်ၼိူဝ်...

ၾူၼ်လူင်လူမ်းလႅင်ႉလႄႈမၢၵ်ႇႁဵပ်းတူၵ်း ဝဵင်းဝၢၼ်ႈငႂ်ႈ ယႂႃႇငၢၼ်ႇ ႁိူၼ်းယေး   သူၼ်ႁႆႈ  ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းလူႉၵွႆၼမ် ။ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 6-7 /4/2026 ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း သွင်ဝၼ်း ၾူၼ်လူင်ႁႃႇယႂ်ႇတူၵ်းတၢင်းဝၢၼ်ႈ ၼပၢၼ်းၵျီး ၸႄႈဝဵင်းဝၢၼ်ႈငႂ်ႈ၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းယေးလူႈၵွႆလႅဝ်ၽႅဝ်ႉ 5 လင်၊ သၢႆၾူၼ်ႊသၢႆၾႆးၶၢတ်ႇ ၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇမီးၾႆးၾႃႉၸႂ်ႉ။   ၼၢင်းယိင်းၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ၾူၼ်လူမ်းႁႅင်းၼႃႇ ၊ တီႈဝၢၼ်ႈၼႆႉ လင်ၶႃးပိဝ်...

လိူၼ်ႁႃႈမႂ်ႇမႃးၼႆႉ တၢင်ႉႁႅင်းလူမ်းမႆႈသုင် ႁဵတ်းႁႂ်ႈၼမ်ႉၼွင်ႁၢႆးယႃႈႁႅင်ႈ ထိုင်တီႈလိၼ်တႅၵ်ႇၶၢပ်ႇ ၸဝ်ႈသူၼ်ၼႂ်းၼွင်ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတႃႇၽုၵ်ႇသွမ်ႈ။ ထုင်ႉၼွင်ႁၢႆးယႃႈ ၸႄႈဝဵင်းယွင်ႁူၺ်ႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်းၼႆႉ ပဵၼ်ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်ႁၢင်ႈလီလႄႈ ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်မီးငိုၼ်းၶဝ်ႈၸိုင်ႈမိူင်းၼမ်သုတ်းထိၼိုင်ႈၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်။ ၵူၺ်းၵႃႈဝၢႆးလင် တၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉၶဝ်ႈမႃးၼႆႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈဢမ်ႇသႂ်ႇၸႂ်လုမ်းလႃးပူၵ်းပွင်လႄႈ  ထုင်ႉၼွင်ႁၢႆးယႃႈ ထူပ်းၽေးသၽႃႇဝ မႃးၵူႈပီ။    ပီ 2024 – 25 ၼၼ်ႉ ထုင်ႉၼွင်ႁၢႆးယႃႈ လႆႈႁူပ်ႉၽေးၼမ်ႉၼွင်းထူမ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်း လႄႈ ၽေးဢိင်ႇ သၼ်ႇ...

မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 2/4/2026 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် ဢိင်ႇသၼ်ႇ(ၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆ) ႁႅင်း 7.4 မႅၵ်ႇၼီႇၵျူႉ တူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇတီႈမိူင်း ဢိၼ်ႇတူဝ်ႇၼီးသျႃး (Indonesia)၊ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ဢွၵ်ႇၽေးၼမ်ႉ သူႇၼႃႇမီႇသေတႃႉ ႁိုင်ၶၢဝ်းတၢင်း 2 ၸူဝ်ႈမူင်း ယုၵ်ႉလိူၵ်ႈၶိုၼ်းၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉၼၼ်ႉ ဝႃႈၼႆ။ ဢိင်ႇသၼ်ႇ ပၵ်းသုၼ်တႂ်ႈၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇ မေႃႇလူႇၵႃႇ (Molucca) ယၢၼ်ၵႆၵုၼ်...

ယၢမ်းလဵဝ် ၸိုင်ႈထႆး ၾုၼ်ႇၵႂၼ်း PM 2.5 ၼမ်ႁႅင်း၊ ထိုင်တီႈတုမ်ႉယွၼ်ႈပႃး ပၢႆးယူႇလီၵူၼ်းမိူင်းၼႆ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈထႆး လၢတ်ႈဝႆႉၼင်ႇၼႆ။ တႄႇလိူၼ်ထူၼ်ႈသွင်ပူၼ်ႉမႃး တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ၼႂ်းၸိုင်ႈထႆးလၢႆလၢႆၸႄႈဝဵင်း၊ ပိူင်ယႂ်ႇ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈပွတ်းႁွင်ႇ ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႂ်ႇၼႆႉ ၾုၼ်ႇၵႂၼ်း PM 2.5 ၼမ်ၼႃႁႅင်း။ ၸွမ်းၼင်ႇၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၶဝ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉၼၼ်ႉ ယၢမ်းလဵဝ် ဝဵင်းၵဵင်းမႂ်ႇၼႆႉ...

မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 27/3/2026 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 10 မူင်းၶိုင်ႈ တဝ်ႈၵႅတ်ႉသ်တႅၵ်ႇ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၾႆးမႆႈႁိူၼ်းလင်ၼိုင်ႈ ဢၼ်မီးၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်း ၼိၼ်းသီႇ ပွၵ်ႉပျီႇတေႃႇတႃႇ (ပြည်တော်သာ) ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ။ ၵူၼ်းႁူႉႁၼ်ၸွမ်းလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ဢၼ်ၾႆးမႆႈၼႆႉပဵၼ်ႁိူၼ်းပိုတ်ႇႁၢၼ်ႉ မႄးရူတ်ႉ-ရူတ်ႉၶိူင်ႈဢေႃႈ ၊ ၸဝ်ႈႁိူၼ်းၼႆႉ ၾႆးႁုပ်ႇၺႃးတီႈၶႅၼ်လႄႈမၢတ်ႇၸဵပ်းၵႂႃႇ ၊ ၵူၼ်းႁိမ်းႁွမ်းလႄႈ ၸုမ်းၶႄႇၾႆးမႃးၸွႆႈဢေႃႈ...

မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းတီႈ 22 လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ် ၸုမ်းၵဝ်ႉငဝ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းၸိုင်ႈတႆး (SHRF) ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇ လွင်ႈမႄႈၼမ်ႉၵူၵ်း ၺႃးငူၼ်ႉၵွင်ႉ ႁၢဝ်ႈႁႅင်းမႃးလိူဝ်ႇၵဝ်ႇ ၼႆႉပဵၼ်ယွၼ်ႉ ႁူင်း ၸၢၵ်ႈၾႆးၾႃႉ ၸႂ်ႉထၢၼ်ႇႁိၼ်ဢၼ်ၸုမ်းသိုၵ်းဝႃႉ ပဵၼ်ၸဝ်ႈၶွင်ဝႆႉ ၼႂ်းဝဵင်းမိူင်းသၢတ်ႇ မိူင်းတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ ဝႃႈၼႆ။ ႁူင်းၾႆးၾႃႉၽဝ်ထၢၼ်ႇႁိၼ် ဢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈၶိုၼ်ႈမႃးမႂ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉၾၢႆႇၸၢၼ်းဝဵင်းမိူင်းသၢတ်ႇ တိတ်းၸပ်း ၵၼ်ဝႆႉတင်း လႅၼ်လိၼ်တႆး-ထႆး ႁၢင်ႇၵႆၵၼ်တင်း...

ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇပႂ်ႉတူၺ်း ၾိင်ႈၾႃႉရႃႇသီႇမိူင်းထႆးပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 11 ထိုင် 13 လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်ၼႆႉ လူမ်းလႅင်ႉၶၢဝ်းမႆႈတေၽတ်ႉပဝ်ႇၼႂ်းမိူင်းထႆးတွၼ်ႈၼိူဝ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်းလႄႈ ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၸဝ်ႈသူၼ်ၾၢင်ႉၵၼ်ယႂ်ႇၼမ်ဝႃႈၼႆ။ ၼႂ်းလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၼၼ်ႉပႃးဝႆႉဝႃႈ - ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 3 ဝၼ်းၼႆႉ လူမ်းလႅင်ႉၼႆႉလုၵ်ႉဝၼ်းတူၵ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ လူင်းမႃးတၢင်းဝၼ်းဢွၵ်ႇ။ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 11/3/2026 တေထိုင်မႃး ၼႂ်းမိူင်းထႆးပွတ်းႁွင်ႇ မိူၼ်ၼင်ႇၵဵင်းႁၢႆး ၊ ၵဵင်းမႂ်ႇ၊ တၢၵ်ႇ၊...

မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 10 လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ် ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် ၾူၼ်ၵိုင်ႉၵၢင်ႉတူၵ်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ ၼမ်ႉလုပ်ႇၼွင်းထူမ်ႈ ၸွမ်းပွၵ်ႉၸွမ်းယွမ်ႇ ၼႂ်းဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ႁိမ်းၶူဝ်လႅၼ်လိၼ် မၢႆ 1 မိူင်းတႆး - မိူင်းထႆး ဝႃႈၼႆ။ ၼၢင်းယိင်းၵေႃႉယူႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “ တီႈတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆႉတႄႉ ၾူၼ်တူၵ်းၵမ်းၼိုင်ႈၵူၺ်းၵေႃႈ ၼမ်ႉထူမ်ႈယဝ်ႉ။ ၸွမ်းၾင်ႇႁွင်ႈၵေးၼမ်ႉသၢႆ ဢၼ်ၶဝ်ၵင်ႈယႃႇႁႂ်ႈ...

တီႈၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈ မီႊၶျီႊၵႅၼ်ႊ (Michigan) မိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊ မူၺ်တူၵ်းၼႃႁႅင်းလႄႈ ရူတ်ႉၵႃးပဵၼ်ၽေးၵိုင်ႉၵၢင်ႉ ၽႃႇသွၼ်ႉၵၼ် မွၵ်ႈ 100 လမ်း ဝႃႈၼႆ။ လွင်ႈၼႆႉပဵၼ်ၵႂႃႇ မိူဝ်ႈဝႃး ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 19 လိူၼ်ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊ။ ၵႃးတၢင်ႇၵုၼ်ႇလူင် ဢိၵ်ႇပႃး ၵႃးဢွၼ်ႇတင်းၼမ် ၽႃႇၺႃးၵၼ်။ တီႈၼၼ်ႈ ယွၼ်ႉမူၺ်တူၵ်းၼႃႁႅင်းလႄႈ ဢမ်ႇလႆႈႁၼ်သဵၼ်ႈတၢင်းၸႅင်ႈလီ။ ရူတ်ႉၵႃး ၸိူဝ်းႁေႃႈတိတ်းတၢမ်းၵၼ်မႃးၾၢႆႇလင်ၵေႃႈ ဢမ်ႇတၼ်းၵုမ်းလႆႈပရိၵ်ႈသေ...

ယၢမ်းလဵဝ် တီႈ 38 ၸႄႈၸွၼ်ႈ ၼႂ်းမိူင်းထႆးၼႆႉ ၾုၼ်ႇၵႂၼ်းၼမ်ၼႃႁႅင်း၊ ၸၢင်ႈတုမ်ႉယွၼ်ႈတေႃႇပၢႆးယူႇလီလႄႈ ႁႂ်ႈပိၵ်ႉဢိုတ်းႁူင်းႁဵၼ်းသေ သွၼ်ၼိူဝ်ဢွၼ်ႊလၢႆႊၼႆ လုမ်းၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇမိူင်းထႆး OBEC ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇတိုၵ်းသူၼ်းဝႆႉ ၼင်ႇၼႆ။ ၵႅမ်ၽူႈၼမ်းၼႂ်း OBEC လၢတ်ႈဝႃႈ - ၾုၼ်ႇၵႂၼ်း ၸၢင်ႈၼမ်မႃးထႅင်ႈလႄႈ ၼင်ႇႁိုဝ်တေၵႅတ်ႇၶႄလႆႈ ၽေးၾုၼ်ႇၵႂၼ်း PM 2.5 ၼၼ်ႉ လႆႈဢွၵ်ႇၶေႃႈၸီႉသင်ႇဝႆႉတီႈ...

ၾၢႆႇမိူင်းၶႄႇပိုတ်ႇၾၢႆၼမ်ႉ ဢၼ်သၢင်ႈဝႆႉၼိူဝ်မႄႈၼမ်ႉမၢဝ်းၼၼ်ႉလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၼမ်ႉထူမ်ႈတူင်ႈၼႃး ဢိၵ်ႇပႃးသူၼ် ဢၼ်မီးၸွမ်းသၢပ်ႇၼမ်ႉမၢဝ်း ၾၢႆႇႁွင်ႇဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်း တိတ်းၸပ်းၵၼ်တင်း ထုင်ႉလွႆႁူဝ်သိူဝ် လႅၼ်လိၼ်မိူင်းၶႄႇ-  မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 18 လိူၼ်တီႊသႅမ်ႊပိူဝ်ႊ ၼမ်ႉမၢဝ်းၵိုင်ႉၵၢင်ႉယိုင်ႈၶိုၼ်ႈမႃး ထူမ်ႈသႂ်ႇတူင်ႈၼႃး လႄႈ သူၼ်ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇ၊ သူၼ်သွႆႈ၊ သူၼ်ၽၵ်းယိူဝ်ႈၼၢင်းၶဵဝ် ၶွင်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵုၼ်ၵႅင်း၊ ဝၢၼ်ႈၵွင်းၼွင် မွၵ်ႈ 20 ဢေႊၶိူဝ်ႊပၢႆ...

မိူဝ်ႈဝႃးဝၼ်းတီႈ 16/12/2025 ယၢမ်းၵၢင်ၶမ်ႈ 8 မူင်း ၾႆးမႆႈႁၢၼ်ႉၶၢႆသၢင်ႇၵၢၼ်း ၼႂ်းၵၢတ်ႇဝဵင်းသီႇသႅင်ႇၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈၵၼ်ၶႄၾႆးၸင်ႇမွတ်ႇ။ ၶၢဝ်းပိူၼ်ႈပိၵ်ႉၵၢတ်ႇယဝ်ႉသေတႃႉ ၾႆးလုၵ်ႉမႆႈတီႈႁၢၼ်ႉၶၢႆ သၢင်ႇၵၢၼ်းၼၼ်ႉလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၸဝ်ႈႁၢၼ်ႉၶၢႆၶူဝ်းၼႂ်းၵၢတ်ႇဢွၼ်ၵၼ်တူၵ်းၸႂ်း။ ၼၢင်းယိင်းၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈဝဵင်းသီႇသႅင်ႇလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ပဵၼ်ၵႂႃႇၶမ်ႈဝႃးဢေႃႈ။  ၶူဝ်းၶွင်ၼႂ်းႁၢၼ်ႉ ၸဵမ်ဢဝ် သၢင်ႇၵၢၼ်း ၊ ၶူဝ်ႉမွၵ်ႇ မေႃႈမွၵ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ ၾႆးမႆႈမူတ်း ၶဝ်ၶၢႆပႃးၶူဝ်းလႄႈ ၶူဝ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၾႆးမႆႈပႃး...

မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 17 လိူၼ်တီႊသႅမ်ႊပိူဝ်ႊ ယၢမ်းၵၢင်ဝၼ်း 1 မူင်းၶိုင်ႈ ၾႆးမႆႈႁၢၼ်ႉၶၢႆၼမ်ႉမၼ်းၸၢၵ်ႈ သဵင်ႇၼၵႃး (စိန်နဂါး) ဢၼ်မီးတီႈႁူဝ်ဝဵင်း ႁိမ်းၼွင်မူဝ် ၸႄႈဝဵင်းသႅၼ်ဝီ ၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်းလူင်ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ လႃႈသဵဝ်ႈ- မူႇၸေႊ- ၶျိၼ်ႊသူၺ်ႇႁေႃႇ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။ ၾႆးၵိုင်ႉၵၢင်ႉလုၵ်ႉမႆႈ ႁၢၼ်ႉၶၢႆၼမ်းမၼ်းၸၢၵ်ႈ ႁႅင်းၼႃႇလႄႈ တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ၵေႃႈ ၶႄၾႆးပႆႇမွတ်ႇလႆႈမူတ်းၼႆ ၼၢင်းယိင်းဢႃႇယု...

မိူဝ်ႈဝႃး (ဝၼ်းတီႈ 8 လိူၼ်တီႊသႅမ်ႊပိူဝ်ႊ) ၵၢင်ၶိုၼ်း 11 မူင်းပၢႆ ၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆ ဢၼ်မီးႁႅင်း 7.5 မႅၵ်ႊၼီႊၵျုတ်ႉ တူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇတီႈမိူင်းၵျပၼ်ႊ မီးၵူၼ်းမၢတ်ႇၸဵပ်း 30 ပၢႆ၊ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပၼ်ၾၢင်ႉ ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၼပ်ႉႁူဝ်မိုၼ်ႇႁူဝ်သႅၼ်ၵေႃႉ ငိူင်ႉပၢႆႈဢွၵ်ႇၵႂႃႇယူႇ ဢွင်ႈတီႈတေလွတ်ႈၽေး ဝႃႈၼႆ။ ၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆၼႆႉ ပၵ်းသုၼ်တီႈ တႂ်ႈလိၼ် 50...