Thursday, September 19, 2019

ပွင်ႈၵႂၢမ်း

ႁႅင်းသၢႆတႃဢူၼ်ႈ သၢႆတႃယၢဝ်း/ပွတ်း ထုၵ်ႇလႆႈႁဵတ်းႁိုဝ်?

တႃလမ်ႇလွင်ႈတႃႇၵူၼ်းၵူႈၵေႃႉ။ တႃဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ပဵၼ်ဢင်ႇၵႃႇၼႂ်းတူဝ်ၵူၼ်းႁဝ်း ဢၼ်မီးဝႆႉၾၢႆႇၼႃႈလႄႈ ႁပ်ႉႁူႉသႅင်သၢႆလႅင်းတၢင်းၼွၵ်ႈ ၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းတူဝ်ၵူၼ်းႁဝ်း၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းႁဝ်းႁၼ်သိင်ႇၶွင် ဢၼ်မီးႁိမ်းႁွမ်းႁွပ်ႈႁွပ်ႈတူဝ်ၵဝ်ႇ။ တႃပဵၼ်သိုဝ်ႇ ဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸၢင်ႈ-ယၢင်ႈႁႂ်ႈထုၵ်ႇ၊ မီးတႃႁႂ်ႈမေႃလူ- ၵွပ်ႈၼၼ် တႃဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ လမ်ႇလွင်ႈတေႃႇၵူၼ်းၵူႈၵေႃႉယဝ်ႉ။ (1) သၢႆတႃဢူၼ်ႈ။ လွင်ႈသၢႆတႃဢူၼ်ႈၼႆႉ...

ၽေးလူင် ႁေႊရူဝ်ႊဢိၼ်ႊ (ၽွင်ၶၢဝ်) ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်?

ယႃႈမဝ်းၵမ် ဢၼ်မီးၸိုဝ်ႈဝႃႈႁေႊရူဝ်ႊဢိၼ်ႊ (Heroin) ၊ ဢမ်ႇၼၼ် ၽွင်ၶၢဝ်၊ ဢိင်ၼိူဝ်ၶၵ်ႉတွၼ်ႈလၢႆးႁဵတ်း မၼ်းၼမ်သေ ထိုင်တီႈၸပ်းၸိုဝ်ႈႁဵၵ်ႈဝႃႈ မၢႆ-4 ၼႆၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၽေးႁၢႆႉလူင် တေႃႇတူဝ်ၶိင်းၵူၼ်းႁဝ်း တႄႉတႄႉ။...

ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တၵ်းလႆႈသွၼ်လိၵ်ႈတူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ

မိူဝ်ႈလဵဝ်မိူင်းမၢၼ်ႈယိူင်းဢၢၼ်းပူၵ်းပွင်ဝၢၼ်ႈမိူင်း ႁႂ်ႈပဵၼ်မႃးမိူင်းၻီႊမူဝ်ႊၶရေႊသီႊ ၼႆသေၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ဢွၼ်ၵၼ်တုၵ်းယွၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈယၢမ်းလဵဝ် ႁႂ်ႈၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃဢၼ်ပႆႇယဝ်ႉတူဝ်ႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။ ပၼ်ႁႃဢၼ်ၼိုင်ႈဢၼ်တိုၵ်ႉမီးလွင်ႈထဵင်ၵၼ်ယူႇ ဢၼ်ပႆႇၸၢင်ႈႁႃတၢင်းဢွၵ်ႇလႆႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်ပၼ်ႁႃလွင်ႈဢဝ်ၽႃသႃၵႂၢမ်းလၢတ်ႈၶိူဝ်းၵူၼ်းၸုမ်းဢွၼ်ႇ သွၼ်ၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈယိူင်းဢၢၼ်းဢဝ်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းမၢၼ်ႈ တႃႇဢူမ်ဢိုၼ်တၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈသေ တင်ႈတႄႇၼေႇဝိၼ်းယိုတ်းဢမ်းၼၢတ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်း တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၼၼ်ႉ...
ႁၢင်ႈပပ်ႉ NCA

လိၵ်ႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇၵိုတ်းတိုၵ်းတူဝ်ႈမိူင်း NCA မီးသင်လၢႆလၢႆ

ၵၼ် (6) ၶၵ်ႉၵၢၼ်ဢၼ်တေႁဵတ်းသၢင်ႈၵႂႃႇတၢင်းၼႃႈ ၸိူဝ်းဢၼ်တေလႆႈႁဵတ်းသၢင်ႈ ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈၵၢၼ်သၢင်ႈလွင်ႈယုမ်ႇယမ်။ 24. (ၵ) တူၵ်းလူင်းလႆႈၸႂ်ဝႃႈ ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေၵၢၼ်ပူၼ်ႉပႅၼ် ၽိတ်းပၵ်းပိူင် မၢႆမီႈ (ဢုပတေႇ) ၼၼ်ႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ တေဢမ်ႇလႆႈဢဝ်တၢင်းၽိတ်းတီႉၺွပ်း ၽူႈလႂ်ၽႂ်သေၵေႃႉသေၵူၼ်း...
ႁၢင်ႈတူဝ်လိၵ်ႈလၢႆး

လိၵ်ႈတႆးယူႇၼွၵ်ႈတၢင်းၵၢၼ် တေႁဵတ်းႁိုဝ်သၢၼ်သိုပ်ႇႁႂ်ႈယိုၼ်းယၢဝ်း

ၾၢင်ႁၢင်ႈတဵမ်ၶၢပ်ႈၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၵူၼ်းၼိုင်ႈၶိူဝ်းၼၼ်ႉ မီးဝၢၼ်ႈမီးမိူင်းသေမီးဢမ်းၼၢၸ်ႈၽွင်းငမ်းလႄႈ ဢမ်ႇမီး သူၼ်ႇလႆႈၽွင်းငမ်းၵေႃႈလီ ပဵၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းဢွၼ်ႇသေယူႇႁူမ်ႈၵိုၵ်း ၼႂ်းမိူင်းၵူၼ်းၶိူဝ်းယႂ်ႇၽွင်းငမ်းၵေႃႈလီ ၵူၼ်းၶိူဝ်းၼၼ်ႉ တၵ်းမီးၽႃသႃလိၵ်ႈလၢႆးၵႂၢမ်းလၢတ်ႈ ပဵၼ်တူၼ်ႈတိုၼ်း လၵ်းသဝ်လူင်သၢႆၸႂ်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း လႄႈဝူင်ႇဝွၵ်ႇထိုင် ၵူၼ်းၶိူဝ်းလဵၵ်ႉ ၶိူဝ်းယႂ်ႇ ၼိူဝ်သၢႆတႃၵူၼ်းတင်းၼမ်။ ပေႃးဢမ်ႇမေႃပႂ်ႉပႃးမႅတ်ႇပႅင်းႁၵ်ႉသႃယူၵ်ႉယွင်ႈၸိုင်...
SHAN

ၽႂ်တေပဵၼ်ၵေႃႉႁူတ်းၾႆး ၵၢႆႇၶူဝ်ႁႂ်ႈတႆးၽွမ်ႉၵၼ်

ဝၼ်းတီႈ 23/11/2018 ၵၢင်ၼႂ် သိုၵ်းတႆး သွင်တပ်ႉသိုၵ်း ယိုဝ်းၵၼ် တီႈဝၢၼ်ႈၼႃးလေႃႉ ဢိူင်ႇၺွင်ႇ ထွၵ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ၊ ထိုင်တီႈ ပေႃႈမႄႈ ၵူၼ်းမိူင်း လႆႈလူႉလႆႈတၢႆ...

လွၵ်းပိူင်ႁုပ်ႈဢႃႇၼႃႇဝႆႉတီႈငဝ်ႈငုၼ်း (Centralization)

Centralization The process by which powers are concentrated in the central authority. In a centralized...

သိုၵ်းၶၢင် ၸတ်းၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ၸိူင်ႉႁိုဝ်

တပ်ႉသိုၵ်းၶၢင် KIA ၼႆ့ ၵူၼ်းၼုမ်ႇၶၢင် 100 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵၼ် ၶွတ်ႇၽွတ်ႈ တီႈ သၼ်လွႆတဝ်ႇ ၸႄႈဝဵင်း သႅၼ်ဝီ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ မိူဝ်ႈပီ...

တၢင်းပဵၼ်ႁူဝ်ႁဝ်ႈ လႄႈပဵၼ်ႁဝ်ႈၸွမ်းတူဝ်ၶိင်း

တၢင်းပဵၼ်ႁဝ်ႈမီးတီႈပွင်ႇဝႃႈႁိုဝ်? ဢမ်ႇမီးလွင်ႈတၢင်းသင်သေ ၽိဝ်ၼင်ၵႂ်ႈပွင်း ဢွၵ်ႇပဵၼ်ယုမ်ႇပဵၼ်ယွမ်ႇ ပဵၼ်တုမ်ႇပဵၼ်တွမ်ႇ မီးၼမ်ႉသႂ်သေးလဵၵ်ႉဢွၼ်ႇ၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၼိူဝ်ၽိဝ်ၼင်ၶူမ်းၶူမ်းၵၢႆးၵၢႆး ၶႂ်ႈတိူၼ်ႇၶႂ်ႈယၢႆးယူႇတႃႇသေႇ ယူႇယၢပ်ႇဝႆႉၼၼ်ႉ ႁွင်ႉဝႃႈတၢင်းပဵၼ်ႁဝ်ႈ (SCABIES) ၼႆယဝ်ႉ။ ၾၢင်ႁၢင်ႈတၢင်းပဵၼ်ႁူဝ်ႁဝ်ႈၸမ်း တၢင်းပဵၼ်ႁဝ်ႈၼႆႉ ပေႃးပဵၼ်ၸွမ်းၽိဝ်ၼင်ၼိူဝ်ႁူဝ်ၵူၼ်းႁဝ်းၸိုင် ႁွင်ႉဝႃႈႁူဝ်ႁဝ်ႈယဝ်ႉ။ ဢၼ်ၽိဝ်ၼင်...

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း