ၼႂ်းပီ 2024-2025 ၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ် ၵၢၼ်မိူင်းဢမ်ႇလီသေ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးတူၵ်း ၶၼ်ၶဝ်ႈပိူၵ်ႇၵေႃႈတူၵ်း ၶၼ်ၶဝ်ႈသၢၼ်ၶိုၼ်ႈသုင် ၵူၼ်းမိူင်းမၢင်တီႈၸမ်ဢိုပ်းၶဝ်ႈ ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေႃႉသူင်ႇၶၢႆၼွၵ်ႈမိူင်းၼမ်။ ၼႂ်းႁၢင်ပီ 2024 သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်ၶဝ်ႈသၢၼ်ဢွၵ်ႇၶၢႆၼွၵ်ႈမိူင်း 420,000 တၼ်ႊပၢႆ ဝၢႆးၼၼ်ႉ လွင်ႈတေႃႉသူင်ႇၶၢႆၶဝ်ႈသၢၼ် ယွမ်းလူင်းၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်း၊ ထိုင်မႃး ႁူဝ်ပီ 2025 လိူၼ်ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊၼႆႉ သူင်ႇၶၢႆၶဝ်ႈသၢၼ်...

တႄႇႁူဝ်လိူၼ်ၾႅပ်ႉပိဝ်ႊရီႊၼႆ့မႃး ၵႃႈၶၢတ်ႈႁိူၼ်း ၶၢတ်ႈႁၢၼ့် တီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ပုင်ႈသုင်ႁႅင်း  ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းယူႇၼႂ်းဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ပႃးၸဵမ်ၵူၼ်းပိုၼ့်တီႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇၵိၼ်းၸႂ်   ။ ၼၢင်းယိင်းၵူၼ်းမိူင်းဝဵင်းတူၼ်ႈတီးၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ-“ႁွင်ႈလဵၵ့်လဵၵ့်ဢွၼ်ႇၵူၺ်းၵေႃႈ ၵႃႈၶၢတ်ႈမၼ်း ပဵၼ်လိူၼ် 8 – 9 သႅၼ်ပျႃး။ ပေႃးပဵၼ်ပွၵ်ႉဢၼ်ၵူၼ်းၵိုၼ်းၼၼ်ႉၶႅၼ်းၵႃႈ။ ၼိုင်ႈလိူၼ် 20-30 သႅၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈမီး။ ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆ့ တီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီးၼႆ့ ၵူၼ်းဢၼ်ဢမ်ႇမီးႁိူၼ်းမီးယေး ၸွမ်းတၢင်း...

ဢိင်ၼိူဝ်မိူင်းထႆး တတ်းၾႆးၾႃႉလႄႈၼမ်ႉမၼ်းၸၢၵ်ႈ ဢၼ်ၸႅၵ်ႇၸၢႆႇပၼ်မိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ယူႇသဝ်းၸွမ်းလႅၼ်လိၼ်ထႆး မိူၼ်ၼင်ႇဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း မျႃႉဝတီႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ၼမ်ႉမၼ်းၸၢၵ်ႈႁႃသိုဝ်ႉယၢပ်ႇ ၵႃႈၶၼ်ပုင်ႈၶိုၼ်ႈသုင်ထိုင် မိုၼ်ႇပျႃးပၢႆ။  မိူင်းထႆးပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ တႃႇၽဵဝ်ႈလၢင်ႉ ပၢင်တေႃႇလွင်း လႄႈၵျႃးၽျႅၼ်ႉ ၸွမ်းလႅၼ်လိၼ်ၼႆသေ ၾႆးၾႃႉၼႂ်းမိူင်းထႆး ဢၼ်ၸႅၵ်ႇၶၢႆပၼ်မိူင်းမၢၼ်ႈ ၼၼ်ႉ ၵိုတ်းၵႂႃႇမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 5/2/2025။ ဝၢႆးၼၼ်ႉ ၼမ်ႉမၼ်းၸိူဝ်ႉၾႆး ၼမ်ႉမၼ်းၸၢၵ်ႈၵေႃႈၵိုတ်းၵၢၼ်သူင်ႇၶၢႆပႃးၵမ်းလဵဝ်။...

25 ဝၢၼ်ႈ ၼႂ်းထုင်ႉပူင်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ၸိူဝ်းၺႃးၽေးၼမ်ႉထူမ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်းၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၶဝ်ႈၼႃးလူႉၵွႆမူတ်းထိုင်တီႈၽၼ်းၶဝ်ႈတႃႇၽုၵ်ႇမႂ်ႇထႅင်ႈပေႃးဢမ်ႇမီး။  ၼမ်ႉထူမ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်းၽွင်းလိူၼ်ဢေႃႊၵတ်ႉသ် ပီ 2024 ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈလိၼ်သူၼ်ႁႆႈၼႃးထုင်ႉပူင်းလူႉသူမ်း လူႉၵွႆ 2 မိုၼ်ႇဢေႊၶိူဝ်ႊပၢႆ။တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇၸၢင်ႈလုမ်းလႃးလိၼ်ၼႃးၶိုၼ်းလႄႈ မႆႈၸႂ်တႃႇၽုၵ်ႇသွမ်ႈပီ 2025 ၼႆႉ။  ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းပိုၼ့်တီႈလူဝ်ႇတင်းၸွႆႈထႅမ် ၸိူဝ့်ၽၼ်းတႃႇတေၽုၵ်ႇၶိုၼ်းလႄႈ  တႅမ်ႈသူင်ႇလိၵ်ႈၸူး ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇၽုၵ်ႇသွမ်ႈၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးၸုမ်းလႂ်ပွင်ႇၶၢဝ်ႇၶိုၼ်း ဝႃႈၼႆ ။ ၸၢႆးၼုမ်ႇၵူၼ်းထုင်ႉပူင်းလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ...

လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶႄႇ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပၼ်ၶႂၢင်ႉၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆၼႂ်းၼႃႈလိၼ် ဝႃႉ လႄႈ ၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ၵုမ်းၵမ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၶိုၼ်းမိူၼ်ၵဝ်ႇယဝ်ႉ- ၼႆ UWSA ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 20/01/2025 ဝႆႉၼင်ႇၼႆ။ ဢိင်ၼိူဝ်ၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ လုမ်းတၢင်မိူင်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ပၵ်းဝႆႉၼႂ်းမိူင်ၶႄႇ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇမႃးၼၼ်ႉသေ  - သိုၵ်းဝႃႉ လၢတ်ႈဝႃႈ ပၼ်ၶႂၢင်ႉရူတ်ႉၵႃးတၢင်ႇၶူဝ်းၵုၼ်ႇ လတ်းၽၢၼ်ႇသဵၼ်ႈတၢင်း ႁူဝ်ပၢင်ႇလႄႈ ၵုၼ်လူင်ၶိုၼ်းလွတ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းလႅဝ်းယဝ်ႉ။ တီႈတႃႈၽွင်ႇၵေႃႈ...

Toyota ၶွမ်ႊပၼီႊရူတ်ႉၵႃး ဢၼ်ယႂ်ႇလိူဝ်ပိူၼ်ႈၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ တေလူင်းတိုၼ်းလၢင်း ၼႂ်း Interstellar Technologies (IST) ဢၼ်တေႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၼူၾႆးတင်းၼမ်တင်းလၢႆသေ တေတိူဝ်းၶႂၢၵ်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်းၵႂႃႇ တီႈၼႂ်းၶၵ်ႉတွၼ်ႈဢႃႇၵႃႇသ (ၸၵ်ႉၵျႃႉဝလႃႇ) ဝႃႈၼႆ။ လွင်ႈၼႆႉ ႁူဝ်ပဝ်ႈၶွမ်ႊပၼီႊ တူဝ်ႊယူဝ်ႊတိူဝ်ႊ Akio Toyoda ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇလၢတ်ႈၵႂႃႇ တီႈၼႂ်းပၢင်ပၢႆးၼႄ ပၢႆးၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ (CES) ဢၼ်ၸတ်းႁဵတ်းတီႈဝဵင်း...

ၸၢတ်ႈၸိုင်းယူႊရူပ်ႊ (EU) ပိၵ်ႉဢိုတ်းလွၵ်းၵၢတ်ႇၵႃႉၶၢႆသႅင် ဢၼ်ဢွၵ်ႇတီႈမိူင်းရတ်ႉသျႃးၼၼ်ႉလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉၵၢၼ်ငၢၼ်းႁဵတ်းဢွၵ်ႇသႅင် ဢၢၼ်ႉဝုပ်ႉ (အန့်ဝပ်စိန်လုပ်ငန်း) ႁၢဝ်ႈႁႅင်း - သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ Reuters ဢွၵ်ႇဝႆႉၼင်ႇၼႆ။ ပိူင်လူင် ဢၼ်တုမ်ႉတိူဝ်ႉႁႅင်းတႄႉ ပဵၼ်တီႈၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆသႅင် တီႈပႄႊၵျီႊယႅမ်ႊလႄႈ ဝဵင်းဢၢၼ်ႉဝုပ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။ ၵွၼ်ႇၼႃႈ ပႆႇမီးလွင်ႈပိၵ်ႉဢိုတ်းၼၼ်ႉ ၼႂ်းသႅင် 10 လုၵ်ႈ ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၼႆႉ တႃႇ 8...

တႄႇႁူဝ်လိူၼ် တီႊသႅမ်ႊပိူဝ်ႊၼႆႉမႃး ၸဝ်ႈသူၼ်တီႈထုင်ႉၸၢမ်ၵႃး ၸႄႈဝဵင်းယွင်ႁူၺ်ႈ ၸိုင်ႈတႆး ပွတ်းၸၢၼ်း ၽုၵ်ႇမၢၵ်ႇၶိူဝ်သူမ်ႈဢမ်ႇပဵၼ်ၵၢၼ်လႄႈ လႆႈဢွၼ်ၵၼ်လႅၵ်ႈလၢႆႈ ၽုၵ်ႇသွမ်ႈတၢင်ႇပိူင်၊ သမ်ႉၺႃးပျီႇတူႉၸိတ်ႉပဢူဝ်း ၵဵပ်းၶွၼ်ႇႁႅင်း ႁဵတ်းႁႂ်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ။   ဢိင်ၼိူဝ်လွင်ႈ ၵၢၼ်မိူင်းၵၢၼ်သိုၵ်းဢမ်ႇယဵၼ်ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ၼမ်ႉသမ်ႉထူမ်ႈပႃးထႅင်ႈလႄႈ ၸဝ်ႈသူၼ် ၵူၼ်းမိူင်းဝဵင်းၸၢမ်ၵႃးလႆႈလႅၵ်ႈလၢႆႈၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ  ယႃႈၾိၼ်ႇ။   ပျီႇတူ့ၸိတ့်ပဢူဝ်းသမ်ႉၸွမ်းၵဵပ်းၶွၼ်ႇ သူၼ်ယႃႈ ၼိုင်ႈဢေႊၶိူဝ်ႊ 3 သႅၼ်ပျႃး ၊...

ပီၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းၼွင်ႁၢႆးယႃႈ ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇလၢႆလၢႆလွင်ႈ၊ ၽွင်းတေၵဵပ်းမၢၵ်ႇၶဝ်ႈတဝ်ႈၼမ်ႉသမ်ႉ ထူပ်း ၽေးၼမ်ႉထူမ်ႈ၊ ယၢမ်းလဵဝ်သမ်ႉ ထိုင်ၶၢဝ်းၵဵပ်းမၢၵ်ႇၶဝ်ႈတဝ်ႈၼမ်ႉထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈယဝ်ႉၵေႃႈ မွၵ်ႇမၢၵ်ႇဢမ်ႇလိူင်ႇမၢၵ်ႈပူင်းလီလႄႈ ၸဝ်ႈသူၼ်ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇလိူဝ်ႁႅင်း။ ၼၢင်းယိင်းၸဝ်ႈသူၼ် ၵေႃႉၼိုင်ႈ ၵူၼ်းၼႂ်းၼွင်ႁၢႆးယႃႈ လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်း ၽုၵ်ႇမၢၵ်ႇၽိတ်ႉလူင် လိၼ်လီ မၢၵ်ႇၶႅမ်ႉလႄႈ လႆႈၼမ်ႉတွၼ်းမၼ်း ဢမ်ႇယွမ်း (50) သႅၼ်ပျႃး။ ယၢမ်းလဵဝ်သမ်ႉ ၽုၵ်ႇၵေႃႈတူၼ်ႈမၼ်း ဢမ်ႇမၢၵ်ႈသုင်၊...

ၾင်ႇမိူင်းၶႄႇ ႁပ်ႉသိုဝ်ႉဢွႆႈ - ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇ တၢင်းၾင်ႇမိူင်းတႆး - မိူင်းမၢၼ်ႈယဝ်ႉ ၶူဝ်းၵုၼ်ႇဢၼ်လုၵ်ႉတၢင်း မိူင်းၶႄႇ တေႃႉၶဝ်ႈမႃးတၢင်းမိူင်းတႆးတႄႉ တိုၵ်ႉထုၵ်ႇပိၵ်ႉဢိုတ်းဝႆႉယူႇ ပႆႇပၼ်ၶဝ်ႈ ဝႃႈၼႆ။ ယၢမ်းလဵဝ် ၸွမ်းၵဵတ်ႉ/ လၢၼ်ႇလႅၼ်လိၼ်တႆး - ၶႄႇ မိူၼ်ၼင်ႇ - ပၢင်ႇသၢႆး၊ သၢမ်ၸဵင်ႇၶမ်း (ၵျိၼ်ႊသၢၼ်ႊၵျေႃႉ) ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႊလႄႈ တီႈဝဵင်းၼမ်ႉၽႃႈ...

ပူၼ်ႉမႃး ဝၼ်းတီႈ 16/12/2024 ၼႆႉ ႁူင်းၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇၵႃး Proton မိူင်းမလေးသျႃး ဢဝ်ဢွၵ်ႇပၢႆးၼႄ ၵႃးၾႆးၾႃႉ ဢၼ်ယူႇတီႈႁူင်းၵၢၼ်ၶဝ် ႁဵတ်းဢွၵ်ႇမႃး ပဵၼ်ပွၵ်ႈၵမ်းႁႅၵ်ႈ။ မိူင်းမလေးသျႃးၼႆႉ ယိူင်းဢၢၼ်းဝႆႉ ၼင်ႇႁိုဝ် လွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းၵႃးၾႆးၾႃႉ EV တင်း hybrid EV တေၼမ်ၶိုၼ်ႈလႄႈ တေႁဵတ်းဢွၵ်ႇလႆႈၶိူင်ႈၶူဝ်း ဢၼ်ၵဵဝ်ႇၵၼ်တင်း EV ဢၼ်ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ...

သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပႂ်ႉၵဵပ်းၶွၼ်ႇၸဝ်ႈသူၼ်ဢွႆႈ ၸွမ်းၵဵတ်ႉ/ လၢၼ်ႇ ၼမ်ႁႅင်း တၢင်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇဝဵင်းတၢင်ႉယၢၼ်း ၼိုင်ႈတီႈလႂ် လႆႈပၼ်ဢမ်ႇယွမ်း 3 မိုၼ်ႇပျႃး။   ယၢမ်းလဵဝ် ၸဝ်ႈသူၼ်ဢွႆႈ တီႈဝဵင်းတၢင်ႉယၢၼ်း ၸႄႈတွၼ်ႈလႃႈသဵဝ်ႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ဢွၼ်ၵၼ် ထူပ်းလွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတႃႇတေႃႉတၢင်ႇၶၢႆဢွႆႈ ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်း ပႂ်ႉၵဵပ်းၶွၼ်ႇယွၼ်းငိုၼ်း ၸွမ်းၵဵတ်ႉ/ လၢၼ်ႇ ဝႃႈၼႆ။ ၸဝ်ႈသူၼ်ဢွႆႈ...

ပီၼႆႉ ၸဝ်ႈသူၼ်ၽၵ်း တီႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင် ဢမ်ႇပဵၼ်ၵၢၼ် ယွၼ်ႉၾိင်ႈၾႃႉဢမ်ႇပေႃးလီ ၾူၼ်လိူင်ႇလိူဝ် ၵူႈပီ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၽၵ်းၶဵဝ် ဢမ်ႇဢွၵ်ႇလီ ဝႃႈၼႆ။ ယၢမ်းလဵဝ် ပဵၼ်ၶၢဝ်းၸဝ်ႈသူၼ်ၶဝ် ၼႂ်းဝဵင်းမိူင်းၵိုင် ၸႄႈတွၼ်ႈလွႆလႅမ် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း လူဝ်ႇတေႃႉ ဢဝ်ၽၵ်း ၶဵဝ် ၼႂ်းသူၼ်ၼႂ်းႁိူၵ်ႈ သူင်ႇၶၢႆၸွမ်းၵၢတ်ႇၸွမ်းသႃးလႄႈ ပီၼႆႉ ယွၼ်ႉၾူၼ်လိူင်ႇၼမ်သေ ၽၵ်းၶဵဝ်ဢမ်ႇဢွၵ်ႇလီ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸဝ်ႈသူၼ်ၽၵ်း...

ပီၼႆႉ ၶၼ်ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇလီၶိုၼ်ႈမႃးယဝ်ႉသေတႃႉ ၸဝ်ႈသူၼ်ၶဝ် တိုၵ်ႉထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇယူႇ ယွၼ်ႉလႆႈလူင်းတိုၼ်းလၢင်းၼမ်လႄႈ ဢမ်ႇပေႃးလႆႈၼမ်ႉမႅတ်ႈ/ ၼမ်ႉတွၼ်းၼမ် ဝႃႈၼႆ။ ယၢမ်းလဵဝ် ၼႂ်းမိူင်းတႆး လၢႆၸႄႈဝဵင်း ပဵၼ်ၶၢဝ်းၸဝ်ႈသူၼ်ၶဝ် ဢဝ်ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇၼႂ်းသူၼ်ၼႂ်းႁႆႈ တေႃႉသူင်ႇၶၢႆလႄႈ ပီၼႆႉ ၶၼ်ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇ လႆႈၶၢႆၵႃႈလိူဝ်ပီၵၢႆသေတႃႉ ယွၼ်ႉလႆႈလူင်းတိုၼ်းလၢင်းၼမ်လႄႈ ပုၼ်ႈတႃႇၸဝ်ႈသူၼ်ၶဝ်တႄႉ ပႆႇလႆႈ ၼမ်ႉမႅတ်ႈ/ ၼမ်ႉတွၼ်းသင် ၼႆယဝ်ႉ။ ၸၢႆးသၢင်ႇသၢမ် ၸဝ်ႈသူၼ်ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းလွႆလႅမ်...

Li Jieping ၽူႈလူင့်လႅၼ်ႇ ၾၢႆႇပၢႆးတူၼ်ႈၸႂ်မိူင်းၶႄႇ ဢွၼ်ႁူဝ်ၸုမ်း (International Potato Center - CIP) ဝဵင်းပေႊၵျိၼ်ႊ ၶူၼ့်ၶႂႃႉၶူင်သၢင်ႈ ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ မၼ်းဢႃႇလူး ဢၼ်တေၶဵင်ႇတႃႉ ၾိင်ႈၾႃႉရႃႇသီႇ ႁႅင်းလူမ်းမႆႈသုင် ၊ သႅၼ်းတေဢမ်ႇၸဵဝ်းၼဝ်ႈ ဝႃႈၼႆ။ မၼ်းဢႃႇလူးဢၼ်ၶူင်သၢင်ႈမႃးၵမ်းၼႆႉ တေပဵၼ်လၢႆးၵႄႈလိတ်ႈလွင်ႈ ၽၵ်းယိူဝ်ႈၼၢင်းၶဵဝ်ႁႅင်ႈႁဵဝ်ႇၼဝ်ႈ/...