ႁူဝ်ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းၼႂ်းၵျွၵ်ႉမႄးမီး သီႇႁဵင်ပၢႆ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆးသမ်ႉၵမ်ႉၸွႆႈတႃႇႁူဝ်ၵူၼ်းႁဵင်ပၢႆ

327

လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆး ၸတ်းပၢင်သပ်းၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၸွႆႈထႅမ်ၶဝ်ႈၼမ်ႉတၢင်းၵိၼ် ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း တီႈၵျွၵ်ႉမႄး၊ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းဝႃႈ  ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸွႆႈထႅမ်ဢမ်ႇၵုမ်ႇထူၼ်ႈ ဝႃႈၼႆ။

ဢူးၸူဝ်းၺုၼ်ႉလုၼ်ႇ ႁူပ်ႉထူပ်း ၸုမ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ သပ်ၸႅင်ႈလွင်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆး

ဝၼ်းတီႈ 19/10/2020 ယၢမ်းဝၢႆးဝၼ်း 1 မူင်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆး ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်သပ်းၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇ တီႈလုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၸႄႈမိူင်းတႆး ၸႄႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ။ သပ်းၸႅင်ႈလွင်ႈ  တူင်ႉၼိုင်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆး  ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 4 ပီ ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉသပ်းၸႅင်ႈပႃးလွင်ႈ   ၸွႆႈထႅမ်ၵူၼ်းပၢႆႈၽေး သိုၵ်းတီႈၵျွၵ်ႉမႄး ။

ဢူးၸူဝ်းၺုၼ်ႉလုၼ်ႇ ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇ ၾၢႆႇၽွင်းလူင်ၾၢၼ်ႇတႃႇငိုၼ်းတွင်း ၸႄႈမိူင်းတႆး လၢတ်ႈတီႈပၢင်သပ်းၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇဝႃႈ – “ တီႈၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း တီႈၵျွၵ်ႉမႄး ပွၵ်ႈထီႉၼိုင်ႈၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈၵမ်ႉၸွႆႈပၼ် တႃႇမုင်ႉႁေႃႁိူၼ်း 500 လင် ႁူဝ်ၵူၼ်း 1,700 ပၢႆ။  ႁဝ်းၶႃႈလႆႈၸွႆႈပၼ် တႃႇၶၢဝ်းတၢင်း 7 ဝၼ်းလႂ် ၼိုင်ႈပွၵ်ႈ။ ဢမ်ႇၸၢင်ႈပၼ်ဝႆႉတႃႇ ၼိုင်ႈလိူၼ်။  ၸိူဝ်း ပွၵ်ႈမိူဝ်းဝၢၼ်ႈၽႂ်မၼ်းၶိုၼ်း ၵေႃႈမီးလႄႈ ႁဝ်းၶႃႈ  ၵဵပ်းသဵၼ်ႈ မၢႆမၼ်းယၢပ်ႇၼႃႇ။  ” – ဝႃႈၼႆ။

ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူင်းတႆး လႆႈၵႂႃႇၸွႆႈထႅမ် ပၼ်ၼၼ်ႉသမ်ႉပဵၼ်ၶဝ်ႈသၢၼ်၊ ၼမ်ႉမၼ်း၊ ထူဝ်ႇလိူင်၊ ပႃဢႅပ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ။  ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇလူင်းသူင်ႇထိုင်မိုဝ်းၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသေ သူင်ႇဝႆႉပၼ်တီႈဢိူင်ႇၼွင်ပိင်ၵူၺ်း။ တူဝ်တႅၼ်းၵူၼ်းပၢႆႈၽေးလႆႈမႃးႁပ်ႉသေၶိုၼ်းဢဝ်ၵႂႃႇၸႅၵ်ႇပၼ်ၵူၼ်းတီႈဝၢၼ်ႈ။

ၼၢင်းၸၢမ်လႅင်း ၽူႈပွင်ၵၢၼ်ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ယိပ်းသဵၼ်ႈမၢႆၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း တီႈဝတ်ႉပုင်ႇဝူဝ်း လၢတ်ႈဝႃႈ – “ တၢင်းပုင်ႇဝူဝ်းၼႆႉတႄႉ လႆႈႁပ်ႉယူႇၽွင်ႈဢေႃႈ။ ၶဝ်ပၼ်မႃး တႃႇၵူႈဢိူင်ႇယူႇ  ။ ၶူဝ်းၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈၵႂႃႇႁပ်ႉဢဝ်တီႈၼွင်ပိင် မႃးၶႃႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ  ႁႂ်ႈၵုမ်ႇၵၼ်ႁႃႉၼႆတႄႉဢမ်ႇၵုမ်ႇ ၊ ဢမ်ႇပေႃးၶႃႈ ။ ၼိုင်ႈဢိူင်ႇ ပေႃးၸႅၵ်ႇၽႄပၼ်ၵၼ်ၸိုင် တေလႆႈၵေႃႉဢိတ်းၵူၺ်းၶႃႈ ဢေႃႈ” – ဝႃႈၼႆ။

 လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵမ်ႉထႅမ်ၶူဝ်းၵိၼ်ၶူဝ်းၸႂ်ႉပၼ်ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသမ်ႉ ပဵၼ်ဝၼ်းတီႈ 18 ။ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းတၢင်ႇဝၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းမႃးသွၼ်ႈတီႈဝတ်ႉၵျွင်းပုင်ႇဝူဝ်းသမ်ႈ ဢွၼ်ၵၼ်ပွၵ်ႈမိူဝ်းၶိုၼ်းဝၢၼ်ႈၽႂ်မၼ်းၸဵမ်မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 16-17 ယဝ်ႉ- ဝႃႈၼႆ ။    

“ယူႇတီႈၶႃႈႁဝ်းၼပ်ႉတူၺ်းတႄႉ ၼိုင်ႈဢိူင်ႇလႂ် လႆႈၼမ်ႉမၼ်း 15 ၽႃႇ၊ ပႃဢႅပ်ႇတႄႉ ၵႃႈႁိုဝ်ဢမ်ႇတၼ်းႁူႉ၊ ထူဝ်ႇလိူင် 4-5 ထူင်၊ ၶဝ်ႈသၢၼ် မွၵ်ႈ 60 ပွတ်းၼႆႉၶႃႈ။ မိူဝ်ႈၶဝ်သူင်ႇမႃးထိုင်ၼၼ်ႉၵူၼ်းပၢႆႈၽေးပေႃးဢွၼ်ၵၼ် ပွၵ်ႈႁိူၼ်းၶိုၼ်းမူတ်းယဝ်ႉ။   ယူႇတီႈၽူႈၵွၼ်းဢိူင်ႇလႂ် ဢိူင်ႇၼၼ်ႉ လႆႈဢဝ်မိူဝ်းၸႅၵ်ႇပၼ်တီႈဝၢၼ်ႈၶႃႈဢေႃႈ ” – ၼၢင်းၸၢမ်လႅင်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းဢၼ်မႃးမီးတီႈ ဝတ်ႉႁၢႆးၵုၺ် ပဵၼ်ၵူၼ်း ဝၢၼ်ႈၶၢင်ႈၶၢႆး ႁူဝ်ၵူၼ်း 125 ၵေႃႉ ၊ တီႈဝတ်ႉပုင်ႇဝူဝ်းမီး 718 ၵေႃႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပုင်ႇဝူဝ်း၊ ဝတ်ႉလွႆတေး(တွင်ႇထဵၵ်ႈ) 646 ၵေႃႉ ပဵၼ်ၵူၼ်း ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉမၢၵ်ႇႁိၼ် တင်း ဝၢၼ်ႈၶၢင်ႈၶၢႆး၊ တီႈၵျွင်းၶၢင်ႈၶၢႆးသမ်ႉမီး 74 ၵေႃႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၶၢင်ႈၶၢႆး၊ တီႈဝတ်ႉၼွင်သိမ်ႇမီး 452 ၵေႃႉ ပဵၼ်ၵူၼ်း ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉၶႅမ်၊ ၼႃးဢေႃႈ၊ ၼွင်သိမ်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈၼႃးၽိုင်ႈ။

Photo by SWAN ; ႁၢင်ႈ မိူဝ်ႈၸုမ်းၵပ်းသၢၼ်လွင်ႈၼၢင်းယိင်းတႆး လူင်းၸွႆႈထႅမ်ၵူၼ်းပၢႆႈၽေး ၼၢင်းယိင်းလႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ တီႈပုင်ႇဝူဝ်း၊ ႁၢႆးၵုၺ်လႄႈၵွင်းလၢင်း

တီႈၵျွင်းၵုၼ်ႁႅၼ်မီး 397 ၵေႃႉသမ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉမၢၵ်ႇႁိၼ်၊ ဝၢၼ်ႈၵုၼ်ႁႅၼ်၊ ဝၢၼ်ႈပဵင်းထွၼ်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈႁၢင်ၼွင်၊ ဝၢၼ်ႈတေႃလိူဝ်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈၵုင်းၺွင်ႇ။ တီႈဝတ်ႉၼႃးသွင်းသမ်ႉမီး 170 ၵေႃႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႃးသွင်း၊ ဝတ်ႉႁူဝ်ၼမ်ႉသမ်ႉမီး 386 ၵေႃႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁူဝ် ၼမ်ႉ။ ဝတ်ႉၵွင်းၶၢမ် 400 ၵေႃႉ၊ ဝတ်ႉၵွင်းလၢင်း 286 ၵေႃႉ၊ ဝတ်ႉၼွင်ၵႂၢင် 95 ၵေႃႉ၊ ဝတ်ႉၵွင်းမူးၶၢၼ် 250 ၵေႃႉ၊ ဝတ်ႉ ဢုမ်ႇႁိတ်း 430 ၵေႃႉ  ။ တီႈဝတ်ႉၼႃးမၢၵ်ႇၶေႃ 100 ၵေႃႉ ၼၼ်ႉသမ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈတႃႈ လူင်သွၼ်ႈယူႇသဝ်း။ ပၢင်တိုၵ်းၼႂ်းၵႄႈသိုၵ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈလႄႈသိုၵ်း RCSS/SSA ပွၵ်ႈၼႆႉ ႁူဝ်ၵူၼ်းၵျွၵ်ႉမႄးဢၼ်ပၢႆႈၽေးသိုၵ်း မီး 4,529 ၵေႃႉ ယူႇတီႈ ၵဝ်ႉငဝ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း ၸိုင်ႈတႆး SHRF ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇဝႆႉ ၼင်ႇၼႆ။

ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ