ၵူၼ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ ၸဵမ်မိုၼ်ႉသိုၼ်းၵွၼ်ႇ ၶၢႆႉၸူးလိၼ်တီႈၸမ်ႉၼမ်ႉတီႈလီမႃး ပၢၼ်သိုပ်ႇပၢၼ်ၼႆ ၵႆႉႁၼ်ၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈ လၢႆၸဝ်ႈ တႅမ်ႈမၢႆဝႆႉၼင်ႇၼႆ ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢၼ်ၶၢႆႉပၢႆႈလူၺ်ႈတင်းတဵမ်ဢူၵ်းတဵမ်ၸႂ်ၼၼ်ႉ ၸွင်ႇတေမီးတႄႉယူႇႁိုဝ်ၼႆ ပဵၼ်ၵႂၢမ်းထၢမ်ဝႆႉဢၼ်ၼိုင်ႈ ။ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ ၵမ်ႈၼမ် ပၢႆႈယွၼ်ႉ ၸုမ်းၸိူဝ်းႁိမ်ၸိင်းဢႃႇၼႃႇၶဝ် ၽၼ်းယိုဝ်းတိုၵ်းတေႃးၵၼ် ။ ဢၼ်ပၢႆႈယွၼ်ႉၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉ ဢမ်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈ ၼႆႉမီးၵမ်ႈဢႄႇၵူၺ်း ။

ပၢႆႈလူၺ်ႈလွင်ႈတၢင်း ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်သေတႃႉ ပေႃးၶဝ်ႈၸိုဝ်ႈဝႃႈပၢႆႈၼႆ တိုၼ်းလႆႈတုၵ်ႉ လႆႈယၢပ်ႇၸႂ် ။ မိူၼ်ၼၼ်ၼင်ႇၵဝ်ႇ ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းပၢႆႈသွၼ်ႈဝႆႉတီႈၵွင်းမုင်ႈမိူင်း ၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈလၢင်းၶိူဝ်း မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ဢၼ်တိတ်းၸပ်းဝၢၼ်ႈရၵ်ႉထႆး ၸႄႈတွၼ်ႈမႄႈႁွင်ႈသွၼ်ၸိုင်ႈထႆးၼႆႉၵေႃႈ ထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ် တိုၵ်ႉလႆႈသူႈၸၢတ်ႈပၢၼ်ယူႇမိူၼ်ၵၼ် ။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈတိုၵ်ႉမွင်းႁႂ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းတႆးၸဵဝ်းၵတ်းယဵၼ် ၸဵဝ်းလွတ်ႈၶဵၼ်ယူႇ မုင်ႈမွင်းႁႂ်ႈမီးဢၼႃႇၵၢတ်ႈလီလီယူႇ ။

ၵွင်းမုင်ႈမိူင်းၼႆႉ မိူဝ်ႈတႄႇမၼ်း ၵူၼ်းၸိူဝ်းယၢမ်ႈထူပ်းယၢမ်ႈၽႅဝ် ႁွင်ႉၵၼ်ဝႃႈ လွႆတွင်ႇမျွၵ်ႈ။ ဝၢႆးသေ တပ်ႉသိုၵ်းၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး၊ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ၽႄမႃးပၵ်းပၢင်သဝ်းတီႈၼႆႈယဝ်ႉ ၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ် ႁိၵ်ႈႁွင်ႉဝႃႈ ၵွင်းမုင်ႈမိူင်းၼႆမႃး ၽွင်းပီ 2007 ။
ၽွင်းၼၼ်ႉ လင်ၶႃးႁိူၼ်း မီး မွၵ်ႈ 10 လင် ၊ မီးလုၵ်ႈလၢင်းၼၢင်းမေးၵေႃႉသိုၵ်းၵေႃႉႁၢၼ်ၶဝ် မႃးပၵ်းယူႇသဝ်းၸွမ်းၵူၺ်း ။

ဝၢႆးၼၼ်ႉ ၸင်ႇမီး ၵူၼ်းမိူင်းလၢႆတီႈလၢႆတၢင်း ၸိူဝ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းလႄႈသင် ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉယၢပ်ႇၽိုတ်ႇလႄႈသင်ၸိူဝ်းၼႆႉသေ ဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈသွၼ်ႈယူႇတီႈၼႆႈ ၼမ်မႃး ။ တေႃႇထိုင်ပေႃး တင်ႈပဵၼ်မူႇဝၢၼ်ႈမႃးလႆႈ ။

ၽွင်းမိူဝ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းတႆး မႃးၶွၼ်ႈယူႇတီႈၵွင်းမုင်ႈမိူင်းၼမ်မႃးယဝ်ႉၼၼ်ႉ ယူႇတီႈတပ်ႉသိုၵ်း RCSS/SSA ႁူမ်ႈသင်ႇၶၸဝ်ႈလႄႈၵူၼ်းမိူင်းသေ ၶိုင်ပွင်ႁႂ်ႈလႆႈလွင်ႈၵမ်ႉၸွႆႈပၼ်တႃႇၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းပၢႆႈသွၼ်ႈ ယူႇသဝ်းတီႈၵွင်းမုင်ႈမိူင်း ။ သင်ၶတႆး ၸိူဝ်းယူႇၼႂ်းၵဵင်းမႂ်ႇလႄႈ ၸိူဝ်းယူႇသဝ်း ၼႂ်းမႄႈႁွင်ႈသွၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁႃလၢႆးၵမ်ႉၸွႆႈမႃး ။

ၽွင်းၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူးလူင် ဢၼ်ၼင်ႈတီႈဝတ်ႉပႃႇပဝ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းမႂ်ႇလႄႈ ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူးလူင် ဢၼ်ၼင်ႈဝတ်ႉၵျွင်းၵၢင် မိူင်းမႄႈႁွင်ႈသွၼ် ယၢမ်ႈယိုၼ်းမိုဝ်းႁူမ်ႈၸွႆႈ ။ ၽွင်းပီ 2008 ၼၼ်ႉ လင်ႁိူၼ်းမီး18 လင် ၊ မိူဝ်ႈၼၼ်ႉ မုင်ႉႁေႃႁိူၼ်းလႂ် မုင်ႉႁေႃႁိူၼ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ႁပ်ႉၸွႆထႅမ် မူႇပီႈၸုမ်းၼွင်ႉ ၸိူဝ်းသိုပ်ႇပၢႆႈမႃးယူႇႁူမ်ႈၸွမ်းထႅင်ႈလႄႈ ၸင်ႇပဵၼ်မူႇပဵၼ်ၵေႃမႃး ။

ၽွင်းပီ 2008 – 2009 ၸိူဝ်းၼႆႉတႄႉ ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းလုၵ်ႉ ပွတ်းတၢင်း ၵိူၼ်ႇတူလူင် မွၵ်ႇမႆႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ မႃးယူႇႁူမ်ႈၸွမ်း ။
ၸဵမ်မိူဝ်ႈပၢၼ် တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး SSA ႁိူင်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸွမ်းဢွင်ႈတီႈၸိူဝ်းၼႆႉ ယၢမ်ႈမီးတပ်ႉၸုမ်းၽူႈႁူမ်ႈၽၢၵ်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇ တပ်ႉၵဝ်ႈၵၢင်ႉ တပ်ႉသိုၵ်းၸိူဝ်းၸၢတ်ႈ ဝႃႉ WNA ပၵ်းသဝ်းဝႆႉ ။
1964 ၽွင်းၸဝ်ႈမႄႈၼၢင်းႁိူၼ်းၶမ်း ၵေႃႇတင်ႈတပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈ တႆး SSA ၼၼ်ႉ ၽူႈႁူမ်ႈၽၢၵ်ႈ မီးတပ်ႉၵူဝ်းၵၢင်ႉ ဢၼ်ၸဝ်ႈလႅတ်ႇ ၸဝ်ႈၼၢင်းၶႃၶူၼ်ၶဝ် ပီႈၼွင်ႉဢွၼ်ႁူဝ် ဝၢႆးၼၼ်ႉ မီးတပ်ႉဝႃႉ ၸုမ်းၸဝ်ႈမႁႃ သၢင်း ၶိူဝ်းၸဝ်ႈ ၾႃႉဝဵင်းငိုၼ်း မႃးႁူမ်ႈ။ ဝၢႆးမႃးပဵၼ် တပ်ႉသိုၵ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ဝႃႉ WNA။ ၼႂ်းပီ 2017 ဢိင်ၼိူဝ် လွင်ႈမိပ်ႇဢီးယၢင်ႈ ၸူးသဵၼ်ႈတၢင်း ၵိုတ်းတိုၵ်းတူဝ်ႈမိူင်းသေWNA ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸွမ်း တပ်ႉသိုၵ်းဝႃႉ UWSA ငဝ်ႈ ငုၼ်းပၢင်သၢင်းၵႂႃႇ – လႆႈႁူႉၼင်ႇၼႆ။

ဝႃႈၼၼ်သေတႃႉၵေႃႈ ထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ် တပ်ႉသိုၵ်း WNA တိုၵ်ႉမီးယူႇ ၵွင်းမုင်ႈမိူင်းမိူၼ်ၵဝ်ႇ ၊ လၢတ်ႈလႆႈဝႃႈ ၵွင်းမုင်ႈမိူင်းၼႆႉ မီးတပ်ႉသိုၵ်း WNA လႄႈ RCSS ႁူမ်ႈၵၼ် ၵုမ်းဝႆႉသေ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးလႄႈ လၢႆၸၢဝ်းၶိူဝ်းၵေႃႈ မႃးပိုင်ႈႁူမ်ႈပိုင်ႈၽူၺ်းဝႆႉၼႆ ပေႃးထဝ်ႈၸၢႆး ၽူႈႁူမ်ႈၵေႃႇတင်ႈ ဝၢၼ်ႈ ၵွင်းမုင်ႈမိူင်းလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

ၽွင်းပီ 2018 ၼႆႉ ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင် ဢွင်ႇမျႃႉ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸၼ်ႉ ၽူႈၼမ်းသိုၵ်း RCSS/SSA တီႈငဝ်ႈၸိုင်ႈလွႆတႆးလႅင်း ၊ ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင်ဝၼ်းလီ ၸင်ႇၶိုၼ်ႈမႃးၵုမ်း ၵွင်းမုင်ႈမိူင်း တေႃႇထိုင် မိူဝ်ႈလဵဝ် ၼႆ – ပေႃႈထဝ်ႈၸၢႆး ၽူႈႁူမ်ႈၵေႃႇတင်ႈ ဝၢၼ်ႈၵွင်းမုင်ႈမိူင်း လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းပၢႆႈသွၼ်ႈယူႇၸွမ်းဢွင်ႈတီႈၸိူဝ်းၼႆႉ လိူဝ်သေလႆႈလွင်ႈၵမ်ႉၸွႆႈတီႈငဝ်ႈၸိုင်ႈလွႆတႆးလႅင်းယဝ်ႉ ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၶတ်းၸႂ်ႁႂ်ႈပေႃးမီးလွင်ႈၵမ်ႉၵႅမ်တႃႇမုင်ႉႁေႃႁိူၼ်း တႃႇလုၵ်ႈလၢင်းပေႃးတေၸၢင်ႈသိုပ်ႇႁဵၼ်းႁူႉ တၢင်ႇဝၢၼ်ႈတၢင်ႇဝဵင်းလႆႈထႅင်ႈၼၼ်ႉ ၸင်ႇႁဵတ်းသူၼ်ႁဵတ်းႁႆႈ ၽုၵ်ႇထူဝ်ႇလိၼ် ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁႂ်ႈငိုၼ်းၶဝ်ႈထႅင်ႈၾၢႆႇၼိုင်ႈ ။

ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈတီႈပၢင်ႇပဵင်းလႄႈ ႁႂ်ႈပေႃးၽုၵ်ႇငၢႆႈလူမ်ၸႂ်မိူၼ်ၼင်ႇ သူၼ်ႁႆႈၼႃးဢၼ်ယၢမ်ႈၽုၵ်ႇယၢမ်ႈၾၢင်မႃးတီႈဝၢၼ်ႈၵိူတ်ႇမိူင်းၼွၼ်းတႄႉ ဢမ်ႇပဵၼ်လႆႈၼႆ ၼၢင်းယိင်းၵူၼ်းပၢႆႈၽေးၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈ ၼင်ႇၼႆ ။

ၼင်ႇႁိုဝ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵူၼ်းလူင် ပေႃးတေမီးသုၼ်ႇလီၼၼ်ႉ မိူဝ်ႈ 2008-2009 ၼၼ်ႉတႄႉ မီးၸုမ်းတူင်ႇၵူၼ်းမႃးၵမ်ႉထႅမ်ယူႇ ၊ ဝၢႆးမႃး ၵၢၼ်ၵမ်ႉၸွႆႈဢမ်ႇမီးယဝ်ႉလႄႈ ၵႃႈလႆႈပိုင်ႈငဝ်ႈၸိုင်ႈလွႆတႆးလႅင်းၵူၺ်း ၼႆ ပေႃႈထဝ်ႈၸၢႆး ၽူႈႁူမ်ႈၵေႃႈတင်ႈဝၢၼ်ႈၵွင်းမုင်ႈမိူင်းလၢတ်ႈၼႄဝႆႉၼင်ႇၼႆ –

ၽွင်းမိူဝ်ႈ 2008-2009 ၼၼ်ႉတႄႉ မီးၸုမ်းပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ဢၼ်ၼၢင်းမူၺ်ငိုၼ်း ဢၼ်ပဵၼ်ဢိင်းၵလဵတ်ႈၼၼ်ႉ မႃးၸွႆႈထႅမ်ယူႇ ။လၢတ်ႈလႆႈဝႃႈ ဢဝ်ငိုၼ်း NGO သေမႃးၸွႆႈယူႇ ။ ဝၢႆးမႃး မွၵ်ႈ ပီ 2017 ၼႆႉ ၵိုတ်းၵႂႃႇပႅတ်ႈ ။ ၵွပ်ႈဢမ်ႇမီးလွင်ႈၵမ်ႉၸွႆႈလႄႈ လွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတႄႉ ၼမ်ယူႇ။လႆႈၸႂ်ယႂ်ႇ တီႈၸုမ်းၵူၺ်းၼၼ်ႉၼႃႇ ။

ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 10 ပီပၢႆ ႁိမ်း 20 ပီ ၵွင်းမုင်ႈမိူင်းၼႆႉ ယင်းတိုၵ်ႉပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈ ဢၼ်ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးၼႂ်းမိူင်းတႆး မႃးသွၼ်ႈယူႇဝႆႉ ။ မၢင်ၸိူဝ်းၵေႃႈ ဢၢၼ်းၶဝ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၼႂ်းမိူင်းထႆးသေတႃႉ ၶွင်ႈၶမ်လွင်ႈဝတ်းလွင်ႈဝႂ်လႄႈ ဢွၼ်ၵၼ်ၵိုတ်းၶင်ႉဝႆႉၵွင်းမုင်ႈမိူင်းၵေႃႈမီး ဝႃႈၼႆ။

ၽွင်း ပၢင်တိုၵ်းယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ပဵၼ်ႁႅင်းၼႆႉၵေႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းတႆး လၢႆဝဵင်း ၽူင်ႉပၢႆႈမႃးသွၼ်ႈတၢင်းၵွင်းမုင်ႈမိူင်းထႅင်ႈတင်းၼမ် ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ၵူၼ်းမိူင်း ပွတ်းတၢင်း ၵျွၵ်ႉမႄး သီႇပေႃႉ ၼမ်ႉလၼ်ႈ တၢင်ႉယၢၼ်း မွၵ်ႇမႆႇ လၢင်းၶိူဝ်း ဝၢၼ်ႈႁၢတ်ႇ သီႇသႅင်ႇ ႁူဝ်ပူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ။ မီးတင်း ၸၢဝ်းပဢူဝ်း ၸၢဝ်းတဢၢင်း ၸၢဝ်းယၢင်း ၸၢဝ်းတႆး ၸိူဝ်းၼႆႉႁူမ်ႈၵၼ်ယူႇသဝ်းဝႆႉၵတ်းၵတ်းယဵၼ်ယဵၼ် ။

ၼႂ်းဝၢၼ်ႈၵွင်းမုင်ႈမိူင်းၼႆႉ ၵွၼ်ႇၼႃႈ ပၢင်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ၼႆႉ မီးဝႆႉလင်ၶႃးႁိူၼ်း ဢမ်ႇယွမ်း 60 ၊ ၵမ်းၼႆႉ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးၽွင်းပၢင်တိုၵ်းယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ၼၼ်ႉ မႃးသွၼ်ႈယူႇထႅင်ႈ 39 လင်ႁိူၼ်း ။ ယွၼ်ႉၼႂ်းဝၢၼ်ႈၵွင်းမုင်ႈမိူင်း ၼႆႉ ပဵၼ်လွႆသုင်ႁႅင်းလႄႈ ၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ်ပၵ်းသဝ်းယူႇၸွမ်းႁူၺ်ႈတိၼ်လွႆၵွင်းမုင်ႈမိူင်းၼႆႉ ။ ၸင်ႇတင်ႈၸိုဝ်ႈဝၢၼ်ႈမႂ်ႇထႅင်ႈ ဝႃႈ ဝၢၼ်ႈလိၼ်းၶမ်း ။

ယၢမ်းလဵဝ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢၼ်ယူႇသဝ်း ၼႂ်းဝၢၼ်ႈ မီး 56 ၵေႃႉ- ဢၼ်ၵႂႃႇယူႇၼႂ်း ဝၢၼ်ႈရၵ်းထႆး (ၾင်ႇထႆး) – ဢမ်ႇယွမ်း 60 ၵေႃႉ ၊ ၵူၼ်းထဝ်ႈၼႂ်းဝၢၼ်ႈ မီးၸမ် 60 ၵေႃႉ ။ လဵၵ်ႉယႂ်ႇၼုမ်ႇထဝ်ႈ ႁူဝ်ၼပ်ႉတႅတ်ႈတေႃးတႄႉ ၵဵပ်းဝႆႉၼႂ်းသဵၼ်ႈမၢႆယူႇ ၼႆ ပေႃႈထဝ်ႈၸၢႆးသိုပ်ႇလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းပၢႆႈသွၼ်ႈယူႇသဝ်းဝႆႉ တီႈၵွင်းမုင်ႈမိူင်းၼႆႉ လိူဝ်သေႁဵတ်းၵၢၼ်ၽုၵ်ႇႁႆႈၽုၵ်ႇသူၼ်ယဝ်ႉ မၢင်ၸိူဝ်း ၵႂႃႇႁႃႁဵတ်းၵၢၼ်ၾင်ႇမိူင်းထႆး တၢင်းဝၢၼ်ႈရၵ်းထႆး ။ ဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈမီးၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉငၢႆႈတႄႉ ၶၢဝ်းၵတ်း ။ ပေႃးထိုင်ၶၢဝ်းၵတ်းမႃးၼႆ ၶႅၵ်ႇၼႂ်းမိူင်းၼွၵ်ႈမိူင်းမႃးဢႅဝ်ႇယဵမ်ႈတီႈဝၢၼ်ႈရၵ်းထႆးၼမ်လႄႈ ႁူင်းႁႅမ်း ႁၢၼ်ႉတၢင်းၵိၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ လူဝ်ႇႁႅင်းၵၢၼ်ၼမ် ။

ၽွင်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵွင်းမုင်ႈမိူင်းၵေႃႈ လႆႈၸႂ်ယႂ်ႇၵၢၼ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ မၢင်ၸိူဝ်း ၵိၼ်ၸၢင်ႈႁဵတ်းလွင်ႈမူတ်းသႂ် ၼႂ်းႁူင်းႁႅမ်း ၼႂ်းႁၢၼ်ႉ လႄႈ ၵၢၼ်ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ။ တႃႇၶဝ်ႈဢွၵ်ႇလတ်းၽၢၼ်ႇလႅၼ်ၶႅၼ်ႈတႆး-ထႆးလႆႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ၾၢႆႇၽွင်းငမ်းၵွင်းမုင်ႈမိူင်းဢၼ်ယူႇတႂ်ႈ RCSS/SSA ႁဵတ်းဝႆႉပၼ်ဝႂ်ၵႅမ်တူဝ်ၸူဝ်ႈၶၢဝ်းသေ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၾၢႆႇထႆးၵေႃႈထတ်းထွင် ၵူၼ်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၵူႈဝၼ်း ။

ပေႃႈထဝ်ႈၸၢႆး သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ –

ၵၢၼ်ၸွႆႈထႅမ်ၵၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်ၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈ ။ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေး လႆႈပၢႆႈပိူဝ်ႈသင်ၼႆၵူႈၵေႃႉလႅပ်ႈတေႁူႉၵၼ်ယူႇ ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢၼ်ဢမ်ႇႁူႉၼႆႉ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးယူႇဝႆႉတီႈလႂ်ၼႆၵူၺ်း ။ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈၵိၼ်လွင်ႈယမ်ႉ ။သင်ဝႃႈ ၽူႈမီးၸႂ်သတ်ႉထႃႇ ၽူႈမီးၼမ်ႉၸႂ်လီၶဝ် ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ႁဝ်းၶဝ် ၶႅၼ်းတေႃႈ မႃးၸွႆႈထႅမ်ပၼ်ၽွင်ႈ ၶႂ်ႈယွၼ်းၾၢၵ်ႇလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆၶႃႈဢေႃႈ

ၼႂ်းၵွင်းမုင်ႈမိူင်းၼႆႉ မီးဝႆႉ ႁွင်ႈယႃ ၊ ႁူင်းႁဵၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉယူႇသေတႃႉ ဢိင်ၼိူဝ် တၢင်းလူဝ်ႇလၢႆၸိူဝ်ႉလၢႆပိူင်လႄႈ ၸိူဝ်းလႆႈၵႂႃႇပိုင်ႈ ဝၢၼ်ႈရၵ်းထႆး လႄႈသင် ၼႂ်းမႄႈႁွင်ႈသွၼ်လႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ မီး ။

ၵွင်းမုင်ႈမိူင်းၼႆႉ မီးၵူၼ်းပၢႆႈၽေးလၢႆသိုပ်ႇလၢႆပၢၼ် ၶဝ်ႈထင်သဝ်းဝႆႉ ။ ပႃးၸဵမ်ၵူၼ်းပၢႆႈၽေး မိူဝ်ႈပၢၼ် တႅပ်း 4 တႅပ်း ပီ 96-97 ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈပႃး ။ ပၢႆႈသွၼ်ႈယူႇတီႈၵွင်ႈမုင်ႈမိူင်းသေ လွတ်ႈၽေးယဝ်ႉဝႃႈၼႆသေတႃႉ တႃႇပူၵ်းပွင်ၸၢတ်ႈပၢၼ်ၵႂႃႇပီယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင်တႄႉ ၵူၼ်းမိူင်းတိုၵ်ႉလႆႈမုင်ႈမွင်းထႅင်ႈၼမ်ယူႇ ။

မုင်ႈမွင်းႁႂ်ႈ ဝၢၼ်ႈမိူင်း တီႈလိၼ်ၵိူတ်ႇၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၸဵဝ်းၵတ်းယဵၼ် ၊ ၸဵဝ်းလွတ်ႈၶဵၼ် ။ မုင်ႈမွင်းႁႂ်ႈ သႅၼ်းႁုၼ်ႈမႂ်ႇမိူဝ်ႈၼႃႈ ယႃႇႁႂ်ႈလႆႈပၢႆႈလႆႈၼီမိူၼ်ပၢၼ်တူဝ်ၵဝ်ႇၼႆၸိူဝ်းၼႆႉ မုင်ႈမွင်းယူႇႁင်းၽႂ်မၼ်း ။ ၸင်ႇဝႃႈ ဢွင်ႈတီႈၼႆႈၼႆႉပဵၼ်တင်း ၵွင်းမုင်ႈမိူင်း လႄႈ ၵွင်းမုင်ႈမွင်း ဝႆႉၼႆၵေႃႈဝႃႈလႆႈ။