ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵႂၢမ်းလၢတ်ႈမိူၼ်ၵၼ်လႄႈၸႂ်ႉထွႆႈၵႂၢမ်းႁူမ်ႈၵၼ်

“တႅမ်ႈမိူၼ်လၢတ်ႈမိူၼ် ဢင်းၵိသျ်း(ဢိင်းၵလဵတ်ႈ) ၊ တႅမ်ႈမိူၼ်လၢတ်ႈဢမ်ႇမိူၼ်ပဵၼ်ၶႄႇ လၢတ်ႈမိူၼ်တႅမ်ႈဢမ်ႇမိူၼ်ပဵၼ်တႆး” ၸဝ်ႈၸၢင်ႉ ယွင်ႁူၺ်ႈ ယၢမ်ႈ လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

လူၵ်ႈ(လူဝ်းၵ/လုမ်ႈၾႃႉ) ၵူႈဝၼ်းၼႆႉလႅၵ်ႈလၢႆႈ ၊ လွင်ႈဢၼ်မႂ်ႇမႂ်ႇၵေႃႈဢွၵ်ႇမႃး ႁူမ်ႈတင်းၸိုဝ်ႈသိင်ႇၶွင် ထွႆႈၵႂၢမ်း လၢတ်ႈၵေႃႈ မီးၵၢၼ်ယူၵ်ႉမုၼ်း ထွႆႈၵႂၢမ်းမႂ်ႇဢွၵ်ႇမႃး။  ပဵၵ်ႉသမ်ႉတႆးႁဝ်းတိုၵ်ႉမႅတ်ႇပႅင်းပႂ်ႉပႃး ႁၵ်ႉသႃထွႆႈၵႂၢမ်း ၵဝ်ႇၵဝ်ႇ ဢမ်ႇယွမ်းလႅၵ်ႈလၢႆႈ ဢမ်ႇယွမ်းဢဝ် ဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉ သိင်ႇ(ဢၼ်)ၵိူတ်ႇမႂ်ႇ ႁိုဝ် သိင်ႇ(ဢၼ်)ပိၼ်ႇပႅင် လႄႈသိင်ႇဢၼ်ၶဝ်ႈမႃးမႂ်ႇ  ယၢမ်းလဵဝ် ။

ႁူမ်ႈဝႃႈထွႆႈၵႂၢမ်း(ဝေႃးႁၢရ်) ဢၼ်ႁူင်ႈႁၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉ ၵေႃႈ ဝၵ်ႉဢဝ်ထွႆႈၵႂၢမ်းမၢၼ်ႈႁိုဝ် ပႃႇလိလူႉ ၵႂၢမ်းမၢၼ်ႈလူႉ ဢမ်ႇၼၼ် ပိၼ်ႇလၢႆႈဢဝ်ၵႂၢမ်းမၢၼ်ႈမႃးပဵၼ်ၽႃသႃတႆးသေၸႂ်ႉတိုဝ်း။ တူဝ်ယၢင်ႇ ငၢႆႈငၢႆႈၸိူင်ႉၼင်ႇ ”မွၵ်ႇၵုလၢပ်ႇ” ( گل رز ) ဢၼ်ထႆးဢဝ်ၸိူဝ်ႉၽၼ်းတီႈပိူဝ်ႊရ်သျေႊ ႁိုဝ် (ပႃႊသျီႊယႃႊ) ၶဝ်ႈမႃးၽုၵ်ႇၼႂ်းထႆး 400 ပီပၢႆၼၼ်ႉ မၢၼ်ႈ ၵေႃႈမႃးၶၢၼ်ၸိုဝ်ႈဝႃႈ “ၼိၼ်းသီႇပၢၼ်း” တႆးၵေႃႈသမ်ႉမႃးပိၼ်ႇဢဝ်တီႈမၢၼ်ႈဝႃႈ “မွၵ်ႇမၼ်းမူၺ်” “ပၶျီႇ – ပၢၼ်းသီ” ၵႂၢမ်းတႆႊၵေႃႈမီးဝႆႉယူႇ “တႅမ်ႈႁၢင်ႈ” သမ်ႉၵႂႃႇဝႃႈ“ၸၼ်ႁၢင်ႈ”လႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉ လူၺ်ႈၵၢၼ်ဝၵ်ႉတၢဝ်း ဢဝ်ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ် ၸိုဝ်ႈၵႂၢမ်းတႆး။

ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေၽႃသႃၵႂၢမ်းလၢတ်ႈထွႆႈၵႂၢမ်းမႂ်ႇယဝ်ႉ ယင်းမီးၸိုဝ်ႈသဵင် သိင်ႇၶွင်ဢၼ်ၶူင်သၢင်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇမႃးမႂ်ႇ။ ဢမ်ႇဝႃႈၶွင်ၵိၼ်ၶွင်ယႅမ်ႉ ဢၼ်ၾၢႆႇတၢင်းႁၢၼ်ႉဢႃးႁၢရ် ၶူင်သၢင်ႈမိုဝ်ႉႁုင်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇမႃးမႂ်ႇလႄႈတင်ႈၸိုဝ်ႈမႂ်ႇ ။ ဢိၵ်ႇပႃးၶိူင်ႈမႆႉၶိူင်ႈမိုဝ်းၶိူင်ႈယိပ်းတိုဝ်းၼႂ်းၼႃႈၵၢၼ် တႃငၢၼ်း ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းဝႆ  ႁူမ်ႈတင်းၸိုဝ်ႈ  ၶိူင်ႈထႅၵ်ႊၼူဝ်ႊလူဝ်ႊၵျီႊမႂ်ႇမႂ်ႇဢၼ်ဢွၵ်ႇမႃးယူႇၵူႈမိုဝ်ႉၵူႈဝၼ်းၼႆႉယိင်ႈမၢၵ်ႈၼမ်လၢႆလႄႈ ႁဝ်းသမ်ႉတေၵႂႃႇပိၼ်ႇလၢႆႈၸိုဝ်ႈမၼ်းၼႆ ၸွင်ႇမၼ်းတေၵိုင်ႇလႅပ်ႈ ၸိူင်ႉၼင်ႇ“ၶွမ်ႊပိဝ်ႊတိူဝ်ႊရ်”  ႁဝ်းသမ်ႉတေၵႂႃႇပိၼ်ႇဝႃႈ“ၸၢၵ်ႈၼပ်း” “ၶိူင်ႈၼပ်း” လႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၽႅၼ်ႇတီႈဢၼ်ၼႄ ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်ပီႈၼွင်ႉတႆးယူႇသဝ်း

ဢမ်ႇဝႃႈသိင်ႇၶွင် ႁိုဝ် ၶူဝ်းၶွင်သင်ၵေႃႈယဝ်ႉ မိူဝ်ႈၵေႃႉၶူင်သၢင်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇမၼ်း တင်ႈၸိုဝ်ႈသဵင်မႃး ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ တၵ်းတေပဵၼ်ၶွင်ၶိၼ်ႈ ၸဝ်ႈၽူႈၵေႃႉၶူင်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇမၼ်းလႄႈ ၸိုဝ်ႈသဵင်ဢၼ်တင်ႈမႃးၼၼ်ႉ တၵ်းၵိုၵ်း သိင်ႇၶွင် ဢၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ ပဵၼ်တင်းၵႂၢမ်းမၢႆလႄႈ လွင်ႈတၢင်း (ႁဵတ်ႇၽူလ်/ႁေႇတုၽလ) ၶွင်မၼ်းယဝ်ႉ ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီ ၵႂႃႇပိၼ်ႇၸိုဝ်ႈမၼ်းပႅတ်ႈ။  ပေႃးၵႂႃႇပိၼ်ႇၵေႃႈ ပိူၼ်ႈတေဢမ်ႇႁူႉၸၵ်းယဝ်ႉ ။   ၸိုဝ်ႈလႄႈၵႂၢမ်းမၢႆ မၼ်းပဵၼ်ၵေႃႉလိူင်ႈၵၼ်(ၸိုဝ်ႈပဵၼ်တူၼ်ႈတူဝ်ၶွင်မၼ်း – ၵႂၢမ်းမၢႆပဵၼ်ၶေႃႈ ၸီႉၸႅင်ႈ(သပ်းလႅင်း) မိူၼ်ၸိုဝ်ႈႁဝ်းဢၼ်ပေႃႈမႄႈတင်ႈမႃးပၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။  ပေႃးႁဝ်းၵႂႃႇပိၼ်ႇလၢႆႈၸိုဝ်ႈၵေႃႈ ပေႃႈမႄႈႁဝ်းတေဢမ်ႇႁူႉ ၸၵ်းႁဝ်းယဝ်ႉ။  “ၵႂၢမ်းမၢႆသမ်ႉ” ပေႃးၵႂႃႇၸီႉၸႅင်ႈၼႄဝႃႈ ဢၢႆႈၸၢႆးၼႆႉ ၵႂႃႇယူႇမိူင်းထႆးယဝ်ႉပိၼ်ႇလၢႆႈၸိုဝ်ႈဝႃႈ “ၼၢႆးသူမ်ၶိတ်ႉ” ၼႆဝႃႇ ၼႆၼၼ်ႉ ယဝ်ႉ။

ၵဵဝ်ႇၵပ်းၽႃသႃၵႂၢမ်းၵႂၢမ်းလၢတ်ႈၼႆႉၵေႃႈ တေႃႈၼင်ႇၼၼ်။  လိၵ်ႈဢိင်းၵလဵတ်ႈၼႆႉ တႅမ်ႈၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ လၢတ်ႈ ၸိူင်ႉၼၼ်။  ဢမ်ႇဝႃႈၵူႈၸိူဝ်ႉ ၸၢတ်ႈၼႂ်းလူၵ်ႈ ၼႆႉ ပဵၵ်ႉသမ်ႉလၢတ်ႈဢမ်ႇပီႇဢမ်ႇၸႅင်ႈ ၵေႃႈ မိူဝ်ႈတႅမ်ႈပဵၼ် တူဝ်လိၵ်ႈ ဢွၵ်ႇမႃးၸိုင် ၶႂ်ႈဝႃႈသင်ၼႆ တိုၼ်းႁူႉပွင်ႇၶဝ်ႈၸႂ် ၵမ်းလဵဝ် ဢမ်ႇယုင်ႈယၢင်ႈသပ်းသွၼ်ႉသင် ။ ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈၵူႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၼႂ်းလူၵ်ႈၼႆႉ ယွမ်းႁပ်ႉမၵ်းမၼ်ႈၽႃသႃၵႂၢမ်းလၢတ်ႈဢိင်းၵလဵတ်ႈ ၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၵွမ်ႉလူၺ်ႈၶဝ်ႈပေႉသိုၵ်းလႄႈယိုတ်းမိူင်း ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ လႆႈၵႂၢင်ႈၼမ်ၵွႆး။  ပိူင်ၼိုင်ႈၵေႃႈယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၵၢၼ်တႅမ်ႈလႄႈလၢတ်ႈမိူၼ်ၵၼ် ဢမ်ႇမီးလွင်ႈငမ်းငဝ်းၵႂင်ၸွမ်းသင်။  ၸင်ႇဝႃႈၵူႈၸၢတ်ႈၸိုင်ႈၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၼႆႉဢဝ်မႃးၸႂ်ႉတိုဝ်းသိုဝ်ႇတေႃႇၵၼ်ငၢႆႈလႄႈ ပဵၼ်ၵႂႃႇ ၽႃသႃၵၢင် ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ။

ၽႃသႃၶႄႇသမ်ႉ ပဵၵ်ႉသမ်ႉတူဝ်လိၵ်ႈတႅမ်ႈမိူၼ်ၵၼ် ယူႇသေတႃႉၵေႃႈ သဵင်ဢွၵ်ႇမၼ်းဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်။  ႁူမ်ႈဝႃႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၶႄႇ မီးတဵမ်လူၵ်ႈၵႂႃႇၵူႈၸိုင်ႈလၢႆမိူင်းသေ ၸႂ်ႉတိုဝ်းၽႃသႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈ ၵႂၢမ်းလၢတ်ႈၶႄႇၵႂႃႇသဵင်ႈၵေႃႈ သဵင်ဢွၵ်ႇဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်  ၽိတ်းပိူင်ႈ ၵၼ်တင်းတႆးႁဝ်း။

 ႁူမ်ႈဝႃႈမိူင်းတႆးမီးပိုၼ်ႉတီႈ 155,800 ၵီႊလူဝ်ႊမီႊတိူဝ်ႊ ပၼ်ႇမူၼ်း ႁိုဝ် 60,155  လၵ်းပၼ်ႇမူၼ်း – ပဵၼ်မိူင်း ဢၼ်ယႂ်ႇသုတ်းၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈသေတႃႉ ပွတ်းႁွင်ႇတိတ်းၸပ်းၶႄႇၵေႃႈၽႃႇလေႃးၵႂၢမ်းၶႄႇ ။ ပွတ်းဝၼ်းတူၵ်းတိတ်းၸပ်းမၢၼ်ႈ ၵေႃႈၽႃႇလေႃးၵႂၢမ်းမၢၼ်ႈ။  ပွတ်းၸၢၼ်းပွတ်းဢွၵ်ႇတိတ်းၸပ်းထႆး လၢဝ်း ၵေႃႈၽႃႇလေႃးထႆး။  လူၺ်ႈၵူၼ်းၶိူဝ်းယႂ်ႇမီးဢူငဝ်းၵႅၼ်ႇၶႅင် ဢူမ်ဢိုၼ်ၼၼ်ႉ မၼ်းၵေႃႈဢမ်ႇပႅၵ်ႇ။         

လႅၼ်လိၼ်မိူင်းထႆးပွတ်းႁွင်ႇတိတ်းၸပ်းတႆး ၼႂ်းၵႄႈတႆးလႄႈထႆး မီးၵူၼ်းပိုၼ်ႉမိူင်း “ပီႈၼွင်ႉယူၼ်း ႁိုဝ် ယူဝ်းၼူၵ်ႉ” ပဵၼ်ၸၢဝ်း လၢၼ်ႉၼႃး။  ၼႂ်းၵႄႈထႆးလႄႈတႆး ႁဵၵ်ႈၶၢၼ်ဝႃႈ  “လၢၼ်ႉၼႃး” ။ ၾၢႆႇဢွၵ်ႇမိူင်းထႆးတိတ်းၸပ်းမိူင်းလၢဝ်း ၼႂ်းၵႄႈထႆးလႄႈလၢဝ်း ႁဵၵ်ႈၶၢၼ်ဝႃႈ “ဢီႊသၢၼ်”။  ၾၢႆႇၸၢၼ်းမိူင်းထႆးတိတ်းၸပ်း  မလေႊသျႃႊ ႁဵၵ်ႈၶၢၼ်ဝႃႈ “ၸၢဝ်းမလႃႊယူႊ” – ၸိူဝ်းၼႆႉဢမ်ႇဝႃႈပွတ်းလႂ် ပေႃးၸႂ်ႉတိုဝ်း ၽႃသႃၵၢင် /ၽႃသႃထႆး ႁိုဝ် ၽႃသႃၵၢင် ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ် ပေႃးၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈသမ်ႉ တေၸႂ်ႉၽႃသႃ ဢွင်ႈတီႈ ႁိုဝ် ပိုၼ်ႉတီႈ ၵမ်ႈၼမ်။

ၵွႆးၵႃႈၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ပေႃးတူၺ်းတၢင်းထႆးလႄႈလၢဝ်း ထႆးလႄႈတႆး ဢမ်ႇဝႃႈၽႃသႃဢီႊသၢၼ်တင်းၽႃသႃထႆး ဢမ်ႇဝႃႈၽႃသႃတႆး တင်းထႆး ဢမ်ႇၼၼ် တႆးလႄႈလၢဝ်း ထွႆႈၵႂၢမ်းဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းၼႂ်းၽႃသႃလၢဝ်း ႁိုဝ် ၽႃသႃထႆး  3 ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ထႆးတႆးလၢဝ်းၼႆႉ ထွႆႈၵႂၢမ်း ဢၼ်ၸႂ်ႉႁူမ်ႈၵၼ် ၸိူင်ႉၼင်ႇၸိုဝ်ႈၶဝ်ႈၼမ်ႉတၢင်းၵိၼ် ၸိုဝ်ႈၽၵ်းယိူဝ်ႈ ၼင်းၶဵဝ် ၸိုဝ်ႈၶဝ်ႈၽၵ်းလႄႈသင် ႁူမ်ႈတင်းၸိုဝ်ႈတူဝ်သတ်း မတ်းမႅင်းပဵတ်းၵႆႇမူမႃၼူၵ်ႉၵႃၼူမႅဝ်းၸၢင်ႉမႃႉဝူဝ်းၵႂၢႆးတဝ်ႇႁွႆပူပႃ တူဝ်ယူႇၼိူဝ်ၾႃႉ(ၵၢင်ႁၢဝ်) ၼိူဝ်လိၼ်  ၼႂ်းၼမ်ႉ တေပဵၼ်ထွႆႈၵႂၢမ်း ၶေႃႈသဵင်လဵဝ်ၵၼ်လႄႈတီႈပွင်ႇၵႂၢမ်းမၢႆဢၼ်လဵဝ်ၵၼ်ၵွႆးၵွႆး။

ပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်းဢၼ်ယူႇပွတ်းဝၼ်းတူၵ်းတိတ်းၸပ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈတေလေႃးထွႆႈၵႂၢမ်းမၢၼ်ႈ ၸိူင်ႉၼင်ႇတူဝ်ယၢင်ႇၵႆႉၵႆႉလႆႈႁၼ် “ပိုတ်ႇ” “ပိုတ်ႇ ၽၵ်းတူ”  “ပိုတ်ႇပၢင်သွၼ်”ၼႆၵေႃႈ တေၵႂႃႇဢဝ်ၵႂၢမ်းမၢၼ်ႈမႃးလေႃးသႂ်ႇၸွမ်းဝႃႈ“ပိုတ်ႇ – ၽုၺ်ႇ – ဖွင့်”။   “ၶပ်ႉမၢႆ”ၼႆၵေႃႈတေၵႂႃႇသႂ်ႇပႃး “ၸႅၼ်ႇ- စဉ်” “ၶပ်ႉမၢႆၸႅၼ်ႇ – စဉ်” ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈယၢမ်ႈၸႂ်ႉမႃးႁိုင်ၼၢၼ်းယဝ်ႉလႄႈပေႃးဢမ်ႇပႃး“ၸႅၼ်ႇ- စဉ်” လႅပ်ႈတေဢမ်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈ ။ ထႅင်ႈၶေႃႈၼိုင်ႈဢၼ်ၵႆၵႆႉလႆႈယိၼ်း “ၵႂၢမ်းတႆး ၸႅတ်ႈၸႅတ်ႈ” ဝႃႇ “ႁဝ်းပဵၼ်တႆးၸႅတ်ႈၸႅတ်ႈ” “စစ်စစ်” လႂ် “မဵဝ်း” လႂ် “လူဝ်ႇ”လႂ် ၸိူဝ်းၼႆႉ ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေၼၼ်ႉယင်းမီးယူႇထႅင်ႈတင်းၼမ်။

ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈလီၾၢႆႇၼိုင်ႈယွၼ်ႉၵွပ်ႈပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်းလႆႈယူႇၵိုၵ်းၵၼ်တင်းမၢၼ်ႈ ၸဵမ်ပၢၼ်ႁေႃၶမ်းမၢၼ်ႈမႃး လၢႆၸုပ်ႈပၢၼ်ယဝ်ႉလႄႈထွႆႈ ၵႂၢမ်းမၢင်ၶေႃႈၸဝ်ႈၶွင်မၼ်းပေႃးလိုမ်း ပေႃးဢမ်ႇၸႂ်ႉယဝ်ႉၵေႃႈႁဝ်းတိုၵ်ႉဢဝ်မႃးၸႂ်ႉပဵၼ်ၶွင်ႁဝ်းၵႂႃႇၼႂ်းတူဝ်ႁင်းမၼ်းယဝ်ႉ ဢမ်ႇဝႃႈ ပႃႇလိလူႉ ၵႂၢမ်းမၢၼ်ႈလူႉ တင်းၼမ်တင်းလၢႆ။ ၵွႆးၵႃႈ ပီႈၼွင်ႉတႆးဢၼ်ယူႇပွတ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇၶူင်း သမ်ႉယူႇႁၢင်ႇၵႆတင်းမၢၼ်ႈၵွႆးဢမ်ႇၵႃး ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈတိတ်းၸပ်းသိပ်းသွင်ပၼ်းၼႃး(ပီႈၼွင်ႉတႆးလိုဝ်ႉ) လၢဝ်း (ပီႈၼွင်ႉလၢၼ်ႉၸၢင်ႉ) ထႆး (ပီႈၼွင်ႉလၢၼ်ႉၼႃး) ၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈ ထွႆႈၶေႃႈၵႂၢမ်း ၵမ်ႈၼမ်ၼမ်တေမိူၼ်ၵၼ် ၸႂ်ႉႁူမ်ႈၵၼ်။

ယွၼ်ႉၼၼ်မိူဝ်ႈတႆးႁဝ်းပႆႇမီးၶုၼ်လီမီးဢမ်းၼၢၸ်ႈပူၵ်းပွင်ၽွင်းငမ်းဝၢၼ်ႈမိူင်း ။ ပွတ်းလႂ်ဢိင်လႆႈၽႂ် ပွတ်းလႂ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉလႆႈၸွမ်း ငဝ်းလၢႆး ၵၢၼ်ယူႇၵၢၼ်ၵိၼ်ၼိူဝ်ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်ငၢႆႈလူမ်ၸႂ် ၵေႃႈတေလၢတ်ႈၸႃပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ၵႂႃႇ။ ပေႃးတင်းပဵၼ်ႁဝ်းၵေႃႈဢမ်ႇထုၵ်ႇလီမႃးသႄႉသွမ်းၵၼ် ႁဵတ်းႁႂ်ႈပဵၼ်ၵၢၼ်တႅၵ်ႇယၢႆႈ။ ၵွႆးၵႃႈ ၾၢႆႇၼိုင်ႈပေႃးဝူၼ်ႉသွၼ်ႇတႃႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈႁဝ်းဝၼ်းမိူဝ်းၼႃႈၼႆ ၼႂ်းၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇၼႆႉ ဢမ်ႇၵွမ်ႉတႆးၼႂ်းမိူင်းတႆးၵွႆး ပေႃးႁဝ်း ၶွၼ်ႈတုမ်ၼိူဝ်ႉလိူတ်ႈၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းသၢႆလိူတ်ႈ ၶိူဝ်းႁိူၼ်းတႆး (တၵုလ်းတႆး) ၸိူင်ႉၼင်ႇ ထႆး တႆး လၢဝ်း သိပ်းသွၼ်ပၼ်းၼႃး လႄႈပီႈၼွင်ႉတႆး ၼႂ်းမိူင်းၶႄႇ ဢိၵ်ႇတင်း ၼႂ်းဢိၼ်ႊၻီႊယိူဝ်ႊ ဢႃးႁူမ် ဢတ်ႇသမ်ႇၸိုင် ႁူဝ်ၵူၼ်း “တၵုလ်းတႆး”(ၶိူဝ်းႁိူၼ်းတႆး) မီးပဵၼ် 100 လၢၼ်ႉပၢႆ လိူဝ်ၼၼ်ႉယင်းမီးတႆးၸိူဝ်းယူႇၼႂ်းၵမ်ႊပူႊၶျႃႊ ဝေႃႇၾႆးလ်င်း ၼႂ်းဝဵတ်ႉၼၢမ်းလႄႈထႅင်ႈလၢႆလၢႆတီႈတူဝ်ႈလူၵ်ႈတင်းၼမ်။

(*** ပွင်ႈၵႂၢမ်းႁူဝ်ၼႆႉ ပဵၼ်ပၢႆးဝူၼ်ႉ ၼမ်ႉၵႂၢမ်းလႄႈ တၢင်းႁၼ်ထိုင်သုၼ်ႇတူဝ် ၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈ ၸဝ်ႈပၢႆၵမ် ၵူၺ်းၶႃႈဢေႃႈ)

ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ

promotion

SHAN Membership

฿ 19฿ 169 /mo
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ႁဵၼ်းဢဝ်ၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ၊ ရေႊတီႊဢူဝ်ႊ၊ ထႆႇႁၢင်ႈ၊ Blogger, Vlog ထႆႇဝီႊတီႊဢူဝ်ႊ တတ်းတေႃႇ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ပိုၼ်ၽႄႈ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၵၢၼ်သိုဝ်ႇ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်လႅၵ်ႈလၢႆႈပိုၼ်ႉႁူႉပၢႆးႁၼ် ဢၼ်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၸတ်းႁဵတ်း
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းတွင်ႈထၢမ် ၵဵဝ်ႇၵပ်းငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်မိူင်း၊ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး၊ ပၢႆးမွၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်ၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈငိၼ်း။
  • လႆႈႁပ်ႉဢၢၼ်ႇ ၶၢဝ်ႇၶိုၵ်ႉတွၼ်း ပိူင်ပဵၼ်ဝူင်ႈလႂ်ဝူင်ႈ ၼၼ်ႉ။

ၶၢဝ်ႇဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း

ၶပ်းရူတ်ႉၶိူင်ႈလတ်းၼႃႈၵၼ်ၼႆသေ ၽူႈၸၢႆး 2 ၵေႃႉထုပ်ႉတီႈၵူၼ်းသူင်ႇတၢင်းၵိၼ် တီႈဝဵင်းၵဵင်းမႂ်ႇ

0
ဝၼ်းတီႈ 7/3/2026 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 10 မူင်း ၸၢႆးၼုမ်ႇၶပ်းရူတ်ႉၶိူင်ႈသူင်ႇတၢင်းၵိၼ်ၵေႃႉၼိုင်ႈ ၺႃးၼႄးဝႃႈၶပ်းရူတ်ႉၶိူင်ႈပၢတ်ႇၼႃႈၼႆသေ ၸၢႆးၼုမ်ႇၶီႇရူတ်ႉၶိူင်ႈမႃးမိူၼ်ၵၼ် 2 ၵေႃႉလူင်းမႃးထုပ်ႉပေႃႉထိုင်တီႈၵူၼ်းသူင်ႇတၢင်းၵိၼ်လိုမ်းတူဝ်ႁိမ်းၶၢင်ႈတၢင်း တီႈတၢင်းၶွႆႈ ၾႆးၶဵဝ်လႅင်မႄႈႁႄႉ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်း ၵဵင်းမႂ်ႇ။ ၽွင်းၽူႈၸၢႆး 2 ၵေႃႉထုပ်ႉပေႃႉၵူၼ်းသူင်ႇတၢင်းၵိၼ်ယူႇၼၼ်ႉ သမ်ႉမီးၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႉၼိုင်ႈ မႃးထၢႆႇႁၢင်ႈတူင်ႉဝီႊတီႊဢူဝ်ႊသေတၢင်ႇၶိုၼ်ႈတၢင်းၾဵတ်ႉသ်ပုၵ်ႉ။ ဢိင်ၼိူဝ်ၵၢင်ၸႂ်ၵေႃႉထုၵ်ႇပေႃႉထုပ်ႉၼၼ်ႉသေ ဢွၼ်ၵၼ်ၸႅင်ႈပလိၵ်ႈ။ ၶလိပ်ႉဝီႊတီႊဢူဝ်ႊၵေႃႈၽႄႈလၢမ်းၵႂႃႇတၢင်းဢွၼ်ႊလၢႆႊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းႁၼ်တင်းၼမ်တင်းလၢႆ။ ၸၢႆးၵေႃႉသူင်ႇတၢင်းၵိၼ်ၼၼ်ႉတႄႉမၢတ်ႇၸဵပ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်းထိုင်တီႈလႆႈႁၢမ်သူင်ႇႁူင်းယႃ။ ထိုင်မႃးယၢမ်းၵၢင်ဝၼ်း 1 မူင်းၶိုင်ႈ ၵူၼ်းၸၢႆး...
Heng Kayong

တိုၵ်းသိုၵ်းၼႆႉပိူဝ်ႈတႃႇဢုပ်ႇၵၢၼ်မိူင်း၊ ​​ ၵူၺ်း – ပေႃးဢမ်ႇ​​ပေႉသိုၵ်းဢမ်ႇၸၢင်ႈဢုပ်ႇ

“ ႁဝ်းတိုၵ်းသိုၵ်းၼႆႉ ပိူဝ်ႈတႃႇဢုပ်ႇၵုမ်ၵၢၼ်မိူင်းယဝ်ႉ၊ ပေႃးဢမ်ႇတိုၵ်း​​ပေႉၶဝ်​​ႁေ ၵႂႃႇဢုပ်ႇသမ်ႉ ၵမ်ႈၼမ်ၵႆႉ ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ယွၼ်ႉသုမ်းၵွတ်းၸင်ႇ ၵႂႃႇႁႃသွၼ်ႈတႂ်ႈၶဝ်ၼႆလႄႈ ၸင်ႇဝႃႈသိုၵ်း​​ၵေႃႈလူဝ်ႇတိုၵ်း၊ ၵၢၼ်မိူင်း​​ၵေႃႈလူဝ်ႇၾိုၵ်းယဝ်ႉ ” ၼႆ ယၢမ်ႈငိၼ်းၸွမ်သိုၵ်းၵုၼ်ႇ​​မေႃႇ လၢတ်ႈၼႂ်းပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ယူႇ။  မိူဝ်ႈ 5/2/2026 ဝၼ်း မၼ်းၸဝ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ ထၢမ်ဝႆႉတၢင်း​​ၼေႇပျီႇ​​တေႃႇယဝ်ႉ ၸွင်ႇၶႂ်ႈဢုပ်ႇၸွမ်း NUG ၼႆၼၼ်ႉ ​​တေတွင်း ၵၼ်ယူႇ။...

လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမွၵ်ႇမႆႇ လူဝ်ႇတၢင်းၵမ်ႉၸွႆႈတၢင်းၵိၼ်ယႅမ်ႉႁၢဝ်ႈႁႅင်း

လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸိူဝ်းလႆႈငိူင်ႉပၢႆႈၽေးသိုၵ်းယူႇဝႆႉၼႂ်းထိူၼ်ႇ ႁိမ်းဝၢၼ်ႈၼႃးႁီး ဢိူင်ႇၵိူၼ်ႇတူလူင် ၸႄႈဝဵင်းမွၵ်ႇမႆႇ ဢမ်ႇလႆႈၵိၼ်ၶဝ်ႈၼမ်ႉတၢင်းၵိၼ်လီ ၶၢတ်ႇဢႃႇႁႃႇရႃႉ လူဝ်ႇတၢင်း ၸွႆႈထႅမ်ဝႆႉႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၼႆယဝ်ႉ ။ ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တင်း ပျီႇတူႉၸိတ်ႉပဢူဝ်း PNO လႄႈ တပ်ႉသိုၵ်း PNLA ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းယိုဝ်းၵၼ်တၢင်းဝၢၼ်ႈပၢင်မၢၵ်ႇၼၼ်ႉသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ မွၵ်ႈ 5 ဝၢၼ်ႈ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းၼိုင်ႈႁဵင်ၵေႃႉပၢႆ လႆႈငိူင်ႉပၢႆႈၽေးသိုၵ်းယူႇ ၼႆယဝ်ႉ...

ၽူႈၼမ်းသိုၵ်းတႆးသွင်ၸုမ်း ႁူပ်ႉဢုပ်ႇၵၼ်ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵုၼ်ႁဵင်

ႁူဝ်လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ် ပီ 2026 ၼႆႉ ၽူႈၼမ်းပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး၊ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (SSPP/SSA) လႄႈ ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး၊ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) ႁူပ်ႉထူပ်း ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵုၼ် ႁဵင်တီႈၼိုင်ႈ ပိူဝ်ႈတႃႇသၢင်ႈလွင်ႈမိုတ်ႈၵိုဝ်းယုမ်ႇယမ်ၸမ်ၸႂ်ၵၼ်မႃးလိူဝ်ၵဝ်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈလိူၼ်မၢတ်ႉၶျ် ဝၼ်းတီႈ 2 ႁူဝ်ပဝ်ႈလူင် ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး၊ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) ၸွမ်သိုၵ်းလူင်...

ၵႃႈၶၼ်ၼမ်ႉမၼ်းၸၢၵ်ႈ ၼႂ်းမိူင်းတႆး ပုင်ႈၶိုၼ်ႈသုင်ႁႅင်း ထိုင်ၵႂႃႇ ၼိုင်ႈလိတ်ႉ 1 မိုၼ်ႇပျႃး

တႄႇႁူဝ်လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ် ပီ 2026 ၼႆႉမႃး ၵူၼ်းမိူင်းတႆး လႄႈ မိူင်းမၢၼ်ႈထုင်ႉပဵင်း လႆႈႁူပ်ႉပၼ်ႁႃ ၼမ်ႉမၼ်း ၸၢၵ်ႈ ဢမ်ႇၵုမ်ႇထူၼ်ႈ၊ မၢင်တီႈ ႁၢၼ်ႉၼမ်ႉမၼ်းၸၢၵ်ႈဢိုတ်း ဢမ်ႇ ပိုတ်ႇၶၢႆပၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ၊ ႁၢၼ်ႉမၢင်တီႈပိုတ်ႇၶၢႆပၼ်ၼမ်ႉမၼ်းယူႇသေတႃႉ တၢင်ႇၵႃႈၶၼ်ၼမ်ႉမၼ်းၸၢၵ်ႈၼမ်ႁႅင်းသေ ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈၶဝ်ႈထႅဝ်ၵၼ် ပႂ်ႉသိုဝ်ႉၼမ်ႉမၼ်း ႁိုင်ၼပ်ႉဢၢၼ်ႇလၢႆၸူဝ်ႈမူင်း ၼႆယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းမိူင်းၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းယူႇၸပ်းလႅၼ်လိၼ်...