ပလိၵ်ႈမၢၼ်ႈၾၢႆႇ ၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉယႃႈမဝ်းၵမ် လႄႇလမ်းႁႃတီႉၺွပ်းၵူၼ်းသူႇသမ်းၵိၼ်ယႃႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်း ယွင်ႁူၺ်ႈၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း မႂ်ငိုၼ်းပႃး၊ ၸိူဝ်းပၼ်ငိုၼ်းလႆႈၵေႃႈပွႆႇပၼ်တူဝ်ၶိုၼ်း ၸိူဝ်းဢမ်ႇၵၼ် ငိုၼ်းသမ်ႉတဵၵ်းဢဝ်ၵႂႃႇၾိုၵ်းၵၢၼ်သိုၵ်း ဝႃႈၼႆ။

 ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 13/10 /2025 ၼၼ်ႉ ပလိၵ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈလႄႈ ပျီႇတူႉၸိတ်ႉပဢူဝ်း PNO တီႉၺွပ်း ၵူၼ်း သူႇသမ်းၵိၼ်ယႃႈ တီႈၼႂ်းထုင်ႉၼွင်ႁၢႆးယႃႈ ၸႄႈဝဵင်းယွင်ႁူၺ်ႈ 11 ၵေႃႉ ၊  ၵုမ်းၶင်ဝႆႉတႃႇ 10 ၵေႃႉသေ  ထႅင်ႈၵေႃႉၼိုင်ႈသမ်ႉပဵၼ်ၵူၼ်းၶၢႆယႃႈ – မၼ်းၸၢႆးပၼ်ငိုၼ်းတီႈပလိၵ်ႈလႄႈ ထုၵ်ႇပွႆႇတူဝ်ပွၵ်ႈၶိုၼ်း ႁိူၼ်းဝႃႈၼႆ။

ၸၢႆးၼုမ်ႇၵူၼ်းၼႂ်းၼွင်ႁၢႆးယႃႈလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ တီႉတႄႉတီႉ11 ၵေႃႉ ၊ တႃႇၵေႃႉၼိုင်ႈပဵၼ် ၵူၼ်းၶၢႆယႃႈ။  ပလိၵ်ႈယွၼ်း 80 သႅၼ်ပျႃး  မၼ်းပၼ်ၼင်ႇပလိၵ်ႈယွၼ်းလႄႈ မၼ်းတႄႉ ထုၵ်ႇပွႆႇ တူဝ်ပွၵ်ႈၶိုၼ်းႁိူၼ်းဢေႃႈ။ ပေႃးတေလၢတ်ႈသိုဝ်ႈသိုဝ်ႈၵေႃႈတၢင်းၼႆႉတႄႉ ၵူၼ်းၶၢႆယႃႈၵေႃႈပဵၼ်   PNO ။ ၵူၼ်းၶိုၼ်းတီႉမၼ်းၵေႃႈပဵၼ် PNO  ၵူၺ်းၶႃႈယဝ်ႉ။ ၵမ်ႈၼမ်ၶဝ်တေ လမ်းတီႉၵူၼ်းသူႇသမ်းၵူၺ်း။ ပေႃးပဵၼ်ၵူၼ်းၶၢႆၼႆႉ ၶဝ်လႆႈၵိၼ်ငိုၼ်းၸွမ်းလႄႈယူဝ်ႉ ၶဝ်ဢမ်ႇတီႉလူင်။ ပေႃးမီးၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇတိူင်ႇ လၢတ်ႈၶဝ်ဝႃႈ ၵေႃႉၼၼ်ႉၵေႃႉၼႆႉ ၶၢႆယႃႈၼႆၶဝ်ပၢႆဢဵၵ်းသၢတ်ႈပၼ်ဝႃႈ – ဢမ်ႇၸႂ်ႈၵၢၼ်သူ – ယႃႇလၢတ်ႈ – ၼႆလူးၵွၼ်ႇဢေႃႈ။”- ဝႃႈၼႆ။  

မိူၼ်ၼင်ႇၼႆ တီႈဝၢၼ်ႈ ၼမ်ႉပၼ်ႇ (ရေဝန်း) ဢိူင်ႇဢသုင်းတေႃႇ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး  ၸိုင်ႈတႆး ပွတ်းၸၢၼ်းၼႆႉၵေႃႈ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 5/10/205 ၼၼ်ႉ ပလိၵ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း ၸုမ်းၽဵဝ်ႈ မူတ်ႉယႃႈမဝ်းၵမ် တီႈဝၢၼ်ႈၼွင်ၵႃး PNO လႄႇလမ်းႁႃတီႉၺွပ်းၵိၼ်ယႃႈ၊ သမ်ႉတီႉလႆႈၵူၼ်းၶၢႆယႃႈလႄႈ  သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယွၼ်းငိုၼ်းသေ ပွႆႇပၼ်တူဝ်ၶိုၼ်း  ။

ၵူၼ်းၶၢႆယႃႈဢၼ်ၺႃးတီႉၼၼ်ႉပဵၼ်ၸၢႆးသူၺ်ႇ ဢႃယု 47  ပီ ပဵၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉပၼ်ႇ  ။ တီႉလႆႈပႃး ယႃႈမ မိၵ်ႈ WY 5 ထူင် ။ ၵူၺ်းၵႃႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈယွၼ်းငိုၼ်းတီႈမၼ်းၸၢႆး 250 သႅၼ်ပျႃးသေ ပွႆႇပၼ်တူဝ်မၼ်းၶိုၼ်း  ။

ၵူၼ်းၸၢႆးၼႂ်းထုင်ႉပူင်းလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ ပေႃးၶဝ်တီႉလႆႈၵူၼ်းသူႇသမ်းၵိၼ်ယႃႈၼႆ ၶဝ်တေလႆႈတတ်းယႃႈသေ ပွႆႇပၼ်ၶိုၼ်းဢေႃႈ။ ၼႆႉသမ်ႉဢမ်ႇၸႂ်ႈၸိူင်ႉၼၼ်။ ၶဝ်ယွၼ်းငိုၼ်းသေ ပွႆႇပၼ်ၶိုၼ်းတိၵ်းတိၵ်း။ ၵူၼ်းၶၢႆမၼ်းၵေႃႈၶဝ်လီတီႉပႃး။ တီႈတႄႉမၼ်းပေႃးၸိူဝ်းၶဝ်ၼႆႉဢမ်ႇမႃးၶၢႆၼႆလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼုမ်ႇႁဝ်းၵေႃႈဢမ်ႇၸၢင်ႈၵႂႃႇသိုဝ်ႉၵိၼ်တီႈလႂ်လေႃႇ ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁိုဝ်။”- ဝႃႈၼႆ။

ၼႂ်းႁူဝ်ပီ 2025 ၸၢႆးၼုမ်ႇ ဢႃယု 20 ပၢႆ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ သၢႆလေး ၼႂ်းထုင်ႉပူင်း ၵေႃႉၼိုင်ႈ ယွၼ်ႉၸႂ်ႉယႃႈမဝ်းၵမ်ၼမ်ႁႅင်းသေ ပလိၵ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈတီႉၺွပ်း ဢမ်ႇမီးငိုၼ်းတႃႇထုတ်ႇတူဝ်ၶိုၼ်းလႄႈ  ထုၵ်ႇသူင်ႇၵႂႃႇၼႃႈသိုၵ်း ၵူၼ်းၸမ်ၸႂ်မၼ်းၸၢႆးလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ  ။

လွင်ႈၼႆႉ ယူႇတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၵပ်းသိုပ်ႇဢူးၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇမူႇၸုမ်းပျီႇတူႉၸိတ်ႉၵေႃႈ ၵပ်းသိုပ်ႇဢမ်ႇလႆႈ။  

ယွၼ်ႉပလိၵ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈလႄႇလမ်းႁႃတီႉၺွပ်းၵူၼ်းၵိၼ်မၼ်း ၊ ဢမ်ႇတီႉၺွပ်းၵူၼ်းၶၢႆမၼ်းလႄႈ ယႃႈမဝ်းၵမ်ၸင်ႇလၢမ်းၽႄႈမႃးတိၵ်းတိၵ်း ၊ ယႃႈမဝ်းၵမ် ဢၼ်ၽႄႈယူႇၼႂ်းမိူင်းတႆးယၢမ်းလဵဝ် ၵမ်ႈၼမ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇ တေဢမ်ႇသွၼ်ႇဝႃႈ မၼ်းပဵၼ်ယႃႈမဝ်းၵမ်။ ၶဝ်တေႁၼ်ဝႃႈ မၼ်းပဵၼ်တၢင်းၵိၼ် ဢၼ်လႆႈၵိၼ်မိူဝ်ႈ လူဝ်ႇမူၼ်ႈလူဝ်ႇၵျေႃႇၼႆ ၵႃႈၼၼ်ႉၵူၺ်းၼႆယဝ်ႉ ။

ၼၢင်းယိင်းၵူၼ်းယႂႃႇငၢၼ်ႇလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ –“ယႃႈမဝ်းၵမ်ၼႆႉႁႃသိုဝ်ႉၵိၼ်ငၢႆႈၵႃႈႁိုဝ်ၼႆ  ပေႃးၵႂႃႇသူၼ်ၵႂႃႇႁႆႈ ၵႂႃႇဢဝ်ဝၼ်းၵၼ် ဢဝ်မိုဝ်းၵၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ လဵင်ႉပႃး ၊ ၶဝ်တေၸႂ်ႉမိူၼ် တင်းၵိၼ် ၵူၺ်းယဝ်ႉ ၊ ၸွမ်းတႃႈၸွမ်းတၢင်းၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၸႂ်ႉၸိူင်ႉၼၼ်ၵူၺ်းၵႆႉႁၼ်ၼႃႇ ဢမ်ႇမီးၸုမ်းလႂ် တီႉၺွပ်းပၼ်ႁႂ်ႈထိုင်တီႈ ”– ဝႃႈၼႆ ။

ဝၢႆးလင် သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်းမႃးၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းသုၵ်ႉယုင်ႈ ၵူၼ်းမိူင်း ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉယၢပ်ႇ ၊ ပၢင်တေႃႇလွင်း လိူင်ႇၼမ်  ယႃႈမဝ်းၵမ်ၵေႃႈ လိူင်ႇ သိုဝ်ႉၶၢႆၵၼ်ငၢႆႈ ၵႃႈၶၼ်ထုၵ်ႇ ဢမ်ႇမီးၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၸုမ်းလႂ်မႃး ၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉၵႂၢတ်ႇလၢင်ႉပၼ်ထိုင်တီႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵူၼ်းၼုမ်ႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ တိတ်းၸပ်း ယႃႈမဝ်းၵမ်  ။  

 ၼႂ်းပွၵ်ႉၼႂ်းယွမ်ႇၵေႃႈ သိုဝ်ႉၶၢႆၵၼ်ငၢႆႈငႅမ်ႈ ၵႃႈၶၼ်ထုၵ်ႇ ၶၼ်ပေႃး၊   ယႃႈမႃႉ ၵူႈပွၵ်ႈ သႅၼ်းသိုဝ်ႉ ၶၢႆ  ၼိုင်ႈမဵတ့် 2000 ပျႃးၼၼ်ႉ ယၢမ်းလဵဝ်သိုဝ်ႉၶၢႆၵၼ်  300 ပျႃး ၵူၺ်းယဝ့်လႄႈ  ၵူၼ်းၵူႈသႅၼ်းထၢၼ်ႈ သိုဝ်ႉၵိၼ်သူႇသမ်း ငၢႆႈ၊ သိုဝ်ႉလႆႈၵူႈတီႈ။ ၵူၼ်းၵိၼ်ယႃႈၼမ် ၽူႈလၵ်ႉၵူၼ်းၸူၼ်ၵေႃႈလိူင်ႇၼမ်လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵူၼ်းၼုမ်ႇလူႉသုမ်းၸၢတ်ႈပၢၼ် ယွၼ်ႉယႃႈမဝ်းၵမ်ၼမ်။

 ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊ တေႃႊၼႄႊထရမ်ႉ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ၸိုင်ႈမိူင်းႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ယႃႈမဝ်းၵမ် ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉမီး 23 မိူင်း ၼႂ်းၼၼ်ႉ  မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈ၊ မိူင်းဢိၼ်းတီးယိူဝ်းလႄႈ မိူင်းပႃႊၵိတ်ႊသတၼ်ႊ    ပဵၼ်မိူင်းႁဵတ်းဢွၵ်ႇပိုၼ်ၽႄႈယႃႈမဝ်းၵမ်ၼမ်သုတ်း    ဝႃႈၼႆ။