မိူင်းၵူၼ်း ၶူင်းၵၢင်လူင်ၼႆႉ ၸိူဝ်းႁဝ်းႁႃး မႃးပဵၼ်ၶႅၵ်ႇၵူၺ်း ၊  မီးမိူဝ်ႈမႃးၵေႃႈ မီးမိူဝ်ႈမိူဝ်း ၊ မၢင်ၸိူဝ်းမိူဝ်းၸဝ်ႉ မၢင်ၸိူဝ်းမိူဝ်းလႃႈ ။ ၽႂ်တေမိူဝ်းထႃႈဢွၼ်တၢင်းၼႆ ၽႂ်ႁိုဝ်ႁွၼ်ႇႁူႉ ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ၶူးသၢႆလိူၼ်ၶမ်း ၵေႃႉဢၼ် ၸုၼ်ႉပုၼ်ႈသုၼ်ႇတူဝ်သေ ပၵ်းၸႂ်ၼိူဝ်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၶတ်းသၢင်ႈ တႃႇလုၵ်ႈလၢၼ်လိၼ်မႃးၶၢဝ်းႁိုင်ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၵိုင်ႉၵၢင်ႉလႆႈလူႉသဵင်ႈၵႂႃႇ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 25/9/2025 ၼႆႉ ။ ၼႂ်းတူင်ႇတႆးၸိူဝ်းယၢမ်ႈႁူမ်ႈၽၢၵ်ႈၼႃႈၵၢၼ်ၸွမ်းမၼ်းၸဝ်ႈ ဢွၼ်ၵၼ်သေးလၢႆမွင်ၸႂ်ၸွမ်းတႄႉတႄႉ ။ ၶူးသၢႆလိူၼ်ၶမ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်လႄႈ ယၢမ်ႈတူင်ႉၼိုင် သင်မႃး ။

ၶူးသၢႆလိူၼ်ၶမ်းၼႆႉ သဵင်ၵၢမ်ႇသုတ်းမုၼ်ၵႂႃႇ လူၺ်ႈတၢင်းပဵၼ်ပွတ်ႇ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 25/09/2025 ၵၢင်ၼႂ် 6 မူင်းပၢႆ ၽွင်းဢႃယုၸူဝ်ႈၶူပ်ႇ ထူၼ်ႈထိုင် 75 ပီ။

မၼ်းၸဝ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇထိုင်တီႈယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇသေ လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉသေတႃႉ ၼမ်ႉၸႂ်ဢၼ်ၶႂ်ႈပူၵ်းပွင်လႄႈ ၸႂ်ႁၵ်ႉၼိူဝ်လိၵ်ႈလၢႆးတႆး ၊ ၸႂ်ႁၵ်ႉၶိူဝ်းတႆးၼႆႉတႄႉ ဢမ်ႇယွမ်းၽႂ် ။ တႃႇႁႂ်ႈပူၼ်ႉလွတ်ႈလႆႈ လွင်ႈဢမ်ႇတဵင်ႈထမ်းၼႆႉ မၼ်းၸဝ်ႈ ၶႂ်ႈၶိုင်သၢင်ႈႁၢင်ႈပွင်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇသေ တေႃႇသူႈမႃးလွၼ်ႉလွၼ်ႉ။

 တႃႇပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းတႆး ၸိူဝ်းယၢၼ်မိူင်း ပေႃးတေဢမ်ႇလုတ်ႈႁၢမ်းသုၼ်ႇၵၢၼ်သွၼ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်းၼၼ်ႉၼႆသေ မၼ်းၸဝ်ႈ ယင်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈၽၢၵ်ႈၸွမ်း Mr. Bill ၸၢဝ်းဢမေႊရိၵ ၊ Dr.တဵင်းလုၼ်ႇ ၸၢဝ်းမၢၼ်ႈ  ဢွၼ်ၼမ်းပိုတ်ႇ ႁူင်းႁဵၼ်းႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း Migrant Learning Center (MLC)  သွၼ်လိၵ်ႈပၼ်ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း။ ၼႆႉၵေႃႈ ႁဵတ်းသၢင်ႈမႃး ဢမ်ႇယွမ်း 20 ပီ။ ႁႅင်းၵၢၼ်လႄႈတႆးၼႂ်းမိူင်းထႆးတေႁူႉၸၵ်းမၼ်းၸဝ်ႈၼႂ်းၸိုဝ်ႈ ဢႃးၵျၢၼ်ထွင်ႊၻီႊ။

ပိူင်လူင်မၼ်း ပိုတ်ႇသွၼ်ပၼ် လိၵ်ႈဢိင်းၵလဵတ်ႈ ၊ လိၵ်ႈထႆး ၊ ၶွမ်ႊၿိဝ်ႊၻိူဝ်ႊ လိူဝ်ၼၼ်ႉၵေႃႈမီး လိၵ်ႈတႆး ၊ မၢၼ်ႈ ၊ ၶႄႇ၊ တၢင်းၵႃႈၾိင်ႈထုင်းၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈ ပၢႆးဝူၼ်ႉၶပ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉ  ။ ႁူင်းႁဵၼ်းႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း MLC ၼႆႉ တႄႇပိုတ်ႇမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 17 October 2005 ။

မၼ်းၸဝ်ႈၼႆႉ ၸဵမ်မိူဝ်ႈပၢၼ်ပဵၼ်လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ်တီႈတႃႈၵုင်ႈ ၶၢဝ်းဢိုတ်းႁဵၼ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇပွၵ်ႈႁိူၼ်းသေ သိုပ်ႇႁၢပ်ႇပုၼ်ႈၽွၼ်းလူင်းသွၼ်လိၵ်ႈလၢႆးတႆး ၸွမ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈတႆးယူႇသဝ်း ၸဵမ်ဢဝ် သၼ်လွႆလႄႈထုင်ႉပဵင်း ။

မိူၼ်ၼင်ႇ ပွတ်းတၢင်း လွႆၶေႃ ၊ ၽႃသွင်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ယၢမ်ႈလူင်းပိုၼ်ႉတီႈသွၼ်မႃး(ၽွင်းၼၼ်ႉ ပဵၼ်ပၢၼ် တွၵ်ႊတိူဝ်ႊၸၢႆးဢွင်ႇထုၼ်းတိုၵ်ႉဢွၼ်ၼမ်းၸတ်းၵေႃလိၵ်ႈလႄႈ ၾိင်ႈငႄႈတႆးတႃႈၵုင်ႈ မွၵ်ႈ 1967 – 1978 ) ၼႆ ၽူႈမိုတ်ႈၵိုဝ်းၶူးသၢႆလိူၼ်ၶမ်းလၢတ်ႈ။

ဝၢႆးလႆႈႁပ်ႉၸုမ်ႈၶူး ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ B.Ed ယဝ်ႉၼၼ်ႉ ၶိုၼ်းပွၵ်ႈၶိုၼ်းဝၢၼ်ႈၵိူတ်ႇမိူင်းၼွၼ်း တီႈၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ႁပ်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်းပဵၼ်ၶူးသွၼ်ၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၶတ်းၸႂ်သႂ်ႇႁႅင်း ပူၵ်းပွင်ပႃးလိၵ်ႈလၢႆးတႆးမႃး ။ ထိုင်တီႈ ပုၼ်ႈၽွၼ်းမႃးတူၵ်းပွတ်းတၢင်းၵဵင်းတုင် ပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း တီႈႁူင်း ႁဵၼ်း ၸၼ်ႉၵၢင်မၢႆ ( 3 ) ၵေႃႈ ၵၢၼ်တႆးဢမ်ႇၽႃႈ ။

ၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈ ၸၢႆးသၢမ်တိပ်ႉ (ၸဝ်ႈပၢႆၵမ် တွင်ႉလေႃးၶၼ် ပပ်ႉသၢႆၸႂ်ၶိူဝ်း (ၸုမ်းမွၵ်ႇၵွၼ်ၼုမ်ႇ (တႆးၼုမ်ႇ )) လၢတ်ႈလွင်ႈၶူးသၢႆလိူၼ်ၶမ်းဝႆႉဝႃႈ -“မၼ်းၼႆႉ ၵူၼ်းယူႇယဵၼ်ယဵၼ်ၵူၺ်း။ၵူၼ်းသိုဝ်ႈၵူၼ်းယူဝ်း ။ မၼ်းမႃႇၼသုင်ဢမ်ႇၸႂ်ႈ။ ဢူၺ်းၵေႃႉဢူၺ်းသႄႈ မၼ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇပေႃးၼမ်ၵႃႈႁိုဝ်။ တူဝ်မၼ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇဝႆႉသုင်သင်။ လၢတ်ႈဢူၼ်ႈလၢတ်ႈဢွၼ်ႇ ၵူၼ်းသိုဝ်ႈ ၵူၼ်းယူဝ်း တႄႉတႄႉၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ။ သိုဝ်ႈယူဝ်းလိူဝ်မၼ်းဢမ်ႇမီးၽႂ်ယဝ်ႉ” ။

ၶူးသၢႆလိူၼ်ၶမ်းၼႆႉ  မိူဝ်ႈၼုမ်ႇမိူဝ်ႈၵမ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇတွၼ်ႉလိုဝ်ႈတွၼ်ႉသဝ်း ၶတ်းႁႅင်းပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇမႃး ။ ၽိူဝ်ႇထိုင်ဢႃယုယႂ်ႇသုင်မႃးၵေႃႈ ဢမ်ႇၽႃႈဢမ်ႇဝၢင်း တိုၵ်ႉႁဵတ်းယူႇၶပ်ႉၶပ်ႉတၢမ်းတၢမ်း ။ မိူၼ်ၼင်ႇ လၵ်းသုတ်ႇၵၢၼ်ႁဵၼ်းၵၢၼ်သွၼ်ဢၼ်မႂ်ႇ ဢၼ်ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်လူင်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ RCSS/SSA ၸတ်းယူႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈႁႅင်းႁဵတ်းၸွမ်းမိူၼ်ၵၼ် ။

ၵၢၼ်ဢၼ်ႁဵတ်းၵမ်းလိုၼ်းၼႆႉ ယင်းပႆႇတၼ်းထိုင်တီႈယွတ်ႈႁွတ်ႈတီႈပၢႆ ၵူၺ်းမၼ်းၸဝ်ႈသမ်ႉပေႃး ၽၢတ်ႇယၢၼ် မူႇၸုမ်း ၵႂႃႇယဝ်ႉ ၼႆ မႄႈၶူးႁၢၼ်ၼူၼ်း ၽူႈၵိူဝ်းၵုမ်ႁွင်ႈၵၢၼ်လူင် ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး လၢတ်ႈၼႄဝႃႈ –

ဢၼ်လၵ်းသုတ်ႇၵၢၼ်သွၼ်ၼႆႉ ဢၼ်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ RCSS တမ်းဝၢင်းသေယဝ်ႉသေ ႁဵတ်းပိူင်မႃးၶိုၼ်းၼႆႉတႄႉ ။ သြႃႇလိူၼ်ၶမ်းလႄႈ မႄႈသြႃႇ ပဵၼ်ၽူႈၵိူဝ်းၵုမ်မၼ်းပႃးလုင်းပိုၼ်ၶမ်းၼၼ်ႉၼႃႇ 3 ၵေႃႉ။တေႃႈလဵဝ်ၼႆႉ တိုၵ်ႉႁႃၸတ်းပပ်ႉႁဵၼ်းလိၵ်ႈတႆး ၸၼ်ႉၼိုင်ႈၸၼ်ႉသွင်ယဝ်ႉႁေ မၼ်းသမ်ႉဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းဝႆႉပၢႆးသၢႆႊ ။ သမ်ႉပေႃးယဝ်ႉယဝ်ႉ ပေႃးၶဝ်ႈ layout မၼ်းဝႆႉယဝ်ႉ။တမ်ႉပႆႇလႆႈတၢင်ႇႁူင်းၽိမ်း ၊ မၼ်းယင်းဢမ်ႇတၼ်းႁၼ်ၵႂႃႇဢိူဝ်ႈၼၼ်ႉ

မၼ်းၸဝ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းသူင်လိၵ်ႈလၢႆးပၢႆပေႇ မႃးတႄႉတႄႉလႄႈ သင်ဝႃႈ ၵဵဝ်ႇၵၼ်တင်းပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇမႃးၼႆ ၼမ်လႄႈဢေႇတႄႉ ၶဝ်ႈတူင်ႉၼိုင်ၸွမ်းၼႂ်းလၢႆၶၵ်ႉတွၼ်ႈ ။ ဢမ်ႇဝႃႈ တေပဵၼ်ၼႂ်းၶၵ်ႉလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ လႄႈ ၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းလၢႆပႃႈၾၢႆႇ ဢိၵ်ႇပႃးၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈတႆးၼႂ်းမိူင်းၼွၵ်ႈမိူင်း  ။

မိူဝ်ႈႁိမ်းႁွမ်း ပီ 2000 ၼၼ်ႉၵေႃႈ မၼ်းၸဝ်ႈ ႁွတ်ႈထိုင်မိူင်းထႆးသေ ႁပ်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်းၶပ်းၶိုင် ႁဵတ်းဢွၵ်ႇပပ်ႉ ပၼ်တၢင်းႁူႉ  တီႈမုလ်ၼိထိမႅပ်ႊ MAP Foundation ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈပၢႆးယူႇလီ လႄႈ ပိုၼ်ႉႁူႉၵႅမ်တူဝ်ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉထႅင်ႈ ။

မိူၼ်ၼင်ႇ ၼႂ်းႁွင်ႈၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ BBC  ၊ DVB ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ယင်းယၢမ်ႈတူင်ႉၼိုင်ႈမႃးၸွမ်းယူႇပဵၼ်ၶၵ်ႉပဵၼ်တွၼ်ႈ ။

ၶူးသၢႆလိူၼ်ၶမ်းၼႆႉ ၵိူတ်ႇႁၼ်ၼႃႈ မိူဝ်ႈပီ 1950  ၸိုဝ်ႈပေႃႈ ပူႇလွႆၸၢမ်ႇ မႄႈ ပႃႈၼၢင်းမႆၶမ်း ၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ။ မီးပီႈၼွင်ႉႁူမ်ႈတွင်ႉၵၼ် ၵေႃႉၼိုင်ႈ ၸိုဝ်ႈ ၼၢင်းမူဝ်ၶမ်း ။

မၼ်းၸဝ်ႈတႄႇၼႃႈႁိူၼ်းၸွမ်း ၼၢင်းဝူဝ်းတိပ်ႉၼုမ်ႇ ၵဵင်းတုင်၊ မီးလုၵ်ႈႁူမ်ႈၵၼ် 2 ၵေႃႉ ပဵၼ် ၼၢင်းသႅင်လီၶမ်းလႄႈ ၼၢင်းၸၢမ်ၽွင်းၶမ်း။ မီးလၢၼ် 2 ၵေႃႉ  ။

ဢိင်ၼိူဝ် လွင်ႈလူႉသဵင်ႈၶူးသၢႆလိူၼ်ၶမ်းၼႆႉသေ ဢႃးၸၢရ်ၶိုၼ်းသႂ်ၸႂ်ယဵၼ် ၽူႈၵေႃႇတင်ႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈတႄႉ လၢတ်ႈဝႃႈ – “ ၶူးသၢႆလိူၼ်ၶမ်းၼႆႉ  မိူဝ်ႈၵၢင်ဝၼ်း တိုၵ်ႉလီယူႇ ၊ ၵၢင်ၶမ်ႈမႃးသမ်ႉပေႃးဝႃႈ ဢမ်ႇယူႇလီႁႅင်း။ ၵႂႃႇယူတ်းယႃတူဝ်ၶႅၼ်းမႃးယဝ်ႉသေတႃႉ သမ်ႉၶိုၼ်းၵိုင်ႉၵၢင်ႉပဵၼ်သေလူႉသဵင်ႈၵႂႃႇ။ ၼင်ႇဝႃႈ လွင်ႈလူႉလွင်ႈတၢႆၼႆႉ ဢမ်ႇမီးၽႂ်ႁူႉဝႆႉလူင်ႈၼႃႈဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ  ။  တေတၢႆဢႃယုမွၵ်ႈလႂ် ၊ ၶၢဝ်းယၢမ်းလႂ် ၊ တီႈလႂ် ၊ ယွၼ်ႉသင်လႄႈတၢႆ ၊ တၢႆယဝ်ႉၵႂႃႇလႂ်ၼႆ ဢမ်ႇမီးၽႂ်ႁူႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ် ၵူႈၵေႃႉ ၸိူဝ်းႁဝ်းႁႃးၵိုတ်းတၢင်းလင်ၵေႃႈ ၵိုင်ႇလီဢဝ်တြႃးၵိုၵ်းတူဝ်ၽႂ်မၼ်းဝႆႉ ” – ဝႃႈၼႆ။

ပၢင်ၸႃႇပၼၼႆႉ ၸတ်းတီႈႁိူၼ်းမၼ်းၸဝ်ႈ ဢၼ်မီးၼႂ်းပွၵ်ႉၼွင်ၶၢႆႉ ပႃႇမၢၼ်ႈ ပွၵ်ႉမၢႆ 3 ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ ။ တေပူၼ်ႉၶၢပ်ႈတူဝ် တီႈပႃႇႁဵဝ်ႈတႆးၼိူဝ် ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 27/09/2025 ဝၢႆးဝၼ်း 1 မူင်း ။ ဝၼ်းတီႈ 29/09/2025 ၵၢင်ၼႂ် 7 မူင်းၼၼ်ႉ  ၵူၼ်းႁူမ်ႈႁိူၼ်းလႄႈ လုၵ်ႈၼွင်ႉပွင်ႈပၢႆ ႁူမ်ႈၵၼ်သေ တေႁႅၼ်းသွမ်းလူႇတၢၼ်း ယၢတ်ႇၼမ်ႉၶွမ်ႈတဝ်ႈ ၼႆ ၼႂ်းလိၵ်ႈၽိတ်ႈမွၵ်ႇမွင်ၸႂ်ၼၼ်ႉ ပႃးဝႆႉၼင်ႇၼႆ။

ယွၼ်းသူးႁႂ်ႈၶူးသၢႆလိူၼ်ၶမ်း လႆႈႁွတ်ႈထိုင် သုၵတိ တီႈၵတ်းယဵၼ်သေၵမ်း။

ပိုၼ်းၵႅပ်ႈလႄႈလွင်ႈၶတ်းၸႂ် သြႃႇၸၢႆးသၢႆလိူၼ်ၶမ်း(ဢႃးၵျၢၼ်ထွင်းၻီး)

ၸိုဝ်ႈ- သြႃႇၸၢႆးသၢႆလိူၼ်ၶမ်း

ၸႃႇတိတီႈၵိူတ်ႈ- ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ

ၵိူတ်ႇမိူဝ်ႈပီ- 1950

ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ – ၸၢႆးလႃႉမွင်ႇ

ယူႇႁူင်းႁဵၼ်း တီႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ထိုင်ၸၼ်ႉ 5 ။ သိုပ်ႇၶၢႆႉယူႇတီႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉသႄႇ ထိုင်ၸၼ်ႉ 8 ။

ဝၢႆးၼၼ်ႉ ၶိုၼ်းမိူဝ်းလႃႈသဵဝ်ႈ – မိူဝ်းၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉ 10 ။ ဢွင်ႇၸၼ်ႉ 10 လႆႈလၢဝ်ၸွင်ႈ(ၵူင်ႇထူး) ၽႃသႃလိၵ်ႈမၢၼ်ႈ။

သြႃႇၸၢႆးသၢႆလိူၼ်ၶမ်း သိုပ်ႇၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉၸွမ် တီႈဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ( ပညာရေးတက္ကသိုလ်) မိူဝ်ႈပီ 1972 ။ လႆႈႁပ်ႉၸုမ်ႈၶူး B.Ed မိူဝ်ႈပီ 1977 ။

-ဝၢႆးလႆႈႁပ်ႉ ၸုမ်ႈၶူးယဝ်ႉ ၶိုၼ်းလႆႈမိူဝ်းႁၢပ်ႇၵၢၼ်ပဵၼ်ၶူးသွၼ်တီႈႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉသုင်မၢႆ 3 ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်။

-ထိုင်ပီ 1982 လႆႈၶၢႆႉမိူဝ်းပဵၼ်ၶူးသွၼ် ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉသုင်မၢႆ 3 တီႈဝဵင်းၵဵင်းတုင် မိူင်းတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း။

-ထိုင်မႃးပီ 1983 လႆႈတႄႇၼႃႈႁိူၼ်းၸွမ်း ၼၢင်းမူဝ်တိပ်ႉၼုမ်ႇ သေ မီးလုၵ်ႈယိင်း 2 ၵေႃႉ။

-ထိုင်မႃးပီ 2000 ၼၼ်ႉသြႃႇသၢႆလိူၼ်ၶမ်း ႁွတ်ႈထိုင်ဝဵင်းၵဵင်းမႂ်ႇၸိုင်ႈထႆးသေ ႁၢပ်ႇၵၢၼ်တီႈ ၵေႃႇမတီႇပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ NHEC ႁပ်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်းပဵၼ် Community Management Program Director (ၽူႈၸတ်းၵၢၼ်ၽႅၼ်ၵၢၼ်တူင်ႇဝူင်း) ၸွမ်းၶူးသွၼ် ၻွၵ်ႊတိူဝ်ႊ တဵင်းလုၼ်ႇ

-ထိုင်မႃးပီ 2002 လႆႈၵေႃႇတင်ႈ Thinking Classroom Foundation (TCF) ၸွမ်းၻွၵ်ႊတိူဝ်ႊ တဵင်းလုၼ်ႇသေ လႆႈပဵၼ် ၶူးသွၼ်ပူၵ်းပွင်ၼမ်ႉၵတ်ႉၶူး လႄႈ ပဵၼ်ၶူးလူင် ပႃႇမွၵ်ႉၶ ၽႃႇသႃႇဢိင်းၵလဵတ်ႈ။

-ထိုင်ပီ 2005 ႁပ်ႉပဵၼ်ၽူႈၸတ်းၵၢၼ်ႁူင်းႁဵၼ်းႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း MLC -ၵူၺ်းၵႃႈ ႁူင်းႁဵၼ်းၼၼ်ႉ လႆႈပိၵ်ႉဢိုတ်းၵႂႃႇၽွင်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ။

-ပီ 2008 တေႇထိုင်ပီ 2020 လႆႈပဵၼ်ၶူးသွၼ်ၵဵဝ်ႇၵပ်းၽႅၼ်-ၸတ်း-ထတ်း-မႄး သေ ပူၵ်းပွင်ၼမ်ႉၵတ်ႉၶူးသွၼ် ၽုၵ်ႇၾင်ၸိူဝ်ႉၽၼ်းတႃႇၼေႃႇတႅၼ်းၶိူဝ်း

-ၼႂ်းၶၢဝ်းလဵဝ်ၵၼ်ၼၼ်ႉ လႆႈပဵၼ်ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ တီႈၸုမ်းသူင်လူလိၵ်ႈၼႂ်းမိူင်းထႆးပွတ်းႁွင်ႇ ၽွင်းပီ 2002 ထိုင် 2018

-ထိုင်မႃးပီ 2020 ၶိုၼ်းပွၵ်ႈဝၢႆႇမိူဝ်းယူႇၸွမ်းလုၵ်ႈလၢင်းၼၢင်းမေးၶိုၼ်းတီႈဝဵင်းၵဵင်းတုင်။

-ထိုင်မႃးပီ 2024 လႆႈၶဝ်ႈႁၢပ်ႇၸွႆႈၵၢၼ်ပဵၼ်ၽူႈၵိူဝ်းၵုမ်/ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇ/ ၽူႈၵုမ်းထတ်းၽႃသႃပၢႆးသၢႆႈ တီႈၸုမ်းလၵ်းသုတ်ႇ ႁွင်ႈၵၢၼ်လူင်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆးသေ ႁၢပ်ႇၵၢၼ်တေႃႇလူႉသဵင်ႈသုတ်းမုၼ် ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 25/09/2025 လူၺ်ႈတၢင်းပဵၼ်ႁူဝ်ၸႂ် ၽွင်းဢႃယုလႆႈ 75 ပီ။