တွမ်ႇၼမ်ႉတႃ လပ်ႉလင်မိူင်ၶမ်း

ဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင် ၼႆႉ ပဵၼ်ယွင်ၶဝ်ႈ ယေးၶဝ်ႈ ပဵၼ်ထုင်ႉဢၼ်ဢွၵ်ႇ ၶဝ်ႈၶႅမ်ႉ၊ ၶဝ်ႈလီ၊ လိၼ်ၸမ်ႉ ၼမ်ႉလိူင်ႇ၊ သၽႃႇဝ မီးၵႃႈၶၼ်လႄႈ ၵေးၼမ်ႉၵေႃႈ မီးၸိုဝ်ႈဝႃႈ ၼမ်ႉၶမ်း၊ တေးလွႆလူင် ဢၼ်မီး တၢင်းဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈ ၼၼ်ႉၵေႃႈ ႁိၵ်ႈၸိုဝ်ႈဝႃႈလွႆၶမ်း။ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈဢၼ်ယူႇၵျေႃႇ ယူႇသႃႇ ဢမ်ႇတွၼ်ႉမီး ၽေးသိုၵ်းသိူဝ်၊ ဢမ်ႇတွၼ်ႉမီး ၽေးသၽႃဝ ယႃႉၵဝ်းမႃးသေပွၵ်ႈ။ ဝၢၼ်ႈဢွၼ်ႇၼႆႉ မီးၾၢႆႇႁွင်ႇဝဵင်း တႃႈၶီႈလဵၵ်း ယၢၼ်မွၵ်ႈ 30 လၵ်း။

Photo- ၵူၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ/ ၼမ်ႉလုပ်ႇၼွင်းထူမ်ႈ ဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင် မိူဝ်ႈ 3/10/2020

တၢင်းႁၢင်ႈလီ ဢွၼ်ႇဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင်၊ သၼ်လွႆၶမ်း လႄႈ ၼမ်ႉၵေးၶမ်း ယၢမ်းလဵဝ်တေႉ လိၼ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇၸမ်ႉ ၼမ်ႉၵေႃႈ ယဵၼ်းပဵၼ်ႁၢတ်ႇ ၶီႈၵူမ်ႇလိၼ်သၢႆး တေဢမ်ႇမီးၽႂ်တိုတ်ႉတၢႆး ၶဝ်ဢွၵ်ႇပူၼ်ႉတၢင်း တုၵ်ႉလူင်ၼႆႉ လႆႈယဝ်ႉႁိုဝ်။

ဢၼ်ပဵၼ်မႃး ၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ ယွၼ်ႉၶွမ်ႊပၼီႊ ၶဝ် ဢဝ်ငိုၼ်းယဵတ်ႈမွၼ် တီႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈသေၶဝ်ႈၶုတ်း ၶမ်း၊ သေးၶမ်း ၸွမ်းဝူဝ်ႇႁူၺ်ႈႁၢဝ်းလွႆၸွမ်းတၢပ်ႈလွႆၶမ်း၊ ပွႆႇၶီႈၵူမ်ႇၶီႈငႂ်ႈ လၢႆမိူင်ၶမ်း လူင်းသႂ်ႇႁူဝ် ၼမ်ႉၶမ်း လႆလူင်းထူမ်ႈဝၢၼ်ႈ ထူမ်ႈၼႃး၊ ပေႃးၶၢဝ်းၾူၼ် တႄႉ ထူမ်ႈပႃးႁိူၼ်းယေး ပေႃးဢမ်ႇၸၢင်ႈယူႇ ၸၢင်ႈၵိၼ်လႄႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၵူၼ်းသူၼ် ႁူပ်ႉတၢင်းယၢပ်ႇ ႁႃတၢင်းပၢႆႈယူႇတီႈမႂ်ႇယူႇ ဝၼ်းဝၼ်း ၶိုၼ်းၶိုၼ်း။

မိူဝ်ႈၶွမ်ႊပၼီႊ ပႆႇၶဝ်ႈၶုတ်းၶမ်း ၼၼ်ႉ ၼမ်ႉၵေးၶမ်း ၼႆႉ ပဵၼ်တီႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ တၵ်းၵိၼ် တၵ်းဢၢပ်ႇ ၼမ်ႉသႂ် ၼမ်ႉၶႅမ်ႉ ပူ ပႃ ၵေႃႈလိူင်ႇ၊ ၼႃးၼိုင်ႈတူင်ႈ ပေႃးလဵင်ႉၼႃႈႁိူၼ်း သေဢမ်ႇၵႃး ၶၢႆၶဝ်ႈသေ သိုဝ်ႉရူတ်ႉ သိုဝ်ႉၵႃးၶီႇၵေႃႈ ယင်းၵုမ်ႇထူၼ်ႈ။ တေႃႈလဵဝ်တေႉ ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇၵၢၼ်သွမ်ႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်း ၵိၼ်သင်။ ငိုၼ်းၶဝ်ႈၵေႃႈဢမ်ႇမီး။

ၸၢႆးၼုမ်ႇ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင် ၵေႃႈလၢတ်ႈဝႃႈ-“ၵၢင်ၸႂ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဝႃႈတႄႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၶဝ်ၶၢႆႉပၼ် ဝၢၼ်ႈဢေႃႈ။ ႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇယူႇလႆႈယဝ်ႉၶႃႈ။  ၵူၺ်းၵႃႈ ၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ်သမ်ႉဝႃႈႁဵတ်းဢမ်ႇလႆႈ။ ပေႃးၼမ်ႉထူမ်ႈႁိူၼ်းၼိုင်ႈၵေႃႈ သၢႆႈႁိူၼ်းၼိုင်ႈ၊ ပေႃးၼမ်ႉထူမ်ႈသွင်ႁိူၼ်းၵေႃႈသၢႆႈသွင်ႁိူၼ်း ဝႃႈၼၼ်။ ပေႃးၼမ်ႉထူမ်ႈမႃး ၶဝ်မႃးတူၺ်းၸူဝ်ႈၶၢဝ်းသေ ဢႃႉ— မၼ်းဢမ်ႇပဵၼ်သင် သမ်ႉဝႃႈၼႆသေယဝ်ႉၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်း  – ၼင်ႇၼႆ။

Photo:by ၵူၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ/ ႁၢင်ႈၵႄးမႄႈၼမ်ႉၶမ်း ဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင် မိူဝ်ႈၼႂ်းပီ 2018

ၶွမ်ႊပၼီႊ တႄႇၶဝ်ႈပိုၼ်ႉတီႈၶုတ်းၶမ်း တီႈႁိမ်းဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင် သၼ်လွႆ “လွႆၶမ်း”ၼႆႉ ၸဵမ်မိူဝ်ႈပီ 2007 မႃး။ ၶွမ်ႊပၼီႊ ၸိူဝ်းမႃးၶုတ်းၶမ်းၵႃႈပူၼ်ႉမႃးမီး ၶွမ်ႊပၼီႊၸၢႆးလၢဝ်ႁိူင်း၊ မိၼ်းဢူးဢွင်ႇ၊ ႁဵင်းလိၼ်းၸၼ်ႇ၊ ၸၢၼ်ႇပႃႇရမီႇလႄႈ ဝၼ်းၼတဵင်းတၢၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ဝၢႆးမႃးမီးထႅင်ႈ ၶွမ်ႊပၼီႊ ၸၢႆးတိပ်ႉ၊ လွႆၶမ်းလူင်၊ ၸၢႆးသၢႆႉၽျူဝ်းယေး၊ သူၺ်ႇတွင်ႇ လႄႈ ၶွမ်ႊပၼီႊၶမလ ၸိူဝ်းၼႆႉထႅင်ႈ-ၼႆယဝ်ႉ။

ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈတၢင်းၸိူဝ်းၼႆႉသေ ၸၢႆးႁေႃသႅင်ၵဝ်ႉငဝ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း ၸိုင်ႈတႆး SHRF လၢတ်ႈဝႃႈ – “ပေႃးဢဝ်တႃႇ သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းဝႃႈတႄႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းသူၼ်ၼႆႉ မီးသုၼ်ႇလႆႈယူႇထၢင်ႇ ႁၢင်ႈလွတ်ႈ လႅဝ်း တီႈဝၢၼ်ႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၸွမ်းၼင်ႇ သၽႃဝ ႁိမ်းႁွမ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇမီး၊ ပေႃးပူၼ်ႉပႅၼ်ၼိူဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်ၵၢၼ်ၽိတ်းၼိူဝ်သုၼ်ႇလႆႈ ၵူၼ်းယဝ်ႉ။ ပေႃးဢဝ်တႃႇသုၼ်ႇဝၢၼ်ႈမိူင်းၻီႊမူဝ်ႊၶရေႊသီႊဝႃႈၵေႃႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈပၢၼ်သိုပ်ႇပၢၼ်ၼႆႉ ဢမ်ႇထွမ်ႇသဵင်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းသေ ပၼ်ၸဝ်ႈငိုၼ်းသႃးၶဝ် ၶုတ်းမိူင်ၶမ်း ၶုတ်းႁႄႈ ယႃႉထိူၼ်ႇယႃႉပႃႇ ႁႂ်ႈပေႃးတုမ်ႉယွၼ်ႈၵၢၼ်ယူႇၵၢၼ်ၵိၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ  ပူၼ်ႉပႅၼ်ၼိူဝ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းမိူင်း” – ဝႃႈၼႆ။

Photo- ၵူၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ/ ၼမ်ႉလုပ်ႇၼွင်းထူမ်ႈ ဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင် မိူဝ်ႈ 3/10/2020

ဢွင်ႈတီႈၶုတ်းၶမ်းၼႆႉ ပဵၼ်တီႈႁူဝ်ၼမ်ႉၶမ်း သၼ်လွႆ “လွႆၶမ်း” ၾၢႆႇၸၢၼ်းဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင် ဢိူင်ႇမိူင်းလဵၼ်း ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ၸႄႈတွၼ်ႈတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း။

တင်ႈတႄႇၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ်ၶုတ်းၶမ်းမႃး ၶၢဝ်းတၢင်းမွၵ်ႈ 13 ပီၼႆႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင်ၼႆႉ ဢမ်ႇလႆႈ ႁဵတ်းၼႃး မႃးတေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ။ ၼမ်ႉမေႃႇၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ဢၼ်ၶုတ်းၼႂ်းဝၢင်းႁိူၼ်းသေ တဵၵ်းႁဵတ်း ၼမ်ႉၵိၼ်ၼမ်ႉၸႂ်ႉ တၵ်းၵိၼ်တၵ်းဢၢပ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႉတိုဝ်းလႆႈ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ၼမ်ႉႁူၺ်ႈ ၼမ်ႉႁွင်ႈ ပိူင်လူင်မၼ်း မႄႈၼမ်ႉၶမ်း ဢမ်ႇၸႂ်ႉတိုဝ်းလႆႈ။ ၼမ်ႉၵိၼ်ၼၼ်ႉ လႆႈသိုဝ်ႉၵိၼ်ဢဝ်လၢႆလၢႆ၊ လႆႈသိုဝ်ႉၵိၼ်သိုဝ်ႉၸႂ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၼမ်ႉၸႂ်ႉၼမ်ႉဢၢပ်ႇ ၼမ်ႉၸႂ်ႉတိုဝ်းသၵ်ႉၶူဝ်းလွႆးလဵင်းၸိူဝ်းၼႆႉတႄႉ ၸႂ်ႉၼမ်ႉဢၼ်ၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ် တေႃႇလွတ်ႇလုၵ်ႉတၢင်းၼိူဝ်လွႆၼၼ်ႉ မႃးပၼ် ၼႆယဝ်ႉ။

မေႃယႃၼၢင်းလႃႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင် ၽူႈလႆႈႁပ်ႉသူး ၸဝ်ႈၼၢင်းသုၸၼ်ႇတီႇ လၢတ်ႈဝႃႈ –“လွင်ႈယူႇသဝ်း ယၢပ်ႇၶၢၼ်ၸႂ်ၵူႈၸိူဝ်ႉၵူႈပိူင်ယဝ်ႉ၊ ၼႃးၵေႃႈဢမ်ႇလႆႈႁဵတ်း၊ ၶႃႈႁဝ်းၶဝ်လႆႈတုၵ်းယွၼ်းဝႆႉ တီႈၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ်ဝႃႈ တီႈယူႇဝၢၼ်ႈၶႃႈႁဝ်းၶဝ်ၼႆႉ မၼ်းလႆႈတူၵ်းတီႈတႅမ်ႇ တီႈၶူင်ႈတီႈယၢၼ်းၼႅၼ်ႇယဝ်ႉ၊ ပေႃးပဵၼ်လႆႈ ႁႂ်ႈပၼ်ၵႃႈသၢႆႈတႅၼ်းသေ ၶၢႆႉပၼ်တီႈယူႇႁဝ်းၶႃႈၼႆမႃးယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၾၢႆႇၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ် ဢမ်ႇမႃးလၢတ်ႈသင် ဢမ်ႇမႃးတူၺ်းသင်” – ၼင်ႇၼႆ။

ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၵႃႈသၢႆႈတႅၼ်းၼၼ်ႉ ၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ်လႆႈလၢတ်ႈဝႆႉဝႃႈ ၼိုင်ႈပီၶဝ်တေပၼ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၼႃးႁႆးလူင် 4 လၢၼ်ႉငိုၼ်းထႆး။ တွၼ်ႈတႃႇၵႃႈသၢႆႈတႅၼ်းပီ 2020 ၼႆႉ ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈၼႂ်းလိူၼ်ၵျူႊလၢႆႊ ၼၼ်ႉ ၶဝ်မႃးႁွင်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈသေ သၢႆႈတႅၼ်းပၼ်ၵႂႃႇယဝ်ႉ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵိုတ်းၶၢင်ႉယူႇထႅင်ႈ 4 သႅၼ် ၼႆယဝ်ႉ။

ဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင်ၼႆႉ လင်ႁိူၼ်းမီး 59 လင်၊ မီးဝတ်ႉဝႃးၽႃသိူဝ်ႇႁင်းၶေႃ၊ မီးလူင်ထိူၼ်ႊ ၸဝ်ႈဝၢၼ်ႈၸဝ်ႈမိူင်း ႁင်းၶေႃ၊ တီႈလိၼ်ႁႆႈၼႃးမီး 400 ဢေႊၶိူဝ်ႊ၊ ငိုၼ်းၸိူဝ်းသၢႆႈတႅၼ်းၵႂႃႇၼၼ်ႉ တေတူၵ်း ဢေႊၶိူဝ်ႊလႂ် 1 မိုၼ်ႇฝ ၸဝ်ႈၼႃးၵမ်ႈၼမ် တႄႉ ပွင်ႇၸႂ်ဝႃႈ ဢၼ်ၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၵႃႈ သၢႆႈတႅၼ်းတီႈလိၼ်၊ ပဵၼ်ၵႃႈသၢႆႈ တႅၼ်း လွင်ႈဢမ်ႇၸၢင်ႈၽုၵ်ႇၸၢင်ႈသွမ်ႈ။ ပေႃးၽုၵ်ႇၶဝ်ႈ ၼႃးၼိုင်ႈတူင်ႈ လႆႈငိုၼ်းထႆး ၼပ်ႉႁူဝ်သႅၼ် ၵူႈပီ။ လွင်ႈၼႆႉၾၢႆႇၶွမ်ႊပၼီႊ သမ်ႉဢမ်ႇဝူၼ်ႉသွၼ်ႇပႃး။

“ပေႃးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ဢမ်ႇဢဝ်ငိုၼ်းတီႈၶွမ်ႊပၼီႊ တႄႉ ႁဝ်းၵေႃႈ ၸၢင်ႈၸွႆႈထႅမ်ပၼ်ဢေႃႈ၊ ၵမ်ႈၵေႃႈ သမ်ႉၵႂႃႇဢဝ်ငိုၼ်း၊ ၵမ်ႈၽွင်ႈသမ်ႉဢမ်ႇဢဝ်၊ ၶဝ်ၵေႃႈ လူဝ်ႇၽွမ်ႉသဵင်ၵၼ်၊ ၼၼ်ၵွၼ်ႇႁဝ်းၶႃႈ ၵေႃႈ တေ ၸွႆႈပၼ်ငၢႆႈ။ ပၼ်ႁႃ ၼႃးႁႆးလူင်ၼႆႉ မၼ်းယုင်ႈၼႃႇ” – ၵူၼ်းလူင်ၼႂ်းပႃႇတီႇ ၵၢၼ်မိူင်း ၸႄႈဝဵင်းတႃႈ ၶီႈလဵၵ်းၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

ၵၢၼ်ၶုတ်းၶမ်းၼႆႉ ႁၢၼ်ႉတေႃႇမိူဝ်ႈလဵဝ်ၵေႃႈ သိုပ်ႇၶုတ်းယူႇတိၵ်းတိၵ်း၊ မိူဝ်ႈလဵဝ်လႆႈႁူႉဝႃႈ ၵိုတ်းၶွမ်ႊ ပၼီႊ သၢႆႉပျူဝ်းယေး တင်း ၶွမ်ႊပၼီႊ လွႆၶမ်းလူင်။ မိူဝ်ႈလဵဝ် ဢၼ်ဢွၵ်ႇၸိုဝ်ႈၶွမ်ႊပၼီႊ တႄႉတႄႉ သေႁဵတ်း ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉ။ ပဵၼ်ၸဝ်ႈငိုၼ်း လူင်ၵေႃႉၼိုင်ႈ ၵူၼ်းတၢင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ ၵပ်းသၢၼ်လၢဝ်း ပၢၼ်းၶႄႇသေၶုတ်းၶမ်းယူႇ ၵူႈမိုဝ်ႉၵူႈဝၼ်း။

“လွင်ႈၼႆႉမၼ်းမိူၼ်ၵူၼ်း မီးငိုၼ်း မီးတၢင်းႁူႉ ပေႉၵိၼ် ၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းဢမ်ႇမီးတၢင်းႁူႉ။ ပႃႇတီႇၵၢၼ် မိူင်း ၼႆႉ ဢမ်ႇလီသေႉၵူၼ်းမိူင်း။ ၶဝ်မီးပုၼ်ႈၽွၼ်းလူဝ်ႇၵႅတ်ႇၶႄ ၵူၼ်းမိူင်း၊ ပေႃးယၢင်းပဵၼ်ပႃႇတီႇ တႃႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၼႆ လီၸုတ်းၾၢႆႇၵူၼ်းမိူင်း၊ ၵူၼ်းမိူင်း လူဝ်ႇၸႂ်ယႂ်ႇၵူၼ်းမီးတၢင်းႁူႉ။ ပေႃးပႃႇတီႇ ၶဝ် မၢႆတူဝ်ဝႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းမီးတၢင်းႁူႉၵေႃႈ လီၸုၵ်းၾၢႆႇၵူၼ်းမိူင်းသေ ၸွႆႈထႅမ် ၵူၼ်းမိူင်းဢေႃႈ” – ၸၢႆးႁေႃသႅင် လၢတ်ႈထႅင်ႈၼင်ႇၼႆ။

ၸွမ်းၼင်ႇၼႂ်းပပ်ႉလိၵ်ႈ “ၵိုတ်း လွင်ႈၶုတ်းၶမ်းၼႂ်းမိူင်းလဵၼ်းလႄႈ ! ဢၼ်ၵေႃႁူမ်ႈသၢင်ႈ ၸဝ်ႈႁႆႈ ၸဝ်ႈၼႃးတႆး ဢွၵ်ႇဝႆႉၼၼ်ႉ လၢတ်ႈဝႃႈ- ၵၢၼ်ၶုတ်းၶမ်းၼႆႉ ယႃႉလူႉလႅဝ်ထိူၼ်ႇၶိူဝ်း ၵႄးၼမ်ႉ၊ ၸဝ်ႈႁႆႈၸဝ်ႈၼႃး တူင်ႇတၢင်ႇထုင်ႉၼၼ်ႉ ႁူဝ်ၵူၼ်းမွၵ်ႈ 340 ၵေႃႉ ႁူပ်ႉတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ။ ဝၢၼ်ႈ ၵူၼ်းမွၵ်ႈ 8 ဝၢၼ်ႈ ႁူဝ်ၵူၼ်းမွၵ်ႈ 1,500 ၸိူဝ်းပိုင်ႈဢိင်ၸႂ်ႉတိုဝ်း မႄႈၼမ်ႉၶမ်းလႄႈ ၵႄးၼမ်ႉလဵၼ်း ၵေႃႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉပႃး- ၼႆယဝ်ႉ။

Photo- ၵူၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ/ ၼမ်ႉလုပ်ႇၼွင်းထူမ်ႈ ဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင် မိူဝ်ႈ 3/10/2020

ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈ လွင်ႈၶွမ်ႊပၼီႊ မႃးၶုတ်းၶမ်း တီႈႁိမ်းဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင်ၼႆႉ လႆႈမႃး 10 ပီပၢႆယဝ်ႉ။ ၵႃႈပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ယူႇတီႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင် တင်းၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ႁူမ်ႈၵၼ်သေ တၢင်ႇလိၵ်ႈ တုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈၵိုတ်းယင်ႉၵၢၼ်ၶုတ်းၶမ်းမႃး လၢႆလၢႆၵမ်းယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၶွမ်ႊပၼီႊ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၵိုတ်းယင်ႉသေဢမ်ႇၵႃး သိုပ်ႇၶုတ်းၶမ်းယူႇၵူႈမိုဝ်ႉၵူႈဝၼ်း မႃးတေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ။

ဝၢႆးပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပီ 2010 လုင်းၸၢႆးဢၢႆႈပဝ်း ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ လႆႈႁပ်ႉတႅင်ႇပဵၼ် ၽွင်းလူင်ၾၢႆႇ ႁိၼ်ႁႄႈ လႄႈ ပႃႇမႆႉ ၼႂ်းၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆး၊ တူဝ်လုင်းၸၢႆးဢၢႆႈပဝ်း ယၢမ်ႈလူင်းထိုင် ၼႂ်းဢိူင်ႇ မိူင်းလဵၼ်းသေ မွၵ်ႇလၢတ်ႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဝႃႈ တေႁႂ်ႈၶွမ်ႊပၼီႊ ၶုတ်းၶမ်း ၵိုတ်းၵၢၼ်တင်းသဵင်ႈ၊ တေမႄး ပၼ် တူင်ႈၼႃး ႁႂ်ႈပေႃး ၽုၵ်ႇသွမ်ႈၶိုၼ်း ၼႆသေတႃႉ တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ဢမ်ႇလၢၵ်ႇလၢႆးသင်မႃး – ထိုင်တီႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ပေႃးတုၵ်းယွၼ်း ၶႂ်ႈၶၢႆႉဝၢၼ်ႈ ၶၢႆႉႁိူၼ်း ၵႂႃႇယူႇတၢင်ႇတီႈ မႃးၸိူင်ႉၼႆ။

ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ

promotion

SHAN Membership

฿ 19฿ 169 /mo
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ႁဵၼ်းဢဝ်ၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ၊ ရေႊတီႊဢူဝ်ႊ၊ ထႆႇႁၢင်ႈ၊ Blogger, Vlog ထႆႇဝီႊတီႊဢူဝ်ႊ တတ်းတေႃႇ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ပိုၼ်ၽႄႈ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၵၢၼ်သိုဝ်ႇ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်လႅၵ်ႈလၢႆႈပိုၼ်ႉႁူႉပၢႆးႁၼ် ဢၼ်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၸတ်းႁဵတ်း
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းတွင်ႈထၢမ် ၵဵဝ်ႇၵပ်းငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်မိူင်း၊ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး၊ ပၢႆးမွၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်ၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈငိၼ်း။
  • လႆႈႁပ်ႉဢၢၼ်ႇ ၶၢဝ်ႇၶိုၵ်ႉတွၼ်း ပိူင်ပဵၼ်ဝူင်ႈလႂ်ဝူင်ႈ ၼၼ်ႉ။

ၶၢဝ်ႇဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း

သိုၵ်းမၢၼ်ႈႁႄႉႁၢမ်ႈ ၶၢႆပၼ် ၼမ်ႉမၼ်းၸိူဝ်ႉၾႆး ရူတ်ႉၵႃးၸိူဝ်းဢမ်ႇမီးဝတ်းဝႂ် တီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး

တီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်းၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢမ်ႇပၼ်ၶၢႆၼမ်ႉမၼ်းၸၢၵ်ႈပၼ် ရူတ်ႉၵႃးၸိူဝ်းဢမ်ႇမီးဝႂ်  လၢႆႊသိၼ်ႊ  ဝႃႈၼႆ။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈပိုၼ်ႇၽၢဝ်ႇလၢတ်ႈဝႆႉဝႃႈ ယွၼ်ႉတေဢမ်ႇၶၢႆၼမ်ႉမၼ်းၸိူဝ်ႉၾႆးပၼ် ရူတ်ႉၵႃးဢမ်ႇမီး ဝတ်းဝႂ်လႄႈ သင်ၸိူဝ်ႉၵူတ်ႇထတ်းႁၼ်မႅၼ်ႈ ရူတ်ႉၵႃးဢမ်ႇမီးဝႂ်လၢႆႊသိၼ်ႊ  ၶဝ်ႈထႅဝ်ပႂ်ႉသိုဝ်ႉ ၼမ်ႉမၼ်း တီႈပၢမ်ႉၼမ်ႉမၼ်းၸိုင်   တေဢဝ်လိူင်ႈဝႃႈၼႆ။    ဝၢႆးသိုၵ်းမၢၼ်ႈပိုၼ်ႇၽၢဝ်ႇယဝ်ႉ  ဝၼ်းတီႈ 12/3/2026 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် ပၢမ်ႉၼမ်ႉမၼ်း တီႈဝဵင်း တူၼ်ႈတီး ၵူတ်ႇထတ်းရူတ်ႉၵႃးၸိူဝ်းမီးဝႂ်လၢႆႊသိၼ်ႊသေ ၸင်ႇၶၢႆပၼ်ၼမ်ႉမၼ်းလႄႈ...

ၼႂ်းဝၼ်းလဵဝ် ႁိူဝ်းတၢင်ႇၶူဝ်းၵုၼ်ႇ ထုၵ်ႇယိုဝ်း 5 လမ်း ၼႂ်းသၢႆၼမ်ႉ Harmuz ဢီႊရၼ်ႊ ယိုၼ်ယၼ်ဝႃႈ ပဵၼ်ႁွႆးမိုဝ်းၶဝ်

ၼႂ်းဝၼ်းလဵဝ်ၵူၺ်း ႁိူဝ်းတေႃႉတၢင်ႇၶူဝ်းၵုၼ်ႇၵူၼ်းမိူင်း ၺႃးတိုၵ်းတေႃး တီႈႁိမ်းႁွမ်း သၢႆၼမ်ႉ ႁေႃႊမူၵ်ႉ (Hormuz Strait) ဢမ်ႇယွမ်း 5 လမ်း ဝႃႈၼႆ။ ယွၼ်ႉပၢင်တိုၵ်း ဢီႊရၼ်ႊ ဢၼ်ပဵၼ်ယူႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈတႃဝၼ်းဢွၵ်ႇၵၢင်ၼၼ်ႉသေ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 11 လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်ၼႆႉ ၸိုင်ႈမိူင်း 32 မိူင်း ႁူမ်ႈၵၼ်တႅပ်းတတ်း တႃႇဢဝ်ၼမ်ႉမၼ်းမဵၼ် ဢၼ်ၵဵပ်းသိမ်း ၵႅမ်ဝႆႉ...

ၵူၼ်းၼုမ်ႇလုၵ်ႈႁဵၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ပၢႆႈဢွၵ်ႇသွၼ်ႁဵၼ်းလိၵ်ႈၼႂ်းမိူင်းထႆး ၼမ်ၶိုၼ်ႈမႃးႁႅင်း

ဝၢႆးလင်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းဢဝ်ဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်းမႃး တႄႇပီ 2021 ၼၼ်ႉ ႁူဝ်ၼပ်ႉလုၵ်ႈႁဵၼ်းၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းၶၢႆႉၵႂႃႇၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉၸွမ်တီႈၼႂ်းမိူင်းထႆး ၵိုင်ႉၵၢင်ႉပုင်ႈ ၶိုၼ်ႈမႃးႁႅင်းၼႆ ၽိုၼ်လိၵ်ႈ ၶူၼ်ႉၶႂႃႉ လွင်ႈႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်းဢၼ်ၼိုင်ႈ ႁၢႆးငၢၼ်းဝႆႉၼင်ႇၼႆ။ ၼႂ်းၽိုၼ်လိၵ်ႈၶူၼ်ႉၶႂႃႉၼၼ်ႉလၢတ်ႈၼႄဝႆႉဝႃႈ - ၵွၼ်ႇၼႃႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပႆႇယိုတ်းဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်းၼၼ်ႉ လုၵ်ႈႁဵၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉၸွမ် ၼႂ်းမိူင်းထႆး မီးမွၵ်ႈ 2800 ၵေႃႉၵူၺ်း၊ ၼႂ်းပီ 2024...

ပိူၼ်ႈပၼ်လၢႆ တႆးၵိၼ်တၢႆ

0
ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈႁဝ်း လႆႈလူႉလႅဝ်တူၵ်းသုမ်းမႃး လၢႆသိုပ်ႇလၢႆပၢၼ်ၼႂ်းပိုၼ်းၼၼ်ႉ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈပဵၼ်ယွၼ်ႉ “ၼမ်ႉၽိုင်ႈတႃးၶူမ်းလႅဝ်း” “ၼိူဝ်ႉၶႅဝ်းသဵပ်ႇပၢႆႁွၵ်ႇ” ပိူၼ်ႈလႄႈမိူဝ်ႈၵွၼ်ႇၵူႈပွၵ်ႈၼႆႉ ၵူၼ်းထဝ်ႈၶဝ်သမ်ႉ ပေႃးယၢမ်ႈဝႃႈ “ၶႄႇပၼ်လၢႆ-တႆးၵိၼ်တၢႆ” ၼႆမႃးယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ်ႉသေ ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းႁဝ်းလႆႈတႅၵ်ႇယၢႆႈ ပၢႆႈၶၢႆႉယၢႆႉၼီၽၢတ်ႇၽႄၵၼ် ဢမ်ႇမီးလွင်ႈပၼ်ႈၵႅၼ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်း- လိုမ်းႁၢင်ႈလိုမ်းတူဝ်မႃး။ ယၢမ်းလဵဝ်သမ်ႉပဵၼ်ၵၢပ်ႈပၢၼ် “မၢၼ်ႈပၼ်လၢႆ-တႆးၵိၼ်တၢႆ” မႃးထႅင်ႈ၊ ၽႂ်ပၼ်လၢႆၵေႃႈ တႆးတေၵိၼ်တၢႆတိၵ်းတိၵ်းတႄႉ တေႁဵတ်းႁိုဝ်ၸၢင်ႈၶွၼ်ႈႁႅင်းၵၼ်...

သိုၵ်းမၢၼ်ႈၸွမ်းၸႂ်ၶႄႇသေ တေၽွတ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမႂ်ႇၼႆႉ ၸွင်ႇတေၶိုၵ်ႉတႃႇၵူၼ်းမိူင်း

သိုၵ်းမၢၼ်ႈတႄႉ ၸဵမ်မိူဝ်ႈၸတ်းလႆႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသေ ၵႂႃႇမႃးၶဝ်ႈဢွၵ်ႇတၢင်ႇၸိုင်ႈမိူင်းၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ ၶတ်းၸႂ် ႁဵတ်းႁႂ်ႈမိူင်းႁိမ်းႁွမ်းမၵ်ႈမၼ်ႈမႃးၵမ်းလွႆးလွႆး ။ ၼင်ႇႁိုဝ် ၵူၼ်းၼမ် တေႁၼ်လီၼိူဝ် လွင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈၼၼ်ႉ ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ ယင်းပိုၼ်ၽၢဝ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵမ်းၼႆႉ ပဵၼ်တႃႇ ၵွၼ်းၵိူင်ႈလႆႈ သၽႃးလႄႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမႂ်ႇ ၼႆလူးၵွၼ်ႇ။ ၼႂ်းလိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်ၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈႁၢင်ႈႁႅၼ်း ႁွင်ႉဢဝ်တႅၼ်းၽွင်းၸိူဝ်းပေႉ ၼႂ်းၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၵႂႃႇၼေႇပျီႇတေႃႇ ။...