တႄႇႁူဝ်လိူၼ်ၵျုၼ်ႊ ၼႆႉမႃး လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ လူတ်းယွၼ်ႇ ပူတ်းထွၼ် ၵဵတ်ႉလၢၼ်ႇ ၵူတ်ႇထတ်း တၢင်းပဵၼ် ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းၵႂႃႇမႃး ၼႂ်းၵၢတ်ႇ ၼႂ်းဝဵင်း တီႈၵူၼ်းၶွၼ်ႈ ၵူၼ်းၵိုၼ်း လၢႆလၢႆ ဝဵင်းၵေႃႈ ဝႆႉမဝ်မၢင် ၼိူဝ်တၢင်းပဵၼ် ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ19 မႃး။

ဝၼ်းတီႈ 4/6/2020 ၼႂ်ၼႆႉ တီႈၼႂ်းဝဵင်း တူၼ်ႈတီး ၵူၼ်းၵႂႃႇမႃးၸွမ်းၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်း ႁိမ်းၵၢတ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ ၼမ်ၵိုၼ်းမႃး။ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈသႂ်ႇ ၽႃႈတူမ်းပၢၵ်ႇ တူမ်းၶူႈၼင်ၵၼ်ယူႇ၊ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ ဢမ်ႇသႂ်ႇ။ တီႈၼႂ်းၵၢတ်ႇလူင်တႄႉ ၵူၼ်းၶဝ်ႈၵၢတ်ႇ တေလႆႈသႂ်ႇၽႃႈတူမ်းသူပ်းတူမ်းပၢၵ်ႇၵူႈၵေႃႉ၊ တီႈတၢင်းၶဝ်ႈၵၢတ်ႇၵေႃႈ တမ်းဝႆႉပၼ် တီႈသုၵ်ႈလၢင်ႉမိုဝ်းယူႇ၊ မၢင်ဝဵင်းတေႉ လိူဝ်သေ ၵၢတ်ႇၽၵ်းၶဵဝ် ၵၢင်ၼႂ် ဢမ်ႇပေႃးမီးၽႂ် ဝႆႉၼၵ်း သႂ်ႇၽႃႈတူမ်းပၢၵ်ႇ တူမ်းၶူႈၼင်ၵႃႈႁိုဝ်ယဝ်ႉ – ဝႃႈၼႆ။

ၸၢႆးၼုမ်ႇတုၺ်ႈ ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ၸႄႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း လၢတ်ႈဝႃႈ- တီႈတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၼႆႉ ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၶဝ်၊ ၽူႈဢုပ်ႉပိူင်ႇၽွင်းငမ်းၶဝ်တႄႉ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇႁႂ်ႈသႂ်ႇယူႇၶႃႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းတႄႉ သႂ်ႇၽွင်ႈဢမ်ႇသႂ်ႇၽွင်ႈ။ ၸွမ်းၵၢတ်ႇၸွမ်းသႃးၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းမီး ပုၼ်ႈၽွၼ်း ၸိူဝ်းပၵ်းတႃပႂ်ႉတူၺ်းၶဝ် ပေႃးႁၼ်ၵူၼ်းဢမ်ႇသႂ်ႇၵေႃႈလၢတ်ႈၸီႉၸမ်ႈဝႃႈ “သႂ်ႇၼႃႈၵၢၵ်ႇၶႃႈလႄႈ” ဝႃႈၼႆ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၼႆႉ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈသႂ်ႇယူႇ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈဢမ်ႇသႂ်ႇၶႃႈ-ဝႃႈၼႆ။

ႁၢၼ်ႉမူၼ်ႈသိူဝ်း ၵိၼ်ၵျေႃႇ လေႃႇၵွၵ်း ယၢမ်းၵၢင်ၶမ်ႈၵၢင်ၶိုၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ၵမ်ႈပႃၼမ် ပႃးၸဵမ် ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ပႆႇပၼ်ပိုတ်ႇ။ ဢၼ်ပၼ်ပိုတ်ႇၶိုၼ်းပဵၼ်ႁၢၼ်ႉၶဝ်ႈၽၵ်း၊ ႁၢၼ်ႉၶၢႆတၢင်းၵိၼ်လႄႈ ႁူင်းႁႅမ်း။  ၵွၼ်ႇတေပိုတ်ႇၵေႃႈ လႆႈၸႅင်ႈၾၢႆႇၽွင်းငမ်းၶဝ်၊ ႁႂ်ႈႁဵတ်းၸွမ်းပၵ်းပိူင် မၢႆမီႈ ဢၼ်ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ပူင်တမ်းဝႆႉ။

ၸၢႆးမူၼ်း ၵူၼ်းၶူဝ်လမ် (ၶူဝ်ၶမ်း)လၢတ်ႈဝႃႈ- “တီႈၶူဝ်လမ်ၼႆႉ ပေႃးပဵၼ်ၵၢတ်ႇၵၢင်ၼႂ် ၵၢတ်ႇၽၵ်း ယိူဝ်ႈၼၢင်းၶဵဝ်တႄႉ ၶဝ်သႂ်ႇဢေႃႈ၊ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈမၼ်းမီးၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၾၢႆႇလိူမ်ႈလႆႇၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ မႃးပႂ်ႉတူၺ်း၊ ပေႃးဢမ်ႇသႂ်ႇ ပၼ်တူတ်ႈတၢမ်ႇၸႂ်ႉႁဵတ်းလုၵ်ႉၼင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉႁႃႉ ဢမ်ႇၼၼ် ဢဝ် ၽႃႈတူမ်းသူပ်းတူမ်းပၢၵ်ႇၵႂႃႇပႂ်ႉၶၢႆပၼ်ၶဝ်ႈႁႃႉၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၼႂ်းၵၢတ်ႇၽၵ်းၶဵဝ်ၵၢင်ၼႂ်တႄႉ ပေႃးဝႃႈ ၶဝ်ႁၼ် ဢမ်ႇသႂ်ႇၼႆ ဢမ်ႇလႆႈၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပေႃးဢမ်ႇမီးၵူၼ်းမႃးပႂ်ႉတူၺ်း ၶဝ်ယင်းတေ ဢမ်ႇသႂ်ႇၵၼ်”-ဝႃႈၼႆ။

ၸၢႆးႁိၼ်လဵၵ်း ၸုမ်းၶၢဝ်ႇထုင်ႉႁူၺ်ႈလီ မူႇၸေႊ လၢတ်ႈဝႃႈ “တေႃႈလဵဝ် တီႈမူႇၸေႊႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ လွင်ႈၵူၼ်းသႂ်ႇၽႃႈတူမ်းသူပ်း (Mask) ၵၼ်ၼႆႉ ၶႂ်ႈမီးဢေႇၼႃႇယဝ်ႉ ဢမ်ႇသႂ်ႇၵၼ်ၼမ်ၶႃႈဢေႃႈ။ ဢွၼ်ၵၼ်ဝႆႉမဝ်မၢင်/ လူမ်လၢမ်ၼႃႇၶႃႈယဝ်ႉ။ ႁၢၼ်ႉၶၢႆၶူဝ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ မိူၼ်ၵၼ် မိူဝ်ႈၵူႈပွၵ်ႈ တႄႉ ဢမ်ႇပၼ်ၶဝ်ႈၼႂ်းႁၢၼ်ႉၶၢႆမၼ်း လႆႈယူႇၼွၵ်ႈႁၢၼ်ႉသေ သိုဝ်ႉဢဝ်ၵူၺ်း။ တေႃႈလဵဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၸိူင်ႉၼၼ်ယဝ်ႉ ၶဝ်ႈသိုဝ်ႉၸၢႆႇၵၼ် လွတ်ႈလႅဝ်းလီၼႃႇယဝ်ႉ၊ မႆႈၸႂ်ၵူဝ်တိတ်းၸပ်းတၢင်း ပဵၼ်ၵၼ်ၼၼ်ႉၵူၺ်းၶႃႈယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈႁဝ်းဢမ်ႇႁူႉဝႃႈ ၵေႃႉလႂ်ပဵၼ်ဢမ်ႇပဵၼ်” ဝႃႈၼႆ။

ၽူႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်လုမ်း ၵေႃႁူမ်ႈသၢင်ႈၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး (TYN) လႃႈသဵဝ်ႈ လၢတ်ႈဝႃႈ- “ၵူၼ်းၶဝ်ႈၵၢတ်ႇ ၶဝ်ႈသႃးၸိူဝ်းၼႆႉ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈသႂ်ႇ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈဢမ်ႇသႂ်ႇ၊ ၼႂ်းဝဵင်းၵေႃႈၵူၼ်းၵိုၼ်းၶိုၼ်းယဝ်ႉ၊ ၼႂ်းၵၢတ်ႇၵေႃႈၵိုၼ်းၶိုၼ်းယဝ်ႉ။ ႁၢၼ်ၶၢႆႉၶဝ်ႈၽၵ်း / သိူဝ်ႈၶူဝ်း၊ ႁၢၼ်ႉတၢင်းၵိၼ် ၶိူင်ႈၵိၼ်ယႅမ်ႉ ၵိုၵ်းႁိူၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ပိုတ်ႇၶိုၼ်းၵမ်ႈၽွင်ႈယဝ်ႉ” ဝႃႈၼႆ။

သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ- ၶဝ်ႈၽၵ်းၵေႃႈ သိုဝ်ႉၵိၼ်ၼႂ်းႁၢၼ်ႉလႆႈၽွင်ႈယူႇ၊ ရူတ်ႉသၢႆ(လႅင်းၵႃး)ၵေႃႈ မၢင်ၸိူဝ်းတၢင်ႇတဵမ် ၶိုၼ်းမိူၼ်ၵဝ်ႇယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵၢတ်ႇၵၢင်ၶမ်ႈၵၢင်ၶိုၼ်းတႄႉ ႁၢၼ်ႉတေႃႇမိူဝ်ႈလဵဝ် ယင်းပႆႇပၼ်ပိုတ်ႇ- ဝႃႈၼႆ။

တေႃႈလဵဝ် ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ – 19 ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ တင်းမူတ်းမီး 233 ၵေႃႉ၊ လူႉတၢႆ 6 ၵေႃႉ၊ ယူတ်းယႃဝႆႉ 82 ၵေႃႉလႄႈ ယႃၶႅၼ်း 145 ၵေႃႉ။ ၼႂ်းမိူင်းတႆးသမ်ႉ ၵူၼ်းၸပ်းမီး 9 ၵေႃႉ၊ ယႃၶႅၼ်း 7 ၵေႃႉယဝ်ႉ တိုၵ်ႉသိုပ်ႇ ယူတ်းယႃဝႆႉယူႇ 2 ၵေႃႉ။ မီးတီႈႁူင်းယႃလူင် မူႇၸေႊ 1 ၵေႃႉ ၊ ႁူင်းယႃလူင် ၸဝ်ႈၸၢမ်ႇထုၼ်း ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး 1 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။