လုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႄႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၵသူးပႃႇ(ကစူးပါ) ဢၼ်မီးၾၢႆႇတူၵ်း ဝဵင်းၾၢႆၶုၼ် လႅၼ်လိၼ် တႆး – ယၢင်းလႅင်  ပဵၼ်တွင်ႉႁေႈ ၶူမ်းၵၢႆး ဢမ်ႇယူႇလီ  ပဵၼ်တၢင်းပဵၼ် ၶႆႈဝတ်းယႂ်ႇ   ။

တႄႇၼႂ်းႁူဝ်လိူၼ် ဢေႃးၵၢတ်ႉသ် ၼႆႉမႃး လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဝၢၼ်ႈ ၵသူးပႃႇ(ကစူးပါ) ႁူဝ်ၵူၼ်း 131 ပၢႆ ၸၢႆး 73 ၵေႃႉလႄႈ ယိင်း 58 ၵေႃႉ ပဵၼ် ၶႆႈဝတ်းယႂ်ႇ ၊ ယၢမ်းလဵဝ် လူဝ်ႇတင်းၸွႆႈထႅမ် ယႃႈယႃ တႃႇယူတ်းယႃ   ။ 

ၼၢင်းယိင်းၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈဝႃႈ -“ ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵူၼ်းလူင်ပဵၼ်မူတ်းဢေႃႈ ၊ တေပဵၼ်ဢမ်ႇယူႇလီ ၊ တေပဵၼ်တွင်ႉၵႂႃႇ မွၵ်ႈ3 ဝၼ်းၼႆႉ ၊  တွင်ႉၵႂႃႇပႃးလိူတ်ႈဢေႃႈ ၊ ပဵၼ်ယွၼ်ႉႁႅင်းၶၢမ်ႇတူဝ်ယွမ်းလႄႈႁႃႉ ၊  ဢမ်ႇၼၼ် ဢႁႃႇရ ဢမ်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈလႄႈႁႃႉ ၵေႃႈဢမ်ႇႁူႉၶႃႈ ၊ တႃႇတေၵႂႃႇႁပ်ႉ မေႃယႃမႃးယူတ်းယႃၵေႃႈ လူဝ်ႇၵႃႈၼမ်ႉမၼ်းထႅင်ႈ”- ဝႃႈၼႆ ။  

ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ လႄႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇဝၢၼ်ႈ ၵသူးပႃႇ ၸိူဝ်းဢမ်ႇယူႇၼၼ်ႉ ႁိုင်ၶၢဝ်းတၢင်းၸမ်လိူၼ်ယဝ်ႉ ယၢမ်းလဵဝ် လူဝ်ႇတၢင်းၸွႆႈထႅမ် တႃႇယူတ်းယႃ  ဝႃႈၼႆ ။

ၼၢင်းယိင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ ၶႂ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇယူႇလီတင်းဝၢၼ်ႈဝႆႉ လုၵ်ႈဢွၼ်ပဵၼ်ၼမ်ၼႃႇ ၊ မၢင်ႁိူၼ်းဢမ်ႇယူႇလီတင်းႁိူၼ်းၵၼ် ၊ ဢမ်ႇၸၢင်ႈၵႂႃႇၼႄတီႈႁူင်းယႃ ၊ ယွၼ်ႉသဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းဢမ်ႇၸၢင်ႈၵႂႃႇမႃး”- ဝႃႈၼႆ ။

ဝၢၼ်ႈၵသူးပႃႇၼႆႉ မီးၾၢႆႇတူၵ်းဝဵင်းၾၢႆၶုၼ် ပဵၼ်ၸၢဝ်းၵယၢၼ်း ( ပၢတ်ႈတွင်း ) ယူႇသဝ်းဝႆႉ ၊ ၽွင်းၶၢဝ်းၾူၼ် သဵၼ်ႈတၢင်းၵႂႃႇမႃးယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ၊ ယွၼ်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ပဵၼ်ဢႆ ၊ ဝတ်း ၼမ်ႁႅင်းလႄႈ ယၢမ်းလဵဝ် ပေႃးလႆႈဢိုတ်းႁူင်းႁဵၼ်းဝႆႉပႃး – ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈ ။

မိူၼ်ၼႆ ၼင်ႇၵဝ်ႇ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ မႄႈၶုၼ်ၸၢၼ်း (မယ်စုံ(တောင်)) လႄႈ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ဢၼ်မႃးယူႇဝႆႉၼႂ်းဝၢၼ်ႈ ႁူဝ်ၵူၼ်း 160 ပၢႆ ပဵၼ် ၶႆႈဝတ်းယႂ်ႇ ၊ ယၢမ်းလဵဝ် လူဝ်ႇတင်းၸွႆႈထႅမ် ယႃႈယႃ တႃႇယူတ်းယႃဝႆႉမိူၼ်ၵၼ် ။

ပေႃးၼမ်ႉၵိၼ်ၼမ်ႉၸႂ်ႉ ၼမ်ႉဢမ်ႇၸိုၼ်ႈသႂ်ၼၼ်ႉ ၸၢင်ႈပဵၼ်တၢင်းပဵၼ် တွင်ႉႁေႈ တွင်ႉၵႂႃႇ ၊ ၸပ်းတၢင်းပဵၼ်လိူင် ( အသည်းရောင်အသည်းဝါ ) ၊  ၼၢဝ်သႆႈၵႂ်ႈ (အူရောင်ငန်းဖျား) ၊ ၽိဝ်ၼင်ႇၶူမ်းၵၢႆး  ၊ လိပ်ႈႁၢၼ်ႈ /ပူဝ်ႇလီယူဝ်ႇသေဢမ်ႇၵႃး ၸၢင်ႈပဵၼ်ၽေးထိုင် သၢႆၸႂ်လူးၵွၼ်ႇ။

ၾၢင်ႁၢင်ႈ တၢင်းပဵၼ်ၼႆႉ တႄႇပဵၼ်ဢႆ၊ ဝတ်း၊ ၵူၼ်ႉမူၺ်ႈလႄႈ ၼၢဝ် (မီးလူမ်းမႆႈ)။ တၢင်းပဵၼ်ၼႆႉ မႃးၸွမ်းယုင်း ၽွင်းၶၢဝ်း ၾူၼ်။ တွၼ်ႈတႃႇ ၵူၼ်းလူင် ဢၼ်မီးႁႅင်းၵမ်ႉတူဝ်တဵမ်ၼၼ်ႉတႄႉ ၸၢင်ႈယူတ်းယႃလႆႈလီငၢမ်းသေတႃႉ တွၼ်ႈတႃႇလုၵ်ႈ ဢွၼ်ႇလဵၵ်ႉ ဢၼ်ဢမ်ႇမီး ႁႅင်းၵမ်ႉတူဝ် ၼၼ်ႉတႄႉ သင်ဝႃႈ ယႃဢမ်ႇၶိုတ်းတၼ်းၸိုင် လီမႆႈၸႂ် ၸၢင်ႈထိုင်သၢႆၸႂ်။ 

ၼင်ႇႁိုဝ်တေဢမ်ႇတိတ်းၸပ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ ၶၢဝ်းၼႆႉ ႁႂ်ႈၵၢင်သုတ်းၼွၼ်း၊ လုမ်းလႃးယႃႇႁႂ်ႈယုင်းၶူပ်း၊ ႁႂ်ႈႁဵတ်းလွင်ႈမူတ်းသႂ်ၸွမ်းႁိမ်းႁိူၼ်းႁိမ်းယေး ၼင်ႇႁိုဝ်တေဢမ်ႇမီးယုင်း ၊ သင်မီးၾၢင်ႁၢင်ႈၵူၼ်ႉမူၺ်ႈ ၊ ၼိူဝ်ႉမႆႈမႃးၸိုင် ႁႂ်ႈၵႂႃႇၸူးႁူင်းယႃ မေႃယႃဝႆးဝႆး မေႃယႃ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၵေႃႉၼိုင်ႈ သင်ႇလၢတ်ႈပၼ်ၾၢင်ႉဝႆႉၼင်ႇၼႆ။