ၵူၼ်းမိူင်းလႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ တႃႇလဵင်ႉလူသၢႆၸႂ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇလႄႈ တႃႇမုင်ႉႁေႃႁိူၼ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေယူႇလွတ်ႈၵႂႃႇလႆႈ ၼႂ်းၵႄႈၵၢင်ပိူၼ်ႈၼႆႉ တိုၼ်းလႆႈၸိုၼ်ႇၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းၵၢၼ်။ ၵၢၼ်ဢၼ်လႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ ပေႃးဝႃႈ မီးၼမ်ႉမျၢတ်ႈၼမ်ႉတွၼ်းၼႆ ဢမ်ႇသူႈမီးၽႂ်ထဵင် ။ ယွၼ်ႉဝႃႈ မီးၵၢၼ် ၸင်ႇမီးငိုၼ်းမီးၶမ်း။

ပေႃးတူၺ်းၼႂ်းမိူင်းတႆးတႄႉ ဢိင်ၼိူဝ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၸိုင်ႈမိူင်းတူၵ်းတႅမ်ႇသေ ၵၢၼ်ဢၼ်ဢမ်ႇထုၵ်ႇၸွမ်းပၵ်းပိူင်တိူဝ်းလိူင်ႇၼမ်။ မိူၼ်ၼင်ႇ ၵၢၼ်ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉ ဢၼ်လႄႇႁႃ လွၵ်ႇလႅၼ်ၵိၼ်ငိုၼ်းၵူၼ်းၼမ်ၵူၼ်းလၢႆယူႇၼႆႉၵေႃႈ ဢမ်ႇမေႃမွတ်ႇဝၢႆးႁၢႆသဵင်ႈ တိုၵ်ႉသိုပ်ႇမီးယူႇ။ ၵမ်ႈၼမ်သမ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇၸိူဝ်းတိုၵ်ႉမႅၼ်ႈၽွင်းလႅတ်းသႅဝ်း ။ ၼုမ်ႇယိင်းၼႂ်းမိူင်းတႆးၵေႃႈ မၢင်ႇၵိူဝ်းလႆႈငိုၼ်းလီသေ တင်ႈၸႂ်ၵျွၵ်းၶဝ်ႈၼႂ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉ။  

ပေႃးတူၵ်ႇထိုင် လွင်ႈၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၼႆ ၼႂ်းတူင်ႇၵူၼ်းၼုမ်ႇပၢၼ်မႂ်ႇ ၵမ်ႈၼမ် တေဢွၼ်ၵၼ် ႁၼ်ဝႃႈ ပဵၼ်တၢင်းလိူၵ်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈ တႃႇႁႃငိုၼ်း ။ ပဵၼ်ၵၢၼ်လီႁႃႉ ဢမ်ႇလီၼၼ်ႉတႄႉ ဝႆႉတွၼ်ႈၼိုင်ႈ ဢၼ်လူဝ်ႇလႆႈငိုၼ်း လဵင်ႉလူတူဝ်ၵဝ်ႇလႄႈၼႃႈႁိူၼ်းၼၼ်ႉ ပဵၼ်ထီႉၼိုင်ႈဝႆႉ။

ဢိင်ၼိူဝ် ၵၢပ်ႈဝၢၼ်ႈပၢၼ်မိူင်းလႅၵ်ႈလၢႆႈသေ ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈၼႆႉ ၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ တႄႇလိူင်ႇၽႄႈမႃး ၼႂ်းပီ 2020 ၽွင်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉတိုၵ်ႉလၢမ်းၽႄႈႁၢဝ်ႈႁႅင်း။ ၽွင်းၼၼ်ႉ တႃႇဢွၵ်ႇႁႃႁဵတ်းၵၢၼ်ၼၼ်ႉ ယၢပ်ႇယဵၼ်းတႄႉတႄႉ ယွၼ်ႉၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းလၢႆၾၢႆႇ ႁႄႉႁၢမ်ႈ ဢမ်ႇႁႂ်ႈၵူၼ်းၼမ်ယူႇဢိူမ်ႈၵၼ်။

ဢဝ်ၶေႃႈဢၢင်ႈဢၼ်ဝႃႈ ဢွၵ်ႇတၢင်းၼွၵ်ႈဢမ်ႇလႆႈ ၊ ၵၢၼ်ဢၼ်တေလႆႈလူင်းမိုဝ်းႁဵတ်းၼၼ်ႉဢေႇမႃးလႄႈ ၽွင်းၶူဝ်ႊဝိတ်ႉၼၼ်ႉၵူၺ်း ၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၼႆႉ တိူဝ်းၽႄႈလၢမ်းထိုင်မိူင်းတႆးလႄႈ ပတ်းပိုၼ်ႉမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်။ ပီ 2021 ၼႆႉသမ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်းထႅင်ႈလႄႈ ယိင်ႈၶႅၼ်းထႅင်ႈႁႅင်း ႁႂ်ႈၵျႃႊၽျႅၼ်ႉပၼ်ႇၵၢၼ်လႆႈၼမ်။

ၶေႃႈၵႂၢမ်း ဢၼ်ဝႃႈ ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၼႆႉ ပဵၼ်ၽႃသႃၶႄႇ 诈骗 (Zhàpiàn) ။ မီးတီႈပွင်ႇဝႃႈ လွင်ႈပႅတ်ႉလႅၼ်မၢပ်ႇ ၼႆလႄႈ ပဵၼ်ၵၢၼ်ဢၼ်ၽိတ်းသိလ်လႄႈ ၽိတ်းပိူင်ၾိင်ႈမိူင်း။ ၵမ်ႈၼမ်တႄႉ ပွင်ႇၸႂ်ၵၼ်ဝႃႈ ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၼႆႉ ပဵၼ်ၵၢၼ်လွၵ်ႇလႅၼ်ၵိၼ်ငိုၼ်း တၢင်းဢွၼ်ႊလၢႆႊ ။

ၵၢၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ၽႄႈလၢမ်းၼႂ်းၵုၼ်ၶဵဝ်ဢေႊသျႃႊ ဢၼ်ႁၼ်ၼမ်သုတ်းၵေႃႈ  ၼႂ်းမိူင်းၶႄႇ ၵမ်ႊပူႊၶျႃႊ လၢဝ်း ၾိလပိၼ်ႊသ် လႄႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈ ။ မိူဝ်ႈလဵဝ် ၵူၼ်းၸိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်ငဝ်းလၢႆးသေ မီးလွင်ႈၶၢႆႉလၢႆႈတီႈၵၼ် ၶၢႆႉယူႇၸိုင်ႈမိူင်းၼိုင်ႈယဝ်ႉ ၸိုင်ႈမိူင်းၼိုင်ႈ။

ၵမ်ႈၼမ် ၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၼႆႉ တေၶဝ်ႈယူႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းမိူင်းဢၼ်  ပၵ်းပိူင်ဝၢၼ်ႈမိူင်းလူႉ မိူင်းဢၼ်ၵၢၼ်ၵိၼ်သူးၵိၼ်လၢပ်ႈလိူင်ႇ ။  မိူင်းဢၼ်မၢႆမီႈပၵ်းပိူင်ဢမ်ႇသုမ်ႇငမ်းပၼ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈၵူၼ်းမိူင်း။ ၸင်ႇၼၼ်လႄႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈၼႆႉၵေႃႈ  ပႃးဝႆႉမိူင်းၼိုင်ႈ ၼႂ်းၽႅၼ်ၵၢၼ်ဢၼ်ၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၶဝ် တေႁဵတ်းၵၢၼ်ငၢႆႈ ။

ၵၢၼ်ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၼႆႉ ၵမ်ႈၼမ် တၵ်ႉႁႃၵၼ်ၼႂ်းဢွၼ်ႊလၢႆႊ ၼႂ်းဢႅပ်ႊပလီႊၶေႊသျိၼ်ႊလၢႆသႅၼ်းလႄႈ ၵူၼ်းၵေႃႉလႂ် ပဵၼ်ၽႂ်ၼႆ ၵူၼ်းၼွၵ်ႈဢမ်ႇလၢမ်းႁူႉလႆႈ။ ၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉ ၵမ်ႈၼမ် ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ၼၢင်းယိင်းၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇ မေႃၶျေႃး မေႃဝွၼ်းလႄႈ ၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ် ၸႂ်ႉၼၢင်းယိင်းပဵၼ်ၶိူင်ႈမိုဝ်းမႃးၼမ်။

ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ် ၸုမ်းၵျႃႊၽႅၼ်ႉၼႂ်းမိူင်းတႆးၵေႃႈ ၵမ်ႈၼမ် တေသူၼ်းႁူၺ်းႁႂ်ႈ ၼၢင်းယိင်းၶဝ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်။ တေႁႂ်ႈၵူၼ်းသိုပ်ႇၵူၼ်း ၊ ၵႂၢမ်းသိုပ်ႇၵႂၢမ်းသေ ႁူၺ်းႁွင်ႉဢဝ် ၼုမ်ႇယိင်းၼႂ်းမိူင်းတႆး ၶဝ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၸွမ်း ။

ၼုမ်ႇယိင်းၵမ်ႈၼမ်ၵေႃႈ တေဢွၼ်ၵၼ် မၢင်ႇၵိူဝ်းလႆႈငိုၼ်းၼမ်သေ လပ်းႁူလပ်းတႃ ၵျွၵ်းၶဝ်ႈၼႂ်းၸုမ်းၵျႃႊၽႅၼ်ႉ။ ဝၢႆးသေ ၶဝ်ႈႁဵတ်းယဝ်ႉသမ်ႉ လႆႈႁပ်ႉပႃးပုၼ်ႈၽွၼ်း သူၼ်းတုမ်ႁႂ်ႈၵူၼ်းႁူႉၸၵ်း ၶဝ်ႈႁူမ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ထႅင်ႈ။ ၽႂ်ႁႃလႆႈၵူၼ်းထႅင်ႈၵေႃႈ သမ်ႉလႆႈငိုၼ်းယွမ်ႉၸႂ် Bonus ထႅင်ႈလႄႈ ဢွၼ်ၵၼ် လႄႇႁႃသူၼ်းဢဝ် တႆးၵေႃႉတႆးသႄႈ ၶဝ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၸွမ်း ။ ၸင်ႇၼၼ်လႄႈ ၼၢင်းယိင်းၼႂ်းမိူင်းတႆး ဢွၼ်ၵၼ်သူၼ်ၸႂ်ၵၢၼ်ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉမႃးတိၵ်းတိၵ်း – ၼႆ ၼၢင်းယိင်း ၽူႈမီးတူဝ်ထူပ်းၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈ။

ၼုမ်ႇယိင်းၼႂ်းမိူင်းတႆး ၸိူဝ်းႁပ်ႉႁဵတ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၵမ်ႈၼမ် ပေႃးလႆႈငိုၼ်းၼမ်ယဝ်ႉသမ်ႉ တေဢွၼ်ၵၼ်ၵိၼ်မူၼ်ႈၵိၼ်ၵျေႃႇၵၼ် ၸွမ်းၼႂ်း Bar  ၼႂ်းClub ထႅင်ႈ ။ ဢမ်ႇဝႃႈယိင်းဝႃႈၸၢႆး လႆႈငၢႆႈၵေႃႈၸၢႆႇလိူင်ႇ ။

 ပေႃႈလဵင်ႉ ၸဝ်ႈငိုၼ်းသႃး ၶဝ်ၵေႃႈ ပႂ်ႉငုမ်းပႃ မိူဝ်ႈၼမ်ႉၶုၼ်ႇၵူၺ်း ။ ၽွင်းဝၢၼ်ႈမိူင်းယုင်ႈၼႆႉ  တႃလႆႈငိုၼ်းသေ  သူင်ပိုတ်ႇ ႁၢၼ်ႉၵိၼ်ၵျေႃႇ KTV Bar Club  ပႃးၸဵမ်ၵၢၼ်တေႃႇၵၢၼ်လွင်း ။

ႁၢၼ်ႉဢၼ်ပိုတ်ႇယူႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇယူႇလင်ၵမ်ႉယၼ်ဝႆႉၵေႃႈမီး။ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ပိုၼ်ႉတီႈလႂ် ပိုၼ်ႉတီႈၼၼ်ၵေႃႈ ယွၼ်ႉလႆႈၵဵပ်းၵိၼ်ၶွၼ်ႇမၼ်းလႄႈ ႁူႉဝႃႈ ၽိတ်းပိူင်ၾိင်ႈမိူင်းယူႇၵေႃႈ လပ်းႁူလပ်းတႃ ပၼ်ၶႂၢင်ႉဝႆႉ။ မိူၼ်တင်း ပိုတ်ႇပၼ် လုၵ်ႈၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၸိူဝ်းၶဝ် ထၢင်ႇႁၢင်ႈလႆႈၵိၼ်မူၼ်ႈၵိၼ်ၵျေႃႇၵၼ်။

ၵူၼ်းၼုမ်ႇၸိူဝ်း ႁဵတ်းၵၢၼ်ၼႂ်းႁၢၼ်ႉၵိၼ်ၵျေႃႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ  ဢမ်ႇၵဵဝ်ႇၵၼ်တၢင်းၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉဝႃႈၼႆသေတႃႉ ၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉသမ်ႉ မႃးၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၸွမ်းလႄႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၵမ်းသိုဝ်ႈၵေႃႈ ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၵၼ်တၢင်းဢွမ်ႈ ။

တူဝ်ယၢင်ႇမၼ်း ပေႃႈလဵင်ႉမႄႈလဵင်ႉၸိူဝ်းပဵၼ်ႁူဝ်ၼႃႈၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉပွတ်းလႂ်တွၼ်ႈၼၼ်ႉသမ်ႉ တေၵႆႉလႄႇလၢဝ်းၵိၼ်ၵျေႃႇၸွမ်းႁၢၼ်ႉ KTV ။ ၸိူဝ်းပဵၼ်ၵူၼ်းၸၢႆးၵေႃႈ သမ်ႉတေၸၢႆႇငိုၼ်းသေ ႁွင်ႉႁူၺ်းဢဝ် ၼုမ်ႇယိင်းၸိူဝ်းမႃးႁဵတ်းၵၢၼ်ၼႂ်းႁၢၼ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉ မႃးပဵၼ်ၵေႃႉလႄႈ ပွင်ႇဝႃႈ  ၼၢင်းယိင်းၸိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၼႂ်း ႁၢၼ်ႉၵိၼ်ၵျေႃႇၵေႃႈ ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၸွမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉမႃး ။  ၸိူဝ်းၶဝ် ၵႃႈလႆႈၸွမ်းၸႂ် ၵူၼ်းၸိူဝ်းမႃးဢႅဝ်ႇလႄႇ ။ ၵမ်ႈၼမ်တႄႉ တႃႇလႆႈငိုၼ်းၼမ်ၼၼ်ႉ ၵႃႈလႆႈၸွမ်းၸႂ် ပေႃႈလဵင်ႉလၢဝ်းပၢၼ် ။

တႄႇတီႈၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၼၼ်ႉသေ ၸင်ႇမီးမႃး ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆၽိတ်းပၵ်းပိူင်မႃးၵူႈလၢႆသႅၼ်း ပႃးၸဵမ် ၵူၼ်းၵႃႉၵူၼ်း ၊ ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆယႃႈမဝ်းၵမ်ၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်း ၊ ၵၢၼ်တေႃႇၵၢၼ်လွင်း လႄႈ ပႃးၸဵမ်ၵၢၼ်ၵိၼ်ၸၢင်ႈၶႃႈၵၼ်လူႉတၢႆ ။ ၶၢဝ်းတၢင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်းၼႆႉ ၵူၼ်းၸိူဝ်းၺႃး ၶႃႈတၢႆလူၺ်ႈဢမ်ႇႁူႉလွင်ႈႁူႉတၢင်းၵေႃႈ မီးတင်းၼမ်ယဝ်ႉ။

မိူၼ်ၼင်ႇ ပွတ်းတၢင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၼႆႉၵေႃႈ လႆႈၸွမ်းၸႂ်ၶႅၵ်ႇသေ ၵိၼ်လဝ်ႈ ၵိၼ်ပီႊယႃႊ ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး လႆႈၵိၼ်ပႃး ယႃႈမဝ်းၵမ်ဢၼ်ႁၢႆႉႁႅင်းလၢႆသႅၼ်းလႄႈ ၸိူဝ်းလႆႈလူႉသဵင်ႈသၢႆၸႂ်ၵွပ်ႈမၼ်းၵေႃႈမီး ။ တေႃႇထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ် ၸိူဝ်းတိုၵ်ႉႁဵတ်းၵၢၼ်ၸွမ်းၼႂ်းႁၢၼ်ႉ KTV ၸိူဝ်းၼႆႉ မိူၼ်ၼႆၵူႈတီႈ ၼႆ – ၼုမ်ႇၸၢႆးတႃႈၶီႈလဵၵ်းၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈ ။

မိူင်းတႆး ပႃးၸဵမ်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉၼႆႉ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၵေႃႈ သမ်ႉလိူင်ႇၼမ်လႄႈ ၵၢၼ်မိူင်းယုင်ႈဢိတ်းၼိုင်ႈၵူၺ်းၵေႃႈ ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ် ပဵၼ်လႆႈၵူႈၶၢဝ်း ။ ပီ 2023 ၼႆႉ သမ်ႉမႃးမီး ပၢင်တိုၵ်းယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 လႄႈ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇၵေႃႈ ယုင်ႈလိူဝ်သေယုင်ႈထႅင်ႈ ။

ၼႂ်းၶေႃႈယိူင်းဢၢၼ်း ၽႅၼ်ယၼ်သိုၵ်း 1027 ၶဝ်ၼၼ်ႉတႄႉ ပႃးဝႆႉဝႃႈ တႃႇၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉ ၵႂၢတ်ႇလၢင်ႉ ၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉ ဝႃႈၼႆသေတႃႉ ထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ် ဢမ်ႇမိူၼ်ၼၼ်သေဢမ်ႇၵႃး ပဵၼ်ၵၢၼ်ႁိမ်ၸိင်းၼႃႈတီႈၵၼ် ႁိမ်ဝၢၼ်ႈႁိမ်မိူင်းၵၼ်ၵူၺ်း။ မိူဝ်ႈလဵဝ် ပိုၼ်ႉတီႈ ဢၼ်ယိုတ်းဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ သမ်ႉလႆႈမွပ်ႈပၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶိုၼ်း ။ ၵႂၢတ်ႇလၢင်ႉၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉႁႃႉ ၵႂၢတ်ႇလၢင်ႉၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ ပေႃးဢမ်ႇၶႂ်ႈၸႅင်ႈလီ ၼႆ ၵူၼ်းၼုမ်ႇ တူင်ႉၼိုင်ၵၢၼ်မိူင်းၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈ။

ၵၢၼ်မိူင်းၵၢၼ်သိုၵ်းယုင်ႈယဝ်ႉလႄႈ ၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၵေႃႈ ပၢႆတီႈၼိုင်ႈ ၵႂႃႇၶွၼ်ႈတီႈၼိုင်ႈ ။ မၢင်ၸုမ်းၵေႃႈ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၵူၺ်း ဢၼ်ဢဝ်ၶၢပ်ႈၶဝ်သေ ႁႄႉၵင်ႈ ပၼ်ပႃးတီႈယူႇလူးၵွၼ်ႇၼႆ – ၵူၼ်းႁူႉႁၼ်ၸွမ်းၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈ။

ၼႂ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ ဢၼ်ၵမ်ႈၼမ် ႁၼ်ဝႃႈ ပဵၼ်သုၼ်ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉသေ ၽႄႈလၢမ်းဝႆႉ ၽွင်း 2023 ၼၼ်ႉ ပဵၼ် ၸႄႈဝဵင်း လၢဝ်ႇၵၢႆး ၼႃႈလိၼ်ၵဝ်ႈၵၢင်ႉၵုမ်းၵမ်။ ၽွင်းယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ၼၼ်ႉ ၸုမ်းဢူၺ်းလီပွတ်းႁွင်ႇ 3 ၸုမ်း AA ၊  MNDAA ၊ TNLA ဢွၼ်ၵၼ်လူမ်ႇယိုဝ်းလိုပ်ႈလမ်းမႃးတႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈ။

မိူဝ်ႈလဵဝ်တႄႉ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢဝ်ႇၵၢႆးၼႆႉ လွင်ႈၵျႃႊၽျႅၼ်ႉယဵၼ်ဝႆႉသေတႃႉ ပွတ်းတၢင်း မူႇၸေႊ ၊ မိူင်းယႆ ၊ တၢင်ႉယၢၼ်း ၊ တႃႈၶီႈလဵၵ်း လႄႈ ထႅင်ႈလၢႆလၢႆဝဵင်း ပႃးတင်း မျႃႉဝတီႇ ၸိူဝ်းၼႆႉတႄႉ တိုၵ်ႉလိူင်ႇၼမ် ဝႃႈၼႆ။

ဢိင်ၼိူဝ် ၸုမ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉ တိုၵ်ႉပၼ်ႇၵၢၼ်လႆႈၼႆႉသေ ၸိူဝ်းဢၼ်ႁၼ်လီၵေႃႈမီး။ ၸိူဝ်းပိုတ်ႇၶၢတ်ႈဝႆႉ ႁိူၼ်း ၊ ႁူင်းႁႅမ်း ၊ ႁူင်းသဝ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၵၢၼ်လီ ၼႆယူႇ။ ၵွပ်ႈဝႃႈ ၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉ တေဢွၼ်ၵၼ်ၶၢတ်ႈႁွင်ႈ ၶၢတ်ႈႁိူၼ်း ပၼ်ႇၵၢၼ်ၶဝ်ဝႆႉ ။ ပႃးၸဵမ် ႁၢၼ်ႉၶၢႆတၢင်းၵိၼ်ၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၶၢႆလီၸွမ်းၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉ။ ငိုၼ်းဢၼ်ၶဝ်လႆႈမႃးၵေႃႈ ၵမ်ႈၼမ်လႅၼ်သေလႆႈမႃးလႄႈ ၶဝ်ဢမ်ႇသေးလၢႆ ၼႆ – ၵူၼ်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈ။

ၸုမ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉလိူင်ႇၼမ်တီႈလႂ်ၵေႃႈ ၵၢၼ်ႉၵႃႉၵၢၼ်ၶၢႆ လီၶိုၼ်ႈမႃးၵႃႈၼၼ်ႉ ဝႃႈၼၼ်လႆႈသေတႃႉ ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ ဢၼ်တေႁႃလၢႆးတၢင်းပႅတ်ႉဢဝ်လႅၼ်ဢဝ်ငိုၼ်းၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ။ တေႃႈၼင်ႇ ၼႂ်းပိူင်ဢၼ်ၶဝ်တမ်းဝႆႉ ယင်းပႃးဝႆႉဝႃႈ ပေႃးဝႃႈ လႅၼ်ၽႂ်ဢမ်ႇလႆႈယဝ်ႉ ႁႂ်ႈလႅၼ်ၶိုၼ်းဢဝ်ငိုၼ်း ပီႈၼွင်ႉၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၽႂ်မၼ်း ၼႆလူးၵွၼ်ႇ။

မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈၼႆႉသမ်ႉ ၵၢၼ်ဢၼ်လႆႈငိုၼ်းၼမ်သေ ႁဵတ်းလႆႈငၢႆႈငၢႆႈသမ်ႉ ဢမ်ႇမီးတႃႇလိူၵ်ႈလႄႈ ၵူၼ်းၼုမ်ႇၸိူဝ်းႁဵၼ်းသုင်ဝႆႉ ႁိုဝ်ဢမ်ႇၼၼ် ၸိူဝ်းၵတ်ႉလႅၼ်ႇၽႃသႃလၢႆဢၼ်ၼၼ်ႉ တေၵႆႉၺႃးၵျႃႊၽျႅၼ်ႉတၢင်ႇဝၢၼ်ႈတၢင်ႇမိူင်းသေ ဢဝ်ငိုၼ်းလိူၼ်သုင် လွၵ်ႇႁွင်ႉၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ်။

မိူၼ်ၼင်ႇ ၵူၼ်းၼုမ်ႇၼႂ်း မိူင်းၶႄႇ ၊ ႁွင်ႊၶွင်ႊ ၊ ဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊ ၊ မလေႊသျႃႊ ၊ ၼီႊပေႃႊ ၊ ၾိလိပ်ႉပိၼ်ႊသ်၊ ထၢႆႊဝၼ်ႊ ၊ မိူင်းထႆး ၊ ဝႅတ်ႉၼၢမ်း လႄႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈ ၵူၼ်းၼႂ်းမိူင်းဢႃႊၽရိၵ ၸိူဝ်းၼႆႉ ၺႃး လွၵ်ႇၶဝ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၼႂ်းၵျႃႊၽျႅၼ်ႉ ။ 

လိူၼ်ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊ 2025 ၼႆႉ ၵုမ်းလႆႈ ၵူၼ်းၼွၵ်ႈမိူင်း ၸိူဝ်းမႃးႁဵတ်းၵၢၼ်လႅၼ်ၵိၼ်ငိုၼ်း ပွတ်းတၢင်းမျႃႉဝတီႇ 8400 ပၢႆ ၊ ၶိုၼ်းသူင်ႇပွၵ်ႈ တီႈဝၢၼ်ႈၵဝ်ႇမိူင်းလင်ၶဝ် ယဝ်ႉၼႆ ၾၢႆႇပွင်ႇၶၢဝ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉ ဝႃႈ ၼၼ်ႉသေတႃႉ  လိူၼ်ဢွၵ်ႉထူဝ်ႊပိူဝ်ႊ 2025 ၼႆႉၵေႃႈ ယွၼ်ႉပၢင်တိုၵ်းသေ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉလႆႈဢွၵ်ႇပၢႆႈထႅင်ႈဢမ်ႇယွမ်း 4000 ။ ၵမ်ႈၼမ်ပၢႆႈၶဝ်ႈၼႂ်းလိၼ်ထႆး။