ၶႄႇဢုမ်ႈႁွပ်ႇ ၊ ဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊၵွပ်ႇၵူႈ ၊ ယူႊဢႅတ်ႉသ်ပႂ်ႉၼွၵ်းလူႈ တိုၵ်ႉၶႂ်ႈၽႅၼ်သုင်

ႁူဝ်ပဝ်ႈၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸွမ်သိုၵ်းလူင်မဢလ ၺႃးၽိတ်ႈမွၵ်ႇၶိုၼ်ႈပၢင်ၵုမ်ၸိၵ်းၸွမ် ၸုမ်းႁူမ်ႈမိုဝ်းပွင်သၢင်ႈ -သၢင်ႇႁၢႆး ပွၵ်ႈၼႆႉ မိူၼ်တင်းသႂ်ႇပိၵ်ႇပၼ်မႃႉယဝ်ႉ ။

 ၺႃးၽိတ်ႈမွၵ်ႇပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်သေ လႆႈႁူပ်ႉၺႃး ႁူဝ်ၼႃႈၸိၵ်းၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်း 20 မိူင်းလိူဝ်ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ပဵၼ်ၾၼ်ႁင်ၵၢင်ဝၼ်းလူင် ဢၼ်မၼ်းၸၢႆးၸႂ်လႆမုင်ႈမွင်းမႃး ၸဵမ်လႂ်ၸဵမ်လီႇလႄႈ မိူၼ်တေလုၵ်ႉၶတ်းပၢၵ်ႇ ထၢၵ်ႇလိၼ်ႉႁွင်ႉဝႃႈ “ ၵမ်းၼႆႉတႄႉၵဝ်ပဵၼ်ၵူၼ်းယဝ်ႉ” ၼႆၵေႃႈမီးမီးယဝ်ႉ ။

 ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇမၼ်း ၸွမ်ႁၢၼ်ၸေႃႇမိၼ်းထုၼ်း ၵေႃႈလၢတ်ႈဝႃႈ “ ၶၢဝ်းတၢင်းဢၼ်ၼႆႉ မီးၼမ်ႉတွၼ်းၽွၼ်းလီၼမ်လၢႆဢိူဝ်ႈ ။  လႆႈလွင်ႈမၵ်းမၼ်ႈၼိူဝ်ၵၢၼ်မိူင်းႁဝ်း ၊ လႆႈပႃး လွင်ႈဢၼ်ၵူႈမိူင်းမိူင်းမၵ်းမၼ်ႈပႃးၵွၼ်ႇ ၊ မိူင်းၶႄႇၵေႃႈမၵ်းမၼ်ႈပၼ် တႃႇၸွႆႈထႅမ်ၼိူဝ်ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈထႅင်ႈဢိူဝ်ႈ ” ၼႆယဝ်ႉ ။

ၸူဝ်ႈၸႃႈၵႂႃႇမီးယူႇတီႈမိူင်းၶႄႇ ပိူဝ်ႈလႆႈထူပ်းတေႃႇ ၸွမ်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇ ၊ ၸွမ်ၽွင်းလူင်မိူင်းဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊ ၶဝ်ၵေႃႉတေႃႇၵေႃႉဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ယိုင်ႈၶႅၼ်းႁဵတ်းႁႂ်ႈ မဢလ ထၢင်ႇႁၢင်ႈပိုဝ်းၶူၼ်တေႃႇတၢင်းလင်ယဝ်ႉ ။

ပိူင်ပဵၼ်တေႉၸိုင် မိူင်းၶႄႇဢုမ်ႈႁွပ်ႇမၼ်းၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈယွၼ်ႉမၼ်းၶိုၵ်ႉၶၢႆးၼႃႇ၊ ပိူဝ်ႈတႃႇၽွၼ်း လီမိူင်းၶႄႇၵူၺ်း။

မိူင်းၶႄႇ ၸူဝ်းဢဝ် ရတ်ႉသျႃႊ ၊ ဢီႊရၼ်ႊ၊ ၶူဝ်ႊလီႊယိူဝ်ႊ ႁွင်ႇၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ 20 မိူင်း လိူဝ် ၼေဢဵၼ်ႁႅင်းၵမ်ႉမႃႇတေႃႇ ဢမႄႊရိၵၼ်ႊပွၵ်ႈၼႆႉ ႁွင်ႉပႃး မဢလၵႂႃႇဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ပဵၼ်တႃႇ ၸႂ်ႉႁဵတ်းၶမ်းတၢႆတၢင်ၵူၺ်းသႄႈ ။

ၼွၵ်ႈလိူဝ်ပိူင်းၼေ လွင်ႈၵႅတ်ႇၶေၵၢၼ်လူင်းတိုၼ်းမၼ်း ၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ပၢႆပိူင်းပႃးၾၢင်ႁၢင်ႈဢၼ်ဝႃႈ ယႃႇၵိူဝ်းဢဝ်လၢႆးၵၢၼ်မိူင်းၾႅတ်ႊတရႄႊ တီႊမူဝ်ႊၶရေႊၸီႊ ၸီးၶဝ်ႈမႃး ၼႂ်းၶွပ်ႇဝိူင်းဢႃႇၼႃႇၸၢၵ်ႈမိူင်းၶႄႇၼႆပႃးယဝ်ႉ။

ၵၢၼ်ၼိမ်တဵင်ႈ လႄႈ လွင်ႈငမ်းယဵၼ်တႄႉ ယွမ်းႁပ်ႉယူႇ၊ တေႃႇထိုင် ၵၢၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃၵေႃႈ ယိူၼ်ႉႁပ်ႉလႆႈယူႇ။

 သုၼ်ႇၸတ်းသၢင်ႈႁၢင်ႈပွင်ႁင်းၶေႃ self-determination ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ ယႃႇၵိူဝ်းလႆႈလႃးလႃး မိူၼ်ဝႃႈၼႆၵူၺ်းယိုင်။

လၢႆးၼႆႉ ထုၵ်ႇၸႂ်တႃႇ မဢလၵေႃႈယႃႇ တႃႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸိူဝ်းႁူမ်ႈတင်ႈမိူင်းမႃးလႂ်၊ တႃႇၸုမ်းၸၢဝ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉသႅၼ်းလဵၵ်ႉၼုမ်ႇ Gen Z ၶဝ်လႂ် ၊ တႃႇၵူၼ်းၵၢၼ်မိူင်းၶိုတ်းၵၢပ်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၶဝ်လႂ် ႁိုဝ်တေႁပ်ႉလႆႈ၊ ဢမႄႊရိၵၼ်ႊ ဢၼ်ပဵၼ်ၸိုင်ႈမိူင်း တူဝ်ယၢင်ႇတီႊမူဝ်ႊၶရေႊၸီႊ လႄႈ ၾႅတ်ႊတရႄႊၼၼ်ႉ ႁိုဝ်တေၸၢင်ႈယူႇပဝ်ႇတူၺ်းလၢႆလႆႈ။

 ၸင်ႇၼၼ် ၽိူဝ်ႇဝႃႈ မဢလ ပွၵ်ႈထိုင်ၼေပျီႇတေႃႇၵေႃႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈယူႊဢႅတ်ႉသ် ပေႃးသူင်ႇၽူႈၼမ်းတီႈသွင် ၶွင်လုမ်းၽွင်းတၢင်ၶဝ် တႃႇမိူင်းမၢၼ်ႈ ၽႅဝ်ဝႆႉထႃႈတီႈတႃႈၵုင်ႈယဝ်ႉ၊ ဢၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်ၶပ်ႉမၢႆ ၶိုၵ်ႉၶၵ်ႉၵိုင်ႉၵၢင်ႉ တုမ်ႉတွပ်ႇတေႃႇ တၢင်းႁဵတ်းမဢလ ဢၼ်လိူမ်ႈၵိူမ်ႈတေႃႇမိူင်းၶႄႇၼႃႇပူၼ်ႉတီႈဢႃးလႃးၼႆၵေႃႈ ဝႃႈလႆႈယဝ်ႉ။

လိူဝ်ၼၼ်ႉ တီႈ BGF ယၢင်းၽိူၵ်ႇ ဢၼ်ပဵၼ်မေႃႇငိုၼ်းလူင် တႃႇမဢလၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢဝ်လိူင်ႈမၵ်းတတ်းပဵၼ် ၸုမ်းၵႃႉၶၢႆၼွၵ်ႈၶွပ်ႇပႅတ်ႈယဝ်ႉလူး။

ထႃႈယုၵ်ႉၶဵင်ႈထႅင်ႈလိူဝ်ၼႆႉၵေႃႈ လူဝ်ႇထိုင်ၶၵ်ႉပဵၼ်ၽေးသၢႆၸႂ်ၵမ်းသိုဝ်ႈၼၼ်ႉၵူၺ်းယဝ်ႉယိုင်။

Photo PMO Indio-ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈမိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇလႄႈ ၸွမ်ၽွင်းလူင်မိူင်းဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊ မူဝ်ႊတီႊ ႁူပ်ႉၵၼ်

ပေႃးတူၺ်း လွင်ႈမဢလ လႆႈႁူပ်ႉဢုပ်ႇၸွမ်း ၸွမ်ၽွင်းလူင်ဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊၼႆၵေႃႈ ၾၢႆႇလင်ၽႃႈၵင်ႈ ပိူၼ်ႈတေမီးထႅင်ႈ ၶပ်ႉၽႅၼ်ပဵၼ်လၢႆလၢႆလွင်ႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈလၢမ်းလႆႈလူင်။

 မိူၼ်ၸိူင်ႉ လွင်ႈႁိၼ်ႁႄႈလိၼ်သႅပ်ႉ/ႁႄႈလိၼ်/ႁႄႈလိၼ် (Rare Earth) ၼႆ မိူဝ်ႈၸပ်းမိုဝ်းလၢတ်ႈတေႃႇ မဢလတႄႉ Mr. Modi တေၸၢင်ႈတေႃႉတႄႉတူၵ်ႇႁႃၵူၺ်းၵေႃႈ ၾၢႆႇ ႞သမ်ႉ ယူႇတီႈထၢၼ်ၽွင်းလူင်ၾၢႆႇႁိၼ်ႁႄႈမိူင်းဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊ ပေႃးသူင်ႇၶမ်ႊပၼီႊၶဝ် ၶဝ်ႈထိုင် မိူင်းၶၢင်သေ ၸႂ်ႉၽၢၼ်ႉႁႃၵဵပ်းထတ်းတူၺ်း တၢင်ႉလိၼ်သႅပ်ႉယူႇယဝ်ႉ။

တၢမ်ၼင်ႇသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ Reuters ႁၢႆးငၢၼ်းဝႆႉၸိုင် တၢမ်တူဝ် တပ်ႉသိုၵ်းၶၢင် KIA ၽၢၼ်ႉႁွမ်တွမ်ၸူႉပၼ်ဝႆႉယဝ်ႉ၊ တႃႇတေသူင်ႇထိုင်လႆႈ တီႈမိူင်းဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊ ပဵၼ်ပုၵ်ႉပဵၼ်ဝႃၼၼ့် ၸွင်ႇတေၸၢင်ႈႁိုဝ် ဢမ်ႇၸၢင်ႈ တိုၵ်ႉထတ်းထိၼ်တူၺ်းယူႇၼႆၵေႃႈ ဢိင်ဢၢင်ႈၽူႈမီးၸၼ်ႉၵေႃႉ ႞ ၼႂ်းတပ်ႉၶၢင် KIA သေ ႁၢႆးပႃးဝႆႉၵွၼ်ႇ။

 လွင်ႈၼႆႉ တၢမ်တူဝ်မဢလ ႁူႉဢမ်ႇႁူႉၵေႃႈ ၼႂ်းၸုမ်း ၶဝ်တႄႉတၵ်းႁူႉ ဢမ်ႇႁၢင်ႉသႄႈ ။ ၵူၺ်းၵႃႈ လိၼ်သႅပ်ႉ/ႁႄႈလိၼ် ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ မီးဝႆႉၼႂ်းမိုဝ်း KIA လူး၊ ယူႇတီႈၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊသိုၵ်းမၢၼ်ႈတႄႉ မိူၼ်ၵႂၢႆးတူၺ်းၼမ်ႉမေႃႇၵူၺ်းလေႃႇ၊ ႁၼ်ယူႇႁိုဝ်ၸၢင်ႈလူင်းၵိၼ်။

လွင်ႈတၢင်ႇမဵဝ်းပေၽူမ်ႈဝႃႈၵွၼ်ႇ၊ လွင်ႈလိၼ်သႅပ်ႉၼႆႉမဵဝ်းလဵဝ်ၵူၺ်း ၼႂ်းၵႄႈၶႄႇ၊ ဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊ လႄႈ ဢမႄႊရိၵၼ်ႊ ပေႃးသူၼ်သၢၼ်ဢူၼ်ဢၢၼ်ၵၼ်ယူႇယဝ်ႉ။

 တေဝႃႈ တၢင်းၼႂ်းၵေႃႈ ၵေႃႇမသျိၼ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ လႄႈ KIA၊ KIA လႄႈ NDA (K)၊ KIA လႄႈ ပျီႇတုၸိတ်ႉလီႇသူႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ ယုင်ႈယၢင်ႈသၢၼ်ၶတ်းၵၼ်ဝႆႉ။

 ၼႂ်းငဝ်းလၢႆးယၢမ်းလဵဝ် လႆႈဝႃႈမေႃႇလိၼ်သႅပ်ႉ/ႁႄႈလိၼ် ၼႂ်းမိူင်းၶၢင်ၼႆႉ တူၵ်းၶဝ်ႈၼႂ်း  မိုဝ်း KIA လုမ်းလုမ်းယဝ်ႉၵေႃႈယႃႇ တႃႇသူင်ႇၶၢႆတၢင်ႇမိူင်းသမ်ႉ ၶႄႇတိုၼ်းဢမ်ႇၽွမ်ႉ၊ လိၼ်သႅပ်ႉ/ႁႄႈလိၼ် ဢၼ်ဢွၵ်ႇၼႂ်းၼႃႈတီႈ ဝႃႉ လႄႈ မိူင်းလႃးၵေႃႈ တေႃႈၼင်ႇၼၼ်ယဝ်ႉ၊ မိူင်းၶႄႇ တိုၼ်းၶႂ်ႈငမ်ဝၵ်ႉ ၵွၼ်းႁူဝ်ၵၢတ်ႇဝႆႉၼၼ်ႉယိုင်။

 ၵူၺ်းၵေႃႈ ဝၢႆးသေ မိူင်းၶႄႇတႄႇၸႂ်ႉၵိုတ်းတိုၵ်း လူၺ်ႈလိၵ်ႈ ႁူမ်ႈမၢႆႁၢႆႊၵိူင်ႊၼၼ်ႉမႃး ဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊၼႆႉ ပေႃးႁွင်ႉဢဝ် AA, KIA,ၶျၢင်း CNF လႄႈ CB, ပႃးၸဵမ် PDF ၸေႊၵႅင်းၸိူဝ်းၼႆႉသေ ႁႃၵၢႆႇသဵၼ်ႈတၢင်း ၶဝ်ႈဢွၵ်ႇသိုဝ်ႇသၢၼ်ၵၼ်ဝႆႉယဝ်ႉ။

မိူင်းဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊ ၸွႆႈယႃႈယႃ တႃႇမိူင်းမၢၼ်ႈ (Photo: X/S Jaishankar)

တၢင်ႇမဵဝ်းတႄႉ ဢမ်ႇဢွၵ်ႇၶၢဝ်ႇသေတႃႉ ယႃႈယႃဢၢၼ်ႇႁူဝ်သိပ်းတၼ်ႊ(Ton) မၼ်း ဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊၸွႆႈမႃးၼႆ လႆႈ ငိၼ်းၵၼ်ယူႇ၊ KIA ၵေႃႈ လႆႈမႃးယႃႈယႃ လႄႈ ၶိူင်ႈယူတ်းယႃ 60 တၼ်ႊလႄႈ တၢင်ႇၸၢင်ႉမႃး တေႃႇထိုင်ငဝ်ႈငုၼ်း လၢႆႇၸႃႇ။

 ၸဵမ်မိူဝ်ႈၼၼ်ႉမီးၶၢဝ်ႇဝွင်းဝႅင်းဝႃႈ ၸၢင်ႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉ တေႃႉလိၼ်သႅပ်ႉ/ႁႄႈလိၼ် ပွၵ်ႈမိူဝ်းၼႆယဝ်ႉ။ ပေႃးၸႂ်ႈတေႉၵေႃႈ Mr. Modi ၸင်ႇမႃးပဝ်ႇႁူ မဢလ တီႈပၢင်ၵုမ်သၢင်ႊႁၢႆႊ(ၼႆႉသေတႃႉ လိၼ်သႅပ်ႉတႄႉ ၽႅဝ်ၼႂ်းမိုဝ်းၶဝ်ဝႆႉၸဵမ် ပီၵၢႆပုၼ်ႉယဝ်ႉလေႃႇ။

ၸင်ႇၼၼ် တႃႇလႆႈလိၼ်သႅပ်ႉ ဢၼ်ၶဝ်လူဝ်ႇၼၼ်ႉ ဢမ်ႇတၢပ်ႈထိမ်ႇလပ်ႉသင်သေ တေလၢတ်ႈပူင်ႇသႂ်တေႃႇ ၵူႈတီႈၵူႈတၢင်းၼႆ ၵိုင်ႇတင်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶဝ် ဢွၵ်ႇသူပ်းတေႃႇ Reuters ယူႇယဝ်ႉ။

ၼင်ႇႁိုဝ်တေၽိူမ်ႉလႆႈတၢင်းလူဝ်ႇ လိၼ်သႅပ်ႉ/ႁႄႈလိၼ် ၶဝ် ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ၼၼ်ႉ ယူႇတီႈလုမ်းၽွင်းတၢင်ၶဝ်ၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ သေ ပွႆႇၶၢဝ်ႇပဝ်ႇႁူတေႃႇ ၵူၼ်းၵၢၼ်မိူင်းၸိူဝ်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇတင်းၶဝ်လႂ်ၵေႃႈ ယၢမ်ႈမီးမႃးယဝ်ႉ။

ၵူၺ်းၵႃႈ ႁူမ်ႈဝႃႈလိၼ်သႅပ်ႉ/ႁႄႈလိၼ် ဢၼ်ဢွၵ်ႇၼႂ်းမိူင်းၶၢင်ၼႆႉ မၼ်းၸၼ်ႉသုင်လိူဝ်သုတ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈတူင်ႇတၢင်ႇယူႇၵေႃႈ ၸွင်ႇတေဢဝ်ႁဵတ်းပဵၼ်လႆႈ ၸိူင်ႉၼင်ႇမႄႈလဵၵ်း တႃႇၸႂ်ႉတိုဝ်းၼႂ်းၵၢၼ်တေႉ တေႉၼၼ်ႉႁိုဝ်ၼႆ တိုၵ်ႉပဵၼ်ပၼ်ႁႃယူႇ တႃႇဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊ။

 ပၢႆးၸၢင်ႈဢၼ်ၼႆႉ တိုၵ်ႉမီးၶႄႇမိူင်းလဵဝ် မေႃဝႆႉလပ်ႉဝႆႉလႄႈ ၸင်ႇဝႃႈ မၼ်းၵေႃႈဢဝ်ၸႂ်ႉပဵၼ် လွင်ႈပေႉပုၼ်ႈတေႃႇပိူၼ်ႈ တင်းၵမ်ႇၾႃႇယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

 လွင်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇၵႃးၵူၺ်းဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊ တေႃႈၼင်ႇဢမႄႊရိၵၼ်ႊၵေႃႈ လႆႈႁူဝ်ၶႆႈၸွမ်းလႄႈ ထိုင်တီႈ ၸွမ်ၸိုင်ႈထရႅမ်ႉ ပေႃးႁႃတၢင်းဢွၵ်ႇ တႃႇမိူဝ်းႁႃၽၢၼ်ႉတီႈ Greenland, Congo, Ukraine ၸိူဝ်းၼႆႉယူႇယဝ်ႉယိုင်။

 တီႈၼႆႉ မီးမႃးၶေႃႈလီလႆႈထၢမ်ၵၼ်ဝႃႈ ၼႂ်းၽႅၼ်ၵၢၼ် ဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊ သုတ်ႉၸူး KIA ၼၼ်ႉ ၸွင်ႇဢမ်ႇပႃးၽႅၼ်သွၼ်ႉၽႅၼ် ၶွင်ဢမႄႊရိၵၼ်ႊႁႃႉ ၼႆယူႇယဝ်ႉ။

Mr.Modi ၼႆႉ ပႅၵ်ႉသမ်ႉၵႂႃႇၶိုၼ်ႈပၢင်ၵုမ်ၸိၵ်းၸွမ် ၵေႃႁူမ်ႈသၢင်ႈ-သၢင်ႊႁၢႆႊယူႇၵေႃႈ မွင်းႁႂ်ႈယဝ်ႉပၢင်ၵုမ် ဝၢႆႇပွၵ်ႈၶိုၼ်းၵမ်းလဵဝ်၊ တိုၼ်းဢမ်ႇသိုပ်ႇပႂ်ႉၶဝ်ႈပွႆး မၢႆတွင်းဢွင်ႇပေႉသိုၵ်းၵမ်ႇၾႃႇ ပွၵ်ႈ ထူၼ်ႈသွင် ၶွပ်ႈတဵမ် 80 ပီၼၼ်ႉသႄႈ။ႊ

ၸွမ်ၸိုင်ႈမူဝ်ႊတီႊ ၵႂႃႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈၵေႃႁူမ်ႈသၢင်ႈ သၢင်ႊႁၢႆႊ – Photo: Associated Press

 လွင်ႈၼႆႉ ၵွမ်ႉလွၵ်းလဵၼ်ႈလၢႆးၵၢၼ်ၽွင်းတၢင်ပိူင်လဵဝ်ႁႃႉ ဢမ်ႇၼၼ် မီးထႅင်ႈၼမ်ႉတွၼ်းၽွၼ်းလီလပ်ႉလင်ၼႄႇၼႆၵေႃႈ တႃႉလီၼပ်ႉသၢင်ႈယဝ်ႉ။

ပဵၼ်ႁိုဝ်ပဵၼ် ပိူဝ်ႈတႃႇမဢလ ဢၼ်ၵူၺ်းႁူႉတႃႇလႆႈဢႃႇၼႃႇမႅၵ်းမႅၵ်း ဢၼ်ဢမ်ႇတွၼ်ႉၼပ်ႉသွၼ်ႇတေႃႇ တၢင်းတုၵ်ႉယၢၵ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇလၢၵ်ႇလၢႆးၼႆ ဝႆႉသေၵွၼ်ႇ၊ ၸႃႉၸိူဝ်းၸိုင်ႈယႂ်ႇမိူင်းလူင်ၼၼ်ႉၵေႃႈ တေႃႈသမ်ႉၵူၺ်းဢွၼ်ဝႆႉၼၵ်း ၼိူဝ်ၽွၼ်းပၢင်ႈၸိုင်ႈၽႂ်မိူင်းမၼ်းၼၼ်ႉ ပဵၼ်ယႂ်ႇသုတ်းယူႇၼင်ႇၵဝ်ႇလႄႈ ပိူဝ်ႈတႃႇၸုမ်းၸၢဝ်းပိုၼ်ႉတီႈၽႂ်မၼ်းတႄႉ တႃႇတေၵႅတ်ႇၶေ ငဝ်ႈငိူၼ်ႈတိုၼ်းလၢင်းသၽႃႇဝ ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းပဵၼ်ၸဝ်ႈၶွင် ႁဵတ်းႁႂ်ႈမီးၽွၼ်းလီပုၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၶိုၼ်းဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ၼွၵ်ႈလိူဝ်ပႂ်ႉပႃးသၸ်ႉၸႃႇၼိူဝ်ၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉတူဝ်ၵဝ်ႇ လႅပ်ႈဢမ်ႇၸၢင်ႈၸႂ်ပိုင်ႈတၢင်ႇလၢႆးတၢင်းတေႉတေႉဝႃႈဝႃႈယဝ်ႉ လႅပ်ႈတေလႆႈဝႃႈၼၼ်ယူႇဢေႃႈ။

ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ

promotion

SHAN Membership

฿ 19฿ 169 /mo
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ႁဵၼ်းဢဝ်ၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ၊ ရေႊတီႊဢူဝ်ႊ၊ ထႆႇႁၢင်ႈ၊ Blogger, Vlog ထႆႇဝီႊတီႊဢူဝ်ႊ တတ်းတေႃႇ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ပိုၼ်ၽႄႈ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၵၢၼ်သိုဝ်ႇ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်လႅၵ်ႈလၢႆႈပိုၼ်ႉႁူႉပၢႆးႁၼ် ဢၼ်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၸတ်းႁဵတ်း
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းတွင်ႈထၢမ် ၵဵဝ်ႇၵပ်းငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်မိူင်း၊ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး၊ ပၢႆးမွၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်ၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈငိၼ်း။
  • လႆႈႁပ်ႉဢၢၼ်ႇ ၶၢဝ်ႇၶိုၵ်ႉတွၼ်း ပိူင်ပဵၼ်ဝူင်ႈလႂ်ဝူင်ႈ ၼၼ်ႉ။

ၶၢဝ်ႇဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း

ယွၼ်ႉ AI သေ ပေႃးထိုင်ပီ 2030 ၼမ်ႉလိၼ်ၼိူဝ်လုမ်ႈၾႃႉ ၸၢင်ႈၵပ်ႉၵိၼ်း

ၸွမ်းၼင်ႇ ၺၢၼ်ႇပွမ် (AI) ၼႂ်းၶၵ်ႉတွၼ်ႈပၢႆႈၸၢင်ႈ (IT) ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၶိုတ်းၵၢပ်ႈမႃးဝႆးၽႂ်းၼႆႉသေ ၸၼ်ႉၸွမ် ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ (UNU – INWEH) ႁၢႆးငၢၼ်းပၼ်ၾၢင်ႉဝႃႈ - ပေႃးထိုင်ပီ 2030 မႃး လွင်ႈလူဝ်ႇ ႁႅင်းထၢတ်ႈၾႆးၾႃႉ၊ ၼမ်ႉ လႄႈ တီႈလိၼ် ၼိူဝ်လုမ်ႈၾႃႉၼႆႉ တေတိူဝ်းၼမ်မႃး၊ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈပဵၼ်မႃး...

လုၵ်ႈယိင်းလူင်ၸဝ်ႈမုၼ်ယႂ်ႇၶုၼ်​​ႁေႃၶမ်းထႆး ၸၢမ်ႇပူႈၼွၼ်း​​ၽေး

0
ၸဝ်ႈယိင်း ၽတ်းၶျရ ၵိတ်ႇတိယႃႊၽႃႊ ၼရဵၼ်ႊထိရႃႊ ထဵပ်ႉၽယဝတီ ၵရူမ်ႊလူင် ရၢတ်ႉၶျသႃရိၼီႊ သီႇရီႇၽတ်း မႁႃဝတ်ႉၶျရထိၻႃႊ ဢႃယု 48 ပီ ဢၼ်လိုမ်းတူဝ်မႃးၶၢဝ်းတၢင်း 4 ပီၼၼ်ႉ ၸၢမ်ႇပူႈၼွၼ်း​​ၽေးသဵင်ႈမုၼ်ၵႂႃႇၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 11/06/2026 ယၢမ်းၵၢင်ၶမ်ႈ 7 မူင်း 48 မိၼိတ်ႉ တီႈႁူင်းယႃ ၵျူႊလႃႊလူင်ႊၵွၼ်ႊသၽႃးၵႃၶျၢတ်ႉထႆး...

ဝဵင်းဝၢၼ်ႈငႂ်ႈ(ယႂႃႇငၢၼ်ႇ) ဢၼ်ယၢမ်ႈပဵၼ်တီႈၵတ်းယဵၼ်သုတ်းၼႂ်းမိူင်းတႆး ယဵၼ်းပဵၼ်ပိုၼ်ႉတီႈဢမ်ႇမီးပၵ်းပိူင် ႁူမ်ႇငမ်း

ဝၢႆးသိုၵ်းယိုတ်းမိူင်းၶၢဝ်းတၢင်း 5 ပီပၢႆၼႆႉ ၵူႈၸိူဝ်ႉၵူႈလွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈ သုတ်ႉၶၢႆႉၸူးလွင်ႈႁၢႆႉၸႃႉ၊ လွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၵေႃႈ ယဵၼ်းပဵၼ်လွင်ႈတူၵ်းတႅမ်ႇတူၵ်းယေႃႈ ။ ပေႃးတႅၵ်ႈၵၼ်တင်းတၢင်ႇၸိုင်ႈမိူင်း မိူင်းမၢၼ်ႈ ပဵၼ်မိူင်းဢၼ်ၵွတ်းၽၢၼ် ၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်း ။ ၼႂ်းမိူင်းတႆးၵေႃႈ ယွၼ်ႉမီးလွင်ႈႁုၵ်ႉႁၢႆႉၼမ်မႃးလႄႈ ၶႅၵ်ႇၼွၵ်ႈမိူင်းၶဝ်ႈထိုင်ယၢပ်ႇ ။ ယႃႇဝႃႈၶႅၵ်ႇ တေႃႈၼင်ႇ ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၵူၺ်း ၵႂႃႇမႃးႁႃၵၼ်ယၢပ်ႇ။ ၼႂ်းၵႄႈမီးလွင်ႈၵူတ်ႇထတ်းထဵတ်ႈထၢမ်ႁၢမ်ႈႁႄႉႁၢဝ်ႈႁႅင်းယူႇၼႆႉ တီႈဝဵင်းဝၢၼ်ႈငႂ်ႈၵမ်းၵမ်းမီးလွင်ႈၶႃႈႁႅမ်ၵၼ်တၢႆ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇသူႈမီးၸုမ်းလႂ်ၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃၼႆႉ...

ၵူၼ်းမိူင်းပၢႆး ၾၢႆၶုၼ် ပၢႆႈၽေးသိုၵ်း လႆႈ 4-5 ပီယဝ်ႉပႆႇၸၢင်ႈပွၵ်ႈယူႇၶိုၼ်းႁိူၼ်းယေး

ၵူၼ်းမိူင်းဝဵင်းမိူင်းပၢႆး ၾၢႆၶုၼ် ဢၼ်ပၢႆႈၽေးသိုၵ်းမႃးယူႇဝႆႉၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းပၢင်လွင်းလႄႈ ၸွမ်းလႅၼ်လိၼ် တႆး- ယၢင်းလႅင်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ  တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ်ႁိုင်ၼၢၼ်းၶၢဝ်းတၢင်း 4-5 ပီယဝ်ႉ ပႆႇၸၢင်ႈပွၵ်ႈ ယူႇၶိုၼ်း ႁိူၼ်းယေး ၵေႃႈ တိုၵ်ႉမီးယူႇတင်းၼမ်။  သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းဢဝ်ဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်းယဝ်ႉဢမ်ႇႁိုင်ပၢင်တိုၵ်းပဵၼ်ႁႅင်း ၼႂ်းထုင်ႉၾၢႆၶုၼ်၊ မိူင်းပၢႆး  ဢိၵ်ႇၸွမ်းလႅၼ်လိၼ် တႆး- ယၢင်းလႅင် ၸိူဝ်းၼႆႉ  -  ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ...

ပျီႇတူႉၸိတ်ႉ PNO ၸႂ်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၼႂ်းဝဵင်းပၢင်လွင်း ႁုင်ၶဝ်ႈၽၵ်းလဵင်ႉ ဝၼ်းသၢမ်တႃႇ 

တႃႇဢဝ်လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ ၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼႆသေ တႄႇၵၢင်လိူၼ် မေႊၼႆႉမႃး သိုၵ်းမၢၼ်ႈႁူမ်ႈ ပျီႇတူႉ ၸိတ်ႉ PNO ထႅမ်ႁႅင်းသိုၵ်းၶဝ်ၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉၼဵင်ႈ ၸႄႈဝဵင်းပၢင်လွင်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ၸႂ်ႉၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈသူင်ႇပၼ်ႁေႃႇၶဝ်ႈႁေႃႇၽၵ်း ၼိုင်ႈဝၼ်းသၢမ်တႃႇ  ။ လိူဝ်သေၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ လႆႈသူင်ႇႁေႃႇၶဝ်ႈႁေႃႇၽၵ်းၼိုင်ႈဝၼ်းသၢမ်တႃႇယဝ်ႉ ၸႂ်ႉၵူၼ်းၸၢႆးၼုမ်ႇ ဢၼ်မီးၼႂ်းဝၢၼ်ႈပၼ်ႇပုတ်ႈၵၼ် ဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈၼႂ်းဝၢၼ်ႈပႃးထႅင်ႈ ဝႃႈၼႆ ။ ၵူၼ်းဝဵင်းပၢင်လွင်းလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလႆႈသူင်ႇႁေႃႇၶဝ်ႈႁေႃႇၽၵ်း ၊ လႆႈႁုင်...