ဝၢႆးလင် မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းၵႂႃႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ပွႆးမၢႆတွင်း ၵျပၼ်ႊထွၼ်သိုၵ်းဢွၵ်ႇမိူင်းၶႄႇ တဵမ် 80 ပီ တီႈမိူင်းၶႄႇႁိုင်ၶၢဝ်းတၢင်းမွၵ်ႈ 2 ဝူင်ႈသေ ပွၵ်ႈမႃးၶိုၼ်းၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ သိုပ်ႇၸတ်းႁိူဝ်းမိၼ်တိုၵ်း ပွႆႇမၢၵ်ႇသႂ်ႇ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈသိုၵ်းတဢၢင်းၵုမ်းၵမ်ၸူဝ်ႈၶၢဝ်း။

မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 09/09/2025 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ်ၸဝ်ႉ 12 မူင်းၶိုင်ႈ တေႃႇ 1 မူင်းၼၼ်ႉ ႁိူဝ်းမိၼ်တိုၵ်း ၶွင်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ လုၵ်ႉတၢင်းမိူင်းမၢၼ်ႈထုင်ႉပဵင်း ၶိုၼ်ႈမိူဝ်းပွႆႇမၢၵ်ႇသႂ်ႇ တီႈဝၢၼ်ႈလွႆၶေႃ ၾၢႆႇဢွၵ်ႇဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး 2 ၵမ်းၼႆ – ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ ၵေႃႉယူႇဝႆႉၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး လၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

“ၶဝ်မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇထႅင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ၶၢဝ်းၵၢင်ၶိုၼ်း ၶၢဝ်းၵူၼ်းၼွၼ်းလပ်းယဵၼ်။ မၢၵ်ႇၵႂႃႇတူၵ်းတၢင်း ၾၢႆႇဢွၵ်ႇဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး တၢင်းဝၢၼ်ႈလွႆၶေႃၼၼ်ႉ ၵတ်ႉၵႃႈဢမ်ႇတိူဝ်ႉၵူၼ်း ဢမ်ႇတိူဝ်ႉႁိူၼ်းၵူၼ်းမိူင်းလႄႈ ပွၵ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇပေႃးလႆႈမႆႈၸႂ်”။

သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA တိုၵ်ႉသိုပ်ႇပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်ဝႆႉႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၼႂ်းထုင်ႉၼွင်ပိင် ႁိုင်ၶၢဝ်းတၢင်းမွၵ်ႈ 3 ဝူင်ႈယဝ်ႉသေ ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႉတိုဝ်းတရူၼ်ႊၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ၸႂ်ႉပႃးႁိူဝ်းမိၼ်တိုၵ်း ပွႆႇမၢၵ်ႇငူၼ်ႉၵွင်ႉထႅင်ႈ။ သၢႆငႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်လုၵ်ႈတၢင်းၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် မုင်ႈၼႃႈၶဝ်ႈၵႂႃႇၸူးဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈႁွတ်ႈထိုင်ဝႆႉ ၾၢႆႇ ဢွၵ်ႇၼွင်ပိင် ဝၢၼ်ႈပႃလုၵ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉၼႆ ၶုၼ်သိုၵ်း ၸိၼ်ႇယေႃႇ ၽူႈထတ်းသၢင်ၵၢၼ်မိူင်း ၵေႃႉသၢၼ်ၶတ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁဵတ်း CDM ဝႆႉၼၼ်ႉ လၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

“လွင်ႈတၢင်းဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇပႆႇၵုမ်းထိင်းလႆႈ ၵႄႈၵၢင်ႁူၺ်ႈၵိုတ်ႈလႄႈ ထုင်ႉၼွင်ပိင်လီလီငၢမ်းငၢမ်းၼႆႉ ပဵၼ်ယွၼ်ႉဢမ်ႇပႆႇၸၢင်ႈသူင်ႇႁႅင်းသိုၵ်းၽိူမ်ႉၵေႃႈပႃးယူႇ။ ယွၼ်ႉ ၼၼ် မိူဝ်ႈလဵဝ် တႃႇသၢႆသိုၵ်းၶဝ် တေထူဝ်းသိုၵ်းၵႂႃႇတၢင်းၼႃႈ မၼ်းတိုၵ်ႉယၢပ်ႇ”။

ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႉႁိူဝ်းမိၼ်တိုၵ်းလႄႈ ၶိူင်ႈၵွင်ႈလူင် ပွႆႇမၢၵ်ႇသႂ်ႇ ၼႂ်းၼႃႈတီႈသိုၵ်းတဢၢင်းၵုမ်းၵမ် တႄႇၼႂ်းလိူၼ်ဢေႃႊၵတ်ႊသ်ထိုင် လိူၼ်သႅပ်ႊထႅမ်ႊပိူဝ်ႇၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈပၢႆႈဢွၵ်ႇယၢၼ်ႁိူၼ်းယေး ဝၢၼ်ႈၵိူတ်ႇမိူင်းၼွၼ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၵႂႃႇယူႇဝႆႉဢွင်ႈတီႈလွတ်ႈၽေးၼၼ်ႉ မီးၸမ်ႁူဝ်မိုၼ်ႇၵေႃႉ။ ၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းမၢတ်ႇၸဵပ်းလူႉတၢႆၵႂႃႇ မီးယူႇ 100 ၵေႃႉပၢႆ ၼႆယဝ်ႉ။

ယၢမ်းလဵဝ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵုမ်းၵမ်လႆႈဝႆႉဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်ယဝ်ႉသေ ပၼ်ႇၵၢၼ်ၽွင်းငမ်း ပိုတ်ႇႁူင်းႁဵၼ်း၊ ႁူင်းယႃလႄႈ မႄးၵၢႆႇၶူဝ် ၸိူဝ်းလူႉၵွႆဝႆႉၼၼ်ႉသေ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းသိုၵ်း သိုပ်ႇၸတ်း ၽႅၼ်သိုၵ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇလူမ်ႇတိုၵ်း သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA တင်း ၸုမ်းၵႅတ်ႇၶႄၵူၼ်းမိူင်း (PDF) ၸိူဝ်းမီးယူႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄးလႄႈ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵုတ်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။

တႅမ်ႈ – ၽူၺ်းၼုမ်ႇ