ၼႂ်းၵၢင်လိူၼ်ဢေႃႊၵတ်ႊသ်ၼႆႉ တၢမ်တူဝ်ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ ၵေႃႉယုၵ်ႉယွင်ႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈ ၸူဝ်ႈၶၢဝ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ဝႆႉ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ဝႃႈ ပဵၼ်ႁိုဝ်ၵေႃႈယဝ်ႉ တိုၼ်းတေၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၵႂႃႇႁႂ်ႈ ပေႃးလႆႈၼႆယူႇ။

ၼႂ်းသဵၼ်ႈၸိုဝ်ႈၸႄႈဝဵင်း ဢၼ်ၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇသဵၼ်ႈမၢႆ တေၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼၼ်ႉ ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ပႃးဝႆႉၸႄႈဝဵင်း ၸိူဝ်းဢၼ်ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းသၢမ်ၸုမ်း ၶဝ်ယိုတ်းၵုမ်းလႆႈဝႆႉပႃး။ ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ဢိၵ်ႇၼႂ်းမိူင်းၶၢင်၊ မိူင်းရၶႅင်ႇ၊ မိူင်းယၢင်းလႅင် ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း သိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်ဝႆႉ။

ၽွင်းငဝ်းလၢႆးဝၢၼ်ႈမိူင်းဢမ်ႇၼိမ်သဝ်း ၵူၼ်းမိူင်းတိုၵ်ႉလႆႈပၢႆႈၽေးပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်၊ ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတႃႇ ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉ၊ တိုၵ်ႉလႆႈၶတ်းၸႂ်ဢဝ်သၢႆၸႂ် ႁႂ်ႈပေႃးလွတ်ႈဢွၵ်ႇလႆႈ ၵႄႈပၢင်တိုၵ်းယူႇၼၼ်ႉ ၼင်ႇႁိုဝ် ၸိုင်ႈမိူင်းၼွၵ်ႈ ၸုမ်းဢႃႊသီႊယၼ်ႊ ပေႃးတေႁၼ်လီၵမ်ႉထႅမ်ႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶိုၼ်ႈယိပ်းၵမ်ဢႃႇၼႃႇ ပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၵႂႃႇလႆႈတၢင်းၵၢၼ်ၼၼ်ႉ မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ ၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းသၢင်ႈၶိုင်ၵူႈလၢႆးတၢင်း။

ဢိင်ၼိူဝ် လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉသေ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ ဢၢၼ်းၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းၵႂႃႇႁႂ်ႈ ပေႃးလႆႈယူႇမႅၵ်းမႅၵ်းၼႆႉ ၸွင်ႇမၼ်းတေမီးၽွၼ်းယွၼ်ႈတေႃႇၵၢၼ်သိုၵ်း၊ ၵၢၼ်မိူင်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ႁႂ်ႈပေႃးလႅၵ်ႈလၢႆႈၵႂႃႇယူႇႁိုဝ်။ ဢမ်ႇၼၼ် ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႉ ၸွင်ႇတေႁူမ်ႇငမ်းလႆႈ ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉယူႇၼႄႇ။

ပႃႇတီႇတႆး ဢၼ်ယၢမ်ႈလႆႈသဵင်ၵၢင်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈသုတ်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးသေ ဢွင်ႇပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈမႃး လၢႆပွၵ်ႈလၢႆၵမ်း မိူၼ်ၼင်ႇ ပႃႇတီႇငဝ်ႈငုၼ်းတီႇမူဝ်ႇၶရေႇ ၸီႇၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး (SNLD) ၵေႃႈ ယၢမ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ ဢွၼ်ၼမ်းၸတ်းႁဵတ်းပွၵ်ႈၼႆႉ တေဢမ်ႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈၸွမ်းၼႆယူႇ။ တွၼ်ႈတႃႇမိူဝ်းၼႃႈ မီးၽႅၼ်ၵၢၼ်ဝႆႉၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ၸွင်ႇတေၸၢင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈ ၸွႆႈထႅမ်ပၼ်လႆႈ ၸွမ်းၼင်ႇၵၢင်ၸႂ်ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းမုင်ႈမွင်းၶႂ်ႈလႆႈၶႂ်ႈပဵၼ်ယူႇ ယၢမ်းလဵဝ် ၼႆႉႁိုဝ်ၼႆ ၼၢင်းၽူၺ်းၼုမ်ႇ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၵပ်းသိုပ်ႇတွင်ႈထၢမ်ဝႆႉ ၸၢႆးၼုတ်း (ႁိုဝ်) ၸၢႆးၺုၼ်ႉလုၼ်ႇ ႁူဝ်ပဝ်ႈ ငဝ်ႈငုၼ်းတီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး (SNLD) ဝႆႉၼင်ႇၼႆ။

ထၢမ် – ပိုၼ်ႉတီႈတႃႇၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵႂႃႇဝႆႉၼၼ်ႉ လႆႈႁၼ်ပႃးဝႆႉ ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶဝ် ၵုမ်းၵမ်ဝႆႉၸူဝ်ႈၶၢဝ်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။ ၽွင်းၵူၼ်းမိူင်းတိုၵ်ႉ လႆႈပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ၼႂ်းၵႄႈပၢင်တိုၵ်းယူႇၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းၶိုင်ပွင်ၸတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၸိူင်ႉၼႆ ၸွင်ႇတေမီးလွင်ႈဢွင်ႇမၢၼ်ယူႇၶႃႈႁႃႉ။ ႁၼ်ထိုင်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၽွင်ႈၶႃႈ?

တွပ်ႇ – ၸႄႈဝဵင်းၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ၸိူဝ်းမီးၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆးယူႇၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈတီႈသုတ်းၼႆႉ သိုၵ်းတဢၢင်း (TNLA) လႄႈ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ (MNDAA) ၵုမ်းၵမ်ဝႆႉ။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ် ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ သႂ်ႇၼႂ်းသဵၼ်ႈမၢႆ တႃႇၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႉ ပွင်ႇဝႃႈ ၶဝ်ဢဵၼ်းဢၢၼ်းဢဝ်ၶိုၼ်း ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉႁႂ်ႈပေႃးလႆႈ ၵွၼ်ႇပႆႇထိုင်ၶၢဝ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆယူႇ။ ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈ ၶဝ်မီးၽႅၼ်ၵၢၼ်ဝႆႉ တေတိုၵ်းဢဝ်ႁႂ်ႈလႆႈၶိုၼ်း ဝဵင်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵွၼ်ႇပႆႇထိုင်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆၵေႃႈပဵၼ်လႆႈယူႇ။

လွင်ႈၼႆႉ ယူႇတီႈၾၢႆႇမိူင်းၶႄႇ ဢၼ်ႁဵတ်းပၼ်ၶဵဝ်ၵႄႈၵၢင်ၶဝ်ၼၼ်ႉ လၢတ်ႈၶဝ်ဝႆႉသေလွင်ႈလွင်ႈၵေႃႈ ၸၢင်ႈပဵၼ်လႆႈယူႇ။ မႃးႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်းၶၢဝ်းၵူၼ်းမိူင်းႁူပ်ႉတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတုၵ်ႉၶၵိၼ်းၸႂ် ယွၼ်ႉၽေးပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်ယူႇၼႆႉ တႃႇတေလႆႈသဵင်ၵၢင်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်း ဢၼ်ၸႅတ်ႈၸၢင်ႇမၼ်းတႄႉ တေယၢပ်ႇယူႇ။

ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပွၵ်ႈၼႆႉ ၸွင်ႇတေဢွင်ႇမၢၼ်ႁႃႉ၊ ဢမ်ႇဢွင်ႇမၢၼ်ၼႆၼၼ်ႉတႄႉ တေၵဵဝ်ႇၵွင်ႉၵၼ်တင်းပၵ်းပိူင်/ ၾိင်ႈမိူင်း ဢၼ်ၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊၶဝ် တမ်းဝၢင်းမၵ်းမၼ်ႈဝႆႉၼၼ်ႉတႄႉတႄႉ။ ပၵ်းပိူင်ၾိင်ႈမိူင်း တႃႇပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဢၼ်တေၸတ်းႁဵတ်း ပွၵ်ႈၼႆႉသမ်ႉ မီးၵူၼ်းၼိုင်ႈၵေႃႉ မႃးပၼ်ၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်ၵူၺ်းၵေႃႈ ၼပ်ႉသွၼ်ႇဝႃႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႉဢွင်ႇမၢၼ်ယဝ်ႉၼႆလႄႈ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပွၵ်ႈၼႆႉၵေႃႈ ယူဝ်ၶႄးၸၢင်ႈဢွင်ႇမၢၼ်ၵႂႃႇယူႇ။ ဢၼ်ၼႄႉၼွၼ်းတီႈသုတ်းၼႆႉတႄႉ တိုၼ်းတေဢမ်ႇလႆႈသဵင်ၵၢင်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်း ဢၼ်ၸႅတ်ႈၸၢင်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ထၢမ် – တၢမ်တူဝ်မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ ၵေႃႉမွၵ်ႇလၢတ်ႈၵႂႃႇဝႃႈ ပဵၼ်ႁိုဝ်ၵေႃႈယဝ်ႉ တိုၼ်းတေၸတ်းႁဵတ်းၵႂႃႇ ႁႂ်ႈပေႃးလႆႈၼႆလႄႈ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ ၸွင်ႇတေမီးလွင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉၼိူဝ်ၵၢၼ်သိုၵ်း၊ ၵၢၼ်မိူင်း မိူင်းတႆးၸိူင်ႉႁိုဝ်ၽွင်ႈၶႃႈ?  

တွပ်ႇ – ၼႂ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ ၸုမ်းၸိူဝ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇသေ ႁဵတ်းၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၼႆႉ ၼမ်ႁႅင်းၼႃႇ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ၶႃႈတွပ်ႇလၢတ်ႈဝႆႉ ၾၢႆႇၼိူဝ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႉ တေႃႉတႄႉ ႁဵတ်းၵႂႃႇႁႂ်ႈမၼ်းပဵၼ်တႄႉလႆႈယူႇ။ ၼင်ႇႁိုဝ် တေႁဵတ်းႁႂ်ႈပေႃးပဵၼ်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈလႆႈ ၼၼ်ႉၵေႃႈ သမ်ႉပေႃးတမ်းဝၢင်းမၵ်းမၼ်ႈပၵ်း ပိူင်ၾိင်ႈမိူင်းပၼ်ဝႆႉဢွၼ်တၢင်းယဝ်ႉ။

ပေႃးပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈယဝ်ႉၵႂႃႇ ၼႂ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ တေၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇမႃး လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵူၼ်းမိူင်းမႃး။ လုၵ်ႉတီႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵူၼ်းမိူင်းၼၼ်ႉသေ တေၸႂ်ႉလၢႆးတၢင်းလႂ် ၵပ်းသိုပ်ႇၶဝ်ႈႁႃၸူး ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၸိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၼၼ်ႉၼႆၵေႃႈ ပဵၼ်ၵၢၼ်လမ်ႇလွင်ႈ ပိူင်ၼိုင်ႈ။ ဢမ်ႇပႃးႁႅင်းၵမ်ႉယၼ်သိုၵ်း ၾၢႆႇလင်သေ တေၶဝ်ႈႁႃၵပ်းသိုပ်ႇၸူးတႄႉ တေဢမ်ႇငၢႆႈ။ ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈ လိူဝ်ပိူၼ်ႈသုတ်းတႄႉ တႃႇႁႂ်ႈမိူင်းတႆး မီးလွင်ႈၵတ်းယဵၼ်သႃႇယႃႇလႄႈ မီးပၵ်းပိူင်ၾိင်ႈမိူင်းႁူမ်ႇငမ်းလႆႈတႄႉတႄႉ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လွင်ႈၼႆႉ ၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈမီးလွင်ႈတုမ်ႉယွၼ်ႈၼိူဝ်ၵၢၼ်မိူင်း ၵၢၼ်သိုၵ်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးႁႅင်းတႄႉတႄႉ။ 

ထၢမ် – ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပွၵ်ႈၼႆႉ ၸွင်ႇတေမီးလွင်ႈႁူမ်ႇငမ်းလႆႈၼိူဝ် ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉသေ ၸွင်ႇတေလွင်ႈယႂ်ႇ၊ လမ်ႇလွင်ႈထိုင်မွၵ်ႈၸၼ်ႉလႂ်ၽွင်ႈၶႃႈ?

တွပ်ႇ – ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပွၵ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁူမ်ႇငမ်း မွၵ်ႈၵႃႈႁိုဝ်။ ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ပဵၼ်ၶၢဝ်းၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႁႅင်းဢေႇ လွင်ႈဢၼ်ဢဝ်ပၵ်းပိူင်ၾိင်ႈမိူင်းသေ ႁူမ်ႇငမ်း ၼိူဝ်ၵၼ်ၼၼ်ႉယူႇ။ တႃႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵူၼ်းမိူင်း ဢၼ်ၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇ မႃးတီႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပွၵ်ႈၼႆႉ တေၶိုၼ်းႁဵတ်းသၢင်ႈလႆႈ ႁႂ်ႈပေႃးဢဝ်ပၵ်းပိူင်ၾိင်ႈမိူင်းႁူမ်ႇငမ်းလႆႈၼိူဝ်ၵၼ်တႄႉတႄႉၼႆႉတႄႉ တေလႆႈၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းၶိုၼ်း တႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈယူႇ။

ၸူဝ်ႈၵႃႈပႆႇမီးပၵ်းပိူင်ၾိင်ႈမိူင်းႁူမ်ႇငမ်းလႆႈတႄႉတႄႉၼၼ်ႉတႄႉ တႃႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵူၼ်းမိူင်း တေႁဵတ်းသၢင်ႈလႆႈ ၵၢၼ်ၸတ်းၽႅၼ်၊ ၵၢၼ်ႁုၼ်ႈမုၼ်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ႁူႉၵႃႈတၵ်းတေလႆႈႁူပ်ႉပၼ်ႁႃယႂ်ႇလူင်ၵႂႃႇ ယူႇၵူၺ်း။ ၸဵမ်ပၢႆးယူႇလီ၊ ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ တိုၼ်းလူဝ်ႇလႆႈမူၼ်ႉမႄးပိူင်မၼ်းၵႂႃႇထႅင်ႈတင်းၼမ်။

လၵ်းလၵ်းမၼ်းယၢမ်းလဵဝ်တႄႉ တိုၼ်းလႆႈႁူပ်ႉပၼ်ႁႃ ၶၼ်ၵုၼ်ႇၶိုၼ်ႈ/ ၵႃႈယႂ်ႇယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်ၶႃႈ လၢတ်ႈယူႇၼႆႉ- ပဵၼ်တႃႇၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵူၼ်းမိူင်း/ ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းထၢၵ်ႈ ၸိူဝ်းၶႂ်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈ ပုၼ်ႈပၢင်ႈတႃႇၵူၼ်းမိူင်းၼၼ်ႉဢေႃႈ။ တွၼ်ႈတႃႇ ၵူၼ်းၸိူဝ်းၶႂ်ႈႁဵတ်းၶႂ်ႈႁႃတိုဝ်ႉတၢင်း ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး တႃႇသုၼ်ႇလဵဝ်သေ ၶတ်းၸႂ်ၶဝ်ႈၵႂႃႇယူႇၼႂ်း ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၼၼ်ႉတႄႉၵေႃႈ ယိုင်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်း ဢမ်ႇမီးပၵ်း ပိူင်ၾိင်ႈမိူင်းႁူမ်ႇငမ်းလႆႈ ႁိုင်ၵႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈ ၶဝ်တေသိုပ်ႇဢဝ်တိုဝ်ႉတၢင်းဢၼ်ၼႆႉသေ ႁဵတ်းသၢင်ႈႁႃၼမ်ႉ တွၼ်းတႃႇၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးၶဝ်တိၵ်းတိၵ်းၵူၺ်း။ ၵူၼ်းၸိူင်ႉၼႆ သင်ဝႃႈမီးယူႇၼႂ်းၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈလႄႈ ၶဝ်ႈပႃးမႃးယူႇဝႆႉ ၼႂ်းၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸိုင် ႁဝ်းႁႃးတင်းသဵင်ႈ တိုၼ်းတေလႆႈသိုပ်ႇႁူပ်ႉလွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ၶၢမ်ႇတၢမ်ႇတုၵ်ႉၶလူင်ၼႆႉၵႂႃႇထႅင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ထၢမ် – ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပွၵ်ႈၼႆႉ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ဢမ်ႇၶဝ်ႈလိူၵ်ႈတင်ႈၸွမ်းၼႆလႄႈ ၽႅၼ်ၵၢၼ်မိူဝ်းၼႃႈ တေႁဵတ်းသၢင်ႈ ၼႃႈၵၢၼ်တႃငၢၼ်းလွင်ႈတၢင်းသင်ၵႂႃႇၽွင်ႈၶႃႈ။ လွင်ႈတၢင်းလူဝ်ႇ ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ၶႂ်ႈလႆႈၶႂ်ႈပဵၼ်ယူႇယၢမ်းလဵဝ်ၼၼ်ႉၶႃႈလူး ယူႇတီႈ ပႃႇတီႈႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) သေ ၸွင်ႇတေၸွႆႈထႅမ် ႁဵတ်းသၢင်ႈပၼ်လႆႈယူႇၶႃႈႁိုဝ်။ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႆႉၸိူင်ႉ ႁိုဝ်ၽွင်ႈၶႃႈ?

တွပ်ႇ – ယူႇတီႈႁဝ်းၶႃႈတႄႉ ၶႂ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်မိူင်းၵႂႃႇ ၽဵၼ်ႈၽဵၼ်ႈ။ ႁဵတ်းသၢင်ႈၼႃႈၵၢၼ် ဢၼ်မၢၼ်ႇမႅၼ်ႈ ၸိုဝ်ႈၸႂ်ႈလႄႈ ႁႂ်ႈပဵၼ်ၼႃႈၵၢၼ်ဢၼ်မီးၽွၼ်းပၢင်ႈတႃႇၵူၼ်းမိူင်းၼၼ်ႉ ၵူၺ်း။ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်လၢႆးတၢင်းမဵဝ်းၼိုင်ႈ တႃႇႁႂ်ႈၸုမ်းပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း တေမီးသဵၼ်ႈတၢင်းၶဝ်ႈၸွႆႈၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃၵူၼ်းမိူင်း။ လၢႆးတၢင်းတႃႇႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၸွႆႈထႅမ်ပၼ် ၵူၼ်းမိူင်းၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ မီးလၢႆးပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႉ လၢႆးလဵဝ်။ လၢႆးတၢင်းတၢင်ႇလွင်ႈၵေႃႈ မီးတင်းၼမ်ယူႇ။

မၢင်ၸိူဝ်း ထၢင်ႇဝႃႈပေႃးမီးဢႃႇၼႃႇၵွၼ်ႇ ၸင်ႇတေႁဵတ်းသၢင်ႈၼႃႈၵၢၼ်ပၼ်ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈ။ တီႈတႄႉမၼ်း ပေႃးလႆႈဢႃႇၼႃႇမႃးယဝ်ႉၸိုင် ၵမ်ႈၼမ်ဢွၼ်ၵၼ်တူၺ်းပုၼ်ႈပၢင်ႈ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး တႃႇသုၼ်ႇတူဝ်ၵႂႃႇၵူၺ်း။ လိူင်ႈၸိူင်ႉၼႆ မိူဝ်ႈပီပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ်ၵႂႃႇယဝ်ႉၼႆ တေယၢမ်ႈႁၼ်ၵၼ်ယူႇ။

ဢၼ်လွင်ႈယႂ်ႇတႄႉ ယႃႇႁႂ်ႈၸႂ်ဢၼ်ၶႂ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ပၼ်ပုၼ်ႈပၢင်ႈတႃႇၵူၼ်းမိူင်းၼၼ်ႉ ႁၢႆၵႂႃႇၵူၺ်း။ သၢင်ႇထုၵ်ႇယၢမ်းလႂ် လႆႈတိုဝ်ႉတၢင်းမိူဝ်ႈလႂ်ၵေႃႈ တေၸၢင်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ပၼ်ပုၼ်ႈပၢင်ႈတႃႇၵူၼ်းမိူင်းယူႇ။ ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းမိူင်းတိုၵ်ႉလႆႈႁၢမ်းသုၼ်ႇလႆႈ၊ တုမ်ႉတိူဝ်ႉၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးလူၼ်ႉလိူဝ်ယူႇ။ ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ တိုၼ်းတေယူႇသေဢွင်ႈတီႈလႂ်တီႈၼိုင်ႈသေ ၸွႆႈထႅမ်ႁဵတ်းသၢင်ႈပၼ် ပုၼ်ႈပၢင်ႈၵူၼ်းမိူင်းယူႇ ဢမ်ႇႁၢင်ႉ။

ထၢမ် – ယၢမ်းလဵဝ် ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ မီးၸၢဝ်းၶိူဝ်းယူႇသၢင်ႈၵိၼ်သဝ်းၸွမ်းၵၼ်လၢႆလၢႆၶိူဝ်း။ ဝၢႆးလင်ၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ် ငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်သိုၵ်းဢမ်ႇၼိမ်၊ ၵၢၼ်မိူင်းဢမ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်းလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းတႆး မီးပၼ်ႁႃတေႃႇၵၼ်ဢမ်ႇထၢတ်ႇ။ မိူဝ်းၼႃႈထႃႈပၢႆမႃး ၼင်ႇႁိုဝ် တေဢမ်ႇၵိူတ်ႇပဵၼ်ပၼ်ႁႃၸိူင်ႉၼႆၼၼ်ႉ ထုၵ်ႇလီၵႄႈလိတ်ႈၵႂႃႇၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆ ၸီႉၸမ်ႈပိူင်းၼႄပၼ် လၢႆးတၢင်းၽွင်ႈၶႃႈ?

တွပ်ႇ – ယူႇၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ ပေႃးဝူၼ်ႉတႃႇႁဵတ်းႁႂ်ႈၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ဢွင်ႇမၢၼ်ယူႇၶိူဝ်းလဵဝ်ၵူၺ်းတႄႉ တေဢမ်ႇလႆႈ။ ပေႃးၵုမ်ႇႁၵ်ႉႁွမ်တူၺ်းလူ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇယူႇၵူၺ်းသေ ပၢၵ်ႈပၢႆႇဝႆႉ တၢင်ႇၸၢဝ်း ၶိူဝ်းၸိူဝ်းယူႇႁူမ်ႈၽၢၵ်ႈၵၼ် ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉၸိုင် တေဢမ်ႇၵိူတ်ႇပဵၼ်လွင်ႈလီမႃးလႆႈ။

ပေႃးမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် မၢၵ်ႈမီးလီပဵၼ်ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉၵွၼ်ႇ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇၵေႃႈ တေၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၸွမ်း။ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းလႂ်ၵေႃႈယဝ်ႉ သင်ႁဵတ်းသၢင်ႈႁႂ်ႈၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶိုၼ်ႈယႂ်ႇယူႇပိူင်လဵဝ်ၵူၺ်း ဢမ်ႇၸုင်ၸၼ် ပႃးတၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸိူဝ်းမီးယူႇၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ ၸွမ်းၼႆၸိုင် တေလႆႈၸၢမ်ႇပူၺ်ႈၽွၼ်းလီ ၼၼ်ႉၵႂႃႇၸူဝ်ႈၵႅပ်ႉၵမ်းၵူၺ်း။

ၼႆႉဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇပၼ်ႁႅင်းႁႂ်ႈႁဵတ်း တႃႇၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ။ တႃႇၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၼၼ်ႉ တေလႆႈႁဵတ်းဢေႃႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ တေလႆႈဝူၼ်ႉၶပ်ႉၼပ်ႉသွၼ်ႇပႃး ၽွၼ်းပၢင်ႈတႃႇမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ပတ်းပိုၼ်ႉထႅင်ႈ။ ပေႃးႁဵတ်းၵၢၼ်ပၼ်ပုၼ်ႈပၢင်ႈ ၵူၼ်းတင်းၼမ်ဢွင်ႇမၢၼ်ၸင်ႇ ၵၢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၵေႃႈ တေတိူဝ်းတွၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၵေႃႁူမ်ႈသၢင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိုင်ႈတႆး (CSSU) ဢၼ်ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် ၶဝ်ႈပႃးပဵၼ်လုၵ်ႈၸုမ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ယၢမ်ႈဢွၵ်ႇၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇယူႇ ၽိုၼ်ၼိုင်ႈ။ ပဵၼ်မူႇပိူင်တႃႇၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼႂ်းမိူင်း ႁူမ်ႈတုမ် ယူႇႁူမ်ႈၽၢၵ်ႈၵႂႃႇၸွမ်းၵၼ် လူၺ်ႈလၢႆးၵတ်းယဵၼ်ၼႆယူႇ။ ပေႃးၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸိူဝ်းယူႇသဝ်းၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်တင်းသဵင်ႈ ၶိူဝ်းၼိုင်ႈလႄႈ ၶိူဝ်းၼိုင်ႈ မေႃယူႇၸွမ်းၵၼ်ၵႂႃႇၵတ်း ၵတ်းယဵၼ်ယဵၼ်ၵွၼ်ႇ ဝၢၼ်ႈမိူင်းၵေႃႈ တေပဵၼ်မႃး မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ်မီးလွင်ႈၼိမ်သဝ်းၵတ်းယဵၼ်တဵမ်ထူၼ်ႈၼၼ်ႉ။

ပေႃးၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၶိူဝ်းၼိုင်ႈလႄႈ ၶိူဝ်းၼိုင်ႈ ၵုမ်ႇပႅင်းၸင်းတေႃႇၵၼ်သေ တိုၵ်းတေႃးၵၼ်ယူႇၼႆၸိုင် တေဢမ်ႇၸၢင်ႈလႆႈလွင်ႈၵတ်းယဵၼ်ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး တေၸၢင်ႈဢဝ်ပႃးၵၼ် တူၵ်းလုမ်လုၵ်းတုၵ်းၶယၢပ်ႇၽိုတ်ႇၵိၼ်းၸႂ်ၵႂႃႇတင်းသဵင်ႈၵွၼ်ႇ။

ထၢမ် – ယိၼ်းၸူမ်းၶွပ်ႈၸႂ်တီႈဝႆႉပၼ်ၶၢဝ်းယၢမ်း ဢၼ်မီးၵႃႈၶၼ်သေ သပ်းလႅင်းတွပ်ႇပၼ်ၵႂၢမ်းထၢမ်လႄႈ ၸီႉၸမ်ႈၼႄပၼ် သဵၼ်ႈတၢင်းတႃႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ယူႇသဝ်း ၸွမ်းၵၼ်ၵႂႃႇလူၺ်ႈ လၢႆးတၢင်းၵတ်းၵတ်းယဵၼ်ယဵၼ်ယူႇၶႃႈဢေႃႈ။

တွပ်ႇ – ၶွပ်ႈၸႂ်မိူၼ်ၵၼ်ၶႃႈ။