သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ၸိူဝ်းၵုမ်းၵမ် ပၼ်ႇၵၢၼ်ၽွင်းငမ်းဝႆႉ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း တဵၵ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၵႂႃႇၶဝ်ႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်း၊ မိပ်ႇငႅၼ်းယွၼ်းၶွၼ်ႇတီႈ ပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈႁဵၼ်း၊ လွၵ်ႇငိုတ်ႈယႃႇႁႂ်ႈၵႂႃႇယုင်ႈၵဵဝ်ႇ ၵမ်ႉထႅမ်ပၼ်ႁႅင်းသိုၵ်းတၢင်ႇၸုမ်း ၸိူဝ်းတူင်ႉၼိုင် ယူႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။

ယၢမ်းလဵဝ် ၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈ၊ ၽူႈၵွၼ်းၾၢႆႇ ႁွင်ႈၵၢၼ်ပလိၵ်ႈလႄႈ ၾၢႆႇႁွင်ႈၵၢၼ်ၵဵပ်းၶွၼ်ႇ သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ဢဝ်ႁႅင်းသိုၵ်း ႁွၼ်ႈထဝ်ႇတူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇမႃး ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉ ၶမ်း ၶိုၼ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်းထပ်းၵၼ်ဝႆႉ။ ႁွင်ႉဢဝ် ၽူႈၵွၼ်းပွၵ်ႉလႄႈ ၵွၼ်းဢိူင်ႇၸွမ်းၼႂ်းပွၵ်ႉၼႂ်းဝၢၼ်ႈ ႁဵတ်းပၢင်ၵုမ်သေ ဢွၵ်ႇၶေႃႈပူင်ၸီႉသင်ႇ လွၵ်ႇငိုတ်ႈတေႃႇၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ႁၢဝ်ႈႁႅင်းၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႉယူႇဝႆႉ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း လၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

ၼႂ်းၵၢင်လိူၼ် ဝၼ်းတီႈ 14 -15 ၼႆႉ သိုၵ်းလွႆ ႁွင်ႉဢဝ်ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းပွၵ်ႉ ၵႂႃႇႁဵတ်းပၢင်ၵုမ်ၶိုၵ်ႉၶၵ်ႉ။ လၢတ်ႈႁဝ်းၶဝ်ဝႃႈ – ယႃႇသူၼ်းၵူၼ်းမိူင်းၵမ်ႉၸွႆႈသိုၵ်းတႆး၊ ပေႃးၵူၼ်းမိူင်းၸွႆႈသိုၵ်းတႆး 30 ၵေႃႉၵေႃႈ တေလႆႈၸွႆႈပႃးသိုၵ်းလွႆတဢၢင်း 30 ၵေႃႉ- ၶဝ်ဝႃႈၼႆ။ လွင်ႈၵူၼ်းမိူင်းၵွင်ႉၵဵဝ်ႇၵၼ်တင်း ၸုမ်းသိုၵ်းတႆးၵေႃႈ ၶဝ်ဝႃႈၶဝ်ၵဵပ်းဝႆႉ ၶေႃႈမုလ်းမၼ်းသဵင်ႈယဝ်ႉ ၼႆဝႃႇ။ ပေႃးဢမ်ႇႁဵတ်းၸွမ်းၼင်ႇဢၼ်ၶဝ်လၢတ်ႈသေ ၶဝ်ၶိုၼ်းႁူႉဝၢႆးလင်တႄႉ ယႃႇဝႃႈၶဝ်ႁဵတ်းလႆႈ – ၼႆပၢႆႈလွၵ်ႈငိုတ်ႈပႃးၼင်ႇၼႆထႅင်ႈ။ ပွင်ႇဝႃႈ ပေႃးႁဝ်းလိူဝ်ၵႂၢမ်းၶဝ် ၶဝ်တေဢဝ်လိူင်ႈႁဝ်းၼႆၼၼ်ႉဢေႃႈ”။

သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ၼႆႉ တဵၵ်းႁွင်ႉဢဝ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇတဢၢင်းၶဝ် ၵႂႃႇၶဝ်ႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်း မႄႈမၢၼ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇပွႆႇဝၢင်းပၼ်လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းတဢၢင်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ဢမ်ႇပေႃးၸႂ်ၼိူဝ်သိုၵ်းတဢၢင်းၶဝ်ၶိုၼ်း။ ယၢမ်းလဵဝ်သမ်ႉ လွၵ်ႇငိုတ်ႈပႃးပီႈၼွင်ႉတႆး ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်းထႅင်ႈ လွင်ႈတူင်ႉၼိုင် ၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ၊ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၵဵပ်းၶွၼ်ႇတီႈပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဵၼ်းထႅင်ႈ ၼိုင်ႈၵေႃႉၼပ်ႉႁူဝ်သႅၼ်ပျႃး – ၵူၼ်းၼမ်ႉၶမ်းလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

ၸိူဝ်းပဵၼ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး ၸိူဝ်းမီးယူႇဝႆႉၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်းၵေႃႈ ၺႃးသိုၵ်းတဢၢင်း လွၵ်ႇငိုတ်ႈတဵၵ်းတဵင် ၵဵပ်းဢဝ်ၶွၼ်ႇၵႃႈလုၵ်ႈ ဢွၼ်ႇၶိုၼ်ႈႁူင်းႁဵၼ်း ၼိုင်ႈၵေႃႉလႂ် ၼပ်ႉႁူဝ်သႅၼ်ပျႃး ၼႆယဝ်ႉ။

ပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈႁဵၼ်း ၵူၼ်းမိူင်းဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ၵေႃႉၼိုင်ႈ ဢၼ်ၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ်မီးယူႇဝႆႉတီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ၶဝ်ၼႆႉ တေႃႈၼင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶဝ်ၼင်ႇၵၼ်ၵေႃႈ ၶဝ်ဢမ်ႇငိူင်ႉဢမ်ႇသွၼ်ႇတေႃႇၵၼ်ၶိုၼ်း။ မိူဝ်ႈဝူင်ႈပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ မႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႅင် ၸၢဝ်းလွႆတဢၢင်း ၵေႃႉၼိုင်ႈ တိုၵ်ႉႁႃၵိူတ်ႇလုၵ်ႈမၼ်းယဝ်ႉ မီးၼိုင်ႈလိူၼ်ၵူၺ်း – ၶဝ်မႃးႁွင်ႉမၼ်းၵႂႃႇႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်းၵမ်းလဵဝ်။ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၵူၼ်းမိူင်း ၶိူဝ်းလွႆ ဢမ်ႇထုၵ်ႇၸႂ်။ ၼၼ်ႉၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ႁွင်ႉဢဝ်ပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵျွင်း ၸိူဝ်းၶိုၼ်ႈႁူင်းႁဵၼ်း သုၼ်ႇလဵဝ် (ဘော်ဒါဆောင်) ၸိူဝ်းၼႆႉၵႂႃႇႁဵတ်းပၢင်ၵုမ်ထႅင်ႈ။ ယွၼ်းငိုၼ်းၶွၼ်ႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဵၼ်းလိၵ်ႈဝႃႇ။ ၼိုင်ႈၵေႃႉၼႆႉ 3 သႅၼ်ထိုင် 4 သႅၼ်ပျႃးၼႆ။ ပၢႆသေလိူဝ် ၵၢၼ်ၵႃႉၵၢၼ်ၶၢႆ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးဢမ်ႇပဵၼ်ၵၢၼ်တႄႉတႄႉၸိူင်ႉၼႆ ႁမ်ႉမႃးငႅၼ်းၵၼ်ထႅင်ႈ။ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းယၢပ်ႇယဝ်ႉယၢပ်ႇထႅင်ႈ”- ဝႃႈၼႆ။

လႆႈႁူႉဝႃႈ ႁူင်းႁဵၼ်းသုၼ်ႇလဵဝ် ၸိူဝ်းမီးယူႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်းတင်းသဵင်ႈ လႆႈသႂၢင်းၶွၼ်ႇပၼ်တီႈ ၸုမ်းသိုၵ်းတဢၢင်း ႁူင်းႁဵၼ်းၼိုင်ႈလင်ၼႆႉ လႆႈပၼ်ယူႇငိုၼ်းမၢၼ်ႈ 300 သႅၼ်ပျႃး တေႃႇ 400 သႅၼ်ပျႃး။ ၾၢႆႇသိုၵ်းတဢၢင်း ၼပ်ႉဢဝ်တင်းၼမ် လုၵ်ႈႁဵၼ်းသေ ၵဵပ်းၶွၼ်ႇလႄႈ ႁူင်းႁဵၼ်းၼိုင်ႈလင်လႄႈ ၼိုင်ႈလင်ၼႆႉ ဢမ်ႇလႆႈသႂ်ႇၶွၼ်ႇမိူၼ်ၵၼ် ဝႃႈ ၼႆ။

ယွၼ်ႉသိုၵ်းတဢၢင်း မိပ်ႇငႅၼ်းတဵၵ်းတဵင် လွၵ်ႇငိုတ်ႈတေႃႇၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈႁၢဝ်ႈႁႅင်း မႃးတိၵ်းတိၵ်းလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ၸိူဝ်းမီးယူႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ယူႇယၢပ်ႇၵိၼ်းၸႂ်မႃးလိူဝ်ၵဝ်ႇ။ လွင်ႈၼႆႉ ယူႇတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၶတ်းၸႂ်ၵပ်းၸူး ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇသိုၵ်းတဢၢင်း ယူႇၵေႃႈ ၵပ်းသိုပ်ႇဢမ်ႇလႆႈ။

ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်းၼႆႉ ဝၢႆးလင်ပၢင်တိုၵ်း ၽႅၼ်ၵၢၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 မႃး သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇယိုတ်းၵုမ်းလႆႈပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်သေ ပၼ်ႇၵၢၼ်ၽွင်းငမ်းဝႆႉသေတႃႉ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈတႄႉတႄႉ ယင်းတိုၵ်ႉမီး ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး/ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (SSPP/SSA) ပၵ်းတပ်ႉပၢင်သဝ်း တူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇမႃးဝႆႉယူႇလႄႈ ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းမိူင်းဢွၼ်ၵၼ်မႆႈၸႂ် ၵူဝ်သဵင်ၵွင်ႈတႅၵ်ႇထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈ ၼႆယူႇ။

တႅမ်ႈ – ၽူၺ်းၼုမ်ႇ