ၽွင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တင်း သိုၵ်းတဢၢင်း ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်၊ ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး-ဝဵင်းသီႇ ပေႃႉၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈယူႇသႃႇ ၺႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း ၸႂ်ႉႁိူဝ်းမိၼ်တိုၵ်း ပွႆႇမၢၵ်ႇလူင်သႂ်ႇ ၸွမ်းဝၢၼ်ႈ၊ ၸွမ်းဝဵင်း ဢွင်ႈတီႈဢၼ်ၶဝ် ၼပ်ႉသွၼ်ႇဝႃႈ မီးသိုၵ်းတဢၢင်းမူၵ်းယူႇသဝ်းဝႆႉၼႆလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းလႆႈယူႇဝႆႉ ၼႂ်းၼႃႈတီႈသိုၵ်းတဢၢင်း ၵုမ်းၵမ်ၸူဝ်ႈၶၢဝ်းၵေႃႈ လႆႈတုၵ်ႉၶ ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇၸွမ်း။
မိူၼ်ၼင်ႇ ၽွင်းပၢင်တိုၵ်းတိုၵ်ႉယုင်ႈယၢင်ႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်ၼၼ်ႉ မီးၶၢဝ်ႇႁူင်လိုဝ်းဢွၵ်ႇမႃးဝႃႈ ပေႃးသိုၵ်းတဢၢင်း လႆႈထွႆ ထွၼ်ႁႅင်းသိုၵ်းဢွၵ်ႇပၼ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်ၵေႃႈ ဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး-သီႇပေႃႉ-ၼွၵ်ႈ/သၢပ်ႇဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ တေႃႇပေႃးထိုင် ဝဵင်းသႅၼ်ဝီ ဝဵင်းၸိူဝ်းမီးၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်းလူင်ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ မိူင်းမၢၼ်ႈ-မိူင်းၶႄႇ ဝဵင်းလိူဝ်ႇ-မူႇၸေႊ-ၶျိၼ်ႊသူၺ်ႇႁေႃႇ သိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ႁူမ်ႈၵၼ်ၵုမ်း ၵမ်ဝႆႉၸူဝ်ႈၶၢဝ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈတေဢမ်ႇလွတ်ႈလႆႈ။ တိုၼ်းတေလႆႈဢၢပ်ႈပၼ်ၶိုၼ်း ၼႂ်းမိုဝ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယွၼ်ႉဢမ်ႇ လိူဝ်လႆႈ ၶေႃႈၸီႉသင်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇ ၼႆယူႇ။
ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းမႆႈၸႂ်ဝႃႈ ပေႃးသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ လႄႈ ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ဢမ်ႇယွမ်းထွႆပၼ်လီလီၸိုင် ၵူဝ်သဵင်ၵွင်ႈတႅၵ်ႇ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈသေ ထိုင်တီႈပေႃးလႆႈပၢႆႈလႆႈၼီထႅင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
လွင်ႈၼႆႉ ၽူႈပၵ်းတႃၵၢၼ်မိူင်း မိူင်းတႆးမိူင်းမၢၼ်ႈၵေႃႉၼိုင်ႈတႄႉ ထတ်းသၢင်လၢတ်ႈၼႄ ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ “သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ တေလႆႈထွႆ ဢွၵ်ႇသႅၼ်ဝီၼႆ ၶၢဝ်ႇႁူင်ဝႆႉႁိုင်တၢၼ်ႇတၢၼ်ႇယဝ်ႉ၊ ဢၼ်ၼႆႉ ယူႇတီႈမိူင်းၶႄႇ မိပ်ႇငႅၼ်းၸႂ်ႉႁဵတ်းၼႆၵေႃႈ ႁူႉၸွမ်းငိၼ်းၸွမ်းၵၼ်ယူႇ။ ပေႃးၸႂ်ႈၽႅၼ်ၵၢၼ်မိူင်းၶႄႇတေႉတေႉၼႆ တႃႇဝႃႈၸုမ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ တေလိူဝ်ၵႂၢမ်း ဢမ်ႇၸၢင်ႈ။ ပေႃးတူၺ်းပိူင်ပဵၼ်လႃႈသဵဝ်ႈၼႆ ၸုမ်း ၵဝ်ႈၵၢင်ႉၼႆႉ ဝႆႉဝႃႈသလေႇၵၢၼ်မိူင်းမၼ်းတူၵ်း၊ ထုၵ်ႇၺႃးၵူၼ်းမိူင်းပွင်ႉ၊ ထုၵ်ႇၸုမ်းဢူၺ်းလီလူမဝ်ႁၼ်တိုၼ်ႈၵေႃႈယႃႇ ၵႃႈလႆႈ ဢူတ်းယိူၼ်ႉသေ ထွႆပၼ်မႃးယူႇၵွၺ်း။ ၵွပ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇလိူဝ်လႆႈလွင်ႈမိပ်ႇငႅၼ်း ဢၼ်မိူင်းၶႄႇပူင်သင်ႇတဵင်ၼၵ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၸွင်ႇ ၸၢင်ႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းႁႃႉၼႆတႄႉ မွၵ်ႈပိုတ်းတိုၵ်းတႃႇႁူမ်ႇသလေႇၼႃႈတႃၼၼ်ႉတႄႉ ၶႄးပဵၼ်လႆႈယူႇ၊ ႁႂ်ႈပေႃးပဵၼ်ယႂ်ႇပဵၼ်လူင်ၶၢဝ်း ယၢဝ်းတႄႉ လႅပ်ႈဢမ်ႇပဵၼ်လႆႈ” ဝႃႈၼႆ။
ပိူဝ်ႈတႃႇ ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးမိူင်းၶႄႇ တေသိုပ်ႇယၢင်ႈပႆၵႂႃႇလႆႈ ၶၢဝ်းၵႆ၊ တေပဵၼ်ၸိၵ်းပဵၼ်ၸွမ် ႁွတ်ႈထိုင်ယိူင်းမၢႆၼၼ်ႉ ၾၢႆႇမိူင်းၶႄႇ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈငဝ်းလၢႆး ၸွမ်းသဵၼ်ႈတၢင်းၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ မိူင်းမၢၼ်ႈ-မိူင်းၶႄႇ မီးလွင်ႈၼိမ်တဵင်ႈသေ တေႃႉၶူဝ်းၵုၼ်ႇၵႂႃႇမႃးလႆႈငၢႆႈၼၼ်ႉ ၾၢႆႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇ ၶတ်းၸႂ်ၶဝ်ႈႁႃၵပ်းသိုပ်ႇတင်း ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၵူႈၸုမ်း။ ပႃးၸဵမ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ၊ ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸိူဝ်းယူႇတိတ်းၸပ်းလႅၼ်လိၼ် မိူင်းၶႄႇ တင်းသဵင်ႈ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ယွၼ်ႉလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇ ယူႇၵၢင်ႁဵတ်းပဵၼ်ၶဵဝ်သေ ၸွႆႈၸတ်းပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်း ၶၵ်ႉၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် ၵိုတ်းတိုၵ်းၵၢၼ်သိုၵ်းၵၼ် ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ။ ယၢမ်ႈၸီႉသင်ႇ မိပ်ႇဢီး ႁႂ်ႈၸုမ်းသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ထွႆဢွၵ်ႇၼႂ်းဝဵင်းလူင်လႃႈသဵဝ်ႈ ပၼ်ၶိုၼ်းတီႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း ၵႂႃႇလႆႈငၢႆႈလီမႃးၼႆသေတႃႉ ထိုင်မႃးယၢမ်းလဵဝ် ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေႃႉဢဝ် ၶိူင်ႈၵွင်ႈၵၢင်ႇ သႅၼ်းလဵၵ်ႉသႅၼ်းယႂ်ႇ ၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်းဝဵင်း လႃႈသဵဝ်ႈတင်းၼမ်လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းမႆႈၸႂ်ဝႃႈ ၵူဝ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တင်း သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉဢမ်ႇငူပ်ႉငီႉၵၼ်လႆႈလီသေ ၸတ်းဢဝ်သဵင် ၵွင်ႈတႅၵ်ႇထႅင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။ ၼႂ်းဝၼ်း သွင်ဝၼ်းပူၼ်ႉမႃးၼႆႉၵေႃႈ တီႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈလႆႈငိၼ်းသဵင်ႁိူဝ်းမိၼ်တိုၵ်းၶွင်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိၼ်လတ်းၵႂႃႇမႃးလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းပဵၼ်ဢၼ်လၵ်ႉလွမ်တူၵ်းၸႂ်ယူႇ ဝႃႈၼႆ။
ယၢမ်းလဵဝ် ငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်ၵပ်းသိုပ်ႇ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တင်း သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ မီးဝႆႉၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ ၸွင်ႇတင်းသွင်ၾၢႆႇ တေတူၵ်းလူင်းလႆႈၸႂ်ၵၼ်လီ လီသေ ထွႆဢွၵ်ႇပၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈငၢႆႈငၢႆႈ မိူၼ်ၵဝ်ႇယူႇႁိုဝ်။ ၵႄႈၵၢင်ၼႆႉ တင်းသွင်ၾၢႆႇ မီးၶေႃႈတူၵ်းလူင်းၵၼ်ဝႆႉၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆ ၽူႈလူင်ႉ လႅၼ်ႇ လႄႈ ပၵ်းတႃ လဵပ်ႈႁဵၼ်း ၵၢၼ်မိူင်း ၵၢၼ်သိုၵ်း ၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ-မိူင်းတႆး ထတ်းသၢင်လၢတ်ႈၼႄဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
“ၵၢၼ်ၵပ်းသိုပ်ႇၵပ်းသၢၼ်ၵၼ် ၼႂ်းၵႄႈၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တင်းၸုမ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၼႆၵေႃႈ ယဝ်ႉတီႈမိူင်းၶႄႇၵွႆး။ ၼင်ႇၸုမ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ပဵၼ်ၶိူင်ႈမိုဝ်းတႃႇလိမ်ႇသေႈတေႃႇ ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼင်ႇၵဝ်ႇ၊ ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ ပဵၼ်ၶွၼ်ႉတဝ်ႉ တႃႇၸႂ်ႉတိုဝ်းတီႈၵၢၼ်လဵၼ်ႈတေႃႇလၢႆလၢႆမိူင်းလူး။ တႃႇသၢင်ႈလွင်ႈၼိမ်တဵင်ႈဝႃႇ တႃႇပွင်ပဵၼ်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈဝႃႇ တင်းသွင်လွင်ႈၼႆႉ မိူင်းၶႄႇပဵၼ်ၵေႃႉတႅမ်ႈလွၵ်း ၸိူင်းဝႆႉလႄႈ ၽႂ်ဢမ်ႇတၢပ်ႈသဵတ်ႈၽႂ်လူင်လၢင်ၶႃႈ။ ၵႃႈလႆႈထွမ်ႇသဵင်ၵွင်ၶႄႇသေ ယွပ်ႇၸွမ်းၵွႆး။”
ဝၢႆးလင်ပၢင်တိုၵ်း ၽႅၼ်ၵၢၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 မႃး ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸိူဝ်းပဵၼ်သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ၊ သိုၵ်းတဢၢင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ တႄႇၵုမ်းၵမ်လႆႈ ဝဵင်းၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇသေ ၸတ်းၵၢၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇၽွင်းငမ်း ၼႂ်းဝဵင်း။ ၸီႉသင်ႇႁႂ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ပၼ်သဵၼ်ႈမၢႆမုင်ႉႁေႃႁိူၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း၊ တဵၵ်းၶၢၼ်းႁႂ်ႈၵႂႃႇၶဝ်ႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်း ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၸၢင်ၸႂ် ႁၢမ်းတၢင်း မုင်ႈမွင်းၼိူဝ် ၸုမ်းသိုၵ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉမႃး။
ၸုမ်းသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၼႆႉ ယိုတ်းၵုမ်းဢဝ်လႆႈဝဵင်းသႅၼ်ဝီ မိူဝ်ႈပၢင်တိုၵ်း ၽႅၼ်ၵၢၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ႁွပ်ႈၼိုင်ႈ ပီ 2023 ၼၼ်ႉသေ ပၼ်ႇၵၢၼ်ၽွင်းငမ်း ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈမႃး။ ယၢမ်းလဵဝ် ႁွင်ႉဢဝ်ပႃး ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ၸၢဝ်းၶႄႇ ၶဝ်ႈမႃးလူင်းတိုၼ်း ၼႂ်းၼႃႈတီႈ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၵုမ်းၵမ်။
ၾၢႆႇသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ဢွၵ်ႇၶေႃႈပူင် ဢမ်ႇပၼ်ၵူၼ်းမိူင်းၼင်ႇၵၼ် သိုဝ်ႉၶၢႆတီႈလိၼ်တေႃႇၵၼ်သေ တဵၵ်းႁႂ်ႈ ၶၢတ်ႈဢွင်ႈတီႈလိၼ် ပၼ်တီႈၸဝ်ႈၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၶႄႇ ၵႂႃႇၶၢဝ်းယၢဝ်း။ မၢင်ၸိူဝ်း လႆႈၶၢတ်ႈဢွင်ႈတီႈလိၼ်သူၼ်ႁႆႈၼႃးပၼ် ၸဝ်ႈပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၶႄႇၶဝ် ဢေႇ သုတ်း တႃႇၶၢဝ်းတၢင်း 5 ပီ။
ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းဝူင်ႈဝၢင်ႈၼႆႉ ပႅၵ်ႉသမ်ႉမီးၶၢဝ်ႇႁူင်လိုဝ်းဢွၵ်ႇမႃးဝႃႈ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ တေလႆႈထွႆဢွၵ်ႇၵႂႃႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းသႅၼ်ဝီ-လႃႈသဵဝ်ႈ တင်းသဵင်ႈ။ တေလႆႈပၼ်သုၼ်ႇႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်းၶဝ်ႈမႃးၵုမ်းၶိုၼ်း။ ၸုမ်းသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၼႆႉ ယွၼ်ႉႁႅင်းၸွႆႈထႅမ်ၸုမ်းဢူၺ်းလီ ၵေႃႈပိူင်ၼိုင်ႈ၊ ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ယွၼ်ႉလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇ ဢမ်ႇၼႄပၼ်ၾႆးလႅင်လႄႈ ၸင်ႇႁတ်းပိုတ်ႇပၢင်တိုၵ်း ယိုဝ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ထိုင်တီႈပေႃးယိုတ်းဢဝ်လႆႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈမႃးၵွႆးၼႆ ၽူႈထတ်းသၢင် လႄႈ လဵပ်ႈႁဵၼ်းၵၢၼ်သိုၵ်း၊ ၵၢၼ်မိူင်း ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၵေႃႉၼိုင်ႈ ထတ်းသၢင်လၢတ်ႈၼႄဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
“ယၢမ်းလဵဝ်ဢမ်ႇၸႂ်ႈငဝ်းလၢႆးမိူၼ်ပီႊၵၢႆယဝ်ႉ၊ ၸုမ်းဢူၺ်းလီၵေႃႈ ဢမ်ႇပၼ်ႈၵႅၼ်ႇမိူၼ်ၵဝ်ႇယဝ်ႉ။ ၸုမ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၶတ်းၶၢၼ်ႉ တၢင်းထုင်ႉပဵင်းၵေႃႈ ဢမ်ႇယုမ်ႇယမ်ၸမ်ၸမ်ၵၼ် မိူၼ်ၵဝ်ႇယဝ်ႉ။ တိူၵ်ႈတီႈဝႃႈဢမ်ႇၶႂ်ႈထွႆၵႃႈ ႁႅင်းၵမ်ႉယွင်ပႃႈလင်ၼႆႉ ဢမ်ႇမႃး လႆႈငၢႆႈငၢႆႈမိူၼ်ၵဝ်ႇယဝ်ႉ။ ပေႃးဢဝ်ၵၢၼ်မိူင်းဝႃႈၵေႃႈ ၸုမ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉယိုတ်းပႃး လႃႈသဵဝ်ႈ၊ သႅၼ်ဝီၼႆႉ လႅပ်ႈပဵၼ်တႃႇသဵတ်ႈဢဝ် လွင်ႈထၢင်ႇႁၢင်ႈၼႃႈတီႈၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃမၼ်းၵွၺ်း။ မၼ်းဢမ်ႇမီးၸႂ်ၽႂ်ႇၶႂ်ႈၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်ဢၢၼ်းတင်ႈမိူင်းႁိုဝ် ၽၢတ်ႇ ဢွၵ်ႇပဵၼ် မိူင်း႞ၶေႃၶေႃ။ ၸင်ႇၼၼ် ပေႃးတူၵ်းလူင်းလႆႈၸႂ်ၵၼ်ဝႃႈ မၢၼ်ႊတေပွႆႇႁႂ်ႈၶဝ်ၵုမ်းၵွၼ်း ၼႃႈတီႈၶိုၵ်ႉတွၼ်းၶဝ်ယူႇတႄႉ လႅပ်ႈတေယဝ်ႉယႃႇၵၼ်ယူႇ။ ပေႃးႁဵတ်းပဵၼ်လႆႈၸိူင်ႉၼႆတႄႉ ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႈ တေဢမ်ႇပဵၼ်ယိူဝ်ႇသိုၵ်းထႅင်ႈလႄႈ လႆႈဝႃႈပဵၼဢတၢင်းလိူၵ်ႈလီဢၼ်႞ယူႇ။”
ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉပုတ်းၶၢတ်ႇ လၢႆလၢႆၵမ်းဝႃႈ ပဵၼ်ႁိုဝ်ၵေႃႈယဝ်ႉ တိုၼ်း တေၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ႁႂ်ႈပေႃးလႆႈ တင်းမိူင်းပတ်းပိုၼ်ႉၼႆလႄႈ ၵမ်ႈၼမ် ဢွၼ်ၵၼ်လၢမ်းၶၢတ်ႈဝႃႈ ဢၼ်ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်း ၶိူဝ်းၶဝ် ၵမ်းၵမ်းလႆႈထွႆဢွၵ်ႇဝဵင်း လႆႈပွႆႇပၼ်ၶိုၼ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ႈမႃးၵုမ်းၵမ်ဝဵင်းၶိုၼ်းၼႆႉ တေဢမ်ႇလွတ်ႈၵၢင်းတင်း လူင် ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇမိပ်ႇငႅၼ်း။ ပိူဝ်ႈတႃႇႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း ၶဝ်ႈၸတ်းႁဵတ်းလႆႈပၢင်လိူၵ်ႈၼႂ်းမိူင်းတႆးၼႆယူႇ။
ယွၼ်ႉပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ် ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈ ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈဢမ်ႇၸၢင်ႈလူင်းၵဵပ်းသဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းသေ ၸင်ႇဢမ်ႇၸၢင်ႈ ၸတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၸွမ်းၼင်ႇၵၢင်ၸႂ်ၶဝ်ၶႂ်ႈပဵၼ်။ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈဢၼ်ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိူင်းဢၢၼ်းၶႂ်ႈ ႁဵတ်း တင်းမိူင်းပတ်းပိုၼ်ႉ ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ တီႈတေႉ ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈႁဵတ်းဢဝ်ဢိတ်းဢီႈၵူၺ်းၵေႃႈ ၶဝ်ႈတၢင်းၵၢၼ်တႃႇၶဝ်ယဝ်ႉ။ လွင်ႈဝႃႈ တေႁဵတ်းတႃႇ လၢႆၸႄႈဝဵင်းဝႃႇၼႆၼၼ်ႉ ၶဝ်မီးပႃးၽႅၼ်သွၼ်ႉၽႅၼ်သေ ၶႂ်ႈပိူင်းၼႄဝႃႈ ၸုမ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ၊ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၾၢႆႇၶတ်းၶၢၼ်ႉၶဝ် ဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉလႆႈ လၢႆးၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဢၼ်ယၢင်ႈၸူး လၢႆးတၢင်းတီႊမူဝ်ႊၶရေႊၸီႊ ၼႆၼၼ်ႉၵေႃႈ ပႃးၽွင်ႈယူႇၼႆ ၽူႈထတ်းသၢင်ၵၢၼ်မိူင်း လႄႈ ၵေႃႉလဵပ်ႈႁဵၼ်းလွင်ႈ ၵၢၼ်သိုၵ်း၊ ၵၢၼ်မိူင်း ၼႂ်းမိူင်းတႆး၊ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉ ထတ်းသၢင်လၢတ်ႈၼႄဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
“ဢဝ် လၵ်းမိူင်း 2008 ဝႃႈပႄႇ ၸေႊဝဵင်း႞ဢၼ်ၼႆႉ တေႃႉတႄႉႁဵတ်းႁေ ဢိူင်ႇ႞ ပွၵ်ႉ႞ၵေႃႈ ၶဝ်ႈတၢင်းၵၢၼ်တႃႇၶဝ်ယဝ်ႉလူး။ ၸင်ႇၼၼ် ၸုမ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉထွႆဢမ်ႇထွႆၼႆႉ ဢမ်ႇပေႃႉယွၼ်ႈသႂ်ႇၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၵမ်းသိုဝ်ႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ တႃႇသဵၼ်ႈတၢင်းၵႃႉၸွမ်း သၢႆလူတ်ႉၵႃး လႃႈသဵဝ်ႈ-မူႇၸေႊတႄႉ ၵႃႈတၵ်းလႆႈထွႆယူႇ၊ ၸဵမ်ၶႄႇ ပႃး မၢၼ်ႈ ပႅင်ႈပဵၼ်လႆႈ ႁူႉတေမိပ်ႇငႅၼ်းၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်း”
တႅမ်ႈ- မူၺ်ၶမ်း
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ