ဝၼ်းတီႈ 04/03/2025 ၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၶူးထမ်ႇမသႃႇရ (ႁွင်ႉ) ဢူးပဵင်ႇ ဢႃယု 48 ပီလႄႈ တၵ်ႉၵႃႇၸမ်ၸႂ် မၼ်းၸဝ်ႈ ၸၢႆးပီး ဢႃယု 40 ပၢႆ ၺႃးၸုမ်းသိုၵ်း ၼႂ်းသၢႆသိုၵ်းပျႃး (ပျားစစ်ကြောင်း PDF) ယိုဝ်းလူႉ လွၼ်ႇတၢႆထင်တီႈ တီႈဝၢၼ်ႈဢုမ်ႇတိုင်း ၸႄႈဝဵင်းၾၢႆၶုၼ် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း။ ၸူးၸႂ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းတႄႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈဢဝ်လိူင်ႈပၼ် ၽူႈပူၼ်ႉပႅၼ် တင်းၸုမ်းတင်းၸိူဝ်းသေတႃႉ ဢၼ်ၺႃးယိုၼ်ႈ တၢင်ႇဢဝ်လိူင်ႈဝႆႉသမ်ႉ လုၵ်ႈသိုၵ်းၵေႃႉလဵဝ်ၵူၺ်းလႄႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈတူၺ်းလူ ပၼ်ၶိုၼ်းလိူင်ႈၼႆႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈမီး လွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်းဝႃႈၼႆ။

ဢၼ်ၺႃးယိုဝ်းလူႉလွၼ်ႇ/ တၢႆ ၵႂႃႇၼႆႉသမ်ႉ ပဵၼ်ၵေႃႉဢၼ်မေႃတူၺ်းထိုင်လူလွမ် ပူၵ်းပွင်ၸွႆႈထႅမ် ပၼ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း၊ ၸဝ်ႈၽူႈဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းပွတ်း မိူင်းပၢႆး ၊ ၾၢႆၶုၼ် ၊ ပၢင်လွင်း လႆႈပိုင်ႈဢိင် ၸႂ်ယႂ်ႇ။

ၸဝ်ႈၶူးထမ်ႇမသႃႇရ (ႁွင်ႉ) ဢူးပဵင်ႇ/ ၸဝ်ႈယွမ်ၼႆႉ ပဵၼ်ၸဝ်ႈၼင်ႈဝတ်ႉထမ်းသၢႆလႅင်းၶမ်း (ဝတ်ႉတႆး) ပွၵ်ႉၼႃးၵၢတ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းၾၢႆၶုၼ်။ ယွၼ်ႉၽေးပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်သေ မၼ်းၸဝ်ႈ လႆႈၶၢႆႉပၢႆႈသွၼ်ႈဝႆႉ တီႈ တီႈဝၢၼ်ႈလွႆပဝ်း (လုၵ်ႉၾၢႆႇတူၵ်းၼွင်ၾၢႆၶုၼ် ၵႂႃႇယူႇၾၢႆႇဢွၵ်ႇၼွင်)။ သမ်ႉၺႃးယိုဝ်းလူႉလွၼ်ႇ မိူဝ်ႈၵႂႃႇတီႈဝၢၼ်ႈဢုမ်ႇတိုင်း။

မၼ်းၸဝ်ႈၼႆႉ ယူႇၼႂ်းၵႄႈလွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇလၢႆလွင်ႈသေ တိုၵ်ႉၸိုၼ်ႇတူဝ်ၶတ်းႁႅင်းတႃႇၸွႆႈထႅမ် ပူၵ်းပွင် ၵူၼ်းမိူင်း မႃးတႃႇသေႇ။ ၸုမ်းၸွႆႈတူင်ႇၵူၼ်းလၢႆၸုမ်းၵေႃႈမၼ်းၸဝ်ႈ ၵွင်ႉသၢၼ်သေ ထႅမ် ႁႅင်းၵမ်ႉၸွႆႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ သိုၵ်းတၢင်ႇမူႇ တၢင်ႇၸုမ်း ဢၼ်ဢမ်ႇပွင်ႇၸႂ်သမ်ႉ ထၢင်ႇထိူမ်ဝႃႈ မၼ်းၸဝ်ႈ ပဵၼ်ၸႂ်ၸုမ်းၼၼ်ႉၸုမ်းၼႆႉၼႆ – ၵူၼ်းၾၢႆၶုၼ် ၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈ ။

မိူဝ်ႈၵူၼ်းၼမ်ပႆႇႁူႉၸွမ်း လွင်ႈၺႃးယိုဝ်းၶႃႈတၢႆၼႆႉ ပႆႇမီးၸုမ်းလႂ်ဢွၵ်ႇယိုၼ်ယၼ်ဝႃႈ ၽႂ်ပဵၼ်ၵေႃႉ ပူၼ်ႉပႅၼ်။ ဝၢႆးသေ ၸုမ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး ၼႂ်းမိူင်းၼွၵ်ႈမိူင်းလႄႈ ၸုမ်းတူင်ႇၵူၼ်း ၵူၼ်းလၢႆၸုမ်း ပိုၼ် ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇသဵင် ဢမ်ႇႁၼ်လီၸွမ်းလွင်ႈၼႆႉယဝ်ႉၼၼ်ႉ ထိုင်မႃးဝၼ်းတီႈ 09/03/2025 ၼႆႉ ၸင်ႇမီး တပ်ႉၸုမ်းၾၢႆႇႁူမ်ႇလူမ်ႈဝဵင်းၾၢႆၶုၼ် (ဖယ်ခုံမြို့ ပြည်သူ့လုံခြုံရေးတပ်ဖွဲ့) ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇယိုၼ်ယၼ်ဝႃႈ ဢၼ်သင်ၶၸဝ်ႈလႄႈ တၵ်ႉၵႃႇမၼ်း ၺႃးယိုဝ်းၶႃႈတၢႆၼႆႉ ပဵၼ်သၢႆသိုၵ်းပျႃး ပျားစစ်ကြောင်း ဝႃႈၼႆ။

ဝၼ်းတီႈ 01/04/2025 ၼႆႉ ပလိၵ်ႈမိူင်းယၢင်းလႅင် ၸင်ႇတႄႇလူင်းၵူတ်ႇထတ်း။ ထိုင်ႈမႃး ဝၼ်းတီႈ 11/04/2025 ၼႆႉ ၸင်ႇယိုၼ်ႈတၢင်ႇဢဝ်လိူင်ႈ လုၵ်ႈသိုၵ်းၼႂ်းသၢႆသိုၵ်းပျႃး ၵေႃႉၼိုင်ႈ ၸိုဝ်ႈႁွင်ႉ မွင်ႇပ လတ်ႉ တီႈလုမ်းတြႃး ဢၼ်ယူႇတႂ်ႈ ၶွင်ႇသီႇၽွင်းငမ်းၸူဝ်ႈၵၢင် မိူင်းယၢင်းလႅင်လႄႈ ၶွင်ႇသီႇၵိူဝ်းၵုမ် မိူင်းယၢင်းလႅင် IEC လူၺ်ႈမတ်ႉတႃ (ရာဇသတ်ကြီး ဥပဒေပုဒ်မ – ၃၀၂) လႆႈႁူႉၼင်ႇၼႆ။

ထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ်ၵေႃႈ ပႆႇမီးလွင်ႈပၼ်တူတ်ႈတၢမ်ႇသင်တႅတ်ႈတေႃး။ တိုၵ်ႉယိုၼ်ႈတၢင်ႇဢဝ်လိူင်ႈ လုၵ်ႈ သိုၵ်းၵေႃႉၼၼ်ႉၵူၺ်းၼႆ – ၵူဝ်ႇပူဝ်ႇပူဝ်ႇ ၵႅမ်ၽူႈၵွၼ်းပလိၵ်ႈ မၢႆ 2 မိူင်းယၢင်းလႅင် လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇ ႁွၵ်ႈဝႆႉၼင်ႇၼႆ။

ဢိင်ၼိူဝ် လွင်ႈဢဝ်လိူင်ႈၽူႈပူၼ်ႉပႅၼ်ၼႆႉသေ ၵူၼ်းမိူင်းၾၢႆၶုၼ်တႄႉ ပႆႇၸၢင်ႈႁၢၼ်ႉၸႂ်လႆႈ ယွၼ်ႉ ဝႃႈ တၢင်ႇဢဝ်လိူင်ႈဝႆႉၵေႃႉလဵဝ်ၵူၺ်း ၊ သင်ပဵၼ်လႆႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈဢဝ်လိူင်ႈပၼ်ႇတၢမ်ႇ ပၼ်တင်းၸုမ်းသၢႆ သိုၵ်းပျႃး (ပျားစစ်ကြောင်း) ၼၼ်ႉယဝ်ႉၼႆ ၼၢင်းယိင်းၵူၼ်းၾၢႆၶုၼ်ၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈဝႆႉၼင်ႇၼႆ –

“ပေႃးဢဝ်ၶႃႈၶဝ်ဝႃႈတႄႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၶဝ် ဢဝ်လိူင်ႈၶိုၼ်းတင်း ၸုမ်းၵွၼ်ႇၶႃႈဢေႃႈ။ ၵေႃႉဢၼ်ၶဝ်ၵႂႃႇယိုဝ်း တၢႆၼၼ်ႉ မၼ်းဢမ်ႇလုၵ်ႉမႃးလႆႈၶိုၼ်းယဝ်ႉလူး။ၸူးၸႂ်တႄႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပၼ်တၢမ်ႇပဵၼ်ၸုမ်းၶႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈ ၵေႃႉလဵဝ်။ လွင်ႈၼႆႉ ၶႂ်ႈယွၼ်းထိုင်ၵူႈမူႇၵူႈၸုမ်း ယႃႇပေႁႂ်ႈပၼ်လွင်ႈၼႆႉယဝ်ႉလၢႆၵႂႃႇ ႁႂ်ႈလႆႈလွင်ႈၽဵင်ႇ ပဵင်းၼင်ႇဢၼ်ၵိုင်ႇတၢၼ်ႇ ဢၼ်ၶဝ်လႆႈႁဵတ်းၵႂႃႇတၢင်းၽိတ်းၼၼ်ႉၶႃႈဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

ၸဝ်ႈၶူးထမ်ႇမသႃႇရ (ႁွင်ႉ) ဢူးပဵင်ႇၼႆႉ ပဵၼ်ၸဝ်ႈဢၼ် ႁႃလၢႆးတၢင်းၵမ်ႉထႅမ် ၵူၼ်းထူပ်းၽေးသိုၵ်း ၼႂ်းၵႄႈမိူင်းတႆး – မိူင်းယၢင်းလႅင်မႃးတႃႇသေႇ ။ တႃႇတေၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၵႂႃႇမႃးၸွႆႈထႅမ်ၵူၼ်း ထူပ်းၽေးလႆႈ ငၢႆႈလူမ်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ မၼ်းၸဝ်ႈလႆႈႁႃလၢႆးတၢင်းၵူႈလွင်ႈ။ ၵိုင်ႇလီထူပ်းၸုမ်းလႂ် ထုၵ်ႇလီယွၼ်းၶႂၢင်ႉ ၸုမ်းလႂ်ၵေႃႈ လႆႈယွၼ်း။

တႃႇၶဝ်ႈၸွႆႈဢွင်ႈတီႈမၢင်တီႈၵေႃႈ လႆႈယွၼ်းၶႂၢင်ႉတီႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈမီးလႄႈ PDF သၢႆသိုၵ်း ပျႃးၶဝ် ၸင်ႇဢဝ်ၶေႃႈဢၢင်ႈဝႃႈ ၸဝ်ႈဢူးပဵင်ႇ ပဵၼ်ၵူၼ်းပၼ်ၶၢဝ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ (ဒလန်) ၼႆသေ ၸင်ႇ လူင်းမိုဝ်းႁဵတ်းႁၢႆႉ။ ပႃးတင်းတၵ်ႉၵႃႇ ဢၼ်ၸပ်းၸွမ်းႁွမ်းပႆၸဝ်ႈဢူးပဵင်ႇၵေႃႈ လႆႈလူႉသုမ်းသၢႆၸႂ် ၸွမ်း။

ၵေႃႉဢၼ်ၺႃးယိုဝ်းလူႉတၢႆၵႂႃႇၼႆႉသမ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းႁဵတ်းပုၼ်ႈၵူၼ်းၼမ်လႄႈ ပဵၼ်ဢၼ်လူႉယႂ်ႇသုမ်း လူင်ၼႂ်းတူင်ႇတႆးလႄႈ သႃသၼႃ။ သင်ပဵၼ်လႆႈ ႁႂ်ႈၸုမ်းၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၵူႈၸုမ်း တူၺ်းထိုင်ပၼ် ႁႂ်ႈမီးလွင်ႈ ၽဵင်ႇပဵင်းပဵၼ်ထမ်းသေၵမ်းၼႆ ၼၢင်းယိင်းၵူၼ်းၾၢႆၶုၼ်ၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈဝႆႉၼင်ႇၼႆ-

“လိူင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ပေႃးပွႆႇပၼ်ယဝ်ႉၵႂႃႇ လၢႆလၢႆၸိူင်ႉၼႆၵူၺ်းတႄႉ ၵူၼ်းတႆးႁဝ်းဢၼ်ယူႇထုင်ႉၼႆႉတႄႉ တႃႇမိူဝ်းၼႃႈ တေယၢပ်ႇတႄႉတႄႉယဝ်ႉၶႃႈ။ ယွၼ်ႉဝႃႈ လႆႈယူႇၼႂ်းၵႄႈသိုၵ်းပဢူဝ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈ သိုၵ်း PDF သိုၵ်းယၢင်းလႅင် ၸိူဝ်းၼႆႉ။ သင်ဝႃႈ ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ႁဝ်းသေၵေႃႉၵေႃႉ ၺႃးၶႃႈတၢႆသေ သမ်ႉယဝ်ႉ ၵႂႃႇလၢႆလၢႆၸိူင်ႉၼႆ ႁေၼႆတႄႉ ပေႃးမိူဝ်းၼႃႈမႃး ၽႂ်တေဢမ်ႇႁတ်းႁဵတ်းသင်ယဝ်ႉ တႃႇႁဵတ်းၵၢၼ် ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းႁဝ်းၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ တေဢမ်ႇပေႃးႁတ်းႁဵတ်းၵၼ် ယဝ်ႉၼႃ။ တႆးဢၼ်ယူႇတၢင်းၾၢႆႇၼႆႉတႄႉ ပိူၼ်ႈတေမိပ်ႇငႅၼ်းၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်းၶႃႈယဝ်ႉ”- ဝႃႈၼႆ။

ဢၼ်ယိုၼ်ႈတၢင်ႇဢဝ်လိူင်ႈ မွင်ႇပလတ်ႉ ဢၼ်ပဵၼ်လုၵ်ႈသိုၵ်း သၢႆသိုၵ်းပျႃးဝႆႉၼႆႉ ပဵၼ်မတ်ႉတႃ ရာဇသတ်ကြီး ဥပဒေ ပုဒ်မ -၃၀၂ ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပႆႇထိုင်ၶၵ်ႉတွၼ်ႈပၼ်တူတ်ႈတၢမ်ႇသင်။

ၼႂ်းပပ်ႉပိူင် ရာဇသတ်ကြီး ၼၼ်ႉ ရာဇတ်သတ်ကြီး ဥပဒေပုဒ်မ – ၃၀၂ (၂) ပႃးဝႆႉဝႃႈ-  ၵူၼ်းဢၼ်  ပူၼ်ႉပႅၼ်ၶႃႈႁႅမ် ပိူၼ်ႈတၢႆၼၼ်ႉ မီးတူတ်ႈတၢမ်ႇၶွၵ်ႈတေႃႇၸူဝ်ႈဢမ်ႇၼၼ် တူတ်ႈတၢမ်ႇၵၢၼ်ၼၵ်း   10 ပီ ဢမ်ႇၼၼ် တူတ်ႈတၢမ်ႇ ငိုၼ်းတွင်း ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ဢမ်ႇၼၼ် ဢိင်ၼိူဝ်တူတ်ႈတၢမ်ႇၼၵ်းမဝ် သေ တေလႆႈႁပ်ႉတူတ်ႈတၢမ်ႇတင်း 3 ယၢင်ႇ ၵေႃႈပဵၼ်လႆႈ ဝႃႈၼႆဝႆႉ။

ၼႂ်းၼၼ်ႉတႅမ်ႈဝႆႉဝႃႈ – ၵူၼ်းၵေႃႉဢၼ်တိုၵ်ႉၺႃးမႂ်ဝႆႉ တင်းတူတ်ႈတၢမ်ႇပၵ်းပိူင်မၢႆမီႈမတ်ႉတႃ 302(1) ဝႆႉယူႇၼၼ်ႉ သင်ၸိူဝ်ႉမၼ်းၵႂႃႇၽိတ်းမႅၼ်ႈၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈ ၶႃႈႁႅမ်ၵူၼ်းတၢႆ ဢမ်ႇၼၼ် ဝူၼ်ႉဢၢင်ႈၶႃႈႁႅမ်/ ႁဵတ်းႁၢႆႉပိူၼ်ႈထႅင်ႈၸိုင် ၵူၼ်းၵေႃႉၼၼ်ႉ ၸၢင်ႈၺႃးထိုင်တူတ်ႈတၢမ်ႇတၢႆလူးၵွၼ်ႇ – ဝႃႈၼႆ။