တႄႇႁူဝ်လိူၼ်ဢေႊပရိူဝ်ႊမႃး မီးၶၢဝ်ႇဢွၵ်ႇမႃးဝႃႈ ၾၢႆႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူင်းၶႄႇ မိပ်ႇငႅၼ်းပၼ်ႁႅင်းဢီး ႁႂ်ႈသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ တေလႆႈထွႆဢွၵ်ႇပၼ် ၼႂ်းဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ဝၼ်းတီႈ 22/04/2025 ပဵၼ်လိုၼ်းသုတ်းၼႆသေ ၾၢႆႇသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၵေႃႈ ၵိုင်ႉၵၢင်ႉႁိပ်ႈၼႅတ်ႈ တေႃႉဢဝ်ၶိူင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းၶူဝ်းၶွင် ၸိူဝ်းမီးၵႃႈၶၼ်လဵၵ်ႉယႂ်ႇတင်းသဵင်ႈ ဢၼ်ၶဝ်ႈတၢင်းတိုဝ်း ၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇဝဵင်းၵႂႃႇ။ 

မိူဝ်ႈတိုၵ်းၵၼ်ၵေႃႈ တိုၵ်းၵၼ်မိူင်းပေႃးလႅဝ် ၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းဢမ်ႇၶွင်ႉၵဵဝ်ႇၸွမ်းၽႂ်ၸုမ်းလႂ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ လႆႈတၢႆ လႆႈမၢတ်ႇ လႆႈပၢႆႈ လူႉသုမ်းယႂ်ႇလူင်။ ၵမ်းၼႆႉသမ်ႉ ၶႂ်ႈထွႆၵေႃႈထွႆဢွၵ်ႇပၼ်ၵၼ် ၶိုၼ်းငၢႆႈငၢႆႈလီလီ ၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၵႂင်ၸႂ်ၸွမ်း။

ယိူင်းဢၢၼ်းသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ မီးသင်တႄႉတႄႉ။ ၽွင်းသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ တေထွႆဢွၵ်ႇဝဵင်းၼႆႉ ၼႂ်းဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ လၢၵ်ႇလၢႆးသင်လၢႆလၢႆ။ သင်သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉထွႆဢွၵ်ႇတႄႉသေ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶဝ်ႈမႃးၶိုၼ်းလူး ၵူၼ်းမိူင်း မႆႈၸႂ်ၸိူင်ႉႁိုဝ် ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ လႆႈၵပ်းသိုပ်ႇတွင်ႈထၢမ်ဝႆႉ တီႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ။

ထၢမ် – ယၢမ်းလဵဝ် ငဝ်းလၢႆးဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ပဵၼ်ဝႆႉၸိူင်ႉႁိုဝ်ၽွင်ႈ?

တွပ်ႇ – သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ တေထွႆဢွၵ်ႇၵႂႃႇ ၼႂ်းဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆၼၼ်ႉ ပဵၼ်ဢၼ်မၢၼ်ႇမႅၼ်ႈမၼ်း ႁူဝ်ပၢၵ်ႇတဵမ်ယဝ်ႉ။ ၸွမ်းၼင်ႇ ႁဝ်းၶႃႈႁူႉဝႆႉတႄႉ ဢၼ်တေၶဝ်ႈမႃး ၼႂ်းဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ၾၢႆႇႁွင်ႈၵၢၼ် ၵူတ်ႇထတ်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇမိူင်း (လဝၵ) ၊ ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇယူႇလီ၊ ၾၢႆႇပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၸိူဝ်းဢၼ်ယူႇၾၢႆႇတႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ။ ၸိူဝ်းၼႆႉ ၶဝ်တေမႃးဢဝ်ဢွင်ႈတီႈ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်းသေ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် တေတႄႇပၼ်ၵၢၼ်ၾၢႆႇ ဢုပ်ႉပိူင်ႇ(ၽွင်းငမ်း)ၶဝ်ၵႂႃႇ။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ တေၶဝ်ႈမႃးၵုမ်းၵမ် ပွၵ်ႉ 1 တေႃႇ ပွၵ်ႉ 12 ၵႃႈၼၼ်ႉၵူၺ်း။ ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉ ပိုၼ်ႉတီႈၼွၵ်ႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈတင်းမူတ်းၼႆႉ တေပဵၼ်သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၶဝ် ၵုမ်းၵမ်ၶိုၼ်းၵူၺ်း။ ၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ဢၼ်ႁဝ်းႁူႉငိၼ်းဝႆႉၼၼ်ႉၼႃႇၼေႃႈ။ ယၢမ်းလဵဝ်တႄႉၵေႃႈ ၶဝ်ပႆႇၶဝ်ႈမႃးၼင်ႇၵဝ်ႇ။

ပေႃးဢွၵ်ႇၵႂႃႇတၢင်းသႅၼ်ဝီၼၼ်ႉ တေမီးတူဝ်းၵိၵ်ႉ (ၵဵတ်ႉလၢၼ်ႇ ဢေႊသျႃႊဝေႃႊ) ၊ ပေႃးဢွၵ်ႇၵႂႃႇတၢင်း မိူင်းယေႃၼၼ်ႉသမ်ႉ တေမီးတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ 68 ၊ ပေႃးတၢင်းပွၵ်ႉ 5 ၼၼ်ႉသမ်ႉ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈဢၢႆႇ၊ ပေႃးဢွၵ်ႇၵႂႃႇတၢင်းသီႇပေႃႉသမ်ႉ ပူၼ်ႉဝၢၼ်ႈမႄႈႁၢၼ်ႇၵႂႃႇ မီးဢေႊသျႃႊဝေႃႊ၊ ပေႃးဢွၵ်ႇၵႂႃႇတၢင်း ၼမ်ႉတူႈ တၢင်းဢွၵ်ႇၵႂႃႇဢီႇၼၢႆး သဵၼ်ႈတၢင်းဝႄႈဝဵင်း (မြို့ရှောင်လမ်း) တင်းသဵင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၵူၺ်း တေၶိုၼ်းၼင်ႈဢဝ်တီႈယူႇဝႆႉၼႆ ၸိူင်ႉၼႆၵေႃႈ ႁဝ်းလႆႈငိၼ်းယဝ်ႉ။

ၼႂ်းဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၶဝ် တေပိုတ်ႇဝႆႉလုမ်းၵပ်းသၢၼ်ဝႆႉထႅင်ႈၵွၼ်ႇ။ ပွင်ႇဝႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ တေမႃးၵုမ်းၵမ်ၶိုၼ်း တႃႇ 12 ပွၵ်ႉ ၼႂ်းဝဵင်းၵူၺ်း။ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ တေဢဝ်ႁႅင်းသိုၵ်းမႃးတင်းမူတ်းသေ သၢင်ႈၶိုၼ်းတိူင်းသိုၵ်းတႄႉတႄႉ။

သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေၶဝ်ႈမႃးၶိုၼ်း ၼႂ်းဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ မႅၼ်ႈယဝ်ႉဝႃႈ။ ၶဝ်တေဢဝ်လၢႆးလႂ် ၶဝ်ႈမႃးလႄႈ တေဢဝ်သဵၼ်ႈတၢင်းလႂ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇၼႆၼၼ်ႉတႄႉၵေႃႈ ပေႃးၶဝ်ၶဝ်ႈမႃးယဝ်ႉၵွၼ်ႇ ၸင်ႇတေႁူႉလႆႈတႅတ်ႈတေႃးလီငၢမ်း။

ထၢမ် – ဢၼ်သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ လႆႈထွႆပၼ်ၶိုၼ်း ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ တေပဵၼ်ယွၼ်ႉသင်ၽွင်ႈ?

တွပ်ႇ – လွင်ႈတီႈဢၼ်ၶၢဝ်ႇႁူင်လိုဝ်းဝႃႈ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉလႆႈထွႆ ယွၼ်ႉလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇ မိပ်ႇငႅၼ်းဢီး သူၼ်းႁႂ်ႈထွႆ။ ပေႃးဢမ်ႇထွႆ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေဢဝ်ၶိူင်ႈမိၼ် မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇသႂ်ႇ ၶိုၼ်း။ ယွၼ်ႉၼၼ် သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ၸင်ႇၵႃႈလႆႈထွႆပၼ် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ ယူႇတီႈ ႁဝ်းၵူၼ်းမိူင်းသေ ယွမ်းႁပ်ႉလႆႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈသေတႃႉ မၼ်းၵေႃႈ ယင်းမီးမၢင်ၶေႃႈ တီႈႁဝ်း ၵူၼ်းမိူင်း ဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉလႆႈထႅင်ႈယူႇ။

သိုၵ်းမၢၼ်ႈ မႃးဢုပ်ႉၵေႃႈယဝ်ႉ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉဢုပ်ႉၵေႃႈလီ ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်း ၶႂ်ႈလႆႈၶႂ်ႈပဵၼ်တႄႉတႄႉ ယႃႇႁႂ်ႈမီး လွင်ႈၶီႇၼဵၵ်းတဵၵ်းတဵင်ၵၼ် ပေႉၵိၼ်လူလၢႆၼိူဝ်ၵၼ်သေ ႁႂ်ႈႁဝ်းလႆႈယူႇသဝ်းၵႂႃႇ ၵတ်းၵတ်းယဵၼ်ယဵၼ် မီးၵၢၼ်မီးငၢၼ်း ႁဵတ်းႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉငၢႆႈလူမ် ၼၼ်ႉၵူၺ်း။ ၵေႃႉၼၼ်ႉ မႃးဢုပ်ႉလႄႈ ၵေႃႉၼႆႉမႃးဢုပ်ႉလႄႈၼႆ ႁဝ်းဢမ်ႇမီးသုၼ်ႇလိူၵ်ႈလႆႈလူး။ ၽႂ်မႃးဢုပ်ႉၵေႃႈ ၵႃႈလႆႈယွမ်းႁပ်ႉ ယူႇၸွမ်းၵႂႃႇ ၸွမ်းၼင်ႇငဝ်းလၢႆးၵူၺ်းယဝ်ႉ။

ၵူၺ်းၵႃႈ ယၢမ်းလဵဝ် ၶႂ်ႈထၢမ်ဝႃႈ ၶဝ်တေထွႆၼႆႉ ပဵၼ်ယွၼ်ႉသင်။ ၵူဝ်ႁႅင်းမိပ်ႇငႅၼ်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇႁႃႉ ဢမ်ႇၼၼ် ၵူဝ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢဝ်မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇႁႃႉၼႆၼၼ်ႉၼႃႇ။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈ ႁဝ်းပဵၼ်ၵူၼ်းဢၼ်ၵိူတ်ႇမႃး ၼႂ်းမိူင်းတႆးလူး။ ႁဝ်းပဵၼ် ၵူၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈမႃးၸဵမ်မိူဝ်ႈၵိူတ်ႇလႄႇ ၽႂ်ပဵၼ်သင် ၸုမ်းသိုၵ်းၸုမ်းလႂ် ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ် ႁဵတ်းသင်ယူႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၼႆ ႁဝ်းႁၼ်ယူႇလႄႇ။ လႆႈဝႃႈ ႁဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းဢၼ်ၵိူတ်ႇမႃး ၼႂ်းၵႄႈပၢင်တိုၵ်း ၶၢဝ်းတၢင်း 70 ပီပၢႆၼၼ်ႉၼႃႇ။

ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 70 ပီပၢႆၼႆႉ လူဝ်ႇၶဝ်ႈသၢၼ်၊ ၽၵ်းမီႇ၊ ၼမ်ႉမၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ သိုၵ်းၸုမ်းလႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ ယွၼ်းဢဝ် တီႈၵူၼ်းမိူင်းတင်းသဵင်ႈၼႆ ႁူႉႁၼ်ၵၼ်ယူႇလူး။ လွင်ႈတီႈ ဢၼ်ဝႃႈ သိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ လႆႈၵူဝ်ဢႃႇၼႃႇ ႁႅင်းပွင် “လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇ” ဢမ်ႇၶၢမ်ႈပူၼ်ႉလႆႈ မိူင်းၶႄႇဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ ၸူဝ်ႈပဵၼ်မႃး ၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ၼႆႉၵူၺ်း။ တိုၼ်းပဵၼ်မႃး ၸဵမ်ပၢၼ်ၵွၼ်ႇပုၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဢမ်ႇတွၼ်ႉ ႁၼ်သိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၶၢမ်ႈပူၼ်ႉလႆႈ ဢႃႇၼႃႇမိူင်းၶႄႇ သေပွၵ်ႈ။

ယဝ်ႉၵေႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈတိုၵ်ႉမီးမႃးၶိူင်ႈမိၼ်ၵူၺ်းလူး။ ၸုမ်းသိုၵ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူႉၸဵမ်မိူဝ်ႈ လႂ်ယဝ်ႉလူး။ ၶႃႈၶႂ်ႈလၢတ်ႈၼႆႉ ပေႃးဢမ်ႇပဵၼ်လႆႈ ၸဵမ်ပိုင်းၼႆ ယႃႇႁဵတ်းပၢင်တိုၵ်းၵႃႈ၊ ပေႃးႁဵတ်းၵေႃႈ ႁဵတ်းၵႂႃႇႁႂ်ႈထိုင်တီႈသုတ်း။ ႁတ်းတႅပ်းတတ်းပုတ်းၶၢတ်ႇလူးၼႆၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ။

ၵမ်းၼႆႉသမ်ႉ ၶဝ်ႈမႃးတိုၵ်းဢဝ် ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈသေ ၵူၼ်းမိူင်းလႃႈသဵဝ်ႈၵေႃႈ လႆႈဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈဢွၵ်ႇဝဵင်း ၵူႈႁူးၵူႈတၢင်း။ ၶေႃႈထီႉၼိုင်ႈ – ၸဵမ်ပိုင်းႁူႉယူႇဝႃႈ တေဢမ်ႇၶၢမ်ႈပူၼ်ႉလႆႈ ဢႃႇၼႃႇမိူင်းၶႄႇ ႁဵတ်းသင်သမ်ႉ ဢမ်ႇဝူၼ်ႉဢွၼ်တၢင်းဝႃႈ တေဢဝ်လၢႆးတၢင်းၸိူင်ႉႁိုဝ် ၶၢမ်ႈပူၼ်ႉဝႄႈဢႃႇၼႃႇမိူင်းၶႄႇလႆႈၼႆ။ ၶေႃႈထီႉသွင် – ၶဝ်ႁူႉယူႇလူး ဝႃႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တိုၼ်းတေဢဝ် ၶိူင်ႈမိၼ်မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇ။ ပေႃးၼၼ် ႁဵတ်းသင် ၶဝ်ဢမ်ႇႁဵတ်း ၵၢၼ်ၵႅတ်ႇၵင်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် တႃႇႁႄႉၵင်ႈၽေးၶဵၼ် မၢၵ်ႇမႅင်းလႃႇ။ ဢမ်ႇႁူႉၸိူဝ်းၼႆႉသေ သမ်ႉမႃးတိုၵ်းဢဝ် ဝဵင်းႁဵတ်းသင်။

ၵွပ်ႈၼၼ်ၶႂ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ ယႃႇဢဝ်ၶေႃႈဢၢင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဵတ်းၼႃႈတိူဝ်ႈတေႃႇၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈၵႂႃႈ။ မၼ်းဢမ်ႇတူၵ်းထုၵ်ႇ။ မိူၼ်ၵၼ်တင်း ၶဝ်မႃးဢဝ် ၵူၼ်းမိူင်းဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈႁဝ်း ၶဝ်ႈလႅၵ်ႈၵၼ် ပၢင်လဵၼ်ႈၵဵမ်း ၵၢၼ်မိူင်း၊ ၵၢၼ်သိုၵ်းၶဝ် လၢႆလၢႆသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ ၾိင်ႈယၢမ်ႈလူႉၸွမ်း ပၢင်တေႃႇလွင်း ၸိူဝ်းၼႆႉလၢႆလၢႆၵူၺ်းလူး။

တီႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ ယွၼ်ႉပၢင်တိုၵ်းဢၼ်ၶဝ်သၢင်ႈၼၼ်ႉသေ ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈတၢႆ ၊ ႁိူၼ်းလူႉၵွႆ၊ ၾႆးမႆႈ၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၵွတ်းၽၢၼ်ၵႂႃႇ တင်းၼမ်။ ၵူၼ်းမိူင်းဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ လႆႈယဵၼ်းပဵၼ် ၽဝၸၢတ်ႈပၢၼ် ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းသေ ၵႂႃႇၺႃး တၢင်းတုၵ်ႉ တၢင်းယၢၵ်ႈၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်းယူႇ ဝၢၼ်ႈပိူၼ်ႈ၊ ဝဵင်းပိူၼ်ႈ၊ မိူင်းပိူၼ်ႈ။ မၢင်ၸိူဝ်း ပၢႆလိူဝ်ပၢႆႈၽေးသိုၵ်း သမ်ႉလႆႈၵႂႃႇထူပ်းၽေးၼမ်ႉထူမ်ႈ ၼမ်ႉၼွင်းထႅင်ႈ၊ ၽေးၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆ (ဢိင်ႇသၼ်ႇ) သေတၢႆၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ မီးတင်းၼမ်။ တေႁဵတ်းသင်ၵေႃႈ ၶဝ်ဢမ်ႇဝူၼ်ႉႁၼ်ထိုင် တၢင်းယၢပ်ႇၵူၼ်းမိူင်းပႃးသေဢိတ်း။

ၵမ်းၼႆႉသမ်ႉဝႃႈ တေထွႆဢွၵ်ႇဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈသေ ဢၢပ်ႈပၼ်ၶိုၼ်းတီႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းၼႆႉ မိူၼ် ၵၼ်တင်းတၢႆယဝ်ႉ တၢႆထႅင်ႈ။ ၾၢႆႇလႂ်မႃးၵေႃႈ မႃးပေႉၵိၼ် လူလၢႆတေႃႇ ၵူၼ်းမိူင်း။ ပေႃးဢမ်ႇႁတ်းႁၢၼ်တႄႉတႄႉ တေပိုတ်ႇႁဵတ်းသင် ပၢင်တိုၵ်း ပၢင်သိုၵ်းလူင်ၼႆႉ။

မိူဝ်ႈလဵဝ် ၶဝ်ႈမႃးသိမ်းဢဝ်ဝဵင်းယဝ်ႉ၊ တေႁဵတ်းႁိုဝ် ထိင်းၵႂႃႇၼႆ ၶဝ်ဢမ်ႇဝူၼ်ႉ။ ဢမ်ႇမီးၽႅၼ်ၵၢၼ်သင်သေ ၶဝ်ႈသိမ်း ဢဝ်ဝဵင်း ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းတုၵ်ႉၶ။ ပၢႆသေလိူဝ် လႆႈၶၢမ်ႇတၢမ်ႇပၢင်တိုၵ်းယဝ်ႉ သမ်ႉလႆႈမႃး ႁူပ်ႉၺႃးၽေးၽူႈလၵ်ႉထႅင်ႈ။

ထၢမ် – ၶၢဝ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ႁဵတ်းၶေႃႈလႅၵ်ႈလၢႆႈၵၼ်ယူႇၼႆႉ ယူႇတီႈ ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႉၼိုင်ႈသေ ၶႂ်ႈတုၵ်းယွၼ်းသင်?

တွပ်ႇ – ဢၼ်ၶႂ်ႈတုၵ်းယွၼ်းတႄႉ ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ယၢပ်ႇၵိၼ်းတႃႇႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉလႄႈ လႆႈၶဝ်ႈႁၢပ်ႇထၢမ်းၵၢၼ်သိုၵ်း ၼႂ်းႁွင်ႈၵၢၼ် ၾၢႆႇယူႇလီ၊ ၾၢႆႇႁူမ်ႇလူမ်ႈ၊ ၾၢႆႇၾႆးၾႃႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ မီးၼမ်ၼႃႇ။ တွၼ်ႈတႃႇ ၵူၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ၸွင်ႇတေမီးဢႃႇမၶၢမ်ႇ (ၶေႃႈႁပ်ႉႁွင်း) ပၼ်ႁႃႉၼႆ ၸိူဝ်းၼႆႉ လွင်ႈယႂ်ႇတႄႉတႄႉ။

ၵႃႈဢမ်ႇလႆႈဢမ်ႇၸူး ၶဝ်ႈၽွင်းငမ်းဝဵင်းယဝ်ႉၵမ်းၼႆႉသမ်ႉ တေၵိုင်ႉၵၢင်ႉ ပတ်းၵူၼ်ႈပတ်းႁဝ် ဢမ်ႇႁပ်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်း ဢမ်ႇၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃ ဢၼ်တေပဵၼ်မႃးတေႃႇၵူၼ်းမိူင်းသေ ဢွၵ်ႇၵႂႃႇငၢႆႈငၢႆႈၵူၺ်း ၸိူင်ႉၼႆတႄႉ ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီႁဵတ်း။ ပေႃးၸိူင်ႉၼၼ်ၼႆ ၼႂ်းၵၢၼ်မိူင်း မိူဝ်းၼႃႈၵေႃႈယဝ်ႉ၊ ပိုၼ်းၵၢၼ်သိုၵ်းမိူဝ်းၼႃႈ ၵေႃႈလီ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၼႆႉ တေႁၢင်ႈၸႃႉၵႂႃႇတေႃႇၸူဝ်ႈၼႆ ႁဝ်းၵူၼ်းမိူင်းတႄႉ ႁၼ်ထိုင်ၸိူင်ႉၼႆ။

ထၢမ် – ယၢမ်းလဵဝ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေၶိုၼ်းၶဝ်ႈမႃးၵုမ်းၵမ် ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈယဝ်ႉၼႆ ပေႃးၼၼ် ၵူၼ်းၸိူဝ်း ၶဝ်ႈႁၢပ်ႇထၢမ်း ၵၢၼ်ပၼ် သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ထုၵ်ႇလီႁဵတ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ယူႇသဝ်းၵႂႃႇ?

တွပ်ႇ – လွင်ႈၼႆႉ ႁဝ်းငိၼ်းဝႃႈ မၢင်ၸိူဝ်းၵေႃႈ တႅပ်းတတ်း တေၵႂႃႇၸွမ်းတၢင်းလင်သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ။ မၢင်ၸိူဝ်းသမ်ႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈၵႂႃႇၸွမ်းလႆႈၼႆၵေႃႈမီး။ ယွၼ်ႉသင်ၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈၼႆႉ ၽႂ်ၵေႃႈ မီးႁိူၼ်းယေးဝႆႉႁင်းၽႂ်မၼ်းလူး။ ၶူဝ်းၶွင်ႁိူၼ်းယေး လုၵ်ႈမေးၶဝ် မီးဝႆႉတီႈလႃႈသဵဝ်ႈလူး ၽႂ်ၵေႃႈ ႁိုဝ်တေၶႂ်ႈၽၢတ်ႇလႃႇ။

ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းၶႂ်ႈလႆႈၼႆႉတႄႉ ၸွင်ႇၶဝ်မီးလွင်ႈႁပ်ႉႁွင်းပၼ် လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ တႃႇၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ ယဝ်ႉႁႃႉၼႆၼၼ်ႉၵူၺ်း။ ႁဝ်းႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၼႆႉ လူဝ်ႇမီးၶေႃႈႁပ်ႉႁွင်းပၼ်တႃႇၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းၶဝ်ႁွင်ႉၸွႆႈၵၢၼ်ၶဝ်ၼၼ်ႉ ယႃႇႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵူတ်ႇထတ်းထဵတ်ႈထၢမ်ပေႃႉထုပ်ႉၶႃႈႁႅမ် ၸိူဝ်းၼႆႉ ၶဝ်ထုၵ်ႇလီမီးၶေႃႈမၼ်ႈၵႅၼ်ႇၵၼ်ယူႇ။

ထၢမ် – ယၢမ်းလဵဝ် သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ တေထွႆဢွၵ်ႇၶိုၼ်းယဝ်ႉၼႆ မိူၼ်ၼင်ႇ ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇယူႇလီ၊ ၾၢႆႇပၢႆး ပၺ်ႇၺႃႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ ၸၢင်ႈတေၵိုတ်းၵႂႃႇလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်း တေလႆႈၶတ်းၸႂ်ၶၢမ်ႈပူၼ်ႉ လွင်ႈတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇၼႆႉ ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၽွင်ႈ?

တွပ်ႇ – လွင်ႈၼႆႉ ႁဝ်းၵူၼ်းမိူင်းၸဵပ်းၸႂ်ၼႃႇၼႃႇ။ မိူဝ်ႈပီ 2010-2011 ၼၼ်ႉ ၵျပၼ်ႊၶဝ် ပၼ်ငိုၼ်းလူႇမႃး တႃႇၵေႃႇသၢင်ႈ တိုၵ်းလူင်ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၶိူင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်း ၼႂ်းႁူင်းယႃ ဢၼ်ၵျပၼ်ႊၶဝ် လူႇမႃးဝႆႉ ၵႃႈၶၼ်ငိုၼ်း ၼပ်ႉႁူဝ်ႁဵင်သႅၼ်မၼ်း။ ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈမၢင်ၸိူဝ်းသမ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းမႃးယူတ်းယႃတူဝ်တီႈႁူင်းယႃသေ ၶႅၼ်းၵႂႃႇလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းမီးၼမ်ႉၸႂ်သေ သိုဝ်ႉလူႇဝႆႉ ၸွမ်းၼင်ႇၶဝ်ပွင်ပဵၼ်လႆႈၼၼ်ႉၵေႃႈမီး။ ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈၵၼ် ၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ ႁူင်းယႃလူင်ၵူၼ်းမိူင်းၼႆၼၼ်ႉၼႃႇ။ ယၢမ်းလဵဝ် သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉသမ်ႉ တေႃႉဢဝ် ဢွၵ်ႇၵႂႃႇမူတ်း။ ဢမ်ႇႁၼ်ထိုင် ဢမ်ႇဝူၼ်ႉသွၼ်ႇတႃႇၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းတေၵိုတ်းဝႆႉ ၼႂ်းဝဵင်းသေဢိတ်း။

ပေႃးၶႂ်ႈဢဝ်ၼႆ ၶဝ်ၵႂႃႇဢဝ်ၶိူင်ႈၶူဝ်းၼႂ်းႁူင်းယႃသိုၵ်းလႆႈယူႇ ဢမ်ႇပဵၼ်သင်သႄႈ။ မိူဝ်ႈလဵဝ်သမ်ႉ ၶိူင်ႈၶူဝ်း ၼႂ်းႁွင်ႈၵၢၼ် ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ တေႃႉဢဝ်ၵႂႃႇသဵင်ႈ။ ၶိူင်ႈၾႆး ၾႃႉ၊ သၢႆၾႆးၸိူဝ်းၼႆႉ ယႃႉဢဝ်ၵႂႃႇမူတ်း။ ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ ၵႂႃႇလၢတ်ႈၶဝ် တွင်းပၢၼ်ႇၶဝ် ယႃႇႁႂ်ႈဢဝ်ၵႂႃႇၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈ။ ထိုင်တီႈပေႃး သူပ်းၼမ်ၵႂၢမ်းၼမ်ၵၼ်ၵေႃႈမီး။ ပေႃးသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ဢွၵ်ႇဝဵင်းၵႂႃႇၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ တေတုၵ်ႉၶ ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇလိူဝ်ၼႆႉၶိုၼ်းဢိူဝ်ႈ။

ယွၼ်ႉသင်လႄႈဝႃႈၼၼ်လႃႇၼႆ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ၸဵမ်ပိုင်း တိုၼ်းဢမ်ႇမီးၼမ်ႉၸႂ် တေႃႇၵူၼ်းမိူင်းယူႇယဝ်ႉ။ ပေႃးၶဝ် ၶိုၼ်းၶဝ်ႈမႃးၼႆ မီးယႃသၢမ်လုၵ်ႈၵေႃႈ ၶဝ်တေဢဝ်ယႃသၢမ်လုၵ်ႈၼၼ်ႉ ယႃပၼ်ၵူၼ်း မိူင်းၵူၺ်း။ ၶဝ်ဢမ်ႇၶတ်းၸႂ် ႁႃၽိူမ်ႉထႅင်ႈ။ ပေႃးမူတ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉၵေႃႈ ယဝ်ႉယဝ်ႉ။  

ယွၼ်ႉၼၼ် ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇမီးၼမ်ႉၸႂ် ထႅင်ႈၾၢႆႇသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉသမ်ႉ ၶူဝ်းၶွင် ၼႂ်းဝဵင်းဢၼ်ၵႃႈ ၶၼ်ယႂ်ႇမၼ်း မီးသင်ၵေႃႈ တေႃႉဢဝ်ၵႂႃႇသဵင်ႈမူတ်းၸိူင်ႉၼႆ ဝၢႆးလင်မႃး ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ ၵူၺ်း တေလႆႈယၢပ်ႇၵိၼ်းၸႂ် တႃႇယူတ်းယႃတူဝ်ၼႆႉ။

ၾၢႆႇသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီႁဵတ်းၸိူင်ႉၼႆသႄႈ။ ပိုတ်ႇပၢင်သိုၵ်းၼႆႉ တႃႇတိုၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵူၺ်းလူး ၶဝ်ယွမ်းႁပ်ႉဝႆႉဝႃႈ တေဢမ်ႇဢဝ်ၶူဝ်းၶွင်ၵူၼ်းမိူင်း၊ ၵူၼ်းမိူင်းၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈတူဝ်ၽေးၶဵၼ် (ယၼ်ႇသူႇ) ၶဝ်ၼႆလူး။ ၵူၺ်းၵႃႈ ယၢမ်းလဵဝ်သမ်ႉ ယွင်ႈဢဝ် ၶူဝ်းၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇမူတ်းၸိူင်ႉၼႆ မိူၼ်ၵၼ်တင်း ဢမ်ႇႁၼ်ထိုင်ၵၢင်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းသေ လူလၢႆတေႃႇ ၵူၼ်းမိူင်းၵူၺ်းဢိူဝ်ႈ။

ထၢမ် – ၽွင်းၶၢဝ်းၵူၼ်းမိူင်းႁူပ်ႉၽေးသၽႃႇဝ ဢိင်ႇသၼ်ႇယူႇ တင်းပတ်းပိုၼ်ႉမိူင်းၼႆႉ ပေႃးတူၺ်းၼႆ ယၢမ်းလဵဝ် မိူၼ်ၼင်ႇႁၢင်ႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ လႆႈတိုဝ်ႉတၢင်းလီသေ မီးႁႅင်းမႃး ၼႂ်း ၵၢၼ်သိုၵ်း၊ ၵၢၼ်မိူင်းမႃး လိူဝ်ၵဝ်ႇ။ ဢၼ်ႁၼ်တႂ်ႈၼႃႈ တၼ်းတႃတႄႉၵေႃႈ ၾၢႆႇသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ တေလႆႈထွႆဢွၵ်ႇဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၶိုၼ်း။ ပေႃးၼၼ် မိူဝ်းၼႃႈမႃး ၵၢၼ်သိုၵ်း၊ ၵၢၼ်မိူင်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼႆႉ ၸၢင်ႈမီးငဝ်းလၢႆး ပဵၼ်မႃးၸိူင်ႉႁိုဝ်ၽွင်ႈ?

တွပ်ႇ – ပေႃးဢဝ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်ၶႃႈဝႃႈတႄႉ ၵွၼ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပႆႇယိုတ်းဢႃႇၼႃႇဝၢၼ်ႈမိူင်းၼႆႉ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ထုင်ႉလိၼ်ပဵင်း မိူင်းမၢၼ်ႈၶဝ် ဢမ်ႇမီးၸုမ်းသိုၵ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉဢွၵ်ႇမႃးသေပွၵ်ႈ။ ဝၢႆးလင် သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းဢႃႇၼႃႇ ဝၢၼ်ႈမိူင်းမႃး ၶၢဝ်းတၢင်းသီႇပီပၢႆၼႆႉသမ်ႉ ၸုမ်းသိုၵ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ဢွၵ်ႇမႃးၼမ်ႁႅင်း ႁႅမ်တၢႆပေႃးဢမ်ႇသဵင်ႈ။

လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸူဝ်ႈၶၢဝ်း NUG ၵေႃႈၶိုၼ်ႈမႃးသေ PDF ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢွၵ်ႇမႃးထႅင်ႈ။ ဝၢႆးလင် ၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢွၵ်ႇမႃးယဝ်ႉ ပၢင်သိုၵ်းပၢင်တိုၵ်းၼႆႉ ၵိူတ်ႇပဵၼ်မႃး သမ်ႉပေႃးၸွတ်ႇၽႄႈလူင်ၵႂႃႇမူတ်း။ ဢွင်ႈတီႈၸိူဝ်းဢမ်ႇထၢင်ႇတေပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵေႃႈ ပဵၼ်မႃး။ ပေႃးတူၺ်းငဝ်းလၢႆးၸိူင်ႉၼႆၸိုင် ၸုမ်းတႃႇတေၶႅင်ႇ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢွၵ်ႇမႃးမႂ်ႇ ၸုမ်းမိူင်းၼွၵ်ႈၵူႈၸုမ်း ပၵ်းတႃပႂ်ႉတူၺ်း ၶဝ်တင်းသွင်ၸုမ်းယူႇ။

ႁဵတ်းၼႆသေ ၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇမႃး ပွၵ်ႈၵမ်းၼိုင်ႈယဝ်ႉ ပွၵ်ႈၵမ်း သွင်။ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းၸူဝ်ႈၶၢဝ်း NUG ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉၵေႃႈ ယႃႇဝႃႈတေႁူၺ်းသူၼ်းဢဝ်လႆႈ ၵၢင်ၸႂ်ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း လၢႆလၢႆၸုမ်းလႃႈ တေႃႈၼင်ႇ ၸုမ်းသိုၵ်းၵႅတ်ႇၶႄၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ PDF ဢၼ်မၼ်းပူၵ်းပွင် ပဵၼ်ယႂ်ႇပဵၼ်တူဝ်မႃး ၼၼ်ႉၵူၺ်း မၼ်းယင်းဢမ်ႇၵုမ်းလႆႈလီ။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ ၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇ၊ တႂ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ NUG ၵေႃႈ မီးၸုမ်းသူင်မၵ်ႉဢႃႇၼႃႇ ႁဵတ်းၼႆသေ ပၼ်ႁႃၼမ်ၶိုၼ်ႈမႃးၵူႈမိုဝ်ႉဝၼ်း။

မိူဝ်ႈၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ၼႆႉ ဝၼ်းၼၼ်ႉ ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ဢွၼ်ၵၼ်ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၶၢဝ်ႇ ႁူင်လိုဝ်းဝႃႈ တေၶိုၼ်ႈသိမ်းဢဝ်ထိုင် ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ၊ ဝဵင်းလူင်ၼေႇပျီႇတေႃႇ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉသေ တတ်းပႅတ်ႈ ယႃႉပႅတ်ႈ ထူၺ်ႈပႅတ်ႈ ယႃႇႁႂ်ႈၵိုတ်း တင်းႁူဝ်တင်းႁၢၵ်ႈ ပိူင်ၵၢၼ်ၸဝ်ႈဢႃႇၼႃပႅတ်ႈၼႆယူႇ။

ၽိူဝ်ႇတိုၵ်းမႃးတႄႉတႄႉ ယႃႇဝႃႈ တင်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉ၊ ယႃႇဝႃႈ မိူင်းတႆးပတ်းပိုၼ်ႉလႃႈ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ဢွၼ်ႇၵူၺ်းၵေႃႈ ၶဝ်ယင်းဢမ်ႇတိုၵ်း ဢမ်ႇၵုမ်းၵမ်လႆႈမူတ်း။ ယင်းတိုၵ်ႉၵိုတ်းဝႆႉ ဝဵင်းမူႇၸေႊ ဢၼ်တိတ်းၸပ်းၵၼ်တင်း လႅၼ်လိၼ်မိူင်းၶႄႇၼၼ်ႉၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ၼမ်ႉလၼ်ႈ၊ မိူင်းယႆ၊ တၢင်ႉယၢၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ၶဝ်ယင်းဢမ်ႇၶဝ်ႈလူမ်ႇလႆႈတႄႉတႄႉ။

ၵူၺ်းၵႃႈ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼႆႉ သိုၵ်းတႆးႁဝ်း ၸိူဝ်းၺႃးလိုပ်ႈၶိုၼ်ႈၵႃးသေ ၶၢႆႉၵႂႃႇတၢင်ႇတီႈတၢင်ႇလႅၼ် ၵေႃႈမီးယူႇ။ သိုၵ်းတႆးဢမ်ႇမီးယဝ်ႉလႄႈ သိုၵ်းလွႆတင်း သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ မႅၼ်ႈ ၵၼ်ၼႃႇယဝ်ႉႁႃႉၼႆၵေႃႈ သမ်ႉတိုၵ်ႉလႆႈႁၼ် ၶဝ်ၽိတ်းမေႃးၵၼ် ၼႂ်းၵၢင်ဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆၸိူဝ်းၼၼ်ႉယူႇ။ ၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈၼႃႈ လီဢၢႆ ႁၢင်ႈၸႃႉ တႃႇၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇတႄႉတႄႉ။ သိုၵ်းၶၢင်တင်း သိုၵ်းလွႆၵေႃႈ ဢမ်ႇမႅၼ်ႈၵၼ်။ ပေႃးတူၺ်း ငဝ်းလၢႆးၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇတူၵ်းၵႂႃႇ ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉၼႆသေ ဝၢၼ်ႈမိူင်းတေမီးလွင်ႈငမ်းယဵၼ် ႁဝ်းၵူၼ်းမိူင်း တေယူႇငၢႆႈလူမ်ၸႂ်ၵႂႃႇၼႆၼၼ်ႉၵေႃႈ ယင်းပႆႇၸႂ်ႈၵွၼ်ႇ။

ယၢမ်းလဵဝ် မိူင်းထႆး ႁပ်ႉႁွင်းႁွင်ႉဢဝ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ ၵႂႃႇၶိုၼ်ႈပၢင်ၵုမ်လူင်ၸွမ်း။ ပေႃးငဝ်းလၢႆး ၼႆႉၸိုင် မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇၼႆႉ ၶဝ်ႈထိုင်လႆႈၼႂ်းမိူင်းဢႃႊသီႊယၼ်ႊ ၵႂႃႇယဝ်ႉလူး။ ၽွင်းၸိူင်ႉၼႆ ၸုမ်း NUG ၊  PDF တင်း ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶဝ်သမ်ႉ ႁႃတၢင်းငူပ်ႉငီႉၵၼ်တမ်ႉပႆႇလႆႈၵေႃႈ မီးတင်းၼမ်။

ပေႃးယဝ်ႉ မိူဝ်ႈၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ပွၵ်ႈၵမ်းၼိုင်ႈ၊ ပွၵ်ႈၵမ်းသွင်ၼႆႉ ယင်းမီးလွင်ႈဢမ်ႇသိုဝ်ႈယူဝ်း ၼိူဝ်ၵၼ်ယူႇတင်းၼမ်။ ပေႃးၸိူင်ႉၼၼ်ၸိုင် မိူင်းတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း၊ ပွတ်း ၸၢၼ်း၊ ပွတ်းႁွင်ႇ တင်းမူတ်းၼႆႉ တေမီးသိုၵ်းဝႃႉတင်း သိုၵ်းတႆး SSPP လႄႈ RCSS ၊ ပလွင်ႈ၊ ၵဝ်ႈၵၢင်ႉ၊ ပဢူဝ်း၊ လႃးႁူႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ သင်ႁူမ်ႈၵၼ် တိုၵ်းမိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇမူတ်းၼႆၸိုင် ၸုမ်းၵႅတ်ႇၶႄၵူၼ်းမိူင်း PDF ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ယင်းဢမ်ႇလူဝ်ႇ ၶိုၼ်ႈမႃးတိုၵ်းၽႅဝ်မိူင်းတႆးလူး။

PDF ၼႆႉ လူဝ်ႇတိုၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸွမ်းၼႂ်းထုင်ႉပဵင်းၵူၺ်း။ ၼႂ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸိူဝ်းမီးယူႇၼၼ်ႉ ႁူမ်ႈၵၼ်တိုၵ်းယင်းလႆႈၵွၼ်ႇ။ ယွၼ်ႉဢမ်ႇမီးလွင်ႈသိုဝ်ႈယူဝ်းတေႃႇၵၼ်မႃး ၶၢဝ်းတၢင်း 70 ပီပၢႆလႄႈ ၸင်ႇလႆႈပဵၼ်ၵႂႃႇ ငဝ်းလၢႆးၸိူင်ႉၼႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ထၢမ် – ၸွင်ႇမီးလွင်ႈၶႂ်ႈလၢတ်ႈၽိူမ်ႉထႅမ် ထႅင်ႈၶႃႈ?

တွပ်ႇ – သင်ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇတင်းသဵင်ႈ ၶႂ်ႈတိုၵ်းပေႉလႆႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇၸိုင် ယႃႇပေၸႂ်ႉ လၢႆးတၢင်းၼႆႉလႃးလႃး။ ပေႃးယင်းတိုၵ်ႉတေၵႂႃႇၸွမ်းလၢႆးတၢင်းၼႆႉယူႇတႄႉ တေပဵၼ်ၵႂႃႇၸွမ်း လေႃးၽ မုၵ်ႉၸုမ်းၽႂ်မၼ်းၵူၺ်း။ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇတင်းသဵင်ႈ ဝူၼ်ႉထိုင် ႁႂ်ႈႁူမ်ႇငမ်းလႆႈပႃး မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၵူႈၶိူဝ်းၶႃႈဢေႃႈ။

ပၼ်ၶၢဝ်းယၢမ်းသေ ဝႆႉၸႂ်ယႂ်ႇၸႂ်ယၢဝ်း တွပ်ႇပၼ်လႄႈ ၶွပ်ႈၸႂ်ယႂ်ႇၼမ်တႄႉတႄႉၶႃႈ။