ၾိင်ႈၾႃႉလႅၵ်ႈလၢႆႈလႄႈ ႁႅင်းလူမ်းမႆႈၵေႃႈသုင်ၶိုၼ်ႈမႃးၵူႈပီပီ ၊ ပီၼႆႉၵေႃႈ လူမ်းမႆႈတေသုင်ႁႅင်း ၵွပ်ႈၼႆ ၽွင်းၶၢဝ်းမႆႈမႃးႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၾၢင်ႉယူႇၾၢင်ႉၵႂႃႇ ၊ တႃႇႁႂ်ႈလူတ်းယွမ်းလွင်ႈၸဵပ်းမႆႈၶႆႈတၢႆ ယွၼ်ႉလူမ်းမႆႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈထႆးပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၼင်ႇၼႆ။

ယွၼ်ႉၾိင်ႈၾႃႉမႆႈႁႅင်းသေ မိူဝ်ႈပီၵၢႆ  တီႈမိူင်းထႆး မီးၵူၼ်းလူႉတၢႆထိုင် 63 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။

ၶၢဝ်းယၢမ်းၵၢင်ဝၼ်းတဵင်ႈ ပဵၼ်ၶၢဝ်းႁႅင်းလူမ်းမႆႈၶိုၼ်ႈသုင်လႄႈ မီးၽေးၼမ်။ ၸၢင်ႈပဵၼ် ႁႅင်းမႆႈၼႂ်းတူဝ်ၶိုၼ်ႈသုင် ၊ မဝ်း ၊ ထူၺ်ႈၸႂ်ဝႆး ၊ ႁူဝ်ၸႂ်တွတ်ႇဢမ်ႇမၢၼ်ႇ လႄႈ ပဵၼ်သျွတ်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ပိူင်လူင် ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢွၵ်ႇႁဵတ်းၵၢၼ်တၢင်းၼွၵ်ႈ တေလႆႈဢွၼ်ၵၼ် ၾၢင်ႉႁႅင်း ဝႃႈၼႆ။

ၸွမ်းၼင်ႇၶေႃႈမုၼ်းၾၢႆႇၵုမ်းထိင်းတၢင်းပဵၼ် မိူင်းထႆး ပီ 2024 ၼၼ်ႉၸိုင် ၵူၼ်းလူႉတၢႆ ယွၼ်ႉမႆႈႁႅင်းၼႆႉ မီး 63 ၵေႃႉ။ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းၵႄႈဢႃႇယု 30 – 95 ပီ။ ၽတ်ႉၽဵင်ႇတႄႉ ပဵၼ်ဢႃယု 62 ပီ။ ၵူၼ်းလူႉတၢႆၵမ်ႈၼမ် ပဵၼ်ၵူၼ်းမီးတၢင်းပဵၼ်ၶၢဝ်းယၢဝ်း  မိူၼ်ၼင်ႇ တၢင်းပဵၼ်လိူတ်ႈသုင် ၊ ယဵဝ်ႈဝၢၼ် လႄႈ တၢင်းပဵၼ်ႁူဝ်ၸႂ် ၸိူဝ်းၼႆႉ။  မိူၼ်ၼင်ႇ ၵူၼ်းၵိၼ်လဝ်ႈ ၊ ဢွၵ်ႇႁဵတ်းၵၢၼ်တၢင်းၼွၵ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၸၢင်ႈပဵၼ်ၽေး ဝႃႈၼႆ။

ၼႂ်းၵူၼ်းၸိူဝ်းလူႉတၢႆၼၼ်ႉ တႃႇ 70%  ပဵၼ်ၼႂ်းၶၢဝ်းလိူၼ် April  ၽွင်းႁႅင်းလူမ်းမႆႈ မီးထိုင် 44 တီႊၵရီႊ ၸိၼ်ႊတီႊၵရိတ်ႉ။

တႃႇတေၵႅတ်ႇၶႄႁေႉၵင်ႈၽေးလူမ်းမႆႈၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈဢွၼ်ၵၼ်ၵိၼ်ၼမ်ႉၵုမ်ႇထူၼ်ႈ ၊ ၼုင်ႈသိူဝ်ႈၶူဝ်း ဢၼ် မၢင် ၊ ငိူင်ႉဝႄႈလွင်ႈၵိၼ်လဝ်ႈလႄႈ ၶိူင်ႈမဝ်း ၊ လိုဝ်ႈႁိူဝ်ႉယူႇသဝ်းပၼ်ၼႂ်းႁူမ်ႈ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇၾိင်ႈၾႃႉၾူၼ်လူမ်း မိူင်းထႆး ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ – တႄႇဢဝ်ဝၼ်းတီႈ 28 လိူၼ် February တေႃႇထိုင် ၵၢင်လိူၼ်မေႊၼႆႉ ပဵၼ်ၶၢဝ်းမႆႈ တီႈမိူင်းထႆး။ ၼႂ်းပီၼႆႉ တီႈၵဵင်းမႆႇ ၊ မႄႈႁွင်ႈသွၼ် ၊ တၢၵ်ႇ ၊ မိူင်းထႆးတွၼ်ႈႁွင်ႇ လႄႈတင်း ၸဵင်ႇႁွင်ႇဝၼ်းဢွၵ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ ႁႅင်းလူမ်းမႆႈ ၼႂ်းလိူၼ် April တေသုင် လိူဝ် သေ 42 တီႊၵရီႊၸိၼ်ႊတီႊၵရိတ်ႉ ၼႆ လၢမ်းၶၢတ်ႈဝႆႉ ၼင်ႇၼႆ။