ၵၢၼ်ၽုၵ်ႈယႃႈၼႂ်းၸႄႈဝဵင်း ပၢင်လွင်း၊ သီႇသႅင်ႇ၊ ႁူဝ်ပူင်းၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း လိူင်ႇၼမ်မႃးလိူဝ်တၢင်ႇပီ ပီၼႆႉၵႃႈၶၼ်ယႃႈလမ် ၼိုင်ႈၸွႆႉ ၶိုၼ်ႈထိုင် 13 သႅၼ်ပျႃး။
ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈဝဵင်းပၢင်လွင်းလၢတ်ႈဝႃႈ – ယၢမ်းလဵဝ်ပဵၼ်ၶၢဝ်းတႄႇၶုတ်ႇယႃႈလမ်။ ၶၼ်ယႃႈလမ်ပီၼႆႉ မီးယူႇတီႈ 13 သႅၼ် တေႃႇထိုင် 15 သႅၼ်ပျႃး- ဝႃႈၼႆ။
ယၢမ်းလဵဝ် တီႈဝဵင်းပၢင်လွင်းလႄႈသီႇသႅင်ႇၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈႁူမ်ႈပျီႇတူႉၸိတ်ႉသေ တိုၵ်ႉပိုတ်းယိုဝ်းၵၼ်တင်းသိုၵ်းပဢူဝ်း PNLA ယူႇ။ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈဢွၵ်ႇပိုၼ်ႉတီႈ ၵႂႃႇယူႇသဝ်းတၢင်ႇတီႈတၢင်ႇဝဵင်း။ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးသမ်ႉဢမ်ႇလီလႄႈ တူၼ်းႁၢဝ်းသၼ်လွႆ ဢၼ်မီးၾၢႆႇတူၵ်းၼမ်ႉမႄႈၽီလူးၼၼ်ႉ ပဵၼ်သူၼ်ယႃႈၾိၼ်ႇၵႂႃႇမူတ်းယဝ်ႉ -ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
“တီႈဢၼ်ပဵၼ်သူၼ်ယႃႈယူႇယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉပဵၼ်ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ပျီႇတူႉၸိတ်ႉပဢူဝ်းၵုမ်းၵမ်။ ၵုမ်ႇပိုတ်းယိုဝ်းၵၼ်ယူႇၵူၺ်းလႄႈ ၶဝ်ၵေႃႈဢမ်ႇမီးၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ။ လွင်ႈၽုၵ်ႇယႃႈၵေႃႈၼမ် လွင်ႈသိုဝ်ႉၶၢႆယႃႈၵေႃႈမီးၼမ်။ လႅပ်ႈတေယဵတ်ႈမွၼ်ငိုၼ်းတီႈတီႈပျီႇတူႉၸိတ်ႉသေဢွၼ်ၵၼ်ၽုၵ်ႇယႃႈႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉဢဝ်။ ” -ဝႃႈၼႆ။
ထုင်ႉသီႇသႅင်ႇ ပၢင်လွင်း ႁူဝ်ပူင်းၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢမ်ႇထၢမ်ၵၢင်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆးသေ မၵ်းမၼ်ႈပၼ်ပဵၼ်ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇပဢူဝ်းဝႆႉ ၼႂ်းပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း 2008 ။ ယၢမ်းလဵဝ် ၸုမ်းပျီႇတူႉၸိတ်ႉပဢူဝ်းလႄႈ ၸုမ်းသိုၵ်းပဢူဝ်း ၵုမ်ႇမိုင်ႉလႆႈယိုဝ်းသိုၵ်းတေႃႇၵၼ် ၸွမ်းၼင်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈလဵၼ်ႈၸိူင်းဝႆႉလႄႈ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ 3 ၸႄႈဝဵင်းၼႆႉၵေႃႈ ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇယႃႈမဝ်းၵမ် လိူင်ႇၼမ်မႃး ပီယဝ်ႉပီ။
ၸုမ်းၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉယႃႈမဝ်းၵမ်လႄႈရႃႇၸဝၢတ်ႈၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ UNODC ၵေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 12/12/2024 ဝႃႈ ၼႂ်းပီ 2024 ၼႆႉ ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇယႃႈမဝ်းၵမ် ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မီးထိုင် 45200 ႁႅၵ်ႊတိူဝ်ႊ။ၼႂ်းၼၼ်ႉ 88 ပိူဝ်ႊသႅၼ်ႊ ၼႆႉ ပဵၼ်သူၼ်ယႃႈ ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆး ဝႃႈၼႆ။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ