ဝၼ်းတီႈ 7 လိူၼ်ၾႅပ်ႊပိဝ်ႊရီႊ 2025 ပဵၼ်ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ၶွပ်ႈတဵမ် 78 ပီ ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆးတပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ၸတ်းႁဵတ်းပွႆးငမ်းယဵၼ် တီႈဝဵင်းမိူင်းပၼ်ႇ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း။
ပၢင်ပွႆးငမ်းယဵၼ်ၼႆႉ ၸတ်းႁဵတ်းတၢင်းဝၢၼ်ႈၼႃးသႃလေး ဝဵင်းမိူင်းပၼ်ႇ။ တူဝ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ RCSS/SSA ၸွမ်သိုၵ်းလူင်ယွတ်ႈသိုၵ်း ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ပိုတ်ႇပၼ်သဝ်ႁိၼ်မႂ်ႇ NCA ။ ပၢင်ပွႆးၼႆႉမီးပႃးပၢင်ႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်းပၢၼ်မႂ်ႇ မီးၽူႈႁွင်ႉၵႂၢမ်းၸိုဝ်ႈသဵင်လိုဝ်းလင်လၢႆလၢႆၸဝ်ႈမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်းမူၼ်ႈၸႂ်။ ပၢင်ပွႆးငမ်းယဵၼ်ၼႆႉ ၸတ်းႁဵတ်း ဝၼ်းတီႈ 5 ထိုင် 8 တႃႇၶၢဝ်းတၢင်း သၢမ်ဝၼ်း။
ၸဝ်ႈသိုၵ်းဢုမ်ႈၶိူဝ်း ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇ RCSS လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ-“ယူႇတီႈ RCSS တႄႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈမိူင်းတႆးလႆႈယူႇၵတ်းၵတ်းယဵၼ်ယဵၼ်။ ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉလႆႈလီငၢမ်း။ ႁႂ်ႈၵႂႃႇမႃးႁႃၵိၼ်လႆႈလွတ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းလႅဝ်း။ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၵတ်းယဵၼ်။ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ဢၼ်ဢဝ်ၵၢၼ်မိူင်းပဵၼ်ပိုၼ်ႉထၢၼ်မၼ်းလႄႈ ၸင်ႇလႆႈၸတ်းႁဵတ်းပွႆးငမ်းယဵၼ် ၼႂ်းဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးၼႆႉ”- ဝႃႈၼႆ။

တီႈပၢင်ပွႆးငမ်းယဵၼ် NCA ၼၼ်ႉ မီးပၢင်ပိုတ်ႇလၵ်းသဝ်ႁိၼ် NCA ။ ၽွင်းလူင်းလၢႆးမိုဝ်းလိၵ်ႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇ NCA ၼၼ်ႉ မီးပႃးတူဝ်တႅၼ်း ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ UN ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈယူႊရူပ်ႊ EU မိူင်းၶႄႇ မိူင်းၵြႃး ဢိၼ်ႊတီႊယႃႊ လႄႈ မိူင်းၵျပၼ်ႊ မိူင်းထႆး ၶဝ်မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈပဵၼ်လၵ်းထၢၼ်သၢၵ်ႈသေႇလႄႈ ၸင်ႇဝႃႈတီႈပၢင်ပိုတ်ႇသဝ်ႁိၼ် NCA ၼၼ်ႉၵေႃႈ ပၵ်းဝႆႉပႃးတုင်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈမိူင်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉပႃး။
လႆႈငိၼ်းဝႃႈ ၽိတ်ႈမွၵ်ႇဝႆႉပႃး ၽူႈၼမ်းၸိၵ်းၸွမ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်းတႃႇမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈယူႇဝႃႈၼႆသေတႃႉ ဢမ်ႇႁၼ်မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းပၼ်ႇလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
ၵူႈပီပူၼ်ႉမႃး ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးၼႆႉ ၸတ်းႁဵတ်းတီႈ ငဝ်ႈငုၼ်းလွႆတႆးလႅင်းၵိုၼ်းၶွၼ်ႈယႂ်ႇလူင်။ မၢင်ပီယင်းမီးတူဝ်တႅၼ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈလူးၵွၼ်ႇ။ ၽွင်းပီ 2024 ဢၢၼ်းႁဵတ်းပၢင်ပွႆးယႂ်ႇလူင်တီႈဝၢၼ်ႈႁူၺ်ႈၸွႆး ။ ၵၢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈသမ်ႉပေႃးၶႂ်ႈယဝ်ႉတူဝ်ႈၶိုင်ႈယဝ်ႉ ဢမ်ႇပဵၼ်ၸတ်းႁဵတ်း ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၽူႈၵွၼ်းတိူင်းၶူဝ်လမ်ၸီႉသင်ႇဢမ်ႇပၼ်ၸတ်း။
ၼႂ်းပီၼႆႉ ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇတႄႉ ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ် ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈပၢႆႈၽေးသိုၵ်းလႄႈ ဢမ်ႇမီးပၢင်ပွႆးဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးယႂ်ႇလူင်သေတီႈ။ တီႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ဢၼ်သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ၵုမ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းဢွၼ်ၵၼ်ပၵ်းတုင်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆး ၼႃႈႁိူၼ်းၽႂ်မၼ်းသေ ၶုၵ်းထူပ်းဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈႁင်းၽႂ်မၼ်း။ တီႈဝဵင်းလူင်လႃႈသဵဝ်ႈ ဢၼ်သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ MNDAA ၵုမ်းလႆႈဝႆႉၼၼ်ႉတႄႉ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉဢွၼ်ၼမ်းၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ပွႆးဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးၵႂႃႇ။ တီႈငဝ်ႈငုၼ်းဝၢၼ်ႈႁႆး SSPP/SSA ၵေႃႈၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ပွႆး ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးလႄႈ ဝၼ်းပီမႂ်ႇလႃးႁူႇ ႁူမ်ႈၵၼ် ။ မီးၵူၼ်းမိူင်းမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈမွၵ်ႈ 7000 ဝႃႈၼႆ။
တၢင်းမိူင်းတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇတီႈဢမ်ႇမီးပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်တႄႉ ၾၢႆႇၽွင်းငမ်းဝဵင်းၽႂ်မၼ်းဢွၼ်ၼမ်းၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ၶေႉၶဵင်ႇဢဵၼ်ႁႅင်း လႄႈပၢင်လူလိၵ်ႈ ပၢင်တၢၼ်ႈၶႆႈ ၸိူဝ်းၼႆႉႁင်းၽႂ်မၼ်း။
ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ၼႆႉ မၢႆတွင်းဝၼ်းဢၼ် ၸဝ်ႈၾႃႉ 7 ၸဝ်ႈ တူဝ်တႅၼ်းၵူၼ်းမိူင်း 7 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵၼ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်းတႃႇဢဝ်လွတ်ႈလႅဝ်းၵွၼ်းၶေႃ တီႈမိုဝ်းဢိင်းၵလဵတ်ႈသေဢမ်ႇၵႃးတႃႇၶွတ်ႇၽွတ်ႈ ၶွင်ႇသီႇၾႅတ်ႊတရႄႊမိူင်းတႆး မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 7 ၾႅပ်ႊပိဝ်ႊရီႊ 1947။ ဢိင်ၼိူဝ်လွင်ႈၼႆႉသေ ထိုင်မႃးဝၼ်းတီႈ 11 ၾႅပ်ႊပိဝ်ႊရီႊ 1947 ၸဝ်ႈၶုၼ်ပၢၼ်းၸိင်ႇ ၸဝ်ႈၾႃႉလူင်တွင်ႇပႅင်ႇ ဢၼ်ပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈၶွင်ႇသီႇၾႅတ်ႊတရႄႊ မိူင်းတႆးၼၼ်ႉ ၸင်ႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်းမၵ်းမၼ်ႈ 3 ပိူင်။1- ဝၼ်းတီႈ 7 ၾႅပ်ႊပိဝ်ႊရီႊ မၵ်းမၼ်ႈပဵၼ်ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး။ 2- တုင်းလိူင်ၶဵဝ်လႅင် ၼႂ်းၵၢင်ဝူင်းလိူၼ် ၼၼ်ႉ မၵ်းမၼ်ႈပဵၼ် တုင်းတၢင်တူဝ်မိူင်းတႆး တၢင်တူဝ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းတႆး။ 3- ၽဵင်းၵႂၢမ်း ၶိူဝ်းႁဝ်းၶိူဝ်းရႃႇၸႃႇ ၼၼ်ႉ မၵ်းမၼ်ႈပဵၼ်ၽဵင်းၵႂၢမ်းတၢင်ႇတုင်းလႄႈၵႂၢမ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼႂ်းမိူင်းတႆး ။
တႅမ်ႈၾၢႆႇမၢၼ်ႈ – ၸၢႆးၶႂၼ်မိူင်း
















ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ