ၽွင်းလူင် ၾၢႆႇၼွၵ်ႈမိူင်း မိူင်းၶႄႇ ဝၼ်ႊယိ ၽွင်းတေၵႂႃႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ၵုမ် မႄႈၶူင် – လၢၼ်ႉၸၢင်ႉ တီႈမိူင်းထႆးၼၼ်ႉ ဝႄႉႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်တင်း ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈလႄႈ ၽူႈၼမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵေႃႉၵဝ်ႇ တီႈၼေႇပျီႇတေႃႇ။

ဝၼ်းတီႈ 14/08/2024 ဝၼ်ႊယိ ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်တင်း ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ တီႈၼေႇပျီႇတေႃႇ ဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ် လွင်ႈပၢင်တိုၵ်း မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ၊ လွင်ႈတႃႇၵဵပ်းသဵၼ်ႈမၢႆ ႁူဝ်ၵူၼ်း ၽူႈမီးသုၼ်ႇတွတ်ႈၶႅပ်းမႄး ၸိူဝ်းၼႆႉ။  

ဝၼ်ႊယိဝႃႈ မိူင်းၶႄႇဢမ်ႇမီးပေႃႇလသီႇ ၶဝ်ႈယုင်ႈၸွမ်းၵၢၼ်မိူင်းပိူၼ်ႈသေတႃႉ လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ တေသႂ်ႇႁႅင်းၸွႆႈထႅမ် မိူင်းမၢၼ်ႈ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ဝၼ်ႊယိ တိုၵ်းသူၼ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁဵတ်းလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼႂ်းမိူင်းဝႆးဝႆး တႃႇသၢင်ႈသဵၼ်ႈတၢင်းမႆလၢႆႈ (ပူဝ်းလၢၼ်းမ) ၊ တႃႇယုၵ်ႉမုၼ်း ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး မိူင်းၶႄႇ – မိူင်းမၢၼ်ႈ၊ တႃႇၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ ၼမ်ႉမၼ်းမဵၼ် မိူင်းမၢၼ်ႈ ႁႂ်ႈၶႅမ်ႉလႅပ်ႈပဵၼ်ၵၢၼ်၊ ပိူင်လူင် တႃႇသၢင်ႈလွင်ႈ မိူင်းၶႄႇ – မိူင်းမၢၼ်ႈ ၼပ်ႉယမ်ၸမ်ၸႂ်ၵၼ် ၊ ႁူမ်ႈၵတ်းႁူမ်ႈမႆႈၵၼ်ၵႂႃႇ၊ လိူဝ်ၼၼ်ႉ လၢတ်ႈပႃး တႃႇၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉၵၢၼ် တေႃႇလွင်းတင်း ဢွၼ်ႊလၢႆႊ၊ ၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉ လွင်ႈလွၵ်ႇလႅၼ် ၵိၼ်ၵၼ် တင်းဢွၼ်ႊလၢႆႊ – ဝႃႈၼႆ။

ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇပွင်ႇၶၢဝ်ႇ သိုၵ်းမၢၼ်ႈတႄႉ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ – တီႈပၢင်ဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်ၼၼ်ႉ ဝၼ်ႊယိ လၢတ်ႈဝႃႈ –  သၢၼ်ၶတ်း ပၢင်တိုၵ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ – ဝႃႈၼႆသေတႃႉ – ၾၢႆႇတၢင်းမိူင်းၶႄႇတႄႉ ဢမ်ႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ပႃးလွင်ႈၼႆႉ။ ၵူၼ်းပၵ်းတႃၵၢၼ်မိူင်း မိူင်းမၢၼ်ႈတႄႉ ထတ်းသၢင်ဝႃႈ – သိုၵ်းမၢၼ်ႈ သုမ်းသိုၵ်းသေလႄႈ လႃႈလီလၢတ်ႈၵူၺ်း – ဝႃႈၼႆ။

တီႈပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တွၼ်ႈႁၢင်ႈၼၢၵ်ႈၵႃးသွင်တူဝ်ပၼ် ဝၼ်ႊယိ – လွင်ႈၼႆႉ ၽူႈပၵ်းတႃၵၢၼ်မိူင်းၶဝ် ထတ်းသၢင်ႈဝႃႈ – တီႈပွင်ႇမၢႆၵႂၢမ်း တႃႇမိူင်းၶႄႇ မိူင်းမၢၼ်ႈ ႁူမ်ႈၵၼ် ၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ – ၼႆသေ ဢၼ်ဝၼ်ႊယိ ပၼ်ၶူဝ်းတွၼ်ႈ ဢၼ်ပဵၼ်မေႃႈၼမ်ႉမႄႈ သႂ်ႇမွၵ်ႇၼၼ်ႉသမ်ႉ ၽူႈထတ်းသၢင်ၵၢၼ်မိူင်း ၶဝ်လၢတ်ႈဝႃႈ – ပဵၼ်တီႈပွင်ႇ- ၵၢၼ်မိူင်း မိူင်းမၢၼ်ႈ ယၢမ်းလဵဝ် ပဵၼ်ငဝ်းလၢႆး Sensitive တုမ်ႉတိူဝ်ႉငၢႆႈ – ဝႃႈၼႆ။

ၶၢဝ်းတၢင်း ဝၼ်ႊယိ မႃးမိူင်းမၢၼ်ႈ ၵမ်းၼႆႉ မၼ်းၸၢႆး ႁူပ်ႉထူပ်းပႃး ၸုမ်းၽွင်းတၢင်ၶႄႇ ၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး လႆႈႁူပ်ႉထူပ်းပႃး ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈပၢၼ် ၼဝတ ဢူးတၢၼ်းသူၺ်ႇ၊ မၼ်းၸၢႆး တုၵ်းယွၼ်း ဝၼ်ႊယိ ႁႂ်ႈၸွႆႈၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃ ၵၢၼ်မိူင်းၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၽွင်ႈ ဝႃႈၼႆ။

မီးၶၢဝ်ႇဝႃႈ ဝၼ်ႊယိ ဢၢၼ်းၶႂ်ႈႁူပ်ႉပႃး ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ ယူႇသေတႃႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢမ်ႇပၼ်ႁူပ်ႉ ဝႃႈၼႆ။

ၸုမ်းပၵ်းတႃၵၢၼ်မိူင်းၶဝ်တႄႉ လၢတ်ႈဝႃႈ – ဢၼ်ႁဵတ်းပၢင်ၵုမ် လွင်ႈၵိုတ်းတိုၵ်းႁၢႆႊၵိူင်ႊ လူႉၼၼ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ်တူဝ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵူၺ်း၊ ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ပၢင်တိုၵ်းပွတ်းႁွင်ႇ ဢမ်ႇၵိုတ်းလႆႈတေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ်။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 2-3 လိူၼ်ၼႆႉ တူဝ်တႅၼ်းမိူင်းၶႄႇ ၵမ်းၵမ်းမႃးႁူပ်ႉထူပ်း ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပဵၼ်ဢၼ်လၢၵ်ႇလၢႆးဝႆႉ – သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ BBC, RFA , VOA, DVB ဢွၵ်ႇဝႆႉၼင်ႇၼႆ။