ပေႃးထိုင်မႃး ဝၼ်းတီႈ 26/3/2022 ၼႆႉ ယူႇတီႈၸုမ်းၵေႃးပၵ ၸႄႈဝဵင်းသေ တေဢွၼ်ၸတ်းႁဵတ်း ၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉ (ၵၢတ်ႇၵဝ်ႇ) တီႈပွၵ်ႉႁူဝ်ၵၢတ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း ။
ၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉ ဝဵင်းၵဵင်းတုင်ၼႆႉ ဢမ်ႇၸတ်းႁဵတ်း မီး 2 ပီယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈပီ 2020 ၼၼ်ႉ ၸတ်းႁဵတ်းယူႇသေတႃႉ ယွၼ်ႉတၢင်းပဵၼ် ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ တႄႇၶဝ်ႈလႄႈ ဢမ်ႇမီးၵူၼ်းမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈသိုဝ်ႉၸၢႆႇၼမ်။ မိူဝ်ႈပီ 2021 သမ်ႉ ယွၼ်ႉငဝ်း လၢႆးၵၢၼ်မိူင်းဢမ်ႇလီ၊ တၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ၵေႃႈ သမ်ႉတိုၵ်ႉလၢမ်းၽႄႈယူႇလႄႈ ဢမ်ႇပဵၼ်ၸတ်းႁဵတ်း။
“လီၵႂႃႇသိုဝ်ႉၶၢႆ ဢဝ်မင်ၵလ ၵၼ်ဢေႃႈ ၾိင်ႈႁဝ်း မိူင်းႁဝ်း ထုင်းႁဝ်းၶႃႈလူး၊ ပေႃးႁဝ်း ဢမ်ႇႁဵတ်း ၾိင်ႈႁဝ်း ၵေႃႈႁၢႆႁႄယဝ်ႉဢေႃႈ” – ၸဝ်ႈၸၢင်းၼုမ်ႇ (တုပီႈ) တူၼ်ၼိုင်ႈလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
ၾၢႆႇၼိုင်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းသမ်ႉ ယင်းတိုၵ်ႉၵူဝ်ၸပ်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ၵၼ်။ ဝၼ်းတီႈ 29/6/2021 ထိုင် 24/3/2022 ၼႆႉ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင် ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 မီး 6,147 ၵေႃႉ လူႉတၢႆ 97 သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ႁၢႆးငၢၼ်းၼင်ႇၼႆ။
ၵူၼ်းၼုမ်ႇၵဵင်းတုင် ၵေႃႉၼိုင်ႈၵေႃႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ဝၼ်းသဝ် တီႈ 26 /3/2022 ၼႆႉ တေပိုတ်ႇၵၢတ်ႇၸဝ်ႈ ၾႃႉၼႆ။ ပေႃးပဵၼ်လႆႈတႄႉ ဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈႁဵတ်း ။ တၢင်ႇဝဵင်းတၢင်ႇတီႈသမ်ႉ ပိူၼ်ႈပၢႆႈၽေးပၢႆႈသိုၵ်း တုၵ်ႉၶ သုၵ်ႉသၵ်ႉဢူၼ်ဢၢၼ်မေႃးမႄး တီႉၵၼ်ၺွပ်းၵၼ်ၵေႃႈတိုၵ်ႉမီးယူႇ၊ တၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉၵေႃႈ ပိူင်ၼိုင်ႈ ဢၼ်ၵူၼ်းပဵၼ်ၵေႃႈ တိုၵ်ႉပဵၼ်ယူႇ တီႈၵဵင်းတုင်ၼႆႈ”- ဝႃႈၼႆ။
ၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉ မိူင်းၵဵင်းတုင်ၼႆႉ မိူဝ်ႈပီ 1930 ၸဝ်ႈၵွၼ်ႈၵႅဝ်ႈ ဢိၼ်းထလႅင် ပူင်ဝႃႈ ၵၢတ်ႇၵဝ်ႇၼႆႉ မၼ်းၵႅပ်ႈၼႆသေ ၸင်ႇၶၢႆႉၵႂႃႇ ႁဵတ်းၵၢတ်ႇ ထႅင်ႈတီႈၼိုင်ႈ၊ ဢၼ်ပဵၼ်ၵၢတ်ႇလူင်ဝဵင်းၵဵင်းတုင် ယၢမ်းလဵဝ်။ တႄႇၶၢႆႉၵၢတ်ႇတီႈၵဵင်းတုင် မိူဝ်ႈပီ 1936 ။ ၼင်ႇႁိုဝ်ထုင်းတေ ဢမ်ႇႁၢႆၼၼ်ႉ ၶိုၼ်းမႃးၶၢႆတီႈၵၢတ်ႇၵဝ်ႇၶိုၼ်း ၼိုင်ႈပီ ၼိုင်ႈပွၵ်ႈသေ ႁိၵ်ႈၸိုဝ်ႈဝႃႈ ဝၼ်းၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉမႃး တေႃႇထိုင်ဝၼ်း မိူဝ်ႈၼႆႉ။
ပေႃးထိုင်ဝၼ်းၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉၼႆႉၵူၼ်းမိူင်း တီႈၸမ်တီႈၵႆ ဢဝ်ၶူဝ်းၶွင်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇမီးၼၼ်ႉမႃးဝၢင်းၶၢႆ။ ၵူၼ်းမိူင်းၵဵင်းတုင် ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ပေႃးၸတ်းပၢင်ၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉၼႆ တွၼ်ႈတႃႇပီၼႆႉ ၾႃႉၾူၼ်တေလီ ၊ ၵူၼ်းမိူင်းတေႁႃၵိၼ်ငၢႆႈ လႄႈ ၶဝ်ႈသိုဝ်ႉ/ၶၢႆ ဢဝ်မင်ၵလ ၵၼ်ဝႃႈၼႆ။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ