ၸုမ်းၵပ်းသၢၼ်လွင်ႈၼၢင်းယိင်းတႆး SWAN ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၽိုၼ်ၼိုင်ႈ ၶေႃႈမုလ်းၵဵဝ်ႇၵပ်း ၵူၼ်းမိူင်းတႆးၺႃးႁဵတ်းႁၢႆႉၸႃႉ ထုၵ်ႇပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈ သုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်း ၼႂ်းမိူင်းတႆး လုၵ်ႈလိူၼ်ၾႅပ်ႊပိဝ်ႊ ရီႊ 2022 ၼႆႉ။
ၽိုၼ်လိၵ်ႈဢၼ် SWAN ဢွၵ်ႇမိူဝ်ႈ ဝၼ်းတီႈ 10/3/2022 ၼႆႉၼၼ်ႉပႃးဝႆႉလွင်ႈ- ၵူၼ်းမိူင်းတႆးၺႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈလႄႈ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼႂ်းမိူင်းတႆး တီႉၺွပ်း ၵၼ်ႉၸၼ်လူလၢႆ ၶႃႈႁႅမ်တၢႆ၊ ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈ ပၢႆႈၽေးသိုၵ်း၊ ယဵပ်ႇၺႃးမၢၵ်ႇ ၊ ၺႃးၸူၼ် ဢဝ်ၶူဝ်းၶွင် ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။
ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်းမႃး ပီပၢႆၼႆႉ ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်လိူင်ႇမၢၵ်ႈ ၊ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးလႆႈပၢႆႈၽေးသိုၵ်းသိူဝ်မီး 3000 ပၢႆ၊ ၵူၼ်းမိူင်းယၢင်းလႅင်လႆႈပၢႆႈၽေးသိုၵ်း 7000 ပၢႆ။
ၼႂ်းၵႄႈလွင်ႈတုၵ်ႉယၢၵ်ႈယၢပ်ႇၵိၼ်းလၢႆလၢႆဢၼ်ၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းဢၼ်ယဵပ်ႇၺႃးမၢၵ်ႇမႅင်းၾင်လိၼ် ဢၼ်ၸုမ်းသိုၵ်းၼင်ႇၵၼ်ႁၢင်ႈၵၢင်တေႃႇၵၼ်။ ၵူၼ်းမိူင်းၵူၺ်းလႆႈမၢတ်ႇၸဵပ်းလူႉတၢႆ။
ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉ ဢၼ်ၺႃးၵၼ်ႉၸၼ်လူလၢႆၵေႃႈမီး။ ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ။ ဢၼ်ၺႃးၽူႈလၵ်ႉၵူၼ်းၸူၼ် ယႃႉႁိူၼ်းယေးၶဝ်ႈလၵ်ႉၶဝ်ႈၸူၼ် ၵေႃႈမီးတင်းၼမ်ဝႃႈၼႆ။
ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း ၸုမ်းၵပ်းသၢၼ်လွင်ႈၼၢင်းယိင်းတႆး (SWAN) ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ဢိင်ၼိူဝ် ႁဝ်းၶႃႈ ၵဵပ်းၶေႃႈမုလ်းၼႆႉ သေ လႆႈႁၼ်ဝႃႈ ၼႂ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ မီးလွင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈ/ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းၼမ်မႃးသေ လွင်ႈတြႃးမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇမီး။ လွင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈၼမ်တိူဝ်းမႃးတိၵ်းတိၵ်းလႄႈ ႁဝ်းၶႃႈ ၶႂ်ႈတိုၵ်းသူၼ်း ႁႂ်ႈမီးလွင်ႈဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈပၼ်ၵူၼ်းမိူင်းသေၵမ်းၼႆၶႃႈ ဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈ ဢဝ်ၵူၼ်းမိူင်းပဵၼ်ပဝ်ႉမၢႆသေ ႁဵတ်းလွင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်”- ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ပွတ်းၸၢၼ်း ဢၼ်ထုၵ်ႇၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ပူၼ်ႉပႅၼ် ႁဵတ်းႁၢႆႉၸႃႉတေႃႇၼႆႉ ပဵၼ်ၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းပၢင်းတရႃႉ၊ ဢွင်ႇပၢၼ်း၊ မိူင်းပၢႆး၊ ၵေးသီး၊ မိူင်းၼၢႆး၊ လၢင်းၶိူဝ်း၊ ၼမ်ႉၸၢင်၊ မိူင်းသူႈ၊ ၾၢႆၶုၼ်၊ ယႂႃႇငၢၼ်ႇ၊ လွၵ်ႉၸွၵ်ႇ၊ တူၼ်ႈတီး ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ပွတ်းႁွင်ႇသမ်ႉ ၸႄႈဝဵင်းသီႇပႃႉ၊ ၵျွၵ်ႉမႄး၊ ၵူတ်ႉၶၢႆ၊ လႃႈသဵဝ်ႈ၊ ၼွင်ၶဵဝ်လႄႈ မိူင်းမိတ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ဢၼ်ပူၼ်ႉပႅၼ်တေႃႇၵူၼ်းမိူင်းသမ်ႉပဵၼ် ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ၊ KIO ၊ RCSS ၊TNLA ၊SSPP ၊ MNDAA လႄႈ PDF ၸိူဝ်းၼႆႉ ၼႂ်းၽိုၼ်ၶေႃႈမုလ်း SWAN ဢွၵ်ႇဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉ ယူႇတီႈ ငဝ်ႈၵေႃၸုမ်းၼၢင်းယိင်းမိူင်းမၢၼ်ႈ (Women’s League of Burma) ၵေႃႈ ၼႂ်းတိုဝ်ႉတၢင်း မၢႆတွင်းဝၼ်း ၼိုင်ႈယိင်း လုမ်ႈၾႃႉ International Women’s Day မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 8/3/2022 ၼၼ်ႉသေ ဢွၵ်ႇၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ ၸူဝ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်းမႃး ၶၢဝ်းတၢင်း ပီ ပၢႆၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶႃႈႁႅမ်ၼၢင်းယိင်းတၢႆ 107 ၵေႃႉ တီႉၺွပ်းယဵၵ်ႈၶွၵ်ႈ 1,527 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ