ၾၢႆႇတႅၵ်ႇတီႈလိၼ်ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း လူင်းၵူတ်ႇထတ်း တူၺ်းငဝ်းလၢႆး တီႈလိၼ်ဢၼ်ၶွမ်ႊပၼီႊႁူင်ပင်းတင်း ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ႁွင်ႇ မီးပၼ်ႁႃၵၼ်ဝႆႉၼၼ်ႉ ဝႃႈၼႆ။

မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းတီႈ 24/6/2021 ၾၢႆႇတႅၵ်ႈတီႈလိၼ် ၸႄႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း လူင်းပိုၼ်ႉတီႈ ၵူတ်ႇထတ်း တီႈလိၼ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁွင်ႇ ဢၼ်မီးပၼ်ႁႃၵၼ်ဝႆႉ တင်းၶွမ်ႊပတီႊႁူင်ပင်း  ၼႂ်း ဢိူင်ႇႁွင်ႈလိုၵ်ႉ ၸႄႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း ဢၼ်မီးဝႆႉၼႂ်းၵႄႈ ဢိူင်ႇမိူင်းၽူင်း (ၵ) တင်း ဢိူင်ႇႁွင်ႈ လိုၵ်ႉၼၼ်ႉ။

ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁွင်ႇ ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၸႂ်ႈၶႃႈဢေႃႈ ယူႇတီႈၾၢႆႇတီႈလိၼ်ၶဝ် မႃးၵူတ်ႇထတ်းတူၺ်းငဝ်း လၢႆး တီႈလိၼ်သူၼ်ၼႃး ၊ ထၢႆႇဢဝ်ႁၢင်ႈတီႈလိၼ်ၼၼ်ႉၵႂႃႇပႃး၊ ၶဝ်လၢတ်ႈဝႃႈ  ၸၼ်ႉၸႄႈမိူင်း တီႈတူၼ်ႈတီး သင်ႇလူင်းမႃး လႄႈ ၶဝ်လူင်းမႃးၵူတ်ႇထတ်း ၊ တေဢဝ်တၢင်ႇၶိုၼ်ႈၶိုၼ်းတၢင်းၼိူဝ် ဝႃႈငဝ်းလၢႆးမၼ်းပဵၼ်ႁိုဝ် ၼႆၸိူဝ်းၼႆႉ ၼႆဝႃႇ”-  ဝႃႈ ၼႆ။  

 ၸုမ်းမႃးတႅၵ်ႈၼႃႈလိၼ်လၢတ်ႈဝႃႈ ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇၼႃႈလိၼ်ၸၼ်ႉၸႄႈမိူင်း တီႈတူၼ်ႈတီး ၸီႉသင်ႇမႃးႁႂ်ႈလူင်းတူၺ်းၼႃႈလိၼ် မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ   13/6/2021 ဝႃႈၼႆ။ 

ယၢမ်းလဵဝ်သမ်ႉ ပဵၼ်ၶၢဝ်းၽုၵ်ႇသွမ်ႈယဝ်ႉလႄႈ ၸဝ်ႈသူၼ် မၢင်ၵေႃႉ ပေႃးၵႂႃႇႁဵတ်းတိူၵ်ႇၵႃႈ/ ၸိူဝ်ႉၽၼ်းဝႆႉယဝ်ႉ  တႃႇတေၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ။  ၵူၺ်းၵႃႈ ထုၵ်ႇၶွမ်ႊပၼီႊႁူင်ပင်း ၵႂႃႇယႃႉပႅတ်ႈတူၼ်ႈမၢၵ်ႇၶဝ်ႈတဝ်ႈၼမ်ႉၵေႃႈမီး ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁွင်ႇ လၢတ်ႈၼႄ ၼင်ႇၼႆ။  

“တေႃႈလဵဝ်ၼႆႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပေႃးလူဝ်ႇၽုၵ်ႇသွမ်ႈၵၼ်ၶႃႈယဝ်ႉ တူၼ်ႈၵႃႈယၢဝ်းမွၵ်ႈၼိုင်ႈသွၵ်ႈၼႆႉ ယူႇတီႈၶွမ်ႊပၼီႊ ႁူင် ပင်းၶဝ် ၵႂႃႇယႃႉတူၼ်ႈၵႃႈပႅတ်ႈမူတ်း။   တေးၼႃးၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၶဝ်ထုၺ်ပႅတ်ႈပႃးၶႃႈဢေႃႈ။ ယွၼ်ႉဝႃႈတီႈလိၼ်ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ် ၶွင်ၽႂ်ၵေႃႈ တၢင်းၼိူဝ် ပႆႇလၢတ်ႈလူင်းမႃး မိူၼ်ၼင်ႇ ႁူင်ပင်းၼႆႉသမ်ႉ မိူၼ်ပဵၼ်တီႈလိၼ်ၶဝ်သေ မႃးလွမ်ႉႁူဝ်ႉ ဢဝ်ပႅတ်ႈၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇထုၵ်ႇလီပဵၼ်ၶႃႈ”- ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁွင်ႇ သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

ဢိင်ၼိူဝ် လွင်ႈတၢင်း ပၼ်ႁႃဢၼ်ၼႆႉသေ ယူႇတီႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁွင်ႇတႄႉ မုင်ႈမွင်း ႁႂ်ႈၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းတၢင်းၼိူဝ် လူင်းမႃး တႅပ်းတတ်းပၼ် လွင်ႈမၢၼ်ႈမႅၼ်ႈၸွမ်းပိူင်ထမ်းတြႃး ဝႆးဝႆးဝႃႈၼႆ။

“တီႈလိၼ်ၼႆႉၶႂ်ႈႁႂ်ႈၵူၼ်းလူင်ၶဝ် လူင်းမႃးၵူတ်ႇထတ်းပၼ်ဝႆးဝႆးၶႃႈ ႁူင်ပင်းလူဝ်ႇလႆႈႁႃႉ၊ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလူဝ်ႇလႆႈႁႃႉ ႁႂ်ႈမႃး လိူၵ်ႈပၼ်လွင်ႈမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်းပိူင်ထမ်းတြႃးပၼ် ၶႂ်ႈႁႂ်ႈလိူင်ႈမၼ်းယဝ်ႉၵႂႃႇဝႆးဝႆးၶႃႈ”- ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁွင်ႇ သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄ ထႅင်ႈၼင်ႇၼႆ။

 တီႈလိၼ် ၼႂ်းဢိူင်ႇ ႁွင်ႈလိုၵ်ႉ ၸႄႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆႉ   မိူဝ်ႈပီ 1998-1999 မိူဝ်ႈပၢၼ်သိုၵ်းၽွင်း ငမ်းဝၢၼ်ႈ မိူင်းၼၼ်ႉ သိုၵ်းဢထမ်ႇမတဵၵ်းဢဝ်လၢႆ တႃႇ 100 ဢေႊၶိူဝ်ႊ ၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၽႄပၼ်ၶွမ်ႊပၼီႊႁူင်ပင်းၸႂ်ႉ၊  ဢဝ်ႁဵတ်းႁူင်းၸၢၵ်ႈ ထူင်ယၢင် တႃႇ 20 ဢေႊၶိူဝ်ႊ။ ၵိုတ်းထႅင်ႈ 80 ဢေႊၶိူဝ်ႊၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၶွင်သူၼ်ႁႆႈၼႃႈ ၶိုၼ်းၽုၵ်ႇ သွမ်ႈၵိၼ်ၼႂ်းမၼ်းမႃး ၶိုၼ်း။

ထိုင်ပီ 2018  ၽွင်းပၢၼ် ၻွၵ်ႊတိူဝ်ႊလိၼ်းထုတ်ႉ ပဵၼ်ၸွမ်ၽွင်းလူင် မိူင်းတႆးၼၼ်ႉ  ၸဝ်ႈၶွင်တီႈလိၼ် ၵူၼ်း ဝၢၼ်ႈၶိုၼ်ႈလုမ်းတြႃး တေႃႇသူႈ ဢမုၶတီးသေ ဢွင်ႇပေႉမႃးယဝ်ႉသေတႃႉ ၶွမ်ႊပၼီႊ ဢမ်ႇယွမ်းပၼ်ၶိုၼ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ။ ၵူၼ်းမိူင်းသမ်ႉတုၵ်းယွၼ်း မႃးၶိူဝ်းယႂ်းထိုင်တီႈၶွမ်ႊပၼီႊဢဝ်ႁႅင်းပလိၵ်ႈလႄႈသိုၵ်းမႃးလွမ်ႉႁူဝ်ႉဢဝ်မိူဝ်ႈႁူဝ်လိူၼ်ၼႆႉ။