လူၺ်ႈတၢင်းယုမ်ႇယမ်သေ တႆး ဢၼ်ၵႂႃႇယူႇၼႂ်းပႃႇတီႇလူင် မိူၼ်ၼင်ႇ ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ၊ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း ၸိူဝ်းၼႆႉမီးၼမ်၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၵမ်ႈၽွင်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ “ယူႇၼႂ်းပႃႇတီႇ လူင်ၼႆႉ တေၶႅၼ်းပဵၼ်ၵၢၼ်လိူဝ်” -ဝႃႈၼႆ။

ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း (ႁိုဝ်) ဢမဵဝ်းတႃးတီႇမူဝ်ႇၵရေႇၸီႇဢၽွႆႉၶျူၵ်ႉ – NLD  ဢၼ်ပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈယၢမ်း လဵဝ် ၼႆႉ ဝၢင်းၽႅၼ်ဝႆႉတေၶဝ်ႈၶႅင်ႇ ၼႂ်းမိူင်းတႆး 156 တီႈ/ၼေႃႇၽူႈတႅၼ်း 156 ၵေႃႉ၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ဢၼ်ပႃးၸိုဝ်ႈၸၢႆး/ၼၢင်း ၼမ်းၼႃႈ ၶဝ်ႈၸိုဝ်ႈဝႃႈပဵၼ်တႆး မီး 46 ၵေႃႉ။

ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၸၢႆးသိူဝ်ႁၢၼ် ႁွင်ႉ ၸၢႆးထုၼ်းၸၢမ်ႇ ဝဵင်းလၢင်းၶိူဝ်းၼၼ်ႉ တေယူႇၼႂ်းပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်းသေ ၶဝ်ႈၶႅင်ႇ ၽူႈတႅၼ်းသၽႃးၸႄႈမိူင်း ၶဵတ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈမၢႆ 1 ဝဵင်းလၢင်းၶိူဝ်း။

လွင်ႈလႆႈ ၶဝ်ႈယူႇၼႂ်းပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်းၼၼ်ႉ မၼ်းၸၢႆး လၢတ်ႈၼႄ ဝႃႈ – “ၼႂ်းပိူင် 2008 ၼၼ်ႉ မၼ်း တႅမ်ႈ ဝႆႉတႅၵ်ႇလႅင်းလီယဝ်ႉ ပႃႇတီႇလႂ်ပေႉၼမ်ၵေႃႈ မၼ်းပဵၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈလႆႈ။ ပေႃးႁဝ်းမႃးတူၺ်း ၸၢဝ်းၶိူဝ်းႁဝ်းၶိုၼ်း တႃႇတေမီးဢႃႇၼႃႇသေ မႃးၸွႆႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းႁဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းၶႂ်ႈၸွႆႈယူႇၵေႃႈ မၼ်းတေယၢပ်ႇ။ ပႃႇတီႇဢၼ်ပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ တေပဵၼ်ပႃႇတီႇမၢၼ်ႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ပႃႇတီႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းႁဝ်းၼႆႉ တႅၼ်းၽွင်းႁဝ်း ပေႉၵႂႃႇၼႆၵေႃႈ တႅၼ်းၽွင်းတႆးႁဝ်းၼႆႉၵမ်ႈၼမ် ၽႅဝ်ၵႂႃႇၼႂ်းသၽႃးၵေႃႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်သင်” – ဝႃႈၼႆ။

ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ (ႁိုဝ်) ပျီႇထွင်ႇၸူႉၵျၢၼ်ႉၶၢႆႇယေးၼိၼ်ႉၽုၼ်ႉၽျူဝ်းယေးပႃတီႇ USDP ဢၼ်ပဵၼ်ပႃႇတီႇ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၼၼ်ႉသမ်ႉ တေၶဝ်ႈၶႅင်ႇ ၼႂ်းမိူင်းတႆး 151 တီႈၼင်ႈ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ဢၼ်ပႃးၸိုဝ်ႈ ၸၢႆး/ၼၢင်း ၼမ်းၼႃႈ ၶဝ်ႈၸိုဝ်ႈဝႃႈပဵၼ်တႆး ၼၼ်ႉမီး 54 ၵေႃႉ။

ၸၢႆးႁွမ်ၼွႆႉ ၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၸႄႈမိူင်း ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ ၶဵတ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈမၢႆ 1 ၵဵင်းတုင် လၢတ်ႈတီႈ ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၶႃႈႁဝ်းမႃးၶဝ်ႈပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈပႃႇတီႇမၢၼ်ႈၶႃႈ၊ ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈၼႆႉ မၼ်းပဵၼ် ၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈႁဝ်းမီး 135 ၶိူဝ်း၊ ၶိူဝ်းယႂ်ႇမီး 8 ၶိူဝ်း၊ မၼ်းပႃးၵူႈၸိူဝ်ႉၵူႈၶိူဝ်း ၵူႈၵေႃႉ၊ မၼ်းဢမ်ႇ ၸႂ်ႈ တႃႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈဢၼ်လဵဝ်။ မၼ်းပဵၼ်ပႃႇတီႇမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် (ပျီႇထွင်ႇၸု) ၼႆလႄႈ ပေႃးဝႃႈ ၶႃႈမႃးၶဝ်ႈ လိူၵ်ႈတီႈသၢင်ႇသီႈၼႆႉ ဢဵၼ်းဢၢၼ်း ဢၼ်ႁဝ်းၶႂ်ႈၸွႆႈၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၼႆႉ မၼ်းၸွႆႈလႆႈၼမ်လိူဝ် ပႃႇတီႇ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းႁဝ်းၼၼ်ႉၶႃႈဢေႃႈ။ မိူဝ်ႈလဵဝ် ၶႃႈႁဝ်းလူင်းၵႂႃႇၼႆႉ ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈတေပေႉလိူၵ်ႈတင်ႈ ယူႇၶႃႈ” – ဝႃႈၼႆ။

မိူဝ်ႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ 2010 ႁူဝ်ပဝ်ႈလူင် ငဝ်ႈငုၼ်းၵေႃႈလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈတႆး ပတ်းပိုၼ်ႉတူဝ်ႈမိူင်း ၻွၵ်ႊတိူဝ်ႊၸၢႆးမွၵ်ႇၶမ်း ၶဝ်ႈယူႇၼႂ်းပႃႇတီႇ သၢင်ႈသီႈ USDP သေ ၶႅင်ႇတီႈယူႇသၽႃးၵူၼ်းမိူင်း ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ၊ ထုၵ်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈသၢင်ႇသီႈ ယုၵ်ႉယွင်ႈ လႆႈၶိုၼ်ႈၵႂႃႇပဵၼ် ၵႅမ်ၸွမ် ၸိုင်ႈ 2 ၊ ၼႂ်း ပၢၼ်လူင် ပွင်ၸိုင်ႈ သိုၵ်းယဵၼ်း ၸွမ်ၸိုင်ႈဢူးတဵင်းၸဵင်ႇ။ ပၢၼ်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီ 2015 ႁူဝ်ပဝ်ႈ ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆး လႄႈၾိင်ႈငႄႈတႆး ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း လုင်းၸၢႆးၸွမ်ၸၢႆး (သူမ်ၶျၢႆး) ၶဝ်ႈယူႇၼႂ်း ပႃႇတီႇ ၼူၵ်ႉယုင်းသေ ၶႅင်ႇတီႈသၽႃးၸႄႈမိူင်း ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း – လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၼူၵ်ႉယုင်း ယုၵ်ႉမၼ်းၸၢႆးၶိုၼ်ႈပဵၼ် ၽွင်း လူင်ၾၢႆႇလိူမ်ႈလႆႇ (သီႇပိၼ်ႇ) ၼႂ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸိုင်ႈမိူင်းတႆး ယၢမ်းလဵဝ်။

ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီ 2020 (8/11/20)ၼႆႉ ပႃႇတီႇဢၼ်တေၶႅင်ႇၵၼ် ၼႂ်းမိူင်းတႆး တင်းမူတ်း မီး 38 ပႃႇတီႇ။ ဢၼ်ပဵၼ်သုၼ်ႇလဵဝ်သေၶဝ်ႈၶႅင်ႇသမ်ႉမီး 22 ၵေႃႉ။ ၼေႃႇၽူႈတႅၼ်းတင်းမူတ်းဢၼ်တေၶႅင်ႇၵၼ်မီး 1037 ၵေႃႉ။

ပႃႇတီႇဢဵၼ်ႁႅင်းယႂ်ႇ ပဵၼ်ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ USDP ဢၼ်ပဵၼ်ပႃႇတီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ၊ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း NLD ဢၼ်ပဵၼ်ပႃႇတီႇတေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းသူႉၵျီႇ ဢွၼ်ႁူဝ်ပွင်မိူင်း/ပၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈယၢမ်းလဵဝ်။ ဢၼ်ပႃႇတီႇ လူင် တေလႆႈ တႃႉမႃႇတႃႉႁႅင်းၶႅင်ႇတႄႉ ပႃႇတီႇတႆး ပဵၼ်ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် SNLD ငဝ်ႈငုၼ်းတီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး ၊ တၢမ်းၸွမ်းၵေႃႈ ပဵၼ်ပႃႇတီႇ သိူဝ်ၽိူၵ်ႇ SNDP တီႇမူဝ်ႇၶရႅတ်ႉတိတ်ႉပႃႇတီႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး ၼႆႉယဝ်ႉ။