ၸုမ်းပၢႆးယူႇလီလုမ်ႈၾႃႉ မႆႈၸႂ်တၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 လၢမ်းၽႄႈဝႆးၼႂ်းၵုၼ်ဢႅပ်ႊၾရိၵႃႊ

ၸုမ်းပၢႆးယူႇလီလုမ်ႈၾႃႉ မႆႈၸႂ် တၢင်းပဵၼ်ၸိူဝ်ႉမႅင်းၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ ၽႄႈလၢမ်းဝႆး ၼႂ်းၵုၼ်ဢႅပ်ႊၾရိၵႃႊ၊ ၵွပ်ႈဝႃႈမိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ လုၵ်ႉၼႂ်းဝဵင်းယႂ်ႇဝဵင်းလူင် ၽႄႈလၢမ်းထိုင် ပွတ်းဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇယဝ်ႉ။

Photo:by WHO

ၸုမ်းပၢႆးယူႇလီလုမ်ႈၾႃႉ (WHO) ႁၢႆးငၢၼ်းဝႃႈ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ၼႂ်းၵုၼ်ဢႅပ်ႊၾရိၵႃႊၼၼ်ႉ တၢင်းပဵၼ်ၸိူဝ်ႉမႅင်းၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ၽႄႈလၢမ်းဝႆးဝႆႉယူႇ၊ လုၵ်ႉဢဝ်ဝဵင်းယႂ်ႇဝဵင်းလူင်သေ ၽႄႈလၢမ်း ၵႂႃႇထိုင်ၸွမ်းဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇ ၸိူဝ်းၵႆဝဵင်း တီႈဢၼ်လွင်ႈပွင်ၵၢၼ်ပၢႆးယူႇလီဢမ်ႇၶႅမ်ႉ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ- သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇထႆး ဢိင်ၶၢဝ်ႇ VOA ဢွၵ်ႇဝႆႉၼင်ႇၼႆ။

ၼႂ်းၽိုၼ်ႁၢႆးငၢၼ်း လၢတ်ႈပႃးဝႃႈ- ၼႂ်းၵုၼ်ဢႅပ်ႊၾရိၵႃႊၼႆႉ မိူဝ်ႈလဵဝ်မီးၵူၼ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း တၢင်းပဵၼ်ယဝ်ႉ 2 သႅၼ်ပၢႆ၊ လူႉတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉတင်းမူတ်း 5 ႁဵင်ပၢႆ-ၼႆယဝ်ႉ။

မတ်ႉၸိၻိသူဝ်ႊ မူဝ်ႊဢေႊတိ ၽူႈပွင်ၵၢၼ်ၸုမ်း WHO တူင်ႉၼိုင်ႁဵတ်းၵၢၼ်ၾၢႆႇဢႅပ်ႊၾရိၵႃႊ လၢတ်ႈဝႃႈ- “မိူဝ်ႈလဵဝ် ပဵၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈၵူၼ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် ၼႂ်းဢႅပ်ႊၾရိၵႃႊ မီးပႆႇထိုင် 3% ၶွင်တၢင်းၼမ် ၵူၼ်းၸပ်းတၢင်းပဵၼ်တူဝ်ႈလူၵ်ႈသေတႃႉၵေႃႈ မၼ်းၽိူမ်ႉၼမ်ၶိုၼ်ႈမႃးဝႆးႁႅင်း ပူၼ်ႉတီႈလႄႈ ပဵၼ်ဢၼ်လီမႆႈၸႂ်ဝႆႉတႄႉတႄႉ။ ၼႂ်းၵုၼ်ဢႅပ်ႊၾရိၵႃႊ 54 ၸိုင်ႈမိူင်းၼႆႉ ၵူၼ်းၸပ်းတၢင်းပဵၼ်ၼမ်မီး 10 မိူင်း။ ၼႂ်း 10 ၸိုင်ႈမိူင်းသမ်ႉ ဢၼ်ၵူၼ်းလူႉတၢႆၼမ်ထိုင် 71% မီး 5 ၸိုင်ႈမိူင်း၊ ၸိုင်ႈမိူင်းဢႅပ်ႊၾရိၵႃႊ မီးၵူၼ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်းလႄႈလူႉတၢႆၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈသုတ်း”- ဝႃႈၼႆ။

ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း WHO ယင်းလၢတ်ႈဝႃႈ- တၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ၼႆႉ ၽႄႈလၢမ်းမႃးထိုင် ဢႅပ်ႊၾရိၵႃႊ ၼႂ်းလိူၼ်ၾႅပ်ႊၿိဝ်ႊရီႊ၊ ပေႃးဢဝ်တူဝ်ႈလူၵ်ႈဝႃႈ ယင်းမႃးထိုင် တူၵ်းလိုၼ်းပိူၼ်ႈ၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ဢႅပ်ႉၾရိၵႃႊမီးၶၢဝ်းယၢမ်းႁၢင်ႈႁႅၼ်း ႁပ်ႉမိုဝ်းဝႆႉယူႇ၊ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းၼႆႉၵေႃႈ ဢႅပ်ႉၾရိၵႃႊ  ယင်းမီးတူဝ်ထူပ်းလွင်ႈၵၢၼ်ႁပ်ႉမိုဝ်းတၢင်းပဵၼ် ဢီႊၿူဝ်ႊလႃႊ လႄႈတၢင်းပဵၼ်ဢဵတ်ႊသ် ၸိူဝ်းၼႆႉမႃးယဝ်ႉ-ၼႆယဝ်ႉ။

ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ဢႅပ်ႊၾရိၵႃႊၼႆႉ ယင်းမီးလွင်ႈၶဵင်ႇတႃႉလၢႆၸိူဝ်ႉလၢႆပိူင်ယူႇ။ ပိူင်လူင်မၼ်း ယွၼ်ႉၶၢတ်ႇၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၵူတ်ႇထတ်းတၢင်းပဵၼ်လႄႈ ၶိူင်ႈမႆႉၶိူင်ႈမိုဝ်းပၢႆးယူတ်းယႃ ဢၼ်ၸမ်ပဵၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉ၊ ပႃးၸဵမ် ဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇ တီႈၵႆဝဵင်းလူင်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ယင်းတိုၵ်ႉၶၢတ်ႇပၢႆးယူႇလီ ၸၼ်ႉပိုၼ်ႉထၢၼ်ယူႇ-ၼႆယဝ်ႉ။

ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ (12/6/2020) တူဝ်ႈလူၵ်ႈ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 မီး 7,635,554 ၵေႃႉ၊ တိုၵ်ႉယူတ်းယႃတူဝ် 3,333,306 ၵေႃႉ၊ ႁၢႆၶႅၼ်း 3,852,341 ၵေႃႉ၊ လူႉတၢႆၵႂႃႇ 424,084 ၵေႃႉ။ ၸိုင်ႈမိူင်းဢၼ် ၵူၼ်းမိူင်းတိတ်းၸပ်းၼမ်သုတ်းထီႉၼိုင်ႈ ပဵၼ်ဢမေႊရိၵႃႊ။ ထီႉ 2 ပဵၼ်မိူင်းပရႃႇၸီး။ ထီႉ 3 ပဵၼ်ရတ်ႉသျိူဝ်ႊ။

ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မျႅၼ်ႇမႃႇၼႆႉ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းတၢင်းပဵၼ်မီး 262 ၵေႃႉ၊ ယူတ်းယႃ 90 ၵေႃႉ၊ ယႃၶႅၼ်း 165 ၵေႃႉလႄႈ  လူႉတၢႆ 6 ၵေႃႉ။ ၼႂ်းမိူင်းတႆး မီး 2 ၵေႃႉ တိုၵ်ႉယူတ်းယႃတူဝ်ဝႆႉတီႈမူႇၸေႊ ၵေႃႉၼိုင်ႈလႄႈ တီႈႁူင်းယႃ ၸဝ်ႈၸၢမ်ႇထုၼ်း ဝဵင်းလူင်တူၼ်ႈတီး ၵေႃႉၼိုင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။

(ဢိင်ၶေႃႈမုလ်းၶၢဝ်ႇထႆး www.sanook.com)

ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ

promotion

SHAN Membership

฿ 19฿ 169 /mo
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ႁဵၼ်းဢဝ်ၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ၊ ရေႊတီႊဢူဝ်ႊ၊ ထႆႇႁၢင်ႈ၊ Blogger, Vlog ထႆႇဝီႊတီႊဢူဝ်ႊ တတ်းတေႃႇ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ပိုၼ်ၽႄႈ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၵၢၼ်သိုဝ်ႇ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်လႅၵ်ႈလၢႆႈပိုၼ်ႉႁူႉပၢႆးႁၼ် ဢၼ်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၸတ်းႁဵတ်း
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းတွင်ႈထၢမ် ၵဵဝ်ႇၵပ်းငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်မိူင်း၊ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး၊ ပၢႆးမွၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်ၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈငိၼ်း။
  • လႆႈႁပ်ႉဢၢၼ်ႇ ၶၢဝ်ႇၶိုၵ်ႉတွၼ်း ပိူင်ပဵၼ်ဝူင်ႈလႂ်ဝူင်ႈ ၼၼ်ႉ။

ၶၢဝ်ႇဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း

ၵူၼ်းၶၢႆ ၼမ်လိူဝ်ၵူၼ်းသိုဝ်ႉလႄႈ ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ ဢမ်ႇပဵၼ်ၵၢၼ် တီႈဝဵင်းပၢင်ႇသၢႆး

ဢိင်ၼိူဝ် ၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ၼၼ်ႉမႃး မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇၵေႃႈ တႅၵ်ႇပဵၼ် ဢွင်ႈတီႈၽွင်းငမ်းၽႂ်ၽွင်းငမ်းမၼ်း ။ ၸုမ်းၼိုင်ႈလႄႈၸုမ်းၼိုင်ႈ ၵမ်ၵိၼ်းတေႃႇၵၼ်သေ ၵူၼ်းမိူင်း တေၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၵႃႉၶၢႆၵၼ် ပေႃး ယၢပ်ႇယဵၼ်း။ ပွတ်းတၢင်းပၢင်ႇသၢႆး ၸႄႈတွၼ်ႈမူႇၸေႊၼႆႉ ပၢင်တိုၵ်းတႄႉဢမ်ႇမီးယဝ်ႉသေတႃႉ ၵူၼ်းမိူင်းတိုၵ်ႉႁႃၵိၼ်ယၢပ်ႇ ၶၼ်ၵုၼ်ႇၵေႃႈသုင် ။ တေဝႃႈ ၸႂ်ယႂ်ႇ ၵၢၼ်ၵႃႉၵၢၼ်ၶၢႆၵူၺ်းၼႆၵေႃႈ မီးၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈၼင်ႇၵၼ်ၵူၺ်း။...

ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး လူႉသဵင်ႈသုတ်းမုၼ် ၶွပ်ႈ 4 ပီတဵမ်ယဝ်ႉ

မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 30/4/2026 ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ႁူဝ်ပဝ်ႈ (ၵဝ်ႇ) ငဝ်ႈငုၼ်းတီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး SNLD လူႉၶွႆႈ ၶွပ်ႈတဵမ် 4 ပီ လုၵ်ႈၼွင်ႉပွင်ႈပၢႆ လႄႈ ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်ငဝ်ႈငုၼ်း SNLD ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လူႇတၢၼ်းပၼ် တီႈႁိူၼ်းမၼ်းၸဝ်ႈ ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။ ပၢင်လူႇတၢၼ်း ႁဵတ်းၵၢၼ်လီၵုသူဝ်ႇၼႆႉ တၢမ်တူဝ် ႁူဝ်ပဝ်ႈ SNLD...

ၾူၼ်လူမ်းႁႅင်း ပတ်ႉဢဝ်ၸိၵ်းထီးၵွင်းမူးၵဝ်ႇၵႄႇပုတ်းတူၵ်း တီႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ

မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 29/4/2026 တႄႇယၢမ်းတၢမ်းၶမ်ႈ ၾူၼ်လူမ်းပတ်ႉထွင်းသႂ်ႇ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇႁၢဝ်ႈႁႅင်း ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸိၵ်းၵွင်းမူးၵဝ်ႇၵႄႇလႄႈ ႁူင်းၵေႃႇၵၢႆႇၼႂ်းဝတ်ႉဝႃး တီႈပွၵ်ႉဝၢၼ်ႈၸၢတ်ႈ (ဇာတ်စုရပ်ကွက်) လူႉလႅဝ်ၵူၼ်ႇပင်းၵႂႃႇ ႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၼႆယဝ်ႉ။ ဝၢႆးလင်ၶၢဝ်းပွႆးသွၼ်းၼမ်ႉယဝ်ႉ ၾူၼ်လူမ်းပတ်ႉႁႅင်း ၼႂ်းမိူင်းတႆး ၸွမ်းၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ၊ ၵျွၵ်ႉမႄး၊ လႃႈသဵဝ်ႈ လႄႈ ဝဵင်းသႅၼ်ဝီ တင်း ဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၼၢင်းယိင်းၵေႃႉယူႇဝဵင်းသီႇပေႃႉ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “မိူဝ်ႈဝႃးၼႆႉ...

မိူင်းပင်ႊၵလႃႊတဵတ်ႉသ် တေတႄႇပၼ်ႇႁူင်းၸၢၵ်ႈ ႁႅင်းထၢတ်ႈၼိဝ်ႊၶလီႊယႃႊ

0
မိူင်းပင်ႊလႃႊတဵတ်ႉသ် တေပိုတ်ႇႁူင်းၸၢၵ်ႈ ႁႅင်းထၢတ်ႈၼိဝ်ႊၶလီႊယႃႊၼႆသေ တႄႇထႅမ်ႁႅင်းထၢတ်ႈ ယူႊရေႊၼီႊယမ်ႊယူႇယဝ်ႉၼႆ Rosatom ၸုမ်းၵေႃႊပူဝ်ႊရေႊသျိၼ်ႊ ႁႅင်းထၢတ်ႈၼိဝ်ႊၶလီႊယႃႊ မိူင်းရတ်ႈသျႃႊ  ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇမႃးမိူဝ်ႈဝႃး 28/04/2026  ၼင်ႇၼႆ။ ၾၢႆႇၼိုင်ႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းပင်ႊလႃႊတဵတ်ႉသ် ၵေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ ႁူင်းထၢတ်ႈၼိဝ်ႊၶလီႊယႃႊ (ရူႊၽႃႊ Rooppur) တေႉပၼ်ႇၵၢၼ်ၼႂ်းဢမ်ႇႁိုင်ဢမ်ႇၼၢၼ်းၼႆႉယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆဝႆႉ။ ႁူင်းၸၢၵ်ႈ  ရူႊၽႃႊ Rooppur ၼႆႉ မီးႁိမ်းၾင်ႇၼမ်ႉ ပႅတ်ႊမႃႊ...

လူင်ပွင်ၸိုင်ႈယိုတ်းမိူင်းပွႆႇၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈထႅင်ႈ တင်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉ

မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 30/4/2026 လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း ဢွၵ်ႇၶေႃႈပူင် ပွႆႇပၼ်ၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈ ၵၢၼ်မိူင်း လႄႈ ၸိူဝ်းႁဵတ်းၽိတ်းပၵ်းပိူင်မၢႆမီႈသေ ထုၵ်ႇတီႉၺွပ်းယဵတ်ႈသႂ်ႇထွင်ႇ (ၶွၵ်ႈ) ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵူႈတီႈ တႃႇ 1508 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။ ၵၢၼ်ပွႆႇၵူၼ်းမီးတၢင်းၽိတ်း ၸိူဝ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈၶင်ပွၵ်ႈၼႆႉဢွၵ်ႇ ပဵၼ်တႃႇမၢႆတွင်း ဝၼ်းလိူၼ်ႁူၵ်းမူၼ်း ပီသႃႇသၼႃႇ 1388 ၼႆသေ ပိူင်းၸႅင်ႈလၢတ်ႈပႃးဝႆႉဝႃႈ...