ဝၼ်းတီႈ 20 လိူၼ်ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊၼႆႉ ႁိူဝ်းမိၼ်မႅင်းမီႈတၢင်ႇၶႅၵ်ႇ ဢႅဝ်ႇလႄႇတွင်ႈတဵဝ်း တူၺ်းတၢင်းႁၢင်ႈလီ လမ်းၼိုင်ႈ ႁၢႆလၢႆၵႂႃႇတီႈႁိမ်းလွႆၾႆး ဢႃႊသူဝ်ႊ (Mount Aso) မိူင်းၵျပၼ်ႊ ဝႃႈၼႆ။ လွႆၾႆး ဢႃႊသူဝ်ႊၼႆႉ ပဵၼ်လွႆၾႆးဢၼ်တူင်ႉၼိုင်ႁႅင်းလိူဝ်ပိူၼ်ႈသုတ်းဢၼ်ၼိုင်ႈ ၼႂ်းမိူင်းၵျပၼ်ႊ။
ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၶဝ်လၢတ်ႈဝႃႈ – ဝၼ်းၼၼ်ႉ ၵၢင်ၼႂ် 10 မူင်းပၢႆ ႁိူဝ်းမိၼ်လမ်းၼၼ်ႉ လုၵ်ႉတီႈသူၼ်သတ်း ဝဵင်းဢႃႊသူဝ်ႊသေ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းၵႂႃႇ။ ၶၢဝ်းယၢမ်းၵႂႃႇတူၺ်းတၢင်း ႁၢင်ႈလီၼၼ်ႉ တေႁိုင်မွၵ်ႈ10 မိၼိတ်ႉၵူၺ်းသေတႃႉ ဢမ်ႇႁၼ်ႁိူဝ်းမိၼ်ပွၵ်ႈမႃးၶိုၼ်း ဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းဝၼ်းၼၼ်ႉ ၶၢဝ်းယၢမ်းႁူဝ်ၶမ်ႈ မွၵ်ႈ 4 မူင်း ႁိူဝ်းမိၼ်ၸုမ်းပလိၵ်ႈမိူင်းၵျပၼ်ႊ ၵႂႃႇႁၼ်မႅၼ်ႈၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်ငၢႆးၵၼ်တင်းႁိူဝ်းမိၼ် တီႈပၢၵ်ႇလွႆၾႆး ၼႃႊၵႃႊတႃႊၵီႊ (Nakadake)။ လွႆၾႆး ၼႃႊၵႃႊတႃႊၵီႊၼႆႉ ပဵၼ်ၸိၵ်းလွႆဢၼ်ၼိုင်ႈ ၼႂ်းလွႆၾႆးလူင် ဢႃႊသူဝ်ႊ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၸွင်ႇၸႂ်ႈႁိူဝ်းမိၼ်ဢၼ်ႁၢႆၵႂႃႇၼၼ်ႉႁိုဝ်ၼႆတႄႉ ၾၢႆႇၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၶဝ် ပႆႇၸၢင်ႈ ယိုၼ်ယၼ်လႆႈ ဝႃႈၼႆ။
တီႈၼိူဝ် ႁိူဝ်းမိၼ်ဢၼ်ႁၢႆၵႂႃႇၼၼ်ႉ ပႃးၵူၼ်း 3 ၵေႃႉ။ ပဵၼ်ၵူၼ်းၶပ်းၶိူင်ႈမိၼ်လႄႈ ၶႅၵ်ႇဢႅဝ်ႇလႄႇတွင်ႈတဵဝ်း ၵူၼ်းမိူင်းထၢႆႇဝၼ်ႇ ၸၢႆး 1 ၵေႃႉလႄႈ ယိင်း 1 ၵေႃႉ။ ၵူၼ်းၶပ်းၶိူင်ႈမိၼ်ၼႆႉ ဢႃယုမီး 64 ပီ၊ ပဵၼ်ၵူၼ်းသိုၵ်းၵဝ်ႇ ယၢမ်ႈမီးတူဝ်ထူပ်းၶပ်းႁိူဝ်းမိၼ်မႃး ၶၢဝ်းတၢင်း 40 ပီယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ၵွၼ်ႇၼႃႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ႁိူဝ်းမိၼ်လႆႈဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်း ဢွၼ်ၶႅၵ်ႇဢႅဝ်ႇလႄႇတူၺ်းတၢင်းႁၢင်ႈလီမႃးယဝ်ႉ သွင်ၵမ်း၊ ဢမ်ႇမီးပၼ်ႁႃသင်။ ၵူၺ်းၵႃႈၼႂ်းဝၼ်းၼၼ်ႉ ၾိင်ႈၾႃႉရႃႇသီႇ ဢမ်ႇလီ မိူင်းငိုပ်းတၼ်ဝႆႉ ဝႃႈၼႆ။
လွင်ႈၶီႇႁိူဝ်းမိၼ်မႅင်းမီႈသေ ၵႂႃႇယၵ်ႉယဵမ်ႈတူၺ်းတၢင်းႁၢင်ႈလီ ၼိူဝ်လွႆၾႆးဢႃႊသူဝ်ႊၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈၸၼ်ၸႂ် ၶႅၵ်ႇဢႅဝ်ႇလႄႇတွင်ႈတဵဝ်းဢၼ်ၼိုင်ႈ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ၵူႊမႃႊမူဝ်ႊတူဝ်ႊ၊ မိူင်းၵျပၼ်ႊ။
မိူဝ်ႈပီ 2024 ၼၼ်ႉၵေႃႈ ႁိူဝ်းမိၼ်ဢၼ်တၢင်ႇၶႅၵ်ႇ ဢႅဝ်ႇလႄႇတွင်ႈတဵဝ်း တေၵႂႃႇတူၺ်းတၢင်းႁၢင်ႈလီၼိူဝ်လွႆၾႆး ဢႃႊသူဝ်ႊၼၼ်ႉ လႆႈၵိုင်ႉၵၢင်ႉလူင်းၶိုၼ်း၊ ၵူၼ်းၸိူဝ်းပႃးၵႂႃႇၸွမ်း ၼိူဝ်ႁိူဝ်းမိၼ် 3 ၵေႃႉ လႆႈမၢတ်ႇၸဵပ်း ၼႆယဝ်ႉ။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ