မိူဝ်ႈၽုၵ်ႈဝၼ်းတီႈ 11 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ်ၸဝ်ႉ 6 မူင်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်းတေတႄႇၽုၺ်ႇႁူင်းပၼ်သဵင် ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇပၼ်သဵင်ၵၢင်ၸႂ် တင်းမိူင်းပတ်းပိုၼ်ႉ။ ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ၸတ်းႁဵတ်း 2 ဝဵင်း၊ မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း 9 ဝဵင်း၊ မိူင်းတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ 6 ဝဵင်း ၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ ၸတ်းႁဵတ်းၵႂႃႇ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းယၢင်း၊ မိူင်းယွင်း၊ မိူင်းၶၢၵ်ႇ၊ မိူင်းတူၼ်၊ မိူင်းၽျၢၵ်ႈ၊ မိူင်းပဵင်း။
ဢွင်ႈတီႈၸိူဝ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈတေၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႉ ၶၢဝ်ႇႁူင်လိုဝ်းၸွတ်ႇတူဝ်ႈၵႂႃႇဝႃႈ ပေႃးပႆႇပၼ်သဵင် တွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် ၼႂ်းဝၼ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇဢွၵ်ႇ ၶၢဝ်းတၢင်းလႆႈ ဝႃႈၼႆ။
ၼုမ်ႇယိင်း ဢႃႇယု 40 ပၢႆၵေႃႉယူႇဝႆႉၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈၼႄတီႈ ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “တၢင်းပွတ်းဢွၵ်ႇ မိူင်းယွင်း၊ မိူင်းယၢင်းၼႆႉတႄႉပဵၼ်ဝဵင်းလဵၵ်ႉၼႃႇ ၵူၼ်းမိူင်း ဢမ်ႇပေႃးသူၼ်ၸႂ်သင် ဢမ်ႇတိုၼ်ႇတူင်ႉသင်။ ၵူၼ်းမိူင်းယွင်းၼႆႉ မေႃၵူဝ် ပိူၼ်ႈဝႃႈ ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ ၸိူင်ႉၼၼ်ၵူၺ်း။ ၶဝ်လၢတ်ႈဝႃႈ ပေႃးပႆႇတွတ်ႈမႄး၊ ပႆႇပၼ်သဵင်ယဝ်ႉ တေဢမ်ႇလႆႈၵႂႃႇတၢင်းလႂ်ၼႆဢေႃႈ။ ပေႃးပႆႇတွတ်ႈမႄးယဝ်ႉႁႄဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်း၊ ပေႃးတီႈၼိဝ်ႉမိုဝ်း ပႆႇမီးသီ ဢၼ်ပဵၼ်မၢႆတွင်းဝႃႈ တွတ်ႈမႄးယဝ်ႉၼၼ်ႉ ပေႃးထိုင်တီႈၵဵတ်ႉ ၼႆ ၶဝ်တေၵဝ်း” ဝႃႈၼႆ။
ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပွၵ်ႈၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းၶိူင်းၸၢၵ်ႈသေ ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇပၼ်သဵင်ၵၢင်ၸႂ် ၼႂ်းဝၼ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ။ ၵၢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းၵမ်ႈဢေႇၵူၺ်းမေႃၸႂ်ႉတိုဝ်း။ တႃႇၵႂႃႇပၼ်သဵင်ၵေႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇသူၼ်ၸႂ်တေႉတေႉ။ ၾၢႆႇၶႃႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၶုၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်းသမ်ႉ တဵၵ်းဢဝ် ၶႅပ်းဝႂ်တူဝ်ပၼ်ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၵူႈႁိူၼ်း ႁႂ်ႈၵႂႃႇသႂ်ႇပၼ်ၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် ၼႆယဝ်ႉ။
ၼုမ်ႇၸၢႆး ဢႃႇယု 30 ပီပၢႆ ၵူၼ်းမိူင်းယွင်းလၢတ်ႈၼႄတီႈ ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႉ တေႁဵတ်းႁိုဝ် မီးလွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်းလႃႇ။ ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇတဵၵ်းၸၢၵ်ႈဝႃႇ သုတ်းတီႈၵူၼ်းမိူင်းပေႃးဢမ်ႇပွင်ႇၸႂ် ဢမ်ႇမေႃႈတဵၵ်း။ ၵွပ်ႈၼၼ် ႁဵတ်းႁိုဝ်ၵေႃႈ မၼ်းတိုၼ်းမီးလွင်ႈ ၽိတ်းပိူင်ႈယူႇယဝ်ႉဝႃႈ။ ၵူၼ်းမိူင်းၼႆႉ ဢမ်ႇႁူႉသင် ဢမ်ႇမေႃသင်ၼႃႇ တေႁဵတ်းႁိုဝ်လႃႇ။ ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈၼႆႉ ၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်လူင်ႈၼႃႈ (ကြိုတင်မဲ) ၶဝ်ၵေႃႈ မၼ်းၼမ်၊ ၸဵမ်မိူဝ်ႈ 2015 ၼႆႉ ၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်လူင်ႈၼႃႈၶဝ် ၼမ်ႁႅင်းၼႃႇ 3 ပုၼ်ႈၼႆႉ 2 ပုၼ်ႈ ပဵၼ်ႁင်းသၢင်ႇသီႈမူတ်း။ ၵူၺ်းၵႃႈမိူဝ်ႈပၢၼ်ၼၼ်ႉၶဝ်ၵေႃႈဢမ်ႇပေႉပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်းမႃးၼင်ႇၵဝ်ႇ။ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉၼႃႇ မိူင်းယွင်းၼႆႉ တေပဵၼ်ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈၵူၺ်းပေႉ” ဝႃႈၼႆ။
ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ်ၸတ်းႁဵတ်းမႃးလၢႆပွၵ်ႈလၢႆၵမ်း မိူဝ်ႈပီ 2010 ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇပေႉ၊ 2015-2020 ပဵၼ်ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်းပေႉဝႃႈၼႆသေတႃႉ ယွၼ်ႉ ဢမ်ႇႁဵတ်းသင်ပၼ် ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းလႆႈၼမ်ႉတွၼ်းၽွၼ်းလီတေႉတေႉလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၸင်ႇဢမ်ႇယုမ်ႇယမ် ၼိူဝ်ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း လႄႈ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းယွင်း လၢတ်ႈၼႄ ၼင်ႇၼႆ။
“ပေႃးတေဢမ်ႇၵႂႃႇပၼ်မႄးၵေႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းၼႆႉၵူဝ်ၺႃးတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇၽၢႆႇလင်။ ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ၶဝ်ၵေႃႈ ႁႂ်ႈႁဝ်းၵႂႃႇပၼ်ၵူႈၵေႃႉ၊ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပွၵ်ႈၼႆႉတႄႉ ႁဵတ်းႁိုဝ်ၵေႃႈပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈပေႉၼႄႉ ၼွၼ်းၵူၺ်း။ မိူဝ်ႈလဵဝ် ပႃႇတီႇဢၼ်ၶႅင်ႇၵၼ်ဝႆႉၼႆႉ ပဵၼ်သိူဝ်ၽိူၵ်ႇတင်း သၢင်ႇသီႈၵူၺ်း။ မိူဝ်ႈ 2010 ၼႆႉ တီႈမိူင်းယွင်းႁဝ်း သိူဝ်ၽိူၵ်ႇပေႉ၊ တႃႈၶီႈလဵၵ်းၵေႃႈ ၶဝ်ပေႉ ၶဝ်သမ်ႉဢမ်ႇၶိုၼ်းႁဵတ်းႁင်ပၼ်ၵူၼ်းမိူင်း၊ ႁဵတ်းတႃႇမုင်ႉႁေႃႁိူၼ်းၶဝ်ၵူၺ်းလႄႈ မိူဝ်ႈလဵဝ် ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႈ ဢမ်ႇၵျိူၵ်ႈ (ဢမ်ႇသူၼ်ၸႂ်) ၶဝ်၊ တစည ၶဝ်သမ်ႉၵၢၼ်ႁူၺ်းသူၼ်းၶဝ်ဢမ်ႇပေႃးလီ သမ်ႉပဵၼ်ၵူၼ်းထဝ်ႈလႄႈ ၽႂ်ၵေႃႈဢမ်ႇသူၼ်ၸႂ်ၶဝ်။ တႅၼ်းၽွင်းပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈသမ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ မိူင်းယွင်းႁဝ်းၵူၺ်း၊ သမ်ႉဢမ်ႇၸႂ်ႈမၢၼ်ႈသေၵေႃႉၼၼ်ႉၼႃႇ။”
ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵမ်းၼႆႉ တီႈဝဵင်းမိူင်းယွင်း မီးပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ USDP ၊ ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ SNDP ၊ ပႃႇတသၺ၊ ပႃႇတီႇဢၶႃႇလႄႈပႃႇတီႇ PPP ၶဝ်ႈၶေႉၶဵင်ႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇသူၼ်ၸႂ်။ တႃႇႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇပၼ်သဵင်ၵၢင်ၸႂ်ၼႆႉ ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ၼႂ်းတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸီႉသင်ႇလူင်း တီႈၶႃႈႁၢပ်ႇ ၵၢၼ်ၶုၼ်ၶဝ် ပဵၼ်ၸၼ်ႉပဵၼ်ၸၼ်ႉလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႈဢမ်ႇလိူဝ်လႆႈ ၵႃႈတေလႆႈၵႂႃႇသႂ်ႇပၼ် ၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် ၼႆယဝ်ႉ။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ