ၵူၼ်းၸၢႆးသွင်ၵေႃႉၺႃးၵူၼ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸုမ်းၼိုင်ႈယိုဝ်းတၢႆပႅတ်ႈ တီႈဝၢၼ်ႈမျိၼ်းၵျတူဝ်း (မြင်းကျဒိုး) ဝဵင်းဝၢၼ်ႈငႂ်ႈ (ယႂႃႇငၢၼ်ႇ) ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း – ထုၵ်ႇၼႄးဝႃႈ ပဵၼ်ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ် ၸုမ်းပိဝ်ႇသေႃးထီး၊ ၽူႈၸွပ်ႇၶၢဝ်ႇပၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း ဝႃႈၼႆ။

မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 29/11/2025 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ်မွၵ်ႈ 9 မူင်း ဢူးဝိၼ်းမိၼ်ႉ (ဦးဝင်းမြင့်) ဢႃႇယု 60 ပီ လႄႈ ၵူၼ်းၸၢႆးၵေႃႉၼိုင်ႈႁေႃႈၵႃးဢွၼ်ႇလုၵ်ႉတၢင်းၵၢတ်ႇမႃးထိုင်ပွတ်းတၢင်း ၺႃးၸုမ်းသိုၵ်းထၼူႉ (DSNDA) ပႂ်ႉငွႆးယိုဝ်းတၢႆတင်းသွင်ၵေႃႉ ၼႂ်းၵႄႈၵၢင်သဵၼ်ႈတၢင်းၵႂႃႇမႃး ဝဵင်းယႂႃႇငၢၼ်ႇ – ဝဵင်းဢွင်ႇပၢၼ်း ၼႆယဝ်ႉ ။

ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇ ၸုမ်းသိုၵ်းထၼူႉ DSNDA လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ –“ၶဝ်သွင်ၵေႃႉၼႆႉပဵၼ်ၵူၼ်းဢဝ်ၶၢဝ်ႇပၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ၵႆႉႁူမ်ႈၵၼ်တင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈသေ ၶဝ်ႈသွၵ်ႈတဝ်ႁိူၼ်းယေးၵူၼ်းမိူင်း ၊ ပေႉၵိၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ၊ ယဝ်ႉၵေႃႈလဵင်ႉဝႆႉလုၵ်ႈၼွင်ႉပွင်ႈပၢႆ ႁဵတ်းၶွၼ်ႉတဝ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ လႄႈ ၵၼ်ႉၸၼ်လူလၢႆၼၢင်းယိင်းပႃး။ မိူဝ်ႈဝႃႈ ႁဝ်းၶႃႈယိုဝ်းတၢႆပႅတ်ႈ ”– ဝႃႈၼႆ ။

ၵူၼ်းသွင်ၵေႃႉဢၼ်ထုၵ်ႇၶႃႈႁႅမ်ၵႂႃႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းလဵၼ်ႈၵေႃႉ ၸုမ်းပိဝ်ႇသေႃးထီး တင်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈ။ ၵႆႉဢဝ်ၶၢဝ်ႇသူင်ႇပၼ်တီႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်းသေပေႉၵိၼ် ၵူၼ်းမိူင်းလႄႈ ၸင်ႇလႆႈၶႃႈႁႅမ်တၢႆပႅတ်ႈ – ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵေႃႈလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၾၢႆႇၸုမ်းသိုၵ်းထၼူႉ DSNDA ၶဝ်ယိုတ်းလႆႈ ၵွင်ႈပွတ်း 1 လဝ်း၊ မၢၵ်ႇၵွင်ႈ 16 လုၵ်ႈလႄႈ လၵ်းထၢၼ် တၢင်ႇလွင်ႈထႅင်ႈ ၼႂ်းၵႃးၶဝ်သွင်ၵေႃႉၼၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ ။

ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၼႆႉသေ ၸုမ်းသိုၵ်းထၼူႉ DSNDA ၶဝ်ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ဝႆႉဝႃႈ – မိူဝ်ႈပီ 2021 ၽွင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၽဝ်ႁိူၼ်း လႄႈ ႁႅမ်ၵူၼ်းမိူင်း 7 ၵေႃႉတီႈဝၢၼ်ႈ ပႄးယိၼ်းတွင်ႇ (ပဲရင်းတောင်) ဝဵင်းယႂႃႇငၢၼ်ႇၼၼ်ႉ ဢူးဝိၼ်းမိၼ်ႉ ၵေႃႉထုၵ်ႇယိုဝ်းတၢႆၼႆႉ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပႃးၸွမ်း။ မိူဝ်ႈပီ 2023 လိူၼ်မေႊ ၽွင်းႁိူၼ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈမျႅတ်ႉၶႃး ဢိၼ်း (မြက်ခါးအင်း) 37 လင် ထုၵ်ႇၽဝ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ မၼ်းၸၢႆးႁူမ်ႈမိုဝ်းပႃးၸွမ်းထႅင်ႈၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ႁိူၼ်း 5 လင် ဢၼ်မီးၼႂ်းဝၢၼ်ႈၵျွၵ်ႉပၶျူၵ်ႉ (ကျောက်ပချူပ်) ၾႆးမႆႈၵႂႃႇ ၼၼ်ႉၵေႃႈ ပႃးၼမ်ႉမိုဝ်းမၼ်းၸၢႆး။ ၼၢင်းယိင်းဢႃယု 15 ပီၵေႃႉၼိုင်ႈၵေႃႈ ထုၵ်ႇဢူးဝိၼ်းမိၼ်ႉၵၼ်ႉၸၼ် -ၼႆယဝ်ႉ။

ၼႂ်းလိူၼ်ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊပိူဝ်ႊၼႆႉၵူၺ်း ၵၢင်ႉၵႄႇ ၊ ၸုမ်းပိဝ်ႇသေႃးထီး လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်း ဝဵင်းယႂႃႇငၢၼ်ႇ ထုၵ်ႇၶႃႈႁႅမ်တၢႆၵႂႃႇ ႁူမ်ႈသဵၼ်ႈမီး 6 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။

ၵူၼ်းၸၢႆးၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈၼႄၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ –“ ၸမ်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈမႃးလႄႈႁႃႉဢမ်ႇႁူႉ ၼႂ်းလိူၼ်ၼႆႉၵူၺ်း ၵူၼ်းထုၵ်ႇၶႃႈႁႅမ် မီးၼမ်ၼႃႇ ၊ ဢမ်ႇႁူႉလႆႈလီလီဝႃႈၽႂ်ႁႅမ် ၊ယွၼ်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵေႃႉၼိုင်ႈထုၵ်ႇၶႃႈႁႅမ်လႄႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶိုၼ်ႈႁိူၼ်းၼိုင်ႈယဝ်ႉ လူင်းႁိူၼ်းၼိုင်ႈ ၶဝ်ႈၵူတ်ႇထတ်းၼႂ်းဝၢၼ်ႈ ၊ ၶဝ်ၶဝ်ႈပၵ်းတပ်ႉ ၵူတ်ႇထတ်းယူႇသေတႃႉ တလဵဝ်ပဵၼ်ၵႂႃႇၸိူင်ႉၼႆထႅင်ႈလႄႈ ၶဝ်ၸႂ်လမ်ၼႃႇ၊ ၵူၼ်းမိူင်းတႄႉလႆႈၵူဝ်ၵူႈၾၢႆႇ”- ဝႃႈၼႆ ။

မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 27/11/2025 ၵူၼ်းၸၢႆးၵေႃႉယူႇဝၢၼ်ႈၼပၢၼ်းၵျီး ဝဵင်းဝၢၼ်ႈငႂ်ႈ (ဝဵင်းယႂႃႇငၢၼ်ႇ) ထုၵ်ႇၸုမ်းဢမ်ႇႁူႉၾၢႆႇၶႃႈႁႅမ်တၢႆ ။ ဝၢႆးၼၼ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ႈၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်း ၶဝ်ႈဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်း ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ ၼႆယဝ်ႉ ။

ယွၼ်ႉၵူၼ်းမိူင်း တင်း ၵၢင်ႉၵႄႇ ၵႆႉထုၵ်ႇၶႃႈႁႅမ်လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇႁတ်း ၵႂႃႇမႃးလွတ်ႈလႅဝ်း။ ဢမ်ႇႁတ်းႁဵတ်းၵၢင်ႉၵႄႇၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ဝၢၼ်ႈ ၊ ဢမ်ႇႁတ်းဢွၼ်ၼမ်းႁဵတ်းလွင်ႈတူင်ႉၼိုင်ၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းသူၼ်သင်သေလွင်ႈ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်းဝႆႉသေ သင်ၶႂ်ႈၵႂႃႇမႃးတၢင်ႇဝၢၼ်ႈၼႆၸိုင်လႆႈၼႄမၢႆၾၢင်၊ လႆႈလူင်းလၢႆးမိုဝ်းယဝ်ႉၸင်ႇလႆႈၵႂႃႇ – လႆႈႁူႉၼင်ႇၼႆ။

တီႈဝဵင်းဝၢၼ်ႈငႂ်ႈ ( ယႂႃႇငၢၼ်ႇ ) ၼႆႉ မီးၸုမ်းတပ်ႉသိုၵ်းထၼူႉ DPLA ၊ ၸုမ်းသိုၵ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၵျဵဝ်းၽိဝ်ႇ ၊ ၸုမ်းသိုၵ်းထၼူႉ DSNDA ၶဝ်တူင်ႉၼိုင်ယူႇသဝ်းဝႆႉၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ပျီႇတူႉ ၸိတ်ႉပဢူဝ်း PNO တင်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ ၵႆႉထႅမ်ႁႅင်းသိုၵ်းၶဝ်ႈၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းဝဵင်း ၼႆယဝ်ႉ။