ယႃႇဢၢင်ႈၸိုဝ်ႈဝႃႈ တေမူၺ်ႉၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၼႆသေ တိုၵ်းတေႃးၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ဝႃႈ ၼႆႉ ပဵၼ်ၶေႃႈပူင် ၶွင်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶႄႇ ၸီႉသင်ႇတီႈၸိူဝ်းႁူဝ်ၼႃႈ FPNCC ဢၼ်ၵႂႃႇၶိုၼ်ႈ ပၢင် ၽိုၵ်းၽွၼ်ႉၵၢၼ်မိူင်းၾိင်ႈၶႄႇ တီႈၶုၼ်းမိင် ၼႂ်းလိူၼ်ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉယဝ်ႉ။

တီႈၼၼ်ႈ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း ၼႂ်းငဝ်ႈငုၼ်းပႃႇတီႇၶွမ်ႇမိဝ်ႇၼိတ်ႉ ၸီႉသင်ႇပၼ်ၾၢင်ႉၵမ်းသိုဝ်ႈတႄႉ ၸုမ်းလႂ်ဢမ်ႇဝႃႈ ယႃႇပေပူၵ်းပၢႆႉၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉၵျႃႊၽျႅၼ်ႉသေ ၶိုင်တိုၵ်းတပ်ႉၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊသိုၵ်းမၢၼ်ႈ၊ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ယႃႇပေၵပ်းၵၢႆႇၸွမ်း NUG, US လႃးလႃး၊ လိူင်ႈၵျႃႊၽျႅၼ်ႉတႄႉ ဢမ်ႇဝႃႈတီႈလႂ်ယၢမ်းလႂ် ၶဝ်တၵ်းတေတိုၵ်းတေႃးၽဵဝ်ႈပၢၵ်ႈၵႂႃႇ ငိၼ်းဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။

ၵွၼ်ႇပႆႇငိၼ်းၵႂၢမ်းၶေႃႈၼႆႉ ၼႂ်းၵႄႈၵၢင် ပိူၺ်ႊၸိင်း လႄႈ ၼေႇပျီႇတေႃႇ ပေႃးတူၵ်းလူင်းသင်ၵၼ်ဝႆႉယဝ်ႉၼႆ ဢမ်ႇလႆႈႁူႉၸွမ်းတႅတ်ႈတေႃးၵေႃႈယႃႇ ၼင်ႇႁိုဝ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေထၢင်ႇႁၢင်ႈပိုတ်းတိုၵ်းတေႃႇ ၸုမ်းသိုၵ်းပလွင်ႈၼၼ်ႉတႄႉ တိုၼ်းၼေၾႆးၶဵဝ်ဝႆႉၼႄႉၼွၼ်းယဝ်ႉ ဢွၼ်လၢမ်းၶၢတ်ႈယူႇၸိူင်ႉၼႆ။

မိူဝ်ႈတႄႇၵၢၼ်ၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ၼၼ်ႉ ၼႂ်းသၢႆၶၢဝ်ႇႁူင်ၵၼ်ဝႃႈ မိူင်းၶႄႇပိူင်းၾႆးၶဵဝ်ပၼ် ၸုမ်းဢူၺ်းလီသၢမ်ပီႈၼွင်ႉ ဢမ်ႇၼၼ် မိူင်းၶႄႇဢမ်ႇၼေၾႆးလႅင်ႁၢမ်ႈလႄႈ ၸင်ႇပဵၼ်မႃးၼႆသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈပိူၺ်ၸိင်းလႆႈၼႃႈလူႉမႃး ၵမ်း႞ယဝ်ႉဢမ်ႇၸႂ်ႈႁိုဝ်။

ၸိူဝ်းႁူႉလိုၵ်ႉၼႂ်းတႄႉ ၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း1027ၼႆႉ ၵဵဝ်ႇၵွင်ႉၵၼ်တင်းလၢႆးၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၶၢဝ်းႁွင်မိူင်းမၢၼ်ႈၼႆ တိုၼ်းဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉ။

 ၵူၺ်းၵႃႈ ၸိူဝ်းတိုဝ်ႁူဝ်လၢၵ်ႈၸၼ်ၶူၼ်းၶဝ်းၽၢဝ်ႇၶၢဝ်ႇၵေႃႈ ဢမ်ႇဢေႇ၊ ၸိူဝ်းမုင်ႈမွင်းၶႂ်ႈႁႂ်ႈသိုၵ်းယိုတ်းမိူင်း ၵူၼ်ႇမူၺ်ႉၵၢၼ်ႉသုမ်းၵေႃႈမီးတဵမ်မၢၼ်ႈတဵမ်မိူင်း ၸဵမ်ပိူၼ်ႈပႃးႁဝ်းလႄႈ ယၢမ်းၼင်ႇၼၼ်တႄႉ ၼင်ႇႁၢင်ႈၸုမ်းဢူၺ်းလီသၢမ်ပီႈၼွင်ႉ ပေႃးတေၶီႇႁူဝ်သိုၵ်းတိုၵ်းဢဝ်လႆႈ ယၼ်ႇၵုင်ႇ၊ ပၵူဝ်းၵေႃႈလူဝ်လူဝ်။

 တေဝႃႈ ႁူဝ်ၼႃႈၼႂ်းၸုမ်းသၢမ်ပီႈၼွင်ႉၵေႃႈ သမ်ႉမီးၵူၼ်းသူင်ပဵၼ်သႄႊလီႊၵမ်ႈၽွင်ႈလႄႈ ႁွၼ်ၼမ်ႉပၢင်တိုၵ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼႆႉ လႅပ်ႈတေလူၼ်ႉၽင်ႇလိူၼ်ႈႁိုၵ်း တိုၵ်းမူၺ်ႉလႆႈ ၸၵၸ စကစ ပုတ်းပင်းတေႉၵေႃႈမီးမီးယဝ်ႉ။

ၵူၺ်းၵႃႈ ၸဝ်ႈၶွင်ၽူးၸိူင်းမၼ်း ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ်တေႉတေႉၼႆႉ လႅပ်ႈဢမ်ႇၸႂ်ႈၸိူင်ႉၼၼ်၊ ပႅၵ်ႉသမ်ႉ လႆႈၸႂ်ၼိူဝ်ၵၢၼ်ၸွႆႈၽဵဝ်ႈၵျႃႊၽျႅၼ်ႉယူႇၵေႃႈ ႁႂ်ႈပေႃးထိုင်တီႈၵူၼ်ႇပင်းလႆႈပႃး ငဝ်ႈငုၼ်းတိူင်းသိုၵ်းၵမ်ႈၽွင်ႈလႂ်၊ လွၵ်ႇငိုတ်ႈၶွၼ်းၶဝ်ႇလႆး ၼေႇပျီႇတေႃႇလႂ်တႄႉ မိူင်းၶႄႇတေဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ်၊ ၸင်ႇၼၼ် တႄႇတီႈ တီႊသိမ်ႊပိူဝ်ႊ 7-8-9 ဝၼ်း၊ ပီ 2023 တဵၵ်းၸႂ်ႉၸုမ်းဢူၺ်းလီသၢမ်ပီႈၼွင်ႉ ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵိုတ်းတိုၵ်းၵၼ် တင်းတပ်ႉသိုၵ်းယိုတ်းမိူင်းမႃးယူႇ ၵႃႈဢမ်ႇပဵၼ်ဢမ်ႇၸူးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

 ပီ 2024 လိူၼ်ၵျၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊ 11ဝၼ်း ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ပွၵ်ႈထီႈသီႇသေ ၸင်ႇတူၵ်းလူင်းလႆႈ ပိူဝ်ႈတႃႇၵိုတ်းတိုၵ်းၵၼ်ၸူဝ်ႈၶၢဝ်း၊ ငဝ်းလၢႆးယၢမ်းၼင်ႇၼၼ် ၸုမ်းဢူၺ်းလီသၢမ်ပီႈၼွင်ႉ ပေႃးယိုတ်းလႆႈဝႆႉမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ16 ဝဵင်း လႄႈ ပၢင်သဝ်းတပ်ႉ တင်းၼမ်တင်းလၢႆယူႇယဝ်ႉ။

ပဵၼ်ႁိုဝ်ၵေႃႈ တိုၼ်းဝႃႈလူဝ်ႇလႆႈၵိုတ်းတိုၵ်းဢွၼ်တၢင်းၵူၺ်း ၊ ယဝ်ႉၸင်ႇ ၶိုင်ႁႃသႂ်ႇထႅင်ႈလၢႆးၵႄႈဝၢႆးလင် လႅပ်ႈဝႃႈၼၼ်သေ မိူင်းၶႄႇၼႆႉၸၼ်ၸၼ်လၢၵ်ႈလၢၵ်ႈမိပ်ႇမိပ်ႇငႅၼ်းငႅၼ်း ႁၢၼ်ႉတေႃႇပေႃးထိုင်မႃးတီႈငဝ်းလၢႆး ဢၼ်လႆႈပွႆႇၾႃႈပၼ်ၶိုၼ်း လႃႈသဵဝ်ႈ၊ ဢၼ်လႆႈသုတ်ႈႁူၼ်ပၼ် ၼွင်ၶဵဝ်၊ ၵျွၵ်ႉမႄး၊ သီႇပေႃႉ ၸိူဝ်းၼႆႈယဝ်ႉ။

ဢၼ်လႆႈပဵၼ်မႃးၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ ပွင်ႇဝႃႈ မိူင်းၶႄႇၵူႈသိမ်းၶိုၼ်းၵွင်ယုၵ်းယၢၵ်း ဢၼ်မၼ်းပွႆႇႁႂ်ႈမၢၵ်ႇမိူဝ်မႃးၼၼ်ႉၵွႆး၊ ၸင်ႇၼၼ် ၵႃႈဢမ်ႇၵဵင်ႈသႂ်ၶိုၼ်း ၼင်ႇပၵ်းၵဝ်ႇပိူင်ၵဝ်ႇ ၸွင်ႇမၼ်းတေပေႃး တေၵိုတ်းႁိုဝ်။ ဝႃႈလႃး တေၶႂ်ႈၽဵဝ်ႈၵဵင်ႈလိူဝ်ၵဝ်ႇႁိုဝ် ဢမ်ႇၸၢင်ႈဝႃႈ။

ပေႃးမႃးထတ်းထွင်ၸွမ်း လၢႆးၶဝ်သိုဝ်ႇသၢၼ်တေႃႇ ၸုမ်း FPNCC ၼႂ်းယၢမ်းလဵဝ်ၼႆ တၼ်းႁိုဝ် ဢမ်ႇတၼ်း တိုၼ်းဢမ်ႇထၢမ်၊ ပေႃးႁွင်ႉ တၵ်းလႆႈၵႂႃႇ၊ ပေႃးပၼ် တၵ်းလႆႈဢဝ်။

ပေႃးႁၢမ်ႈ တၵ်းလႆႈထွမ်ႇ။ မွင်းႁႂ်ႈလိူဝ်ၵႂၢမ်းၵူၺ်း ဢမ်ႇဝႃႈၸုမ်းလႂ် တၵ်းဢဝ်လိူင်ႈၼၼ်ႉယိုင်။ တေႃႈၼင်ႇ UWSA တမ်ႉဢမ်ႇလႆႈၼႃႈလီ၊ ထႃႈဝႃႈၺႃးထၢင်ႇထိူမ် ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈၵၢၼ်ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉၵူၺ်းလႃႈ ဢမ်ႇဝႃႈၽူႈမီး ၸၼ်ႉ ဢမ်ႇဝႃႈလုၵ်ႈၵူၼ်းလူင် ၺႃးၺွပ်းၺႃးတီႉၵမ်းလဵဝ်။ ၺႃးၽဵဝ်ႈၺႃးယိုတ်း ၶူဝ်းၶွင်ၽၼ်ႇတႃႇၼႂ်းယေးၼႂ်းပၢၼ်ႇၵမ်းလဵဝ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

 ၾၢႆႇ႞ၵေႃႈ ပွႆႇႁႂ်ႈထွမ်ႇသူပ်းဢဝ်ၵႂၢမ်းၵူၺ်း ၶႂ်ႈလႆႈတၢင်းၸွႆႈ ၾၢႆႇယူႇလီ၊ ၾၢႆႇပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ၊ ၾၢႆႇပူၵ်းပွင်ပိုၼ်ႉတီႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ မႅင်ႇပၼ်ဢုၵ်းသုၵ်း ဢူၺ်ႈသူၺ်ႈတေႉယူႇ ငိၼ်းဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵႃႈၶဝ်ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ် ၸွင်ႇလုၵ်ႈၸုမ်း FPNCC ၶဝ် တေႁပ်ႉႁဵတ်းၸွမ်းလႆႈမူတ်းၼႄႇ။

မိူၼ်ၸိူင်ႇ AA ဝႆႉဝႃႈ မၼ်းပႆႇပႃးၼႂ်းၽႅၼ် ဢၼ်မိူင်းၶႄႇ တဵၵ်းမိပ်ႇႁၢဝ်ႈႁႅင်းၼၼ်ႉလႄႈ ထၢင်ႇႁၢင်ႈတိုၵ်းယူႇ၊ မိူၼ်ၸိူင်ႉKIA ၵေႃႈ တင်းတေႃႇသူႈပၢၵ်ႈထဵင်ၶိုၼ်း ၵႂၢမ်းႁၢမ်ႈၶွင်ၶႄႇသေ ၽဵဝ်ႈပႅတ်ႈၼႃႈတီႈ BGF ၸုမ်းၸၶူင်တဵင်ႉယဵင်းလႂ်၊ ၼႃႈတီႈပျီႇတုၸိတ်ႉ လႃသၢင်ႇဢွင်ႇဝႃႇၶဝ် သူၺ်ႇမိၼ်းၶဝ်လႂ် ၸိူဝ်းၼႆႈၼႆႉ ၼေဝႃႈတင်းႁပ်ႉထွမ်ႇတင်းတိုဝ်ႁဵတ်းၵေႃႈ ၸၢင်ႈယူႇၽွင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တႃႈယိူင်းၶွင်ၸုမ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၼႆႉ ပဵၼ်တႃႇတိုၵ်းမူၺ်ႉ လွၵ်းပိူင်ၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇလူး။ ႁူထွမ်ႇၵၢင်ႇသူပ်းၵိၼ်မၢၵ်ႇၵႂႃႇ လၵ်းၽႂ်လႅမ်မၼ်းတႄႉ ၵၢၼ်မိူင်းဢမ်ႇတၢႆ ၵၢ ၼ်တိုၵ်းဢမ်ႇႁၢႆ ၸၢင်ႈႁဵတ်းပဵၼ်လႆႈယူႇ။ ၵုမ်ႇၵိူဝ်းမွင်း ႁႂ်ႈငဝ်းလၢႆးလီတဵမ်တီႈ ၸင်ႇၵွႆႈၶိုင်တိုၵ်းၶိုင်တေႃးၼႆတႄႉ ၵူင်ၵွင်ႈတေသႃးလၢႆလၢႆၵွႆး။

ထႅင်ႈၾၢႆႇ႞ၼႆႉ ယၼ်ၼိူဝ်လၢႆးလိင်ႉလွၵ်းၸိူင်းသေလၢတ်ႈဝႃႈ တၵ်းလႆႈဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်ၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃၵၢၼ်မိူင်းၵႂႃႇၼႆၵေႃႈယႃႇ ငဝ်းလၢႆးထူပ်းမိုဝ်းပဵၼ်မီးတေႉတေႉၸိုင် ပွႆႇႁႂ်ႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈယဝ်ႉၵႂႃႇ ၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶႅၼ်းတေၸၢင်ႈထၢင်ႇႁၢင်ႈပိုတ်ႇၼႃႈသိုၵ်းတိုၵ်းလႆႈႁၢဝ်ႈႁႅင်းလိူဝ်ၵွၼ်ႇဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၾၢင်ႉဢမ်ႇလႆႈသႄႈ။

တေႃႈၼင်ႇယၢမ်းလဵဝ် ၶဝ်ပေႃးထဵင်ပၢၵ်ႈဝႃႈ တေဢမ်ႇႁပ်ႉႁဵတ်းၸွမ်း ၶေႃႈႁူမ်ႈလႆႈၸႂ် ၶွင်ASEAN ႁႃႈၶေႃႈၼၼ်ႉယဝ်ႉၼႆ လႆႈငိၼ်းဝႃႈ မဢလ လၢတ်ႈၵႂႃႇတီႈတူဝ်တႅၼ်းၶိုၵ်ႉတွၼ်း Mr.Hasan ၼႂ်းဝၼ်းႁူပ်ႉၵၼ်တီႈ ၼေႇပျီႇတေႃႇ ၼၼ်ႉယဝ်ႉၼႆလူး။

ၸူဝ်ႈၵႃႈ တိုၵ်ႉမီးမိူင်းၶႄႇ လႄႈ ရတ်ႉသျႃႊ ၵမ်ႉၵႅမ်လႅမ်ၽၢႆပၼ်မၼ်းယူႇတႄႉ  ပိူဝ်ႈတႃႇၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၼႆႉ ပေႃးၵူၺ်းတေၵုမ်ႇပႂ်ႉငဝ်းလၢႆးဢီးသူင်ႇယူႇတိၵ်းတိၵ်းၵွႆး ၸိုင် ဢမ်ႇသၢင်ႇတေႃႇ ယင်းၸၢင်ႈၺႃးမိၵ်ႈၵျႃႊၽျႅၼ်ႉပႃႉၸပ်းၼႃႈသေ ၵဵၼ်ဢွၵ်ႇပႅတ်ႈၼွၵ်ႈၶွပ်ႇ ၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၵွၼ်ႇဢေႃႈ။

မိူင်းၶႄႇၼႆႉ ဢဝ်ၵၢၼ်ၵျႃႊၽျႅၼ်ႉႁဵတ်းတူဝ်တင်ႈသေ ၸၢင်ႈၵဵပ်းလဵၼ်ႈလႆႈၵဵမ်းလၢႆလၢႆမဵဝ်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ လူင်တူဝ်လိုမ်းၶိင်းပႅတ်ႈဝႆႉဢမ်ႇလႆႈၼႆ ယွၼ်းပၢႆးၼေ တၢင်းႁၼ်မွၵ်ႈၼႆႈယဝ်ႉ တေၶွတ်ႇယွတ်ႈသၢႆၵႂၢမ်းၵွၼ်ႇၶႃႈ ။