ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းမိူင်းၵျွၵ်ႉမႄး ၸိူဝ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းႁွတ်ႈထိုင်မႃး တီႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ မီးပႃးမႄးမၢၼ်ႈ (မႄႈပႃးတွင်ႉ)လႄႈ မႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႅင် မိူဝ်ႈၽွင်းပၢႆႈမႃးၼၼ်ႉ ဢမ်ႇလႆႈဢဝ်သင်မႃးလႄႈ မီးလွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇဝႆႉ တင်းၼမ်။

ၽူႈၸွႆႈထႅမ် ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း တီႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼႆႉ ၸိူဝ်းမီး ဢႃယု 4-5 ၶူပ်ႇ လူင်းတႂ်ႈၵေႃႈမီး၊ ၸိူဝ်းတိုၵ်ႉၵိူတ်ႇလႆႈ 4 ဝၼ်းၵေႃႈမီးၵေႃႉၼိုင်ႈ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ၽႃႈဢွမ်ႈ တႃႇႁေႃႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ တႃႇမႄႈမၢၼ်းၸိူင်ႉၼႆႉၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈသင်မႃး။ မႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢၼ်မႃးၵိူတ်ႇတီႈၼႆႈသမ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းတၢင်းမိူင်းမၢၼ်ႈ မႃးႁဵတ်းၵၢၼ်တၢင်းၵျွၵ်ႉမႄး ၶဝ်ဢမ်ႇပေႃးမီးသင် သမ်ႉလႆႈပၢႆႈမႃး ၸိူင်ႉၼႆထႅင်ႈ။ တေႃႈၼင်ႇၽႃႈဝႃႇ သင်သိင်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈမႃး ၶဝ်လႆႈမႃးဢဝ်တီႈၼႆႈမူတ်းၶႃႈဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၼႆႉသေ မႄႈမၢၼ်း ဢၼ်လႆႈပၢႆႈၽေးသိုၵ်းမႃးႁွတ်ႈထိုင်ဝႆႉ တီႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ လၢတ်ႈၼႄတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၼင်ႇၼႆ –

“တေလၢတ်ႈၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇႁူႉယဝ်ႉ ယၢပ်ႇၸႂ်ၶႃႈဢေႃႈ။ ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈတႄႉ တွၼ်ႈတႃႇလုၵ်ႈ ဢွၼ်ႇၵူၺ်းၶႃႈ။ လႆႈမႆႈၸႂ်ၶႃႈဢေႃႈ ဢမ်ႇထၢင်ႇတေလႆႈမႃးၸိူင်ႉၼႆ ယွၼ်ႉၸၢမ်လိူၼ်ၵိူတ်ႇမႃးလႄႈ လႆႈပၢႆႈမႃးၸိူင်ႉၼႆ ပဵၼ်ဢၼ်လႆႈမႆႈၸႂ်တႃႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႄႉ။ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ပေႃးလဵင်ႉယဝ်ႉ တေယူႇၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆ။ ဝူၼ်ႉဝႆႉတႄႉၵေႃႈ လူဝ်ႇမိူဝ်းၵူၺ်းၶႃႈယူဝ်ႉ ပေႃးမိူဝ်းလႆႈၵေႃႈ။ တၢင်းၼႆႉ ၵူၼ်းၼမ်ႁႅင်းၼႃႇ သမ်ႉပဵၼ်ထႅင်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႅင်လႄႈ ၵူဝ်ပဵၼ်လွင်ႈသုၵ်ႉသၵ်ႉပိူၼ်ႈၶႃႈ”။

ယူႇတီႈ ၸုမ်းၸွႆႈထႅမ်ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းၶဝ် လၢတ်ႈဝႃႈ – ယၢမ်းလဵဝ် ၸဵမ်ဢဝ်လွင်ႈၵိၼ်ယႅမ်ႉလႄႈ ၽႃႈၵၢင် (သုတ်းမုင်း) ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ တိုၵ်ႉလူဝ်ႇထႅင်ႈတင်းၼမ်။ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၸဝ်ႈတႃႇၼ ၸိူဝ်းမႃးၸွႆႈထႅမ်ၽႃႈၵၢင်ၼႆႉ ယင်းဢမ်ႇမီး ဝႃႈၼႆ။

“ဢၼ်ပႆႇတဵမ်ထူၼ်ႈၼႆႉ မိူၼ်ၼင်ႇ ၽၵ်းတႃႇတေလဵင်ႉၵၼ်။ ၶဝ်ႈတႄႉ မိူဝ်ႈလဵဝ်တိုၵ်ႉမီးၸဝ်ႈတႃႇၼ မႃးၸွႆႈယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၽၵ်းတႃႇတေသိုဝ်ႉလဵင်ႉၵၼ် ၵူႈဝၼ်းၼႆႉဢေႃႈ။ မိူဝ်ႈလဵဝ် လႆႈလဵင်ႉၶဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇပႃးၼိူဝ်ႉၶႃႈ။ ၽႃႈၵၢင်ၼႆၵေႃႈ တိုၵ်ႉႁႃၸဝ်ႈတႃႇၼမၼ်းယူႇ တိုၼ်းဝႃႈ ပႆႇလႆႈၶႃႈ။ ပႆႇလႆႈၵၢင်သေၵေႃႉ ပေႃးၵၢင်ၶမ်ႈမႃးၵေႃႈ ယုင်းၶူပ်းၼႅၼ်ႇလႄႈ တၢင်းမိူဝ်ႈလဵဝ်ၵေႃႈ ပိူၼ်ႈဢွၼ်ၵၼ်ပဵၼ်ၶႆႈဝတ်းၼၢဝ်ၵၼ် လႆႈမႆႈၸႂ်ပႃးတႃႇၵူၼ်းပၢႆႈၽေးဝႆႉဢေႃႈ။ ယၢမ်းလဵဝ်တႄႉ လႆႈတႆႈတဵၼ်းယုင်း ၸိူင်ႉၼၼ်ၵူၺ်းၶႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

ထႅင်ႈလွင်ႈၼိုင်ႈၵေႃႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ ၾႆးၾႃႉဢၼ်ပၼ်မႃးၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးၶိင်ႇမီးၶၢဝ်း။ ယွၼ်ႉၼၼ် တႃႇတေတိုတ်းၸၼ်ၼမ်ႉသေ ၸႂ်ႉတိုဝ်းတႃႇႁဵတ်းလွင်ႈမူတ်းသႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈယၢပ်ႇလႄႈ လႆႈမႆႈ ၸႂ်ပႃးတႃႇပၢႆးယူႇလီ ၸိူဝ်းၼႆႉထႅင်ႈ။

“တီႈယူႇတီႈၼွၼ်းတႄႉ မီးယူႇတီႈၵေႃလိၵ်ႈလၢႆး ႁပ်ႉလႆႈထိုင် 500 ၵေႃႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ တီႈလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ ၾႆးၾႃႉ ဢမ်ႇမႃးမၢၼ်ႇ။ တႃႇတေတိုတ်ႉၼမ်ႉၸၼ်ၼမ်ႉၵၼ်ၼႆႉ မၼ်းယၢပ်ႇၼႃႇ။ ထႅင်ႈလွင်ႈၼိုင်ႈၵေႃႈ လွင်ႈထၢင်ၽၢႆႈၼႆႉၵေႃႈ မၼ်းဢမ်ႇပေႃးၵၼ်။ တီႈၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇမိူၼ်ၵျွင်းမုၼ်ၸဝ်ႈ။ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ မီးမႃးၵူၼ်းပၢၵ်ႇသွင်ပၢၵ်ႇယဝ်ႉ လႆႈ ၶဝ်ႈထႅဝ်သေ ပႂ်ႉၶိုၼ်ႈထၢင်ၽၢႆႈလႄႈ ၵူၼ်းႁဝ်းၼႆႉ ဝၢႆးမႃးမၼ်းၸၢင်ႈတိူဝ်ႉပၢႆးယူႇလီ။ မၼ်းမေႃပဵၼ်တွင်ႉၵႂႃႇတွင်ႉႁေႈ ပေႃးဝႃႈၵေႃႉၼိုင်ႈပဵၼ်ၵေႃႈ မၼ်းၸပ်းၵၼ်ၵႂႃႇယဝ်ႉ”- ၽူႈ ၸွႆႈထႅမ် ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းလၢတ်ႈ။

တႄႇဢဝ်ႁၢင်လိူၼ်ဢေႃႊၵတ်ႊသ် ပီ 2025 ၼၼ်ႉမႃး သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ပဵၼ်ပၢင် တိုၵ်းၵၼ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၼႂ်းထုင်ႉၼွင်ပိင် ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး။ ယွၼ်ႉၼၼ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းယူႇႁိမ်းႁွမ်းမွၵ်ႈ 20 ဝၢၼ်ႈၼႆႉ လႆႈဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈၽေးသိုၵ်း။ ၵမ်ႈၼမ် တေဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈၵႂႃႇတၢင်းပုင်ႇဝူဝ်း၊ ႁၢႆးၵုၺ်၊ ၼမ်ႉႁၢင်ႈၶိူင်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ဢၼ်ပၢႆႈႁွတ်ႈထိုင်ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၵေႃႈ ႁူဝ်ၵူၼ်းမီးဢမ်ႇယွမ်း 400 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။