ၵၢၼ်ပိုတ်းတိုၵ်းတေႃႇ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ၸႂ်ႉၸိုဝ်ႈၵၼ်ဝႃႈ Myanmar Spring Revolution ၼႆႉ ၽိူဝ်ႇယဵပ်ႇၶဝ်ႈမႃး ၼႂ်းသီႇပီပၢႆၶိုင်ႈၼႆ ဢဝ်ႁႅင်းပုင်ႈယေႃႈယူတ်ႇ ယိုဝ်ႈယိုတ်းထိူင်းထိူဝ်ႉၵႂႃႇပႅတ်ႈ ၼင်ႇႁူႉႁၼ်ငိၼ်းထိုင်ၵၼ်ယူႇယဝ်ႉ။

ၽိူဝ်ႇလႆႈပွႆႇပၼ် ၼွင်ၶဵဝ်၊ ၽိတ်ႉၶျၢင်း ၸင်ႇတူၵ်းၸႂ်လႂ်တိုၼ်ႇ မႃးႁႃၶိုၼ်းၸုမ်းဢူၺ်းလီ ၵၢၼ်သိုၵ်း ၵၢၼ်မိူင်းၵၼ်ႁိုဝ်ၼႆ ထွမ်ႇတူၺ်းၶၢဝ်ႇငၢဝ်း ပၢင်ၵုမ်ၼႂ်းၵႄႈ TNLA လႄႈ လုၵ်ႈၸုမ်း FPNCC ၶဝ်သေၵေႃႈ လၢမ်းႁၼ်ၵၼ်လႆႈယူႇ၊ ထႃႈဢမ်ႇပႃး လွင်ႈၵမ်ႉၸွႆႈတူၺ်းထိုင် ၶွင်ၸုမ်းဢူၺ်းလီၵဝ်ႇၵဝ်ႇ ၸိူဝ်းႁႅင်းယႂ်ႇလိူဝ်ႁဝ်းတႄႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈၶိုပ်ႈၼႃႈ သေဢမ်ႇၵႃး ၼႃႈလိၼ်ဢၼ်တိုၵ်းလႆႈဝႆႉ ယင်းတေပႃး ၶိုၼ်းၵႂႃႇၼႂ်းဝႆးဝႆးယူဝ်ႉၼႆၵေႃႈ ယိၼ်းတူဝ်မႃးၽွင်ႈယူႇ ၼႆယဝ်ႉ။

ၼႂ်းၶၢဝ်းၶိဝ်းၼႆႉ တီႈတၢင်းၵျွၵ်ႉၽိဝ်ႇလႄႈသင်၊ တီႈတၢင်းၽႃၵၢၼ်ႉ မၢၼ်ႈမေႃႇလႄႈသင် လႆႈႁၼ်ၾၢႆႇၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁႅၼ်းလေႃႇၶိုၼ်းပဵၼ်ယႂ်ႇပဵၼ်လူင်သေ ၾၢႆႇလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ၼႆႉ ၵႃႈလႆႈၼင်ႈထင်ႁပ်ႉတိုၵ်းၵူၺ်း။

ပေႃးပွႆႇႁႂ်ႈပဵၼ်ၼႆၵႂႃႇၸိုင် သၢႆငၢႆၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉတေႃႇ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ သၢႆတၢင်းတေၸၢင်ႈ ဝင်ႇဝိူဝ်ႈၵႂႃႇၵွၼ်ႇ။

ၵွပ်ႈၼႆ ၽူႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းပၢႆးၸိူင်းတိုၵ်း တီႈႁွင်ႈၵၢၼ်ၶူၼ်ႉၶႂႃႉ ၶွင် USIP ၸင်ႇထတ်းႁၼ်ဝႃႈ ၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ တေႃႇၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ၽႅဝ်ဝႆႉတီႈငၢမ်ႈတၢင်းၽႄယူႇၼႆယဝ်ႉ၊ ၶေႃႈဢၢင်ႈလွင်ႈတၢင်းမၼ်းၸမ်ႉ မီးယူႇသီႇႁႃႈၶေႃႈ။

ၼိုင်ႈ – ပိူဝ်ႈၶၢဝ်းယၢမ်းႁိုင်ၼၢၼ်းမႃးသေ ႁႅင်းတိုၵ်းၾၢႆႇလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ၶႂ်ႈဢူၼ်ႈၸွပ်ႈမႃးၼႆယဝ်ႉ။

သၽေႃးၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၼႆႉ ၵႆႉလႄႇမၵ်းၶၢၼ်းၵၼ်သိပ်းပီၵူၺ်း၊ ၼမ်သုတ်းၵေႃႈ သိပ်းႁႃႈပီ။ ပေႃးႁိုင်လိူဝ်ၼၼ်ႉၵႂႃႇ ၸၢင်ႈယိုင်ႈယိုတ်းၵႂႃႇလၢႆပႃႈလၢႆၾၢႆႇ။

ၼႂ်းႁႃႈပီ ၸုပ်ႈႁႅၵ်ႈၼႆႉ ႁႅင်းပုင်ႈမၼ်းၶိုၼ်ႇလိူဝ်သုတ်းလႄႈ ၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၵေႃႈ ၸၢင်ႈယဝ်ႉတူဝ်ႈၵႂႃႇ၊ ဢမ်ႇၼၼ် ပေႃးသိုပ်ႇတေႃႇၵႂႃႇလႆႈ ဢမ်ႇၾႃႈဢမ်ႇယွၼ်ႇၸိုင် ႁႃႈပီၸုပ်ႈသွင်ၼႆႉ ၵႆႉထိုင်တီႈ ဝၵ်ႉလႆႈဢွင်ႇပွႆးယဝ်ႉ။

ၵူၺ်းၵႃႈ ၼႂ်းႁၢင်ပီၸုပ်ႈႁႅၵ်ႈၼႆႉၵူၺ်း ပေႃးလႆႈႁၼ်ႁႅင်းပုင်ႈၵၢၼ်တိုၵ်းၾၢႆႇလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ယူပ်ႈယွၼ်ႇလူင်းၵႂႃႇပႅတ်ႈၼႆႉ ပိူင်လူင်မၼ်း ပဵၼ်ယွၼ်ႉႁႅင်းၵမ်ႉၵႅမ်ၾၢႆႇလင်ဢမ်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈ ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။

သွင် – ပိူဝ်ႈဢမ်ႇၶွတ်ႇၽၼ်ႈလႆႈပၢႆးဝူၼ်ႉၵၢၼ်မိူင်း ၼႅၼ်ႈၼႅၼ်ႈၼႃၼႃ။ ၸဵမ်မိူဝ်ႈတႄႇၵၢၼ်တိုၵ်းၵေႃႈ လုၵ်ႉမင်မႃးသိုဝ်ႈၽႂ်တၼ်းမၼ်းလႄႈ ၸုမ်းၸၢဝ်းမီးထိုင်ႁူဝ်ပၢၵ်ႇသေ ႁူႉဝႃႈလူဝ်ႇလႆႈတုမ်ႉတွပ်ႇၶိုၼ်း ၸုမ်းသိုၵ်းယိုတ်းမိူင်းၼႆမိူၼ်ၵၼ်သေတႃႉ ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈၵၢၼ်မိူင်းမႃးၸိုင် ပႆႇမီးၸုမ်းလႂ်ႁပ်ႉႁဵတ်း ႁူဝ်ႁဵတ်းၵၼ်း ႁုပ်ႈၸၼ်ၶွတ်ႇၽၼ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ်လႆႈၵွၼ်ႈလဵဝ်မမ်ႈလဵဝ်။ ၸင်ႇၼၼ် တၢင်းႁၼ်ပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ၵႂႃႇသေၵေႃႈ တႃႈမုင်ႈၵၢၼ်မိူင်းၼႆႉ ဢဝ်ၽိူဝ်ႈဝဝ်းၵႂႃႇပႅတ်ႈ။

ၶေႃႈတီႈသၢမ် – ယၼ်ၼိူဝ်လွင်ႈတိုၵ်းသိမ်းလႆႈၼႃႈလိၼ်သေ ၽိူဝ်ႇတေၶွၼ်ႈႁႅင်းလီ ယိုင်ႈၶႅၼ်းတႅၵ်ႇၸတ်ႉၵၼ်မႃး။

တူၺ်းတီႈ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ၊ မိူင်းၶျၢင်း၊ ၸႄႈၵႅင်း၊ မၵူၺ်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ပိူဝ်ႈၶႅၼ်ၼႃႈလိၼ်တင်း ၽွၼ်းပၢင်ႈမၢၵ်ႈမီးသေ ပဵၼ်ၾႆးတၢင်းၼႂ်းႁိုင်းယူႇၵိုၼ်ႉၵိုၼ်ႉ ထိုင်တီႈၵူၼ်းမိူင်း ပေႃးၶႂ်ႈႁၼ်ပိူင်ႈယဝ်ႉ။

ပိူဝ်ႈယိုတ်းသိမ်းလႆႈၼႃႈလိၼ်သေ ၽိူဝ်ႇတေႁဵတ်းႁႂ်ႈလွင်ႈမုင်ႈၼႃႈၵၢၼ်မိူင်းႁႅင်းယႂ်ႇ သမ်ႉၵူၺ်းႁဵတ်း ႁႂ်ႈဝႃႇတၶုၼ်ၵွၼ်ၶုၼ်ၵၢင်ႈ တႅၵ်ႇၽႄႈလိူင်ႇတိူဝ်းမႃးၵူၺ်း။ ၽႂ်တိုၵ်းလႆႈမၼ်းဢဝ်ၼႆ ပေႃးလၢႆးၼႆႉ သိုပ်ႇပဵၼ်ယႂ်ႇၵႂႃႇ တိုၼ်းမီးၽေးယႂ်ႇယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆဢေႃႈ။

တိုၵ်းပေႉလႆႈယဝ်ႉ တေဝၢင်းတမ်းတပ်ႉသေ ၵုမ်ႇၶိုင်ၵၢၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇၽွင်းငမ်းယူႇ၊ သမ်ႉဢမ်ႇသိုပ်ႇ တိုၵ်းၶိုၼ်ႈၼႃႈလႆႈထႅင်ႈပႄႇ တၵ်းၺႃးလေႃႇတိုၵ်းၶိုၼ်း ဢမ်ႇႁၢင်ႉ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ၸၵၸ (စကစ) ၼႆႉ တိုၼ်းမၼ်ႈၸႂ်ဝႆႉဝႃႈ တေဢမ်ႇပၼ်ၽႂ်ပဵၼ်ၽူႈၵူႈၶႅင်ႇလႆႈမၼ်း ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

မၢႆသီႇ – ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈ ၾၢႆႇၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈတင်း ၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် ႁၢင်ႈမူၵ်ႇသွၵ်း ၵႂၢတ်ႇၶဝ်ႈတၵ်းမၼ်းၼၼ်ႉ သဵင်လင်လိူဝ်တိူဝ်းမႃး၊ ႁူႉယူႇဝႃႈ မၼ်းၸႂ်ႉၵႃႈၸွမ်း သဵင်ၵွင်ၵဝ်ႇၵူၺ်းၵေႃႈ ၸိူဝ်းၵူၼ်းၵၢၼ်မိူင်း ထိုင်တႃလႂ်ၵဵဝ်ႇတႃၼၼ်ႉၶဝ် တိုၵ်ႉၸူမ်းယွပ်ႇၸွမ်းၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်မၢႆထွၼ် တႃႇၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉယၢင်ႇ႞။

ၵဵဝ်ႇၵပ်းတင်းၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် ဢၼ်ၸၵၸ (စကစ) ၶိုင်ပွင်ယူႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ႁူႉယူႇဢမ်ႇၸႂ်ႈ ဢၼ် ၸိုၼ်ႈၸၢင်ႇ၊ ပေႃးထၢၼ်ႈဝႃႈ ၶႂ်ႈဢုပ်ႇလွင်ႈငမ်းယဵၼ်တႄႉၼႆ ထီႈ႞သုတ်း မၼ်းတေလႆႈဢုပ်ႇတင်း တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ၊ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၸၵၸ ႁိမ်လိပ်းဢဝ်ဢႃႇၼႃႇၼႂ်းမိုဝ်းမၼ်းၼၢင်းသေ ၸင်ႇၵွႆႈၵိူတ်ႇပဵၼ်ပၼ်ႁႃ တေႃႇထိုင်ပေႃးပိုတ်းတိုၵ်းၵၼ်တူဝ်ႈမိူင်း ၼၼ်ႉယိုင်။

တေမွတ်ႇႁၢႆပႅတ်ႈ လွင်ႈႁုၵ်းႁၢႆႉလူင်ဢၼ်ၼႆႉသေ ၶိုင်ဢုပ်ႇၸွမ်းၸုမ်းၸၢဝ်း ၸိူဝ်းဢမ်ႇပိုတ်းတိုၵ်း ၵၼ်တင်းၶဝ်၊ ၸုမ်းၸၢဝ်းဢၼ်ၵိူဝ်းႁဵတ်းၶုၼ်ဢွမ်ႈဢွၼ်ႇ တႂ်ႈဢၢမ်းၼၢတ်ႈၶဝ် ၼၼ်ႉၵူၺ်းႁိုဝ် တေႁၼ်လႆႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ်။

လွင်ႈၼႆႉၵေႃႈ ယူႇၾၢႆႇၸုမ်းၶတ်းၶၢၼ်ႉလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ဢမ်ႇဢဝ်ပၢႆးၼႄလႆႈ ႁႂ်ႈၵူႈမိူင်းမိူင်း ၸဵမ်မိူင်းႁိမ်းႁွမ်း ပေႃးယွမ်းႁပ်ႉပွင်ႇၸႂ်။

ၶေႃႈလိုၼ်းသုတ်းတႄႉ ယွၼ်ႉၵၢၼ်မိူင်းၼမ်ႉလိၼ်ႁိၼ်ၽႃ ၶၢႆႉထွၵ်ႇတဵၵ်းတဵင်မႃး၊ ၸမ်သုတ်းၵေႃႈ တေမီးမိူင်းၶႄႇ ဢၼ်ႁူႉထိုင်ၵၼ်ယူႇဝႃႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႁဝ်း ပဵၼ်ၼဵၼ်ပဵၼ်တႅၼ်း ၶွင်ၽွၼ်းပၢင်ႈမၼ်း ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

တေဝႃႈ ဢႃႊသီႊယၼ်ႊၵေႃႈ ၸိုင်ႈမိူင်းၵမ်ႈၼမ် ၸုၵ်းၸင်ႈပၼ်ႁႅင်း ၾၢႆႇႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၵႄႈလိတ်ႈၵၼ်ၵႂႃႇ လူၺ်ႈလၢႆးၵတ်းယဵၼ်ၵူၺ်း။

မိူဝ်ႈဝႃး မိူဝ်ႈသိုၼ်းၼႆႉၵူၺ်းတေႃႈၼင်ႇ ၸွမ်ၸိုင်ႈထရမ်ႉ ယင်းလူတ်းပၼ်သင်သျိၼ် တီႈၶရူဝ်ၼီ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ၸိူဝ်းၸုၵ်းၸင်ႈပၼ် ၾၢႆႇၸၵၸ ၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉလႄႈ ပေႃးတင်းဢမ်ႇသၢင်ႈလႆႈ လွင်ႈၼႅၼ်ႈၼႃၵၢၼ်မိူင်း ႁႂ်ႈပဵၼ်ပိုၵ်းလဵဝ်ၵၼ်တႄႉ ပိူဝ်ႈတႃႇၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ တေယူႇၾၢႆႇပေႉပုၼ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈမုင်ႈမွင်းလႆႈ ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။

ၸိူဝ်းလၢတ်ႈမႃး တင်းႁႃႈၶေႃႈၼႆႉ ယူႇတီႈ ၸုမ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ဢၼ်လႂ်ဢၼ်ၼၼ်ႉတႄႉ ၶႂ်ႈၸပ်းမႅၼ်ႈ ၸင်ႇတေၸပ်းယဝ်ႉ။

ၵူၺ်းၵႃႈ ၶေႃႈဢၼ်ဝႃႈ ပႆႇသၢင်ႈလႆႈၵၢၼ်မိူင်းပိုၵ်းလဵဝ်ၵၼ်ၼၼ်ႉပႄႇ လႅပ်ႈၶႂ်ႈၸပ်းၸမ်တႃႇ ၵူႈၸုမ်းယူႇ၊ ပေႃးတူၺ်းပိူင်ပဵၼ်တႄႉၼႆ မၢင်ၸုမ်းႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ၵၢၼ်ပူတ်းပႅတ်ႈလွၵ်းပိူင်ၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇၵူၺ်း ၸင်ႇပဵၼ်ပိူင်လူင်၊ မၢင်ၸုမ်းသမ်ႉဝႃႈ ၵၢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈၾႅတ်ႊတရႄႊ ၸင်ႇၸႂ်ႈပိူင်လူင်။

မၢင်ၸိူဝ်းတႄႉ ၶၢၼ်ပၢၵ်ႇဝႃႈ တိုၵ်းတႃႇသၢင်ႈၶိုၼ်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၾႅတ်ႊတရႄႊ ၼႆယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပေႃးပဵၼ်မိူင်းၾႅတ်ႊတရႄႊမႃး ၸုမ်းလႂ်ၸၢဝ်းလႂ် ၽႂ်တေလႆႈၸၢမ်ႇပူၺ်ႈ ႁပ်ႉႁၢပ်ႇပုၼ်ႈၽွၼ်းသင်၊ ၵူၼ်းမိူင်းၼႆႉ တေလႆႈၽွၼ်းလီလူမ်ၸႂ်ဢီႈသင်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆ ႁႂ်ႈပေႃးၸၢင်ႈယုမ်ႇယမ် ႁၼ်လႆႈသၵ်းၸႅင်ႈၼႆ ဢမ်ႇမီးၸုမ်းလႂ် ႁပ်ႉပၢၵ်ႇသပ်းၸႅင်ႈၼႄလႆႈ။

ၾႅတ်ႊတရႄႊၼၼ်ႉ ဝႆႉသေၵမ်း႞၊ ပိူင်ယႂ်ႇ ယႃႇႁႂ်ႈလႆႈႁၼ်လွင်ႈသူၶဝ် ပူၼ်ႉပႅၼ်လူလၢႆတေႃႇ ၵူၼ်းမိူင်းၽၵ်းၵႃႇသေ ႁိမ်ၵၼ်သႆႉၵိၼ်ၸွမ်းႁိၼ်ႁႄႈသၽႃႇဝလႄႈ ၽွၼ်းပၢင်ႈမၢၵ်ႈမီးၼၼ်ႉၵူၺ်းၵွၼ်ႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ သမ်ႉပဵၼ်ယူႇငိၼ်းယူႇ ၶႂ်ႈၸွတ်ႇတူဝ်ႈၸွမ်းၼႃႈတီႈလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉယဝ်ႉလႄႈ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်း တၵ်းလႆႈၶိုင်သၢင်ႈ လွင်ႈယုမ်ႇယမ်တီႈၵူၼ်းမိူင်း ၵွၼ်ႇ ၸင်ႇၵွႆႈၶိုင်သၢင်ႈၵၢၼ်မိူင်းပဵၼ် ပိုၵ်းလဵဝ်လႆႈ ၶႂ်ႈဝႃႈၼႆယူႇယဝ်ႉ။