သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ လႆႈလတ်းထိူၼ်ႇလတ်းပႃႇ ၵႂႃႇၸွမ်းႁူၺ်ႈၸွမ်းလွႆ တႃႇတေႁွတ်ႈထိုင်ဝဵင်းၼိုင်ႈလႄႈ ဝဵင်းၼိုင်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇငၢႆႈ ယၢမ်းလဵဝ် ပဵၼ်ၶၢဝ်းႁိုဝ်ႉသေ ၾူၼ်ၵႆႉတူၵ်း ၼမ်ႉႁူၺ်ႈလွႆလူၵ်ႈၸွမ်းသဵၼ်ႈတၢင်း မၢင်တီႈ ပဵၼ်လိၼ်ၵူၼ်ႇလိၼ်ပင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ဢၼ်တုမ်ႉတိူဝ်ႉႁႅင်းတႄႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းႁေႃႈရူတ်ႉၵႃး ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉ ယွၼ်ႉသဵၼ်ႈတၢင်းၵွႆသေ လႆႈထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတႃႇၵႂႃႇမႃးတင်းၼမ် ၼႆယဝ်ႉ။

ၵူၼ်းႁေႃႈရူတ်ႉၵႃး ဝဵင်းလွႆလႅမ် – ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “တၢင်းမၼ်းၶူၵ်ႉၶၢၵ်ႉၼႃႇယဝ်ႉ တၢင်းမိူင်းပွၼ်းၼႆႉ။ ပေႃးတႄႇဢဝ်လွႆလႅမ် တေႃႇထိုင်လွႆဝူဝ်းတူၵ်းတႄႉ ၶႂ်ႈဝႃႈသဵၼ်ႈတၢင်းၵွႆမူတ်းယဝ်ႉ။ ၵႃးတၢင်ႇၵျွၵ်ႉမီးတူၺ်းၵေႃႈၼမ်၊ ၵႃးၼၼ်ႉသမ်ႉ ပေႃးပဵၼ်ၵႃးပဝ်ႇၼႆ မၢၵ်ႇတင်းလင်မၼ်းသွင်ႉ ၶိုၼ်းလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈသဵၼ်ႈတၢင်းလူႉၵွႆပဵၼ်လုၵ်းၼၼ်ႉၶႃႈၼႃႇ။ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ တၢင်းၵွႆၼမ်။ တၢင်းလွႆလႅမ်ၵေႃႈ ယၢမ်းလဵဝ် ပဵၼ်ၽွင်းပိူၼ်ႈမႄးတၢင်း သိူဝ်ႇတၢင်းဝႆႉလႄႈ ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၵႂႃႇမႃးယၢပ်ႇၽိုတ်ႇမိူၼ်ၵၼ်”- ဝႃႈ ၼႆ။

ယွၼ်ႉသဵၼ်ႈတၢင်းလူႉၵွႆႁႅင်းလႄႈ ၸဝ်ႈရူတ်ႉၵႃးၶဝ် လႆႈၸိူင်ႉၵၢတ်ႈ ၵိုတ်းၶမ်ၸွမ်းသဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းၼမ်။ မၢင်ပွၵ်ႈလႆႈပႂ်ႉၸွမ်းတၢင်းႁိုင်လၢႆၸူဝ်ႈမူင်း ၵေႃႈမီး၊ မၢင်ပွၵ်ႈသမ်ႉၵႂႃႇဢမ်ႇလႆႈသေ လႆႈဝၢႆႇႁူဝ်ၵႃးပွၵ်ႈၶိုၼ်း ၵေႃႈမီး။

“မၢင်ပွၵ်ႈၵေႃႈ ႁိုင်မွၵ်ႈ 1 ၸူဝ်ႈမူင်း၊ မၢင်ပွၵ်ႈၵေႃႈ ႁိုင် 2 ၸူဝ်ႈမူင်း ႁဵတ်းၼၼ်။ တေလႆႈဝႃႈႁိုဝ်ၼႆ တၢင်းႁဝ်းၶႂ်ႈၵႂႃႇၼႆႉ မၢင်ပွၵ်ႈမီးလွင်ႈယႂ်ႇလူဝ်ႇၵႂႃႇၵေႃႈမီး မၢင်ပွၵ်ႈ ႁဝ်းၶႂ်ႈၵႂႃႇလႅတ်း သင်မီးလွင်ႈယႂ်ႇမႃးၸိုင် မၼ်းဢမ်ႇၽႅဝ်လႆႈၸိူင်ႉၼၼ်ဢေႃႈ ယၢပ်ႇၸႂ်ၵျႃႉ။ မၢင်ပွၵ်ႈလႆႈႁူၼ်လင်မိူဝ်းၶိုၼ်းၵေႃႈမီးယဝ်ႉ”- ၵူၼ်းႁေႃႈရူတ်ႉၵႃး ဝဵင်းလွႆလႅမ် – ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

ၸွမ်းသဵၼ်ႈတၢင်းၼႂ်းၵႄႈဝဵင်းလွႆလႅမ် − တူၼ်ႈတီးၼႆႉ မီးၶွမ်ႊပၼီႊ ဢၼ်ယူႇတႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းမႄးသဵၼ်ႈတၢင်းဝႆႉ။ ၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ်ၼၼ်ႉ မႄးသဵၼ်ႈတၢင်းၼႆႉ တင်ႈတႄႇပီ 2022 မႃး တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ပီ 2025 ၼႆႉၵေႃႈ ယင်းပႆႇယဝ်ႉပႆႇတူဝ်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။

ၵူၼ်းႁေႃႈၵႃး ဝဵင်းလွႆလႅမ် – တူၼ်းတီႈ ထႅင်ႈၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၶဝ်မႄးတၢင်းၼႆႉ ၶႂ်ႈဝႃႈႁိုင်ၼႃႇၶႃႈ မၼ်းဢမ်ႇယဝ်ႉတူဝ်ႈလႆႈၶႃႈ တေလႆႈဝႃႈ ဢဵၼ်ႁႅင်းၵူၼ်းၶဝ် ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းၼၼ်ႉ ဢေႇၶႃႈယူဝ်ႉ။ မိူၼ်ၸိူင်ႉဝႃႈ ၵႃႈတၢင်းတႄႉၶဝ်ၵဵပ်းယူႇ။ တႃႇမႄးတၢင်းသမ်ႉ ၶဝ်ဢမ်ႇပေႃးၶတ်းၸႂ်သႂ်ႇႁႅင်းႁဵတ်းတႄႉတႄႉ”- ဝႃႈၼႆ။

သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ – “ပေႃးၵႂႃႇတၢင်းလွႆ တၢင်းၵျွၵ်ႉတၢၼ်းသမ်ႉ မၼ်းတေသၢင်ႈဢိၼ်ႊၵျိၼ်ႊၵႃး ယွၼ်ႉပဵၼ်တၢင်းလွႆ။ ယၢမ်းလဵဝ်တႄႉ ၵႂႃႇတၢင်းလႂ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇသႃႇၶႃႈ။ ပေႃးၵႃးႁဝ်းလႅၼ်ႈၸမ် ဢမ်ႇပေႃးၵိုတ်းသင် ၸိူင်ႉၼင်ႇဝႃႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၶဝ်ဢမ်ႇမႄးတၢင်းပၼ်လီလီ မႄးတၢင်းၼႃႈ ၵွႆတင်းလင် ၸိူင်ႉၼၼ်ၶႃႈဢေႃႈ ၶဝ်မႄးတၢင်းၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇယဝ်ႉဢမ်ႇတူဝ်ႈသေပွၵ်ႈ”- ဝႃႈၼႆ။

ၽွင်းၶၢဝ်းႁိုဝ်ႉၶၢဝ်းၾူၼ်ၼႆႉ ယွၼ်ႉလိၼ်ၵူၼ်ႇလိၼ်ပင်းလႄႈ သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းၵႆႉလူႉၵႆႉၵွႆ။ မၢင်တီႈ သဵၼ်ႈတၢင်းမိုၼ်ႈ ၵႆႉပဵၼ်ၽေးၵိုင်ႉၵၢင်ႉ ရူတ်ႉၵႃးၽႃႇတမ်ၵၼ်ၵေႃႈမီး။ ယွၼ်ႉၼၼ် ယူႇတီႈၸဝ်ႈၵႃးၶဝ် ပၼ်ၾၢင်ႉဝႃႈ – ၼင်ႇႁိုဝ် တေလွတ်ႈၽေးၼၼ်ႉ ထုၵ်ႇလီၾၢင်ႉသေႁေႃႈၵႃးၵႂႃႇမႃးလီလီ – ၼႆယဝ်ႉ။

“ယူႇတီႈ ၸဝ်ႈၵႃးၵေႃႉၼိုင်ႈသေ ၶႂ်ႈလၢတ်ႈတႄႉ ပေႃးၶၢဝ်းႁိုဝ်ႉၶၢဝ်းၾူၼ်ၸိူင်ႉၼႆ ထုၵ်ႇလီၾၢင်ႉသတိၵၼ် ဢမ်ႇပေႃးလီၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ပေႃးၾူၼ်တူၵ်းၼႆ လိၼ်သမ်ႉၵူၼ်ႇၸွမ်းၼမ်ႉ ၸိူဝ်းဢၼ်ၵူၼ်ႇဝႆႉၸိူဝ်း ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၶိုၼ်းၵူၼ်ႇတိၵ်းတိၵ်းယဝ်ႉ ပေႃးၾူၼ်မႃး”- ၸဝ်ႈၵႃး ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး – လွႆလႅမ် သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

ယၢမ်းလဵဝ် ၸွမ်းသဵၼ်ႈတၢင်းၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ပွတ်းႁွင်ႇၼႆႉ လိူဝ်သေသဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းလူႉၵွႆယဝ်ႉ။ ယင်းမီးၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၶဝ် တင်ႈၵဵတ်ႉလၢၼ်ႇ ၵူတ်ႇထတ်းယွၼ်းငိုၼ်းတီႈ ၸဝ်ႈရူတ်ႉၵႃးပႃး။

မၢင်တီႈ ပေႃးပဵၼ်ရူတ်ႉဢွၼ်ႇၼႆ ယွၼ်းငိုၼ်းႁူဝ်ႁဵင်ထိုင်ႁူဝ်မိုၼ်ႇ၊ မၢင်တီႈသမ်ႉ ပေႃးပဵၼ်ရူတ်ႉလူင်ၸိုင် ယွၼ်းထိုင်ႁူဝ်သႅၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈမီး။ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵူၼ်းႁေႃႈရူတ်ႉၵႃးၶဝ် ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတင်းၼမ်လႄႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈထိုင်တီႈၵိုတ်းလိုဝ်ႈၵၢၼ်ႁေႃႈရူတ်ႉႁေႃႈၵႃးၵေႃႈမီးယဝ်ႉ။