ၽွင်းၶၢဝ်းၾူၼ်ၼႆႉ သဵၼ်ႈတၢင်းၼႂ်းမိူင်းပွတ်းၸၢၼ်း – ပွတ်းႁွင်ႇလၢႆသဵၼ်ႈ လူႉၵွႆႁၢဝ်ႈႁႅင်း ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸဝ်ႈရူတ်ႉၵႃး ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတႃႇၵႂႃႇမႃး ၵမ်ႈၽွင်ႈ ထိုင်တီႈလႆႈၵိုတ်ႉယင်ႉၵၢၼ်ႁေႃႈၵႃးဝႆႉ ၵေႃႈမီး။

ၵူၼ်းႁေႃႈရူတ်ႉၵႃး ၼမ်ႉလၼ်ႈ – တူၼ်ႈတီး လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “တေႃႈလဵဝ်တႄႉ ဢမ်ႇလႅၼ်ႈယဝ်ႉ ဢမ်ႇပေႃးလႆႈဢွၵ်ႇၵႃႈႁိုဝ်လႄႈ ယွၼ်ႉသဵၼ်ႈတၢင်းၵေႃႈ ပိူင်ၼိုင်ႈ၊ လွင်ႈၶွင်ႈၶမ်ၼမ်ၵေႃႈ ပိူင်ၼိုင်ႈၶႃႈဢေႃႈ။ ၼႂ်းၸႂ်တႄႉ ၶူမ်းလိတ်းလိတ်းၶႃႈယဝ်ႉ ၶႂ်ႈၵႂႃႇတွင်ႇၵျီး။ မိူၼ်ၼင်ႇ သဵၼ်ႈတၢင်းၵျွၵ်ႉၵူႇ – ၼမ်ႉလၼ်ႈၵေႃႈ မၼ်းႁူၵ်ႉႁၢႆႉႁႅင်းၼႃႇ။ ၾူၼ်ၵေႃႈတူၵ်းႁႅင်း ၵႃးသမ်ႉလႆႈတိုတ်ႉလႆႈၸၼ်ၵၼ် လႆႈဢဝ်ၵႃးၸၢၵ်ႈထႆႁႆႈၼၼ်ႉ မႃးတိုတ်းၸၼ်ပၼ်၊ ပေႃးၵႃးလမ်းယႂ်ႇၵေႃႈ လႆႈဢဝ်သွင်သၢမ်လမ်းတိုတ်ႉ လမ်းလဵဝ် ၸိူင်ႉၼၼ်ၵေႃႈမီး”- ဝႃႈၼႆ။

လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၼႂ်းၵႄႈႁမ်းငၢႆးတင်း ပၢင်ႇၵေႇတုၵေႃႈ သဵၼ်ႈတၢင်းလူႉၵွႆႁႅင်း။ ၼႂ်းၵႄႈၵွင်းလၢင်းတင်း ၵွင်းပုင်ႇၵေႃႈ လူႉၵွႆႁႅင်းမိူၼ်ၵၼ် – ၵူၼ်းႁေႃႈရူတ်ႉၵႃး ပၢင်လူင် – လႃႈသဵဝ်ႈလၢတ်ႈ။

ယွၼ်ႉသဵၼ်ႈတၢင်းလူႉၵွႆႁႅင်းလႄႈ ၸဝ်ႈၵႃးၵမ်ႈၽွင်ႈ ၸိူဝ်းၵႂႃႇမႃး လႆႈဢဝ်ရူတ်ႉထႆသေ လၢၵ်ႈၸၼ်ၵေႃႈမီး။ ယွၼ်ႉလႆႈတိုတ်ႉၸၼ်ရူတ်ႉလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈရူတ်ႉၵႃးလူႉၵွႆပႃး လိူဝ် ၼၼ်ႉ ၸွမ်းသဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းၵေႃႈ လႆႈၸႂ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်းၸိူင်ႉၵၢတ်ႈတင်းႁိုင် ၼႆယဝ်ႉ။

“ပေႃးဝႃႈၵႃးၵွႆၼႆတႄႉ ႁူႉယူႇၼႃႇ ၵၢပ်ႈဝၢၼ်ႈပၢၼ်မိူင်းယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ဢီႈသင်ၵေႃႈၵႃႈ။ ဢၼ်ႁဝ်းႁပ်ႉသူင်ႇၶႅၵ်ႇသေ ဢၼ်ႁဝ်းလႆႈၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇၵုမ်ႇၵၼ်။ ပေႃးဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်း ၼိုင်ႈပွၵ်ႈၼႆ လႆႈၸႂ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်း လႆႈၼွၼ်းၶိုၼ်း လႆႈပႂ်ႉပဵၼ်ၼိုင်ႈဝၼ်းသွင်ဝၼ်း ၸိူင်ႉၼၼ်ၶႃႈဢေႃႈ။ လိူဝ်သေပႂ်ႉယဝ်ႉ ၵႃးသမ်ႉလူႉၵွႆထႅင်ႈ သုမ်းၶၢဝ်းယၢမ်းမႄးၵႃးထႅင်ႈ။ တေလႆႈဝႃႈၼႃႇဢေႃႈ တေယွၼ်းၵူၼ်းၶီႇၵႃး ၼမ်ၼမ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈယွၼ်း မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ၽႂ်ၽႂ်ၵေႃႈၵိၼ်းႁင်းၽႂ်မၼ်း”- ၵူၼ်းႁေႃႈရူတ်ႉၵႃး ၼမ်ႉလၼ်ႈ – တူၼ်ႈတီး သိုပ်ႇလၢတ်ႈ ၼႄၼင်ႇၼႆ။

ပူၼ်ႉမႃး မိူဝ်ႈလိူၼ်ဢေႊပရိူဝ်ႊၼၼ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်း ႁၢမ်ႈတေႃႉၶူဝ်းၵုၼ်ႇ ဢၼ်ဢွၵ်ႇမိူင်းထႆး၊ မိူင်းၶႄႇ တေႃႉၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းမိူင်းတႆး၊ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်။ ယွၼ်ႉၼၼ်ႉ ၸွမ်းသဵၼ်ႈတၢင်းၼႂ်းမိူင်းတႆးၵေႃႈ ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ပႂ်ႉၵူတ်ႇထတ်းၸႅတ်ႈထၢမ်ရူတ်ႉၵႃးႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၼႆယဝ်ႉ။

ၵူၼ်းႁေႃႈရူတ်ႉၵႃး ပၢင်လူင် – လႃႈသဵဝ်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ပေႃးၵႂႃႇတၢင်းၼမ်ႉလၼ်ႈတႄႉ ပေႃးပႃးၵုၼ်ႇၼိူဝ်ၵႃးမႃးၸိုင် ပိူၼ်ႈဢမ်ႇပၼ်မႃးယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼႆ ၸင်ႇလႆႈမႃးတၢင်းမိူင်းယႆၼႆႉတိၵ်းတိၵ်း။ ပေႃးပဵၼ်ၶူဝ်းၵုၼ်ႇတၢင်းမိူင်းၶႄႇ – မိူင်းထႆးတႄႉ။ ဢၼ်ၶဝ်ၵူတ်ႇထတ်းႁႅင်းတႄႉ တၢင်းဢွၵ်ႇၵႂႃႇၼမ်ႉလၼ်ႈ တီႈၵိဝ်ႇတေႃးၼၼ်ႉ တီႈၼိုင်ႈ။ ၾၢႆႇၼိူဝ်ၵိဝ်ႇတေႃးၼၼ်ႉ ထႅင်ႈတီႈၼိုင်ႈ။ ၶဝ်ၸႅတ်ႈသွင်တီႈၼႆႉ ယၢပ်ႇဝႆႉဢိူဝ်ႈ တေႃႈလဵဝ်ၼႆႉ။ ၵႃးလၢႆလၢႆတႄႉ ၵႂႃႇမႃးလႆႈယူႇ။ ၵုၼ်ႇတႄႉ ပိူၼ်ႈဢမ်ႇပၼ်တေႃႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ”- ဝႃႈၼႆ။

ဢိင်ၼိူဝ် ငဝ်းလၢႆးဝၢၼ်ႈမိူင်း ဢၼ်ပဵၼ်ယူႇယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉၵေႃႈ ပိူင်ၼိုင်ႈ ငဝ်းလၢႆးသဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း ၵေႃႈပိူင်ၼိုင်သေ ယူႇတီႈ ၵူၼ်းႁေႃႈရူတ်ႉၵႃးၶဝ်တႄႉ ဢွၼ်ၵၼ်မုင်ႈမွင်း တုၵ်းယွၼ်းဝႃႈ ႁႂ်ႈၾၢႆႇၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၶဝ် မႄႈၵုမ်းလုမ်းလႃးပၼ်ၶိုၼ်းသဵၼ်ႈတၢင်း ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၸၢင်ႈၵႂႃႇငၢႆႈမႃးလီ မိူၼ်ၵူႈ ပွၵ်ႈၶိုၼ်း ဝႃႈၼႆ။

“ၸူးၸႂ်ႁဝ်းၶႃႈ ၸဝ်ႈၵႃးလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းတႄႉ သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းၼႆႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈမႄးပၼ်ၶိုၼ်း။ ႁႂ်ႈထွမ်ႇသဵင်ၵၢင်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းၽွင်ႈ ႁႂ်ႈမႄးပၼ် သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းၼႆႉသေၵမ်း လွင်ႈၵဵပ်းၶွၼ်ႇၵေႃႈ မိူၼ်ၵၼ်”- ၵူၼ်းႁေႃႈရူတ်ႉၵႃး ၼမ်ႉလၼ်ႈ – တူၼ်ႈတီး တုၵ်းယွၼ်းလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

ဢၼ်သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း – ပွတ်းႁွင်ႇ ၵႂႃႇမႃးယၢပ်ႇၽိုတ်ႇၼႆႉ တင်ႈတႄႇၽွင်းပၢင်တိုၵ်း ၽႅၼ်ႇၵၢၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 မႃး ဝၢႆးၼၼ်ႉ ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇၵေႃႈ ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း လႆႈပၢႆႈၼီၵႂႃႇတၢင်ႇတီႈတၢင်ႇတၢင်း ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ၊ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶဝ်သမ်ႉ ၵႆႉပိၵ်ႉဢိုတ်းသဵၼ်ႈတၢင်း ၵႆႉၵူတ်ႇထတ်းရူတ်ႉၵႃး ၵႂႃႇမႃးႁႅင်း။

ယၢမ်းလဵဝ်သမ်ႉ သဵၼ်ႈတၢင်းလူႉၵွႆယွၼ်ႉၾူၼ်တူၵ်း၊ ၼမ်ႉထူမ်ႈ၊ လိၼ်ၵူၼ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉသေ တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ဢမ်ႇမီးမူႇလႂ်ၸုမ်းလႂ်မႃးမႄးၵုမ်းလုမ်းလႃးပၼ်လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းဢွၼ်ၵၼ်ထူပ်းတၢင်း ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတင်းၼမ် ၼႆယဝ်ႉ။