မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 29/06/2025 ၸၼ်ႉၸွမ်တူင်ႇၵူၼ်းတႆး (ၵေႃတႆး) ဝဵင်းၵႃလီႉ ၸတ်းပၢင်ယိုၼ်ႈမွပ်ႈဝႂ်ၶူး ပွၵ်ႈၵမ်း 4 မီးလုၵ်ႈႁဵၼ်းႁပ်ႉဝႂ်ၶူး 35 ၵေႃႉ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ယိုၼ်ႈမွပ်ႈပၼ်ပႃးဝႂ်ယဝ်ႉႁူင်းႁဵၼ်း တႃႇလုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉသုင်ထႅင်ႈ။
ၼၢင်းႁဵဝ်းသႅင် ႁူဝ်ပဝ်ႈၸၼ်ႉၸွမ်တူင်ႇၵူၼ်းတႆး လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“တီႈၸၼ်ႉၸွမ်ၼႆႉတႄႉ တေမီး 35 ၵေႃႉ။ ပေႃးႁူမ်ႈတင်းတီႈႁူင်းႁဵၼ်းၼႆၵေႃႈ တင်းမူတ်းတေမီး 50 ပၢႆ။ ၶပ်ႉမၢႆမၼ်းတႄႉ ၵေႃၵိူဝ်းၵုမ်ၸၼ်ႉၸွမ်တူင်ႇၵူၼ်းတႆးမွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်းသေ ဝၢႆးၼၼ်ႉ ၾၢႆႇၸၼ်ႉၸွမ်တေမွၵ်ႇလၢတ်ႈ ၶေႃႈၵႂၢမ်းၼိုင်ႈၵေႃႉ ပေႃးယဝ်ႉတေယိုၼ်ႈမွပ်ႈဝႂ်ၶူး တီႈလုၵ်ႈႁဵၼ်းၼၵ်ႉမေႃၸၼ်ႉၸွမ်တူင်ႇၵူၼ်းတႆး သိုပ်ႇတေႃႇပေႃးထိုင်မႃးၸပ်းသႂ်ႇ ယိုၼ်ႈပၼ်လုၵ်ႈႁဵၼ်းထၢၼ်ႈသုင် ၸိူဝ်းဢၼ်ယဝ်ႉတူဝ်ႈၵၢၼ်ႁဵၼ်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ တေယိုၼ်ႈပၼ်ဝႂ်ယဝ်ႉတူဝ်ႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းၵႂႃႇ မီးၸိူင်ႉၼင်ႇၼႆ” – ။
လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸိူဝ်းလႆႈႁပ်ႉၸုမ်ႈၶူး တီႈၸၼ်ႉၸွမ်တူင်ႇၵူၼ်းတႆးၼႆႉ တေလႆႈသိုပ်ႇၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းတီႈၸၼ်ႉၸွမ်ၼႂ်းမိူင်းထႆး ဢၼ်မီးဝႆႉတီႈဝဵင်းၵဵင်းမႂ်ႇ – ၵဵင်းႁၢႆး။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ လုၵ်ႈႁဵၼ်း ၸိူဝ်းယဝ်ႉၸၼ်ႉသုင်သမ်ႉ သိုပ်ႇၶိုၼ်ႈတီႈၸၼ်ႉၸွမ်တူင်ႇၵူၼ်းတႆး ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ တေတွပ်ႇၶဝ်ႈ GED ၸိူဝ်းၼႆႉ။
“လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉသုင် ဢၼ်ယဝ်ႉတူဝ်ႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းၼႆႉတႄႉ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ တေလိူၵ်ႈၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉၸွမ် တူင်ႇၵူၼ်းတႆး ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ တေလိူၵ်ႈတွပ်ႇ GED သေ ၵႂႃႇၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉ ၸွမ်တၢင်ႇဢၼ်ၵေႃႈတေမီး။ လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸိူဝ်းဢၼ်ႁပ်ႉၶူး တီႈၸၼ်ႉၸွမ်တူင်ႇၵူၼ်းတႆးၼႆႉတႄႉ တေလိူၵ်ႈၶိုၼ်ႈတီႈၸၼ်ႉၸွမ်သွင်ဢၼ်။ ၼႂ်းမိူင်းထႆးတႄႉ ၵမ်ႈၼမ် တေပဵၼ် ၸၼ်ႉၸွမ်ရၢတ်ႉၶျၽတ်း ၵဵင်းမႂ်ႇလႄႈ ၸၼ်ႉၸွမ်ၽႃႊယပ်း”- ၼၢင်းႁဵဝ်းသႅင် သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။
ယၢမ်းလဵဝ် ပၢင်တိုၵ်းလိူင်ႇၼမ် ၵူၼ်းမိူင်းတုၵ်ႉၶၶၢၼ်ၸႂ် ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတႃႇသိုပ်ႇယၢင်ႈၶၢဝ်းမိူဝ်းၼႃႈ ၵွပ်ႈၼႆ တႃႇဝၢၼ်ႈမိူင်းတေၵတ်းယဵၼ်ၼႆႉ လူဝ်ႇႁႅင်းၵၢၼ်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇဝႆႉလႄႈ ထုၵ်ႇလီပၼ်ႁႅင်း လွင်ႈၵၢၼ် ႁဵၼ်း ၼႆယဝ်ႉ။
“ဢၼ်ၶႂ်ႈဢီးသူၼ်းတူင်ႇဝူင်းတႆးၼႆႉတႄႉ ႁဝ်းၶႃႈႁၼ်ဝႃႈ ၵၢၼ်ၵႄႈလိတ်ႈလွင်ႈၶွင်ႈၶမ် တင်ႈတႄႇပိုၼ်ႉ ငဝ်ႈလဵၵ်ႉလဵၵ်ႉ တေႃႇပေႃးထိုင်ၸၼ်ႉၵၢၼ်မိူင်းၼႆႉ မၼ်းလူဝ်ႇပိုၼ်ႉထၢၼ်တၢင်းႁူႉ လွင်ႈပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ။ ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇႁၼ်ဝႃႈ မၼ်းပဵၼ်လိၵ်ႈလၢႆးလႄႈ လွင်ႈပူၼ်ႉၸၼ်ႉဢၼ်လဵဝ်ၵူၺ်း။ ႁဝ်းၶႃႈ ႁၼ်ဝႃႈ မၼ်းပဵၼ်ဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈႁဝ်း မီးမၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ်လီ ဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸႂ်ႁဝ်း မေႃဝူၼ်ႉသွၼ်ႇတေႃႇ တူင်ႇၵူၼ်းဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈ ၶႂ်ႈပူၵ်းပွင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ၶႂ်ႈတိူဝ်းသၢင်ႈတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းဢၼ်လီၼၼ်ႉၼႆလႄႈ ပေႃးႁဝ်းၶႃႈဢွၼ်ၵၼ်ပၼ်ႁႅင်း ၸိူင်ႉၼႆၸိုင် ဝၢၼ်ႈႁဝ်းမိူင်းႁဝ်းၵေႃႈ မၼ်းတေလီမႃး ယူႇဝၼ်းၼိုင်ႈၼႆၶႃႈဢေႃႈ”- ၼၢင်းႁဵဝ်းသႅင် သိုပ်ႇတိုၵ်းသူၼ်းလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။
ၸၼ်ႉၸွမ်တူင်ႇၵူၼ်းတႆးၼႆႉ တႄႇပိုတ်ႇသွၼ်ႁဵၼ်းမႃး မိူဝ်ႈပီ 2017 ဝၢႆးၼၼ်ႉ လႆႈၵပ်းသိုပ်ႇၵွင်ႉသၢၼ် ၵၼ်တင်း ၸၼ်ႉၸွမ်ၼႂ်းမိူင်းထႆး Chiang Rai Rajabhat University မိူဝ်ႈပီ 2019 ထိုင်မႃး ပီ2024 သမ်ႉ ပဵၼ်ၸၼ်ႉၸွမ် Payap University လႄႈ Chiang Mai Rajabhat University ၸိူဝ်းၼႆႉသေ လူင်းလၢႆးမိုဝ်း (MOU) ၵၼ်ဝႆႉ ၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 8 ပီ ဢၼ်ၸၼ်ႉၸွမ်တူင်ႇၵူၼ်းတႆး ပိုတ်ႇသွၼ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်းမႃးၼႆႉ မီးၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆးလႄႈ တၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ပႃးၸဵမ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇဢၼ်ၶၢတ်ႇၵၢၼ်ႁဵၼ်း ၽွင်းလႆႈပၢႆႈ ၽေးသိုၵ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ မႃးၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းတင်းၼမ်။ တႄႇတီႈၼႆႈသေ ၶိုၼ်းသိုပ်ႇၵႂႃႇၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းတီႈၸၼ်ႉၸွမ်ၼႂ်းမိူင်းထႆး လိူဝ်ၼၼ်ႉ ဢၼ်ၵႂႃႇၶိုၼ်ႈတီႈမိူင်း Singapore ၊ မိူင်းၶႄႇ ၊ မိူင်း Spain လႄႈ မိူင်း Canada ၸိူဝ်းၼႆႉ ယင်းလႆႈသူင်ႇၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၵႂႃႇၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉၸွမ် ဢမ်ႇယွမ်းပၢၵ်ႇပၢႆယဝ်ႉ။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ