ယၢမ်းလဵဝ် ၼႂ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ ၾၢႆႇပလိၵ်ႈၵုမ်းထိင်းရူတ်ႉၵႃး ၵူတ်ႇထတ်းတီႉၺွပ်းရူတ်ႉၵႃး ဢမ်ႇမီးဝႂ်လၢႆႊ သိၼ်ႊႁၢဝ်ႈႁႅင်း တီႈၶူဝ်ၼမ်ႉၶူင်း (တႃႈၵေႃႈ) ၼၼ်ႉၵေႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵူတ်ႇထတ်းတီႉၺွပ်းၶူဝ်းၵုၼ်ႇ ဢၼ်လုၵ်ႉတၢင်းမိူင်းထႆးမႃးထႅင်ႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉၵူၼ်းႁေႃႈရူတ်ႉၵႃး – ၵူၼ်းၵႃႉၶဝ် ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇ။  

ၵူၼ်းႁေႃႈရူတ်ႉၵႃး တူၼ်ႈတီး – တႃႈၶီႈလဵၵ်း လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “မၢၼ်ႈၶဝ်ၼႆႉ ၶိုၼ်ႈၸႅတ်ႈၼိူဝ် ၵႃးသေ သမ်ႉဢဝ်မိတ်ႈထႅၵ်ႇထိူဝ်ပိုတ်ႇတူၺ်းၶူဝ်းၵုၼ်ႇ။ ၸွမ်းတိူၵ်ႈၸေႈၸိူဝ်းၼႆႉ ၶဝ်ထႅၵ်ႇတူၺ်းမူတ်း။ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ပေႃးလုၵ်ႉတင်းၾင်ႇမိူင်းထႆးမႃးၼႆ ဢမ်ႇပေႃးလႆႈတၢင်ႇမႃးၵုၼ်ႇယဝ်ႉ။ ပေႃးၶဝ်ႁၼ်တၢင်ႇ မႃးၼမ်ၼႆ ၶဝ်ဢဝ်ဝႆႉႁဵတ်းၼၼ်ဢေႃႈ။ မၢင်ပွၵ်ႈ တေၺႃးတၢမ်ႇငိုၼ်းဢေႃႈ။ ပေႃးဢိတ်းဢွတ်းတႄႉ ၶဝ်ဢမ်ႇဢဝ်ၼင်ႇၵဝ်ႇ”- ဝႃႈၼႆ။

ၸူဝ်ႈပလိၵ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵူတ်ႇထတ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်း တီႈၶူဝ်တႃႈၵေႃႈၼႆႉသေ ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းႁေႃႈရူတ်ႉၵႃး ၵမ်ႈၼမ်တႄႉ ဢမ်ႇႁတ်းတၢင်ႇၶူဝ်းၵုၼ်ႇၵၼ်မႃးယဝ်ႉ။

ၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆၵုၼ်ႇ ဝဵင်းလွႆလႅမ် လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “မၼ်းယၢပ်ႇႁႅင်းၼႃႇ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ၸဝ်ႈၵႃးၶဝ် ၽႂ်ၵေႃႈဢမ်ႇႁတ်းတၢင်ႇမႃး။ ၶူဝ်းၵုၼ်ႇမိူင်းထႆးၵေႃႈ တၢင်းၶႃႈၶဝ်ၼႆႉ ၶၢတ်ႇႁႅင်းၼႃႇယဝ်ႉ။ ၶၼ်ၵုၼ်ႇတႄႉ မီးတႄႇၶိုၼ်ႈၵူၺ်းယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇပၼ်တၢင်ႇမႃးသေဢိတ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ”- ဝႃႈၼႆ။

ၶူဝ်းၵုၼ်ႇမိူင်းထႆး ဢမ်ႇႁွတ်ႈထိုင်လႆႈ တၢင်းပွတ်းၸၢၼ်း – ပွတ်းႁွင်ႇၼႆႉ ၸဵမ်မိူဝ်ႈႁၢင်လိူၼ်မေႊပူၼ်ႉမႃး ယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၸဝ်ႈၵႃးၶဝ် ဢမ်ႇႁတ်းတၢင်ႇမႃး ဢၼ်ပလိၵ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ၵူတ်ႇထတ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်း တီႈၶူဝ် တႃႈၵေႃႈၼၼ်ႉ သင်ပဵၼ်ၶူဝ်းၵုၼ်ႇပႃးလိၵ်ႈထႆး ဢမ်ႇပႃးလိၵ်ႈမၢၼ်ႈၼႆ ၶဝ်တိုၼ်းဢမ်ႇပၼ် ၶၢမ်ႈၶူင်း ၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ။

ၶူဝ်ၶၢမ်ႈၼမ်ႉၶူင်း တီႈတႃႈၵေႃႈၼႆႉ ပဵၼ်သဵၼ်ႈတၢင်းၵၢႆႇၸူး မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်းလႄႈပွတ်းဢွၵ်ႇ ယၢမ်းလဵဝ် သဵၼ်ႈတၢင်းလူႉၵွႆၼမ် ရူတ်ႉၵႃးၵႆႉၶမ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ ၵူတ်ႇထတ်းႁႅင်းလႄႈ လႆႈၸိူင်ႉၵၢတ်ႈ ၶၢဝ်းယၢမ်းၼမ် ၼႆယဝ်ႉ။

“ပေႃးတေၵႂႃႇမႃးတၢင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆႉ ၵႃးလူင်ၶဝ်၊ ၵႃး 12 လေႃႉၶဝ် ၵႂႃႇၼမ်ဝႃႈၼမ် သဵၼ်ႈတၢင်းၵေႃႈ သမ်ႉၵႂႃႇယၢပ်ႇ ၵဵတ်ႉလၢၼ်ႇၵူတ်ႇထတ်းၵေႃႈၼမ် ႁဝ်းၵေႃႈဢဝ်သဵင်ႈၸႂ်သေ ဢမ်ႇၶႂ်ႈၵႂႃႇပႅတ်ႈ။ ပေႃးၵႂႃႇ တၢင်းသဵၼ်ႈၼၼ်ႉ မၼ်းသဵင်ႈၶၢဝ်းယၢမ်းၼမ်ႁႅင်း ၵႃးၵေႃႈသမ်ႉၼႃႇ ၵွႆၸွမ်းထႅင်ႈဢိူဝ်ႈ”- ၵူၼ်းႁေႃႈၵႃး တူၼ်ႈတီး – တႃႈၶီႈလဵၵ်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈ ၼႄၼင်ႇၼႆ။

ယၢမ်းလဵဝ် ယွၼ်ႉၶူဝ်းၵုၼ်ႇတၢင်းမိူင်းထႆး ဢမ်ႇၸၢင်ႈတေႃႉတၢင်ႇၶဝ်ႈမႃးၵႃႉၶၢႆမိူၼ်ၵူႈပွၵ်ႈယဝ်ႉလႄႈ ၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆၵမ်ႈၽွင်ႈ လႆႈဢဝ်ၶူဝ်းတၢင်းတူၼ်ႈတီးသေ မႃးၶၢႆၸွမ်းႁၢၼ်ႉၸွမ်းဝဵင်းၽႂ်မၼ်းသေတႃႉ ၶၼ် ၵုၼ်ႇသမ်ႉ ပုင်ႈၶိုၼ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်းမႃးထႅင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။

“မိူဝ်ႈလဵဝ်ႁဝ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်းႁိုဝ် လႆႈဢဝ်ၶူဝ်းၵုၼ်ႇတီႈတူၼ်ႈတီးသေမႃးၶၢႆၵူၺ်းယဝ်ႉ။ ၶၼ်ၵုၼ်ႇၵေႃႈ ၶိုၼ်ႈထႅင်ႈၵူႈမဵဝ်း ပေႃးမႃးတူၺ်းၼႆ ၶွင်ၵိၼ်ယႅမ်ႉၼႆႉ ၶႂ်ႈဝႃႈၵႃႈ ၶိုၼ်ႈၼမ်သေပိူၼ်ႈယဝ်ႉ။ ႁဝ်းတမ်ႉဢမ်ႇႁၼ် တၢင်းၵႂႃႇတၢင်းပႆမၼ်းယဝ်ႉဝႃႈ။ သမ်ႉပေႃးၶႂ်ႈပိၵ်ႉဢိုတ်းလၢၼ်ႉယဝ်ႉဢိူဝ်ႈၼႆႉ။ ဢမ်ႇႁူႉဝႃႈ တေသိုဝ်ႉၶၢႆသင်ယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈႁဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းပၢၼ်ၵၢင်မွၵ်ႈၼႆႉၵူၺ်းၼႃႇ ငိုၼ်းၵေႃႈ သမ်ႉဢမ်ႇမီး ႁဵတ်းသူၼ်ႁဵတ်းၼႃးၵေႃႈယၢပ်ႇ တေႁဵတ်းႁိုဝ်သိုပ်ႇယူႇထႅင်ႈယဝ်ႉလႃႇ”- ၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆၵုၼ်ႇ တီႈ ဝဵင်းလွႆလႅမ် သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

ယၢမ်းလဵဝ် ၸွမ်းသဵၼ်ႈတၢင်းၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်းတင်းပွတ်းဢွၵ်ႇၼႆႉ ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၵူတ်ႇထတ်း ဢမ်ႇပၼ်တေႃႉသူင်ႇၶူဝ်းၵုၼ်ႇမိူင်းထႆးယဝ်ႉ ၸွမ်းၵဵတ်ႉလၢၼ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉယင်းၸႂ်ႉ (PSMS Application) ၵူတ်ႇထတ်းပႃး ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းႁဵတ်း CDM လႄႈ ၵူၼ်းဢၼ်ထုၵ်ႇပႃးၼႂ်းသဵၼ်ႈၸိုဝ်ႈ မၢႆမတ်ႉတႃ 505 ၸိူဝ်း ၼႆႉထႅင်ႈ။