ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ၶဝ် ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်မႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ႁွပ်ႈသွင် ယိုတ်ႈယၢဝ်းမႃးႁၢၼ်ႉတေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ  22/04/2025 ယၢမ်းလဵဝ် ၸမ် 10 လိူၼ်ယဝ်ႉ။

ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ ပိူဝ်ႈတႃႇ တေၵုမ်းလႆႈၶိုၼ်း တပ်ႉပၢင်သဝ်း တီႈဝၢၼ်ႈတွင်းၶမ်းၼၼ်ႉ ဢဝ်ၶိူင်ႈမိၼ် တိုၵ်းလႄႈ ၶိူင်ႈၵွင်ႈလူင်၊ ၵွင်ႈဢွၼ်ႇ ယိုဝ်းသႂ်ႇ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် ဢမ်ႇထၢတ်ႇဢမ်ႇဝၢႆး။ ယင်းတိုၵ်ႉ သိုပ်ႇၽိူမ်ႉထႅမ်ႁႅင်းသိုၵ်းမႃး ၸွမ်းသၢႆၵေးၼမ်ႉတူႈ (ဒုဌဝတီမြစ်) ၶိုၼ်ႈမႃးတၢင်း ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် ထႅင်ႈယူႇ။

ဝၢၼ်ႈတွင်းၶမ်းၼႆႉ ၾၢႆႇၼိုင်ႈယၢၼ်ၵႆၵၼ်တင်း ဝဵင်းပၢင်ႇဢူႈလူင် (ပြင်ဉီးလွင်)  ဢွင်ႈတီႈမီးၸၼ်ႉၸွမ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈ မွၵ်ႈ 20 လၵ်း ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ယၢၼ်ၵႆၵၼ် တင်းဝဵင်းလိူဝ်ႇ (မၼ်းတလေး) 40 လၵ်းပၢႆ ။ ထႅင်ႈၾၢႆႇၼိုင်ႈသမ်ႉ ယၢၼ်ၵႆၵၼ်တင်း ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် မွၵ်ႈ 20 လၵ်းသေ ပဵၼ်သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းသိုၵ်း မိူင်းတႆး ပွတ်းႁွင်ႇလႄႈ ပွတ်းၸၢၼ်း ၵပ်းသိုပ်ႇၵၼ်။

ယွၼ်ႉၼၼ် ဝၢၼ်ႈတွင်းၶမ်းၼႆႉ လမ်ႇလွင်ႈတႃႇ ၵၢၼ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈ ဝဵင်းပၢင်ႇဢူႈလူင် ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး လမ်ႇ လွင်ႈ တႃႇၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်သိုၵ်း ၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉလႄႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တႄႉတႄႉၼႆၵေႃႈ ဝႃႈလႆႈ ယဝ်ႉ။

ဝၢႆးလင် ပိုတ်ႇၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ႁွပ်ႈသွင်မႃး ဝဵင်းဢၼ်ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၶဝ် ယိုတ်း ၵုမ်းလႆႈ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်းၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်။ တီႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် ဝၢၼ်ႈတွင်းၶမ်းၼႆႉ မီးတပ်ႉပၢင်သဝ်း ၶွင် တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တပ်ႉမၢႆ 345 – 206 – 406 ၾၢႆႇတႂ်ႈငဝ်ႈၵုမ်းၵမ်ၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း တပ်ႉၵွင်ႈလူင် 902။

မိူဝ်ႈလိူၼ်ဢေႃႊၵတ်ႊသ် 28 ဝၼ်း ပီ 2024 ၶၢဝ်းတၢင်းပၢင်တိုၵ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း သိုၵ်းတဢၢင်း ၸမ်ထိုင်ၼိုင်ႈလိူၼ် တပ်ႉသိုၵ်းပူတ်းပွႆႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတဢၢင်း TNLA ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇဝႃႈ ယိုတ်းလႆႈ တပ်ႉပၢင်သဝ်းမၢၼ်ႈ တပ်ႉမၢႆ 206 လႄႈ 406 ။

တႃႇတေလိုပ်ႈတိုၵ်းသိုၵ်ႈမၢၼ်ႈ ယိုတ်းၵုမ်းလႆႈ တပ်ႉပၢင်သဝ်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ သိုၵ်းတ ဢၢင်း TNLA ၸုမ်းလဵဝ်ၵူၺ်းတိုၵ်း။ မီးပႃးၸုမ်းဢူၺ်းလီ သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ဢၼ်ပဵၼ် ၸုမ်းသိုၵ်း ပူတ်းပွႆႇၵူၼ်းမိူင်းၸၢဝ်းထၼု DPLA ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၸွႆႈတိုၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈပႃး။

တီႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် ဝၢၼ်ႈတွင်းၶမ်းၼႆႉ ပႅၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ တပ်ႉသိုၵ်းပူတ်းပွႆႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတဢၢင်း တင်း ၸုမ်း သိုၵ်းၸၢဝ်းထၼု ႁူမ်ႈၵၼ် ယိုတ်းလႆႈယဝ်ႉသေတႃႉ တႄႇႁူဝ်လိူၼ် ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊမႃး ဢိင်ၼိူဝ်ငဝ်းလၢႆး ၵူႈၾၢႆႇၾၢႆႇသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ လႆႈတိုဝ်ႉတၢင်း ၽိူမ်ႉထႅမ်ႁႅင်းသိုၵ်း ႁႅၼ်းသိုၵ်းလေႃႇတိုၵ်းဢဝ်လႆႈ တပ်ႉပၢင်သဝ်း ႁိမ်းႁွမ်းဝၢၼ်ႈတွင်းၶမ်းၼၼ်ႉၶိုၼ်း။

တႄႇႁူဝ်ပီ 2025 မႃး သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႉၶိူင်ႈၻရူၼ်ႊတင်း ၶိူင်ႈမိၼ်တိုၵ်း ဢိၵ်ႇႁႅၼ်းသိုၵ်းၶိုၼ်ႈလေႃႇတိုၵ်း သိုၵ်းတဢၢင်း တၢင်းဝၢၼ်ႈတွင်းၶမ်း ၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် ႁၢဝ်ႈႁႅင်းလႄႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 25/03/2025 ယၢမ်းတၢမ်းၶမ်ႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းလႆႈတပ်ႉပၢင်သဝ်း တီႈဝၢၼ်ႈမႆႉပူၵ်ႇ ယၢၼ်ၵႆၵၼ်တင်းဝဵင်း မွၵ်ႈ 17 လၵ်း။

ဢွင်ႈတီႈ ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းဢဝ်ၶိုၼ်းလႆႈ ပိုၼ်ႉတီႈသိုၵ်းတဢၢင်းၼၼ်ႉ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈမုင်ႈယဵမ်ႈ တူၺ်း တၢင်းႁၢင်ႈလီမွၵ်ႇၵုမ်ႈ (ရွှေဧရာ တိမ်ပင်လယ်)။ ပဵၼ်တပ်ႉၵွင် ၶမယ  505 ၼမ်ႉလၼ်ႈ တင်း ၶမယ 17 ၼွင်ၶဵဝ် ၶဝ်ႈတိုၵ်း ယိုတ်းဢဝ်လႆႈၶိုၼ်း။

ဝၢႆးလင် သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းၵုမ်းလႆႈၶိုၼ်း တပ်ႉပၢင်သဝ်း ႁိမ်းႁွမ်း ဝၢၼ်ႈတွင်းၶမ်းယဝ်ႉၵမ်ႈၽွင်ႈ ယင်းတိုၵ်ႉသိုပ်ႇဢဝ် ၶိူင်ႈမိၼ်တိုၵ်း ဢိၵ်ႇၶိူင်ႈၵွင်ႈလူင်တင်းၼမ် ယိုဝ်းသႂ်ႇၼႂ်းၼႃႈတီႈသိုၵ်းတဢၢင်း ႁၢဝ်ႈႁႅင်း ဢမ်ႇထၢတ်ႇ။ တိူဝ်ႉမၢတ်ႇၺႃး ၵူၼ်းသိုၵ်းတပ်ႉသိုၵ်းတဢၢင်းတင်းထၼု လူႉတၢႆၵႂႃႇတင်းၼမ်ယူႇ။ ယွၼ်ႉၼၼ် ႁဵတ်းႁႂ်ႈၾၢႆႇသိုၵ်းတဢၢင်း ဢဝ်ႁႅင်း ဢူၼ်ႈၵႂႃႇၼႆၵေႃႈ ဝႃႈလႆႈယူႇ။

ပၢင်တိုၵ်း သိုၵ်းတဢၢင်းတင်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်ၼႆႉ ပဵၼ်မႃးၶၢဝ်းတၢင်းယိုတ်ႈယၢဝ်း ႁိုင်မွၵ်ႈ 10 လိူၼ်။ ႁၢၼ်ႉတေႃႇဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉၵေႃႈ ယင်းပႆႇယဝ်ႉလႆႈ။ ယွၼ်ႉၼၼ် ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်ၼႆႉ ၸွင်ႇၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း သဵၼ်ႈမၢႆတႃႇသၢင်ႈ ၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 တႄႉတႄႉယူႇႁႃႉၼႆ မီးလွင်ႈငမ်းငဝ်းဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။

ဢိင်ၼိူဝ် လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉသေ ၽူႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းၵၢၼ်မိူင်း ၵေႃႉၼိုင်ႈ ထတ်းသၢင်လၢတ်ႈၼႄ လွင်ႈပၢင်တိုၵ်း တီႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇဝႆႉ ၼင်ႇၼႆ။

“ၶႃႈႁၼ်ထိုင်တႄႉ ၼွင်ၶဵဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇပႃးၼႂ်းၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်းႁွပ်ႈသွင် 1027 ၼၼ်ႉ ​​တႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈ၊ ၶႄးပဵၼ်ၼွၵ်ႈလႅၵ်ႈၶွင်ထႅမ်ၵူၺ်း။ ထႅင်ႈလွင်ႈၼိုင်ႈသမ်ႉ PDFs ၸိူဝ်းလူင်းၸွႆႈၸွမ်း ၼႃႈသိုၵ်းၼၼ်ႉ ပွၵ်ႈမိူဝ်းၵမ်ႈၼမ်ယဝ်ႉ၊ ဢၼ်ထင်​​သေတိုၵ်းၼႆႉ ပိူင်ယႂ်ႇမီးသိုၵ်းထၼု ၶဝ်ၵူၺ်း။ မိူဝ်ႈလဵဝ် မိူင်းၶႄႇ မိပ်ႇငႅၼ်းပၼ်ႁႅင်းဢီး MNDAA ၼၼ်ႉတႄႉ ႁဝ်းလႆႈႁၼ်တႂ်ႈတႃယူႇ၊ ဢၼ်မိပ်ႇၼိူဝ် TNLA ႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇလႆႈႁၼ်၊ ၵူၺ်းၵႃႈ လႆႈငိၼ်းယူႇၼႃႇ။ ၵွပ်ႈၼႆ တႃႇ​​တေၶိုၼ်ႈတိုၵ်းတႄႉ TNLA ဢမ်ႇၸၢင်ႈယဝ်ႉ၊ ၶိုၵ်ႉၼႃႇ​​ၵေႃႈ ​​တေထင်ႉတိုၵ်း ႁပ်ႉတိုၵ်းၵူၺ်း။ ဢဝ်ၵၢၼ်မိူင်းဝႃႈ​​ၵေႃႈ TNLA ၼႆႉ ဢမ်ႇလႆႈၼႃႈလီတီႈ PDFs လႄႈ ၸုမ်းဢူၺ်းလီ၊ တူၺ်းပိူင်ပဵၼ် ဢၼ်သုၵ်ႉ​​တေႃႇၶၢင်၊ MNDAA, SSPP လႄႈ ဢၼ်ၶဝ်ႁဵတ်း​​တေႃႇ PDF တီႈမိူင်းၵုတ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ မိူၼ်တင်းၶဝ်ဝႆႉၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း ယႂ်ႇလိူဝ်ၵၢၼ်ၽိုၼ်ႉၽူႈၶဵၼ်ပႅတ်ႈ၊ ဢၼ်ၼႆႉ​​ၵေႃႈ ပဵၼ်တီႈႁႅင်းၸႂ်ၶဝ် ယူပ်ႈလူင်းယဝ်ႉ။ စကစ ​​သမ်ႉလႆႈဝႆႉသိုၵ်းမႂ်ႇ ႁႃႈမိုၼ်ႇၸမ်ၸမ်ယဝ်ႉလႄႈ ထၢင်ႇႁၢင်ႈၽုၵ်း သႂ်ႇ​​ၵေႃႈပႃးၼၼ်ႉၼႃႇ”။

ယၢမ်းလဵဝ် ပႅၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပဵၼ်ၾၢႆႇၵၢၼ်ႉသုမ်းၵၢၼ်သိုၵ်းဝႆႉ တင်းၼမ်ၼႆသေတႃႉ ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းတႄႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈယင်းတိုၵ်ႉပဵၼ်ၸုမ်းဢၼ်မီးႁႅင်းသိုၵ်း ၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈလႄႈ ၸုမ်းမီးဢႃႇၼႃႇယႂ်ႇ လိူဝ်ပိူၼ်ႈယူႇ။ သင်ဝႃႈ ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼပ်ႉသွၼ်ႇလွင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈလဵၵ်ႉၼႆသေ ဝႆႉမဝ်မၢင်တႄႉ တေၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မီးတိုဝ်ႉတၢင်း သိုပ်ႇၵမ်ဢႃႇၼႃႇၵႂႃႇထႅင်ႈၶၢဝ်းႁိုင်။

ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ၼႃႈလိၼ် ၸိူဝ်းၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၵုမ်းၵမ်ဝႆႉလၢႆလၢႆတီႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸၢင်ႈလႆႈပွႆႇပၼ် ၶိုၼ်း (ၵၢၼ်ႉသုမ်း) သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇလိူၵ်ႈၶၢဝ်းယၢမ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

လွင်ႈတၢင်းမၼ်းတႄႉၵေႃႈ ၸူဝ်ႈႁူဝ်ပီ 2025 မႃးၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵဵပ်းသိုၵ်းမႂ်ႇ ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈ ၾိင်ႈမိူင်းမႂ်ႇ ၼႂ်းၶၵ်ႉတွၼ်ႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ပိူဝ်ႈတႃႇ တိုၵ်းယိုတ်းဢဝ်ၶိုၼ်း တပ်ႉပၢင်သဝ်းလႄႈ ၸႄႈဝဵင်း ၸိူဝ်းလႆႈၵၢၼ်ႉသုမ်းတီႈ သိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၼင်ႇႁိုဝ် တေၸတ်းပၢင်တိုၵ်းတေႃႇ ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းလႆႈထႅင်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁၢင်ႈႁႅၼ်း ႁႃငိုၼ်းတွင်း သိုဝ်ႉၶိူင်ႈၵွင်ႈၵၢင်ႇ ဢိၵ်ႇၻရူၼ်ႊၶိုတ်းၵၢပ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ၵုမ်ႇထူၼ်ႈယူႇယဝ်ႉ။

လိူဝ်ၼၼ်ႉ ႁၢၼ်ႉတေႃႇထိုင် ယၢမ်းလဵဝ် ၸိုင်ႈမိူင်းၼွၵ်ႈ လၢႆလၢႆၸိုင်ႈမိူင်းလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းဢႃႇၼႃႇပၢၼ်ႇပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းၼႆသေတႃႉ ပဵၼ်ႁိုဝ်ၵေႃႈယႃႇ ယင်းတိုၵ်ႉ တေလႆႈယွမ်းႁပ်ႉႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၼႂ်းၸၼ်ႉမုၵ်ႉၸုမ်းဢၼ်ဢဝ်ပၼ်လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ ဝၢၼ်ႈမိူင်းလႄႈ ၵႅတ်ႇ ၶႄဝၢၼ်ႈမိူင်းၵႂႃႇယူႇ။ ၶေႃႈၼႆႉ ၾၢႆႇသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း တေလိုမ်းဝူၼ်ႉထိုင်ဢမ်ႇလႆႈ။

ယွၼ်ႉၼၼ် ၸွမ်းၼင်ႇ ပိူင်ၾိင်ႈမိူင်းၵူႈၸိုင်ႈမိူင်းဝႃႈ တပ်ႉသိုၵ်းဢၼ်ၵႅတ်ႇၶႄႇဝၢၼ်ႈမိူင်းၼႆႉ တွၼ်ႈတႃႇ တေၵုမ်းၵမ်လႆႈ ပိုၼ်ႉတီႈၼႃႈလိၼ် ၸိူဝ်းဢၼ်တပ်ႉသိုၵ်းပႆႇႁူမ်ႇငမ်းလႆႈဢႃႇၼႃႇပၢၼ်ႇပွင်ၼၼ်ႉ မီး သုၼ်ႇလႆႈ ၶဝ်ႈၵုမ်းထိင်း ပိုၼ်ႉတီႈၼၼ်ႉၵႂႃႇၶိုၼ်း လူၺ်ႈမၢၵ်ႇၵွင်ႈဢမ်ႇသဵင်ႈသေလုၵ်ႈၵေႃႈ လႆႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ယၢမ်းလဵဝ် ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႉသုၼ်ႇလႆႈတိုဝ်ႉတၢင်းၼႆႉသေ ႁႃလၢႆးတၢင်း ၶဝ်ႈႁူမ်ႇငမ်း ယိုတ်းဢဝ်ၶိုၼ်း ဝဵင်း ၸိူဝ်းဢၼ်လႆႈပွႆႇပၼ် သိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းၵုမ်းၵမ်ၼၼ်ႉယူႇ။

ၽူႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းၵၢၼ်မိူင်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးၵေႃႉၼိုင်ႈ ထတ်းသၢင် ပိူင်းၼႄဝႆႉဝႃႈ “ ပႂ်ႉတူၺ်း MNDAA ၸွင်ႇ​​တေ လႆႈထွႆမွၵ်ႈ 12 ပွၵ်ႉ ၼိူဝ်ဝဵင်းၵူၺ်းႁႃႉ၊ ယူႇဢမ်ႇႁိုင် လႆႈထွႆပႃးထႅင်ႈၼွၵ်ႈဝဵင်း သၢပ်ႇဝဵင်းဝႃႇ၊ ၸဵမ်တၢင်ႇ ဝဵင်းဝႃႇ ​​ပေႃးၼႆတႄႉ TNLA ​​ၵေႃႈ ၸၢင်ႈလႆႈထွႆပၼ်ပႃး မိူၼ်ဝႃႈမႃးၼၼ်ႉယူႇ၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႈယွၼ်ႉ ၸၵၸ (ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ) ၶႅၼ်ႇတေပဵၼ် ယွၼ်ႉၶႄႇမိပ်ႇၼၼ်ႉၼႃႇ”။

ပေႃးလဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်းလိုၵ်ႉလိုၵ်ႉတႄႉတႄႉၸိုင် လွင်ႈၼွင်ႇႁွႆႈၾိင်ႈမိူင်းၵူႈၸိုင်ႈမိူင်းၼၼ်ႉ မီးၵေႃႈယဝ်ႉ ဢမ်ႇမီးၵေႃႈလီ တႃႇတေယိုတ်းၵုမ်းလႆႈၶိုၼ်း ဝဵင်းၸိူဝ်းဢၼ်သိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၵုမ်းၵမ်လႆႈၵႂႃႇၼၼ်ႉတႄႉ ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တိုၼ်းတေဢဝ် လၢႆးတၢင်းၵူႈလၢႆး တိုၵ်းတေႃးၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းသေ ပိုတ်ႇပၢင်တိုၵ်းၵႂႃႇ ၸွမ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈပေႃးလႆႈ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လွင်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇမႃးၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇႁိုဝ် မိူင်းလႂ်ၵေႃႈ ယဝ်ႉ တိုၼ်းႁၢမ်ႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢမ်ႇလႆႈ။ ယွၼ်ႉဝႃႈ ပဵၼ်ပၵ်းပိူင်ၾိင်ႈမိူင်း ၵူႈၸိုင်ႈမိူင်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ငဝ်းလၢႆး ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ပႅၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ဢွင်ႇပေႉပၢင်တိုၵ်း ယိုတ်းၵုမ်းလႆႈ ဝဵင်းလူင် လိုပ်ႈလမ်းပႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈ ဢွၵ်ႇဝဵင်းၵႂႃႇလႆႈ တင်းၼမ် ဢၼ်ဢမ်ႇယၢမ်ႈမီးမႃး ၼႂ်းပိုၼ်းၼၼ်ႉၼႆသေတႃႉ ယင်းပႆႇတိုၵ်းဢွင်ႇပေႉလႆႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တင်းမိူင်းပတ်ႉပိုၼ်ႉသေ လႆႈဝႃႈပႆႇပဵၼ် ပၢင်ဢွင်ႇပေႉလူင် တွၼ်ႈတႃႇ ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်း ၶိူဝ်းတႄႉတႄႉ။

ယွၼ်ႉသင် ၸုမ်းသိုၵ်းထၼု DPLA ၶဝ်ႈႁူမ်ႈတိုၵ်းၸွႆႈ သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA တီႈဝၢၼ်ႈတွင်းၶမ်း

ၸုမ်းသိုၵ်းပူတ်းပွႆႇၵူၼ်းမိူင်းၸၢဝ်းထၼု DPLA ၼႆႉ ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၵေႃႇတင်ႈၸုမ်းမႃး မိူဝ်ႈလိူၼ်ၵျူႊလၢႆႊ ဝၼ်းတီႈ 30 ပီ 2023 ။ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း ၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ႁွပ်ႈသွင်ၼႆႉၵေႃႈ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၸွႆႈတိုၵ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸွမ်းသိုၵ်းတဢၢင်း TNLA တီႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်။

တီႈပၢင်တိုၵ်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်ၼႆႉ ၾၢႆႇၸုမ်းသိုၵ်းပူတ်းပွႆႇၵူၼ်းမိူင်းၸၢဝ်းထၼု DPLA ႁပ်ႉဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း ပႂ်ႉငွႆးတိုၵ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈလႄႈ တတ်းသဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းတေလုၵ်ႉတၢင်း ၵျွၵ်ႉၵူႇ ၽိူမ်ႉထႅမ်ႁႅင်းသိုၵ်းၶိုၼ်ႈ မႃးတၢင်းဝၢၼ်ႈတွင်းၶမ်း ၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်။

ၸုမ်းသိုၵ်းထၼု DPLA ၼႆႉ ဢၢၼ်းၵုမ်းထိုင်တၢင်း ဝဵင်းလွၵ်ႉၸွၵ်ႇ ဢၼ်ယၢၼ်ၵႆ ၵၼ်တင်း ဝၢၼ်ႈတွင်း ၶမ်း မွၵ်ႈ 80 လၵ်းၼၼ်ႉၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ယိူင်းဢၢၼ်းဝႆႉပႃး တႃႇၵုမ်းၵမ်လႆႈထိုင် ဝဵင်းပၢင်လႃႈ (ပင်းတရႃႉ)၊ ယႂႃႇငၢၼ်ႇ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵွၼ်ႇ။

ၸွမ်းၼင်ႇပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း (လၵ်းမိူင်း) 2008 ဝႃႈ ပင်းတရႃႉလႄႈ ယႂႃႇငၢၼ်ႇၼႆႉ ထုၵ်ႇမၵ်းမၼ်ႈ ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ ၼႂ်း ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းၸၢဝ်းထၼုသေ ပဵၼ်ပိုၼ်ႉတီႈ ဢၼ်ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ လႆႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် ၼမ်လိူဝ် ပိူၼ်ႈသုတ်း။

တၢင်းပိုၼ်ႉတီႈဝဵင်းလွၵ်ႉၸွၵ်ႇၼႆႉ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈ ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး (SSPP/SSA) တင်း ၶွင်ႇသီႇ ဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) တူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇယူႇ ၸဵမ်မိူဝ်ႈပၢၼ်မိုၼ်ႉသိုၼ်းၵွၼ်ႇ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ တင်ႈတပ်ႉပၢင်သဝ်းဝႆႉ တၢင်းဝဵင်းပႃႉထူး ဢၼ်ယၢၼ်ၵႆၵၼ်တင်း ဝဵင်းလွၵ်ႉၸွၵ်ႇ မွၵ်ႈ 4 လၵ်း ၼၼ်ႉထႅင်ႈ။

ယွၼ်ႉၼၼ် ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ ၵူဝ်ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၶဝ်ႈထိုင်ၵုမ်းၵမ်လႆႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလွၵ်ႉၸွၵ်ႇ တင်းမူတ်းယူႇ။ ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ၸုမ်းသိုၵ်းထၼု မီးယိူင်းဢၢၼ်း တႃႇတိုၵ်းတေႃး ၵုမ်းထိင်းၵႂႃႇၼႆလႄႈ ဢဵၼ်ႁႅင်းဢမ်ႇၵုမ်ႇထူၼ်ႈသေ ၸင်ႇလႆႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈတိုၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၸွမ်း သိုၵ်းတဢၢင်းမႃး။

တႅမ်ႈ – မူၺ်ၶမ်း