ပၢင်ပွႆးမႁႃသတိပထၢၼ်ႇ ပၢင်ၵုမ်လူင်ၺီႇလႃႇၶၢမ်ႇ သင်ၶၸဝ်ႈ ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆး ၵမ်ႈထူၼ်ႈ 59 တေ ၸတ်းႁဵတ်း တီႈဝဵင်းပၢင်လူင်။

ပေႃးထိုင်မႃး ဝၼ်းတီႈ 02-06/03/2025 ၼႆႉ ယူႇတီႈ သင်ၶၸဝ်ႈလႄႈ တၵ်ႉၵႃႇသတ်ႉထႃး တေႁူမ်ႈ ၵၼ် ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လူႇတၢၼ်းမၢႆတွင်း တိူၵ်ႈၵမ်မထၢၼ်း ၶွပ်ႈတဵမ် 50 ပီ (ပီၵွၼ်းၶမ်း) လႄႈ ပၢင်ၵုမ် လူင် မႁႃသတိပထၢၼ်ႇ ၺီႇလႃႇၶၢမ်ႇ ပတ်းပိုၼ်ႉၸိုင်ႈတႆး တီႈဝဵင်းပၢင်လူင် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ၼႆယဝ်ႉ။

ၸဝ်ႈသြႃႇ ဝိၸႃရတ ၸဝ်ႈၵွၼ်းဝတ်ႉၵမ်မထၢၼ်း ဝဵင်းပၢင်လူင် လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “မိူဝ်ႈလဵဝ် တႄႉ သြႃႇတၵ်ႉၵႃႇတူင်ႇဝဵင်းပၢင်လူင် တင်းမူတ်းတင်းသဵင်ႈ ဢွၼ်ၵၼ်ၶတ်းၸႂ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႆႉယူႇ ၵူႈ လွင်ႈလွင်ႈ။ ပၢင်ၵုမ်လူင် ပွႆးတြႃးပီၼႆႉတႄႉ တေၸတ်းႁဵတ်းတႃႇႁႃႈဝၼ်း ပဵၼ်ၼႂ်းဝၼ်းလိူၼ်သီႇမႂ်ႇ 4 ၶမ်ႈ တေႃႇထိုင် 8 ၶမ်ႈ။ ပေႃးယဝ်ႉ တေမီးပႃးႁွင်ႈၼႄပိုၼ်း။ ပိုၼ်းၼႆႉတႄႉ တေမီးပိုၼ်းၽူႈၼၢမ်းပၢႆး လူင် သြႃႇၸဝ်ႈလူင် မိူင်းၼွင် ၵမ်ႈၼမ်သေ တေမီးပႃးၶိူင်ႈၸႂ်ႉသွႆသြႃႇၸဝ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ ၼႄဝႆႉပႃးထႅင်ႈ ”- ဝႃႈၼႆ။

တီႈပၢင်ၵုမ်လူင်ၼႆႉ သင်ၶၸဝ်ႈ မႁႃသတိပထၢၼ်ႇ ပတ်းပိုၼ်ႉၸိုင်ႈတႆး ဢၼ်ပဵၼ်တူဝ်တႅၼ်း တိူၵ်ႈ ၵမ်မထၢၼ်းၵူႈတီႈ တေမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ် မိူၼ်ၼင်ႇ – လွင်ႈၼႃႈၵၢၼ်တႃႇငၢၼ်း ဢၼ်လႆႈ ႁဵတ်းသၢင်ႈမႃး ၶၢဝ်းတၢင်းၼိုင်ႈပီလႄႈ ၵၢၼ်ဝၢင်းၽႅၼ်မိူဝ်းၼႃႈ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။

“တီႈၼႂ်းပၢင်ၵုမ်ၼႆႉ ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈမၼ်းတႄႉ တေမႃးဢုပ်ႇၵၼ်ဝႃႈ ၶၢဝ်းတၢင်းၼိုင်ႈပီ တီႈပၢင်တြႃး ဝတ်ႉ/ၵျွင်းၽႂ်မၼ်းၵူႈမိူင်းမိူင်းၼႆႉ မႃးလၢႆးငၢၼ်းၼႄၵၼ်ၶိုၼ်း။ မိူဝ်ႈၽွင်းပိုတ်ႇပၢင်တြႃးယူႇၼႆႉ ၵူႈ လွင်ႈ ၸွင်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈ ၸွင်ႇမီးလွင်ႈသုၵ်ႉသၵ်ႉ သြႃႇလႄႈတၵ်ႉၵႃႇ ၸွင်ႇမီးလွင်ႈၽွမ်ႉသဵင်ပဵင်းပၢၵ်ႇ ၵၼ်။ ပေႃးယဝ်ႉ ဢၼ်ယူပ်ႈယွမ်းၵႂႃႇ မီးဢီႈသင် ဢၼ်တိူဝ်းတွၼ်းမႃးလူးမီးသင် ၼႆၸိူဝ်းၼႆႉ”- ၸဝ်ႈ သြႃႇဝိၸႃရတ သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

ၼွၵ်ႈလိူဝ် ပၢင်ၵုမ်လူင်ယဝ်ႉ တေမီးပႃးပၢင်ပိုတ်ႇလုမ်းပွင်ၵၢၼ်ငဝ်ႈငုၼ်း ၸုမ်းၸဝ်ႈၼႄတြႃး မႁႃသ တိပထၢၼ်ႇ ၸိုင်ႈတႆး။ တီႈဝဵင်းပၢင်လူင်ၼႆႉ ပဵၼ်တႃႇသင်ၶၸဝ်ႈ ႁႂ်ႈပေႃးမႃးၼင်ႈလုမ်းသေ ႁဵတ်း ၵၢၼ်ၵႂႃႇၶၢဝ်းယၢဝ်း ၼႆယဝ်ႉ။

“ဢၼ်ပဵၼ်လၢၵ်ႇလၢႆး တွၼ်ႈတႃႇပီၼႆႉသမ်ႉ ႁဝ်းၸဝ်ႈၶဝ် တေလႆႈပိုတ်ႇပႃး လုမ်းငဝ်ႈငုၼ်းၸဝ်ႈ ၼႄ တြႃး မႁႃသတိပထၢၼ်ႇ မူလမင်းၵုၼ်း ၵမ်မထၢၼ်း ၸိုင်ႈတႆး။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈပၢင်လူင်ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ၵၢင် တွင်ႉႁွင်ႈမိူင်းလႄႈ သင်ႇၶၸဝ်ႈၶဝ်ၵေႃႈ တေၸၢင်ႈမႃးႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်ငၢႆႈ။ ပေႃးယဝ်ႉ ၸဝ်ႈ ဢၼ်တေမဵတ်ႉတႃႇတြႃး ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ တေမီးပႃးၸဝ်ႈၶူးလူင် ထမ်ႇမသႃမိ မႃးမဵတ်ႉတႃႇတြႃးပၼ် လႄႈ လူႇတၢၼ်းယၢတ်ႇၼမ်ႉၵႂႃႇ”- ၸဝ်ႈသြႃႇ ဝိၸႃရတ သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

ယၢမ်းလဵဝ် ငဝ်းလၢႆးဝၢၼ်ႈမိူင်းသုၵ်ႉယုင်ႈ ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးယၢပ်ႇၽိုတ်ႇလိူဝ်ႁႅင်း ၵူၼ်းမိူင်းၵမ်ႈၽွင်ႈ လႆႈတုၵ်ႉၶယၢပ်ႇၵိၼ်း ၵမ်ႈၽွင်ႈႁႃလၢႆးတၢင်းဢွၵ်ႇ ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ တွၼ်ႈတႃႇ ပေႃးတေပဵၼ်ပၢႆးယူႇလီ ၾၢႆႇပၢႆးတူဝ်ပၢႆးၸႂ်သေ မီးတၵ်ႉၵႃႇသတ်ႉထႃးမႃးၶဝ်ႈတိုဝ်းၵမ်တြႃးၵေႃႈၼမ် ဝႃႈၼႆ။

“ဢိင်ၼိူဝ်လွၵ်းလၢႆး မိူၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇ ၵမ်မထၢၼ်းတြႃး ဝိပတ်သၼႃ ဢၼ်လႆႈတိုဝ်းၵမ်တြႃး ၸိူင်ႉၼႆ ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ယႃႈယႃလီ တွၼ်ႈတႃႇၵူၼ်းႁဝ်း တေမေႃဝႆႉဝၢင်းၸႂ် ႁႂ်ႈမေႃၵတ်းယဵၼ်ၵႂႃႇ ၸွမ်းတြႃး ဝိပတ်သၼႃၼႆႉ မီးယူႇတင်းၼမ်ယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၸိူင်ႉၼၼ်လႄႈ ဢၼ်ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ် လွင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ပၢႆးတူဝ်ပၢႆးၸႂ်ႁဝ်း လႆႈၵတ်းလႆႈယဵၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ”- ၸဝ်ႈသြႃႇဝိၸႃရတ လၢတ်ႈ။

တိူၵ်ႈၵမ်မထၢၼ်း ဝဵင်းပၢင်လူင်ၼႆႉ တင်းမူတ်းမီး ၵျွင်းယေႃးၵီႇ 43 လင်။ ယေႃးၵီႇ 1 ၸဝ်ႈၶဝ်ႈ တိုဝ်း ၵမ်တြႃး တီႈဢေႇသုတ်း 10 ဝၼ်း။ ဢၼ်မီးသတ်ႉထႃႇလႄႈ ၶႂ်ႈတိုဝ်းၵမ်လိူဝ် 10 ဝၼ်းၵေႃႈလႆႈ။ 1 ပီ လႂ် မီးယေႃးၵီႇၶဝ်ႈတိုဝ်းၵမ်တြႃး ဢမ်ႇယွမ်း 400 ၵေႃႉယဝ်ႉ။

မိူဝ်ႈပၢင်ၵုမ်လူင် ၺီႇလႃႇၶၢမ်ႇ သင်ၶၸဝ်ႈ ပွၵ်ႈၵမ်း 58 ၼၼ်ႉ ၸတ်းႁဵတ်းတီႈ ဝဵင်းမိူင်းပၼ်ႇ။ ပွၵ်ႈ ၵမ်း 57 သမ်ႉ ၸတ်းႁဵတ်းတီႈဝဵင်းလၢင်းၶိူဝ်း။ ပွၵ်ႈၵမ်း 56 သမ်ႉ ၸတ်းတီႈဝဵင်းမွၵ်ႇမႂ်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။

ဢွင်ႈတီႈတိုဝ်းၵမ်တြႃး တိူၵ်ႈၵမ်မထၢၼ်း မူႇလမိၼ်းၵုၼ်းၼႆႉ ၼႂ်းမိူင်းတႆးပတ်းပိုၼ်ႉ မီး 37 ဢွင်ႈ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ တိူၵ်ႈၵမ်မထၢၼ်း တီႈဝဵင်းလၢင်းၶိူဝ်း ပဵၼ်တိူၵ်ႈငဝ်ႈ၊ တီႈတႄႇပၢင်တိုဝ်းၵမ် – ၵမ်မထၢၼ်း ပွၵ်ႈဢွၼ်တၢင်းသုတ်း တင်ႈတႄႇပီၶရိတ်ႉ 1947 (ပီၵေႃးၸႃႇ 1309 ၼီႈ) မႃး တေႃႇယၢမ်းလဵဝ်။ ပီၼႆႉ ယွၼ်ႉငဝ်းလၢႆး ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈဢမ်ႇၼိမ်သဝ်းလႄႈ ဢွင်ႈတီႈ ဢမ်ႇလႆႈပိုတ်ႇပၢင်တြႃးမႃး မီးယူႇသွင် သၢမ်ဝဵင်း ၼႂ်းၼၼ်ႉ တေပဵၼ်ဝဵင်းၸေႊလၢၼ်ႉလႄႈ ဝဵင်းၼမ်ႉတူႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ။